Bezpieczeństwo pojazdu – zaawansowane systemy ochrony przed whiplash

Współczesne pojezdy są wyposażane w coraz bardziej zaawansowane systemy bezpieczeństwa, które zostały specjalnie zaprojektowane w celu minimalizowania ryzyka urazów smagnięcia biczem podczas wypadków drogowych. Te innowacyjne technologie stanowią znaczący postęp w dziedzinie bezpieczeństwa samochodowego i mogą drastycznie zmniejszyć prawdopodobieństwo powstania poważnych urazów szyi¹.

Kluczem do zmniejszenia ryzyka urazu smagnięcia biczem jest utrzymanie ruchu głowy i tułowia pasażera razem podczas kolizji². Nowoczesne systemy bezpieczeństwa zostały zaprojektowane z myślą o tym właśnie celu, wykorzystując zaawansowane technologie i inteligentne rozwiązania konstrukcyjne.

Aktywne systemy zagłówków (AHR)

Aktywne systemy zagłówków (Active Head Restraint – AHR) to technologia, która automatycznie aktywuje zagłówek podczas kolizji tylnej³. System ten powoduje przesunięcie zagłówka do góry i do przodu, aby zminimalizować odstęp między głową pasażera a zagłówkiem, tym samym zmniejszając uderzenie i ryzyko urazu szyi.

Coraz więcej producentów samochodów wprowadza aktywne zagłówki, które automatycznie przesuwają się do góry i do przodu, aby „złapać” głowę osoby podczas kolizji tylnej⁴. Te dynamiczne systemy zagłówków przyjmują aktywne podejście do zapobiegania urazom – zostały zaprojektowane tak, aby automatycznie uruchamiać się w przypadku wypadku⁵.

Najlepszym sposobem zapobiegania urazom smagnięcia biczem jest zakup samochodu z aktywnym systemem zagłówków (AHR)³. Badania wykazują, że pojazdy wyposażone w systemy oceniane jako „dobre” przez Instytut Ubezpieczeń na rzecz Bezpieczeństwa Drogowego mają o 15% niższą częstość skarg dotyczących urazów szyi w porównaniu z pojazdami ocenianymi jako „słabe”⁶.

System WHIPS – innowacja Volvo

System WHIPS (Whiplash Protection System) to zaawansowane rozwiązanie wprowadzone przez firmę Volvo, które znacząco zmniejsza ryzyko urazu szyi¹. Najnowsze badania oceniające krzywiznę kręgosłupa szyjnego podczas kolizji tylnych i fotele pochłaniające energię wykazały, że system WHIPS z ustalonym zagłówkiem znacząco zmniejszył ryzyko urazu szyi.

System WHIPS charakteryzuje się również ustalonym zagłówkiem o skutecznej geometrii, co oznacza, że znajduje się wysoko i blisko głowy. Taki zagłówek „łapie” głowę podczas wypadku, umożliwiając jej ruch do przodu razem z tułowiem⁵. Konstruktorzy w firmie Saab również wyraźnie rozpoznali ważny aspekt: oparcia foteli mogą odgrywać dużą rolę w ochronie przed urazami smagnięcia biczem.

Znaczenie ocen bezpieczeństwa zagłówków

Badania prowadzone przez Instytut Ubezpieczeń na rzecz Bezpieczeństwa Drogowego (IIHS) wykazują znaczące różnice w skuteczności różnych systemów zagłówków. Częstość skarg dotyczących urazów szyi jest o 15% niższa w samochodach i SUV-ach z kombinacjami fotela i zagłówka ocenianymi jako „dobre” w porównaniu z tymi ocenianymi jako „słabe”⁶.

Jeszcze bardziej imponujące są dane dotyczące długotrwałych urazów – o 35% mniej roszczeń ubezpieczeniowych dotyczących urazów szyi trwających 3 miesiące lub dłużej składa się w przypadku samochodów i SUV-ów z dobrymi zagłówkami w porównaniu z tymi ocenianymi jako słabe⁶. To właśnie długotrwałe urazy są najbardziej poważne i te, które chcemy zmniejszyć.

Im wyżej i bliżej znajduje się zagłówek, tym większe jest prawdopodobieństwo, że zapobiegnie urazowi szyi podczas kolizji tylnej⁶. Odsetek kierowców uderzonych z tyłu ze skargami na uraz szyi wynosił 16,2 w pojazdach z fotelami ocenianymi jako dobre na podstawie testów dynamicznych².

Dodatkowe systemy bezpieczeństwa

Nowoczesne pojazdy oferują również szereg innych systemów bezpieczeństwa, które mogą pomóc w zapobieganiu wypadkom i zmniejszeniu nasilenia urazów, w tym urazu smagnięcia biczem. Do najskuteczniejszych funkcji zapobiegania urazom smagnięcia biczem należą⁸:

• Hamulce ABS (Anti-lock Braking System) – pomagają zapobiegać poślizgowi i utrzymują kontrolę kierownicy podczas awaryjnego hamowania, zmniejszając prawdopodobieństwo kolizji
• Systemy ostrzegania o opuszczeniu pasa ruchu i ostrzegania o kolizji – alarmują kierowcę, jeśli odchyla się z pasa ruchu lub zbliża się zbyt szybko do innego pojazdu, dając czas na reakcję
• Adaptacyjny tempomat – utrzymuje bezpieczną odległość między pojazdem a tym jadącym z przodu, dostosowując prędkość w razie potrzeby

Te zaawansowane technologie bezpieczeństwa działają razem, tworząc kompleksowy system ochrony, który może znacząco zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia wypadku oraz minimalizować skutki kolizji, jeśli już do niej dojdzie.

Ograniczenia i wyzwania badawcze

Pomimo znaczących postępów w technologii bezpieczeństwa, nadal istnieją obszary wymagające dalszych badań i rozwoju. Przegląd literatury pokazuje, że w ciągu ostatnich 25 lat brakowało dużych, wysokiej jakości badań na temat systemów bezpieczeństwa kręgosłupa¹. Ten brak istotnych badań został odnotowany przez Narodową Administrację Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego (NHTSA) i jest obecnie częścią Planu Priorytetów Przepisów i Badań Bezpieczeństwa Pojazdów i Ekonomii Paliw NHTSA na lata 2011-2013.

Biorąc pod uwagę wszystkie zmienne występujące w rzeczywistych wypadkach samochodowych, bardzo trudno przewidzieć, które kryteria są najważniejsze dla zapobiegania urazom⁹. Na przykład różnice w wadze/rozmiarze pojazdów, wielokrotne kolizje z różnych kierunków, gotowość na uderzenie – wszystkie te czynniki wpływają na skuteczność systemów bezpieczeństwa.

Wybór odpowiedniego pojazdu

Przy wyborze nowego pojazdu warto zwrócić szczególną uwagę na oceny bezpieczeństwa zagłówków przeprowadzone przez niezależne organizacje testujące. Doskonałym źródłem informacji w ocenie systemów zagłówków są informacje oferowane przez Instytut Ubezpieczeń na rzecz Bezpieczeństwa Drogowego (IIHS)⁵.

Najskuteczniejszym sposobem zapobiegania urazom smagnięcia biczem w przypadku wypadku jest zakup samochodu z wysokiej klasy zagłówkiem i następnie PRAWIDŁOWE USTAWIENIE ZAGŁÓWKA¹⁰. Chociaż możliwość regulacji własnego zagłówka jest jednym ze sposobów zapobiegania urazom smagnięcia biczem w przypadku wypadku, najlepszym sposobem ochrony przed problemami z szyją podczas kolizji jest zakup samochodu oferującego optymalne i wysoko oceniane zagłówki¹¹.

Problem urazów szyi można zmniejszyć poprzez wyposażenie pojazdów w kombinacje fotela i zagłówka oceniane jako dobre na podstawie testów Instytutu². Mimo wszystko zaobserwowano zmniejszenie roszczeń dotyczących poważnych urazów szyi również w fotelach ocenianych jako akceptowalne i marginalne, a także w tych dobrych.