Drgawki i padaczka – rozmiar problemu zdrowotnego na świecie

Drgawki należą do najczęstszych zaburzeń neurologicznych na świecie, stanowiąc poważny problem zdrowia publicznego1. Padaczka, charakteryzująca się nawracającymi, nieprowokowanymi drgawkami, dotyka około 50 milionów ludzi na całym świecie, nie znając granic społeczno-demograficznych23. Problem ten ma ogromny wpływ nie tylko na chorych i ich rodziny, ale także na całe systemy opieki zdrowotnej.

Częstość występowania drgawek w populacji

Dane epidemiologiczne dotyczące drgawek pokazują znaczną skalę problemu. Częstość występowania padaczki w populacji ogólnej wynosi od 4 do 10 przypadków na 1000 osób12. Szacuje się, że zapadalność na padaczkę wynosi około 50-60 przypadków na 100 000 osób rocznie1, podczas gdy zapadalność na pojedyncze, nieprowokowane drgawki wynosi 23-61 przypadków na 100 000 osób rocznie4. Warto podkreślić, że około 8-11% populacji doświadczy co najmniej jednego napadu drgawkowego w ciągu życia15, co pokazuje, jak powszechne są te zaburzenia.

Ważne: Drgawki stanowią 1% wszystkich wizyt w izbach przyjęć oraz 3% hospitalizacji, co przekłada się na około 1 milion wizyt rocznie w Stanach Zjednoczonych. Problem ten generuje znaczne koszty – roczne bezpośrednie koszty leczenia jednego pacjenta z padaczką przekraczają 11 000 dolarów amerykańskich, podczas gdy koszty pośrednie wynoszą ponad 3000 dolarów.

Różnice demograficzne i geograficzne

Epidemiologia drgawek wykazuje wyraźne różnice demograficzne i geograficzne. Mężczyźni są nieco częściej dotknięci drgawkami niż kobiety – stosunek mężczyzn do kobiet w przypadku wizyt w izbach przyjęć z powodu drgawek wynosi około 1,4:15. W przypadku ostrych drgawek objawowych na poziomie populacyjnym stosunek ten wynosi 1,85:1, przy czym ryzyko życiowe wynosi 5,0% u mężczyzn i 2,7% u kobiet5. Istnieją także różnice rasowe – osoby pochodzenia afroamerykańskiego częściej zgłaszają się do izb przyjęć z powodu drgawek w porównaniu z osobami rasy białej56.

Znaczące różnice występują między krajami o różnym poziomie rozwoju gospodarczego. W krajach o wysokich dochodach zapadalność na padaczkę wynosi około 49 przypadków na 100 000 osób rocznie, podczas gdy w krajach o niskich i średnich dochodach może osiągać nawet 139 przypadków na 100 000 osób rocznie2. Te różnice wynikają z większej częstości czynników ryzyka, takich jak infekcje ośrodkowego układu nerwowego, urazy głowy oraz ograniczonego dostępu do opieki okołoporodowej7.

Rozkład wiekowy i charakterystyka populacji

Zapadalność na drgawki wykazuje charakterystyczny rozkład w kształcie litery U, z najwyższymi wskaźnikami u małych dzieci i osób starszych89. U dzieci poniżej pierwszego roku życia zapadalność wynosi 100-233 przypadki na 100 000, następnie spada do 30-40 przypadków na 100 000 u osób w wieku 20-60 lat, by ponownie wzrosnąć do 100-170 przypadków na 100 000 u osób powyżej 65. roku życia9. Prawie połowa wszystkich nowych przypadków drgawek występuje u osób powyżej 65. roku życia10.

W okresie noworodkowym drgawki występują częściej niż w jakimkolwiek innym okresie życia, najczęściej w pierwszym tygodniu życia. Zgłaszana zapadalność wynosi od 1,5 do 5,5 na 1000 noworodków i może być jeszcze wyższa u wcześniaków11. Około 85% drgawek noworodkowych to drgawki ostre prowokowane, występujące w następstwie konkretnej, możliwej do zidentyfikowania etiologii11.

Uwaga: Szczególnie niepokojące są dane dotyczące luki terapeutycznej w leczeniu padaczki. Około 80% osób z padaczką żyje w krajach o niskich i średnich dochodach, gdzie nawet 90% przypadków pozostaje nieleczonych lub niedostatecznie leczonych. Nawet w krajach o wysokich dochodach około jedna trzecia osób z nowo zdiagnozowaną padaczką nie otrzymuje natychmiastowego leczenia.

Obciążenie systemów opieki zdrowotnej

Drgawki stanowią znaczące obciążenie dla systemów opieki zdrowotnej na całym świecie. W szpitalach amerykańskich w latach 2016-2019 częstość występowania drgawek wśród pacjentów izb przyjęć wynosiła 2,05%, a wśród pacjentów hospitalizowanych 4,85%12. Wśród pacjentów hospitalizowanych z powodu drgawek 31,6% wymagało pobytu na oddziale intensywnej terapii, a śmiertelność szpitalna była wysoka12. W 2019 roku średnie roczne wydatki na opiekę zdrowotną związaną wyłącznie z padaczką i drgawkami wyniosły 24,5 miliarda dolarów w Stanach Zjednoczonych13.

Perspektywy i trendy epidemiologiczne

Oczekuje się, że częstość występowania drgawek będzie rosła wraz ze starzeniem się populacji, szczególnie w krajach rozwiniętych. Około jedna czwarta osób nowo zdiagnozowanych z padaczką to osoby powyżej 65. roku życia14. W Stanach Zjednoczonych w latach 2021-2022 około 2,9 miliona dorosłych (około 1% wszystkich dorosłych) zgłosiło aktywną padaczkę13, podczas gdy około 456 000 dzieci w wieku 17 lat i młodszych ma aktywną padaczkę13. Dane te podkreślają potrzebę lepszego zrozumienia epidemiologii drgawek w celu identyfikacji grup ryzyka, wdrażania środków zapobiegawczych i poprawy ogólnego zarządzania tym stanem chorobowym Zobacz więcej: Drgawki w różnych grupach wiekowych – epidemiologia szczegółowa.

Pytania i odpowiedzi

Ile osób na świecie cierpi na padaczkę?

Padaczka dotyka około 50 milionów ludzi na całym świecie, przy czym nie ma granic społeczno-demograficznych. Rocznie diagnozuje się około 5 milionów nowych przypadków padaczki.

Jaka jest częstość występowania drgawek w populacji?

Częstość występowania padaczki wynosi od 4 do 10 przypadków na 1000 osób w populacji ogólnej. Zapadalność wynosi około 50-60 przypadków na 100 000 osób rocznie.

Czy mężczyźni czy kobiety częściej cierpią na drgawki?

Mężczyźni są nieco częściej dotknięci drgawkami niż kobiety. Stosunek mężczyzn do kobiet wynosi około 1,4:1 w przypadku wizyt w izbach przyjęć z powodu drgawek.

W jakim wieku najczęściej występują drgawki?

Drgawki mają charakterystyczny rozkład wiekowy w kształcie litery U – najwyższe wskaźniki występują u małych dzieci (szczególnie noworodków) i osób starszych powyżej 65. roku życia.

Jaki jest koszt leczenia padaczki?

Roczne bezpośrednie koszty leczenia jednego pacjenta z padaczką przekraczają 11 000 dolarów amerykańskich, a koszty pośrednie wynoszą ponad 3000 dolarów. W 2019 roku w USA wydano 24,5 miliarda dolarów na leczenie padaczki i drgawek.

Reklama
Reklama