Epidemiologia wrodzonej dysplazji bioder – częstość występowania

Wrodzona dysplazja bioder należy do najczęstszych wrodzonych schorzeń układu kostno-stawowego u noworodków, jednak jej rzeczywista częstość występowania pozostaje przedmiotem debat medycznych ze względu na różnorodność kryteriów diagnostycznych i metod badań przesiewowych stosowanych na całym świecie¹.

Ogólna częstość występowania

Szacuje się, że biodra przemieszczalne i biodra z ciężką lub trwałą dysplazją występują u 3-5 na 1000 dzieci¹². Historycznie, częstość dysplazji bioder z zwichnięciem wynosi 1-2 na 1000 dzieci¹². Łagodna niestabilność bioder jest znacznie częstsza u noworodków, z odnotowaną częstością sięgającą nawet 40 procent¹². Należy jednak pamiętać, że łagodna niestabilność i/lub łagodna dysplazja w okresie noworodkowym często ustępują samoistnie bez leczenia¹².

W Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych częstość występowania wynosi około 10 na 1000 żywych urodzeń, a przy urodzeniu 1 na 1000 przypadków ma zwichnięte biodra³. Badania prospektywne wykazały, że sonograficzna częstość występowania wynosiła 69,5 na 1000 żywych urodzeń, ale większość przypadków ustąpiła samoistnie w ciągu około 6-8 tygodni. Pozostała częstość dysplazji bioder wymagająca jakiejkolwiek formy leczenia wynosiła 4,8 na 1000 osób³.

Różnice etniczne i geograficzne

Częstość występowania wrodzonej dysplazji bioder wykazuje dramatyczne różnice między różnymi grupami etnicznymi i lokalizacjami geograficznymi⁴. Częstość na 1000 żywych urodzeń waha się od 0,06 u Afrykanów w Afryce do 76,1 u rdzennych Amerykanów⁴⁵. Istnieje znaczna zmienność częstości w obrębie każdej grupy rasowej w zależności od lokalizacji geograficznej⁴⁵.

U rdzennych Amerykanów odnotowana częstość jest znacząco wyższa, szacowana na ponad 10 razy wyższą niż w populacji ogólnej³. Niektóre źródła podają ryzyko dla rdzennych Amerykanów na poziomie około 25-50 przypadków na 1000 narodzin⁶. Natomiast u osób afrykańskiego pochodzenia dysplazja rozwojowa bioder jest rzadko identyfikowana³, z częstością występowania klinicznej niestabilności bioder u noworodków przy urodzeniu wynoszącą zaledwie 0,4 przypadków na 1000 u Afrykanów⁴.

Dane epidemiologiczne z Europy

Częstość występowania dysplazji bioder w Europie wahała się od 0,59 na 1000 żywych urodzeń do 27,53 na 1000 żywych urodzeń, co było maksymalną granicą częstości występowania dysplazji bioder w Europie, obserwowaną na Węgrzech⁷. Ponadto, częstość również znacznie się różniła w Grecji, szczególnie na Krecie, gdzie wynosiła 10,83 na 1000 żywych urodzeń⁷. Literatura jest ograniczona w zakresie epidemiologii dysplazji bioder w niektórych częściach Europy, szczególnie w Grecji, na Bałkanach, a także w Europie Wschodniej i Południowej⁷. Zobacz więcej: Regionalne różnice w występowaniu dysplazji bioder w Europie

Różnice płciowe

Wrodzona dysplazja bioder wykazuje wyraźną przewagę występowania u dziewczynek. Schorzenie jest osiem razy częstsze u kobiet niż u mężczyzn⁶, przy czym 80 procent dzieci z dysplazją bioder to dziewczynki⁸. Inne źródła podają stosunek płci na poziomie 6:1 na korzyść dziewczynek⁹ lub 4-5:1¹⁰. Gdy ryzyko jest obliczane osobno dla każdej płci, częstość wahała się od 4,1 na 1000 dla chłopców do 19 na 1000 dla dziewczynek¹¹.

Lokalizacja anatomiczna

Dysplazja bioder najczęściej występuje w lewym biodrze (60-64 procent przypadków) ze względu na najczęstszą pozycję wewnątrzmaciczną – lewą potylicę przednią, w której lewe biodro jest przywiedziane do kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego matki⁴⁵⁹. Zajęcie obustronne występuje w około 20-37,7 procent przypadków⁹¹⁰, podczas gdy zajęcie jednostronne stanowi około 63,4 procent wszystkich przypadków⁴⁵.

Współczesne tendencje epidemiologiczne

Badania archeologiczne sugerują, że epidemiologia dysplazji bioder może się zmieniać⁴⁵. W ostatnich latach obserwuje się zwiększenie liczby późno zdiagnozowanych przypadków dysplazji bioder w Australii, pomimo kontynuacji programów badań przesiewowych i zwiększonego stosowania selektywnego badania ultrasonograficznego¹². Zobacz więcej: Współczesne trendy i zmiany w epidemiologii dysplazji bioder

Wprowadzenie badań ultrasonograficznych znacząco wpłynęło na wykrywanie dysplazji bioder. Od czasu pojawienia się selektywnego badania przesiewowego USG, które selektywnie bada biodra niemowląt uważanych za zagrożone dysplazją bioder, szacunki częstości występowania w Wielkiej Brytanii wzrosły i wahają się od 5-30 na 1000¹³.

Znaczenie dla zdrowia publicznego

Wrodzona dysplazja bioder pozostaje główną przyczyną wczesnej artrozy stawu biodrowego przed 60. rokiem życia¹⁴. Australijski Rejestr Narodowy Wymiany Stawów Ortopedycznych (AOANJRR) informuje, że prawie 7 procent wszystkich wymian stawów biodrowych w Australii jest bezpośrednio związanych z dysplazją bioder¹⁵. Globalny Rejestr Dysplazji Bioder postuluje, że 1-3 niemowląt na 1000 żywych urodzeń jest diagnozowanych ze zwichniętym biodrem, a 20 na 1000 jest dotkniętych niestabilnością bioder, co oznacza, że rocznie dotyka to około 2,0-2,6 miliona niemowląt na całym świecie¹⁶.