Metody chirurgiczne w leczeniu agenezji pochwy – techniki waginoplastyki

Gdy niechirurgiczne metody leczenia agenezji pochvy okazują się nieskuteczne lub pacjentka preferuje rozwiązanie operacyjne, dostępnych jest kilka sprawdzonych technik chirurgicznych¹. Celem każdej procedury chirurgicznej jest stworzenie funkcjonalnej neowaginy, która umożliwi penetracyjne stosunki seksualne i zapewni pacjentce satysfakcjonującą jakość życia².

Procedura McIndoe – złoty standard waginoplastyki

Zmodyfikowana procedura McIndoe pozostaje najczęściej stosowaną metodą chirurgiczną w leczeniu agenezji pochwy¹. Jest to wysoce skuteczny zabieg, który cieszy się wysoką satysfakcją pacjentek¹. Strategia tej waginoplastyki polega na wytworzeniu przestrzeni między pęcherzem moczowym a odbytnią¹.

W tej technice kanał pochwy tworzony jest chirurgicznie poprzez rozdzielenie tkanek między pęcherzem a odbytnicą³. Ścianki nowo utworzonej pochvy wyścielane są przeszczepem skóry pobranej z pośladków, zewnętrznej części ud lub brzucha³. Po operacji wprowadzana jest forma lub dylatator pochwowy, który musi pozostać w neowaginie przez kilka miesięcy po zabiegu, aby zapobiec zamknięciu się nowo utworzonego kanału³.

Badania wskazują, że zmodyfikowana technika McIndoe jest prostą i skuteczną procedurą leczenia agenezji pochwy, jednak właściwe używanie formy po operacji pozostaje podstawą powodzenia leczenia⁴. Aby osiągnąć bezbolesne i satysfakcjonujące stosunki seksualne po operacji, niezwykle ważne jest właściwe i regularne używanie formy⁴.

Laparoskopowa technika Davydova

Laparoskopowa modyfikacja procedury Davydova to zaawansowana technika, która wykorzystuje tkankę otrzewnową do stworzenia neowaginy⁵. Laparoskopia, znana również jako chirurgia zamknięta lub „przez dziurkę od klucza”, to wyrafinowana nowa technika tworzenia nowej pochwy u pacjentek z agenezją pochwy⁵.

W tej procedurze małe nacięcia wykonywane na ścianie brzusznej służą do wprowadzenia kamery i innych narzędzi w celu oddzielenia otrzewnej (cienkiej warstwy tkankowej pokrywającej narządy brzuszne) i przeniesienia tej tkanki otrzewnowej w celu pokrycia ścianek nowo utworzonego otworu pochwowego⁵. Tkanka ta funkcjonuje jako normalna błona śluzowa pochvy, zapobiegając ponownemu zamknięciu się otworu⁵.

Ścianki neowaginy wyścielane są płatem otrzewnowym, który nadal pozostaje połączony z jamą brzuszną i dzięki temu ma normalną waskularyzację⁵. Dzięki tej waskularyzacji ma lepsze szanse na przetrwanie niż przeszczep skóry⁵. Forma wprowadzana jest do neowaginy i musi tam pozostać przez kilka miesięcy do czasu zagojenia⁵.

Niektórzy chirurdzy wykorzystują modyfikację techniki brzusznej, która używa własnej otrzewnej pacjentki, nie wymaga przeszczepów ani implantów i ma doskonałe wskaźniki sukcesu⁶. Wykorzystują jednak podejście laparoskopowe z mini-nacięciami, które umożliwia przeprowadzenie procedury ambulatoryjnie z bardzo szybkim powrotem do zdrowia⁶.

Waginoplastyka jelitowa

Waginoplastyka jelitowa to najradykalniejsza i najbardziej inwazyjna procedura tworzenia nowej pochwy⁷. Wykonywane jest nacięcie na ścianie brzusznej, a wolny segment jelita jest odcinany i wprowadzany do nowo utworzonego kanału pochwowego⁷. Jest to również znane jako przeszczep wolnej tkanki⁷.

Procedura wymaga specjalnej techniki mikrochirurgicznej w celu połączenia naczyń segmentu jelitowego z naczyniami nowo utworzonej pochvy⁷. Powikłania, które mogą wystąpić po tej operacji, obejmują zaparcia, porażenny niedrożność jelit, zapalenie otrzewnej i trudności w oddawaniu moczu⁷. Ponieważ segment jelitowy wydziela dużo śluzu, pacjentki mogą mieć obfite śluzowe upławy z neowaginy i mogą potrzebować codziennego używania podpasek higienicznych⁷.

W waginoplastyce jelitowej specjaliści tworzą nową pochwę poprzez przeniesienie części okrężnicy do otworu w obszarze genitalnym⁸. Niektórzy chirurdzy wykorzystują autoprzeszczep wyciętej esicy z zastosowaniem chirurgii laparoskopowej, a wyniki są bardzo dobre, przy czym przeszczep staje się funkcjonalną pochwą⁹.

Procedura Vecchietti

Procedura Vecchietti to relatywnie nowa metoda pochodząca z Europy¹⁰. Wymaga laparoskopii w celu wprowadzenia szwów, które łączą specjalny instrument naciągowy zamontowany na brzuchu z plastikowym urządzeniem w kształcie oliwki zainstalowanym przy otworze pochwowym¹⁰.

W procedurze Vecchietti mała plastikowa oliwka jest przytwierdzona do obszaru pochvy, a nici są przeciągnięte przez skórę pochvy, w górę przez brzuch i pępek za pomocą chirurgii laparoskopowej¹¹. Tam nici są przymocowywane do urządzenia trakcyjnego¹¹. Urządzenie trakcyjne jest następnie dociskane codziennie, tak aby oliwka była wciągana do wewnątrz i rozciągała pochwę o około 1 cm dziennie, tworząc pochwę o głębokości około 7 cm w ciągu 7 dni¹¹. Operacja trwa około 45 minut¹¹.

Urządzenie w kształcie oliwki jest umieszczane przy otworze pochwowym¹². Małe nacięcia wykonywane są na ścianie brzusznej w celu wprowadzenia kamery (laparoskopu) i innych instrumentów do wywierania trakcji na urządzeniu w kształcie oliwki w górę do jamy brzusznej⁷. Urządzenie trakcyjne będzie stopniowo wciągać oliwkę do wewnątrz, aby stworzyć neowaginę⁷.

Nowoczesne techniki i inżynieria tkankowa

Współczesne badania skupiają się na wykorzystaniu sztucznej skóry właściwej i absorbowalnych barier przeciwzrostowych, które wykazują obiecujące wyniki jako źródła przeszczepów egzogennych w rekonstrukcji pochwy¹. Innowacyjne podejście do waginoplastyki zostało opisane w badaniu obejmującym 12-miesięczną obserwację po procedurze¹. W tym badaniu 23 młode kobiety przeszły zmodyfikowaną waginoplastykę Abbe-McIndoe z wykorzystaniem autologicznej tkanki pochwowej wcześniej hodowanej in vitro¹.

W inżynierii tkankowej materiały macierzy zewnątrzkomórkowej (ECM) są badane pod kątem rekonstrukcji pochvy¹³. Waginoplastyka z wykorzystaniem błony owodniowej to przystępna cenowo, bezpieczna i prosta technika, która rekonstruuje lub naprawia struktury pochwy przy użyciu owodni (składnika błon płodowych) jako materiału biologicznego¹³.

Obiecujące badania obejmują wykorzystanie struktur wyhodowanych w laboratorium, które są mniej podatne na powikłania tkanek nie pochodzących z pochvy i mogą być hodowane przy użyciu własnych komórek kobiety jako źródła hodowli⁹. Badanie z 2014 roku dotyczące wyhodowanych w laboratorium, zaprojektowanych pochw przy użyciu własnych komórek pacjentki zaowocowało w pełni funkcjonalnymi pochrami zdolnymi do miesiączkowania, utrzymania penetracyjnego seksu i orgazmu u 4 pacjentek⁹.

Powikłania i względne przeciwwskazania

W porównaniu z pierwotną dylatacją pochvy, powikłania waginoplastyki są znacznie częstsze i obejmują perforację pęcherza lub odbytnicy, martwicę przeszczepu, owłosioną skórę pochvy, przetoki, zapalenie okrężnicy z odwróceniem, chorobę zapalną jelit i gruczolakoraka². Powikłania, które mogą wystąpić podczas operacji waginoplastyki, różnią się w zależności od zakresu operacji i zastosowanej metody¹².

Powikłania, które mogą wystąpić po operacji waginoplastyki w przypadku agenezji pochvy, obejmują bolesne stosunki seksualne, drętwienie, utratę czucia, infekcję i krwawienie¹². Pacjentki powinny być dokładnie poinformowane o bólu chirurgicznym i potrzebie bardzo ścisłej opieki pooperacyjnej².