Wczesne objawy choroby Alzheimera – pierwsze oznaki i ich rozpoznanie

We wczesnym stadium choroby Alzheimera objawy mogą być na tyle subtelne, że często pozostają niezauważone przez długi czas¹. Osoby w tym etapie mogą nadal funkcjonować niezależnie, prowadzić samochód, pracować i uczestniczyć w aktywnościach społecznych, jednak doświadczają problemów z pamięcią, które stopniowo się nasilają¹.

Charakterystyczną cechą wczesnej choroby Alzheimera jest to, że objawy mogą nie być szeroko zauważalne na tym etapie, ale rodzina i bliscy przyjaciele mogą zwrócić uwagę na zmiany, a lekarz byłby w stanie zidentyfikować objawy przy użyciu określonych narzędzi diagnostycznych². Choroba zazwyczaj jest diagnozowana właśnie w tym łagodnym stadium demencji, gdy staje się jasne dla rodziny i lekarzy, że osoba ma znaczące problemy z pamięcią i myśleniem³.

Problemy z pamięcią krótkotrwałą

Jednym z najczęstszych wczesnych objawów choroby Alzheimera jest zapominanie niedawno poznanych informacji⁴. Inne objawy obejmują zapominanie ważnych dat lub wydarzeń, zadawanie tych samych pytań w kółko oraz zwiększoną potrzebę polegania na pomocach pamięciowych lub członkach rodziny w sprawach, z którymi wcześniej radzili sobie samodzielnie⁴.

Utrata pamięci krótkotrwałej często jest pierwszym zauważalnym objawem choroby Alzheimera⁵. Dzieje się tak dlatego, że jedną z pierwszych części mózgu, które ulegają uszkodzeniu w chorobie Alzheimera, jest hipokamp, który odgrywa ważną rolę w pamięci⁶. Osoba znacznie gorzej tworzy nowe wspomnienia, co oznacza, że często nie pamięta rzeczy, które wydarzyły się niedawno⁶.

Trudności w planowaniu i rozwiązywaniu problemów

Osoby żyjące ze zmianami pamięci spowodowanymi chorobą Alzheimera lub inną demencją mogą doświadczać zmian w zdolności opracowywania i przestrzegania planu lub pracy z liczbami⁴. Mogą mieć problemy z przestrzeganiem znanego przepisu lub śledzeniem miesięcznych rachunków, mogą mieć trudności z koncentracją i potrzebować znacznie więcej czasu na wykonanie rzeczy niż wcześniej⁴.

Choroba Alzheimera powoduje problemy z koncentracją i myśleniem, szczególnie w odniesieniu do abstrakcyjnych koncepcji, takich jak liczby⁷. Wykonywanie więcej niż jednego zadania jednocześnie jest szczególnie trudne, a zarządzanie finansami, bilansowanie książeczek czekowych i terminowe płacenie rachunków może być wyzwaniem⁷.

Problemy z wykonywaniem znanych zadań

Osoby żyjące ze zmianami pamięci spowodowanymi chorobą Alzheimera lub inną demencją często mają trudności z wykonywaniem codziennych zadań⁸. Czasami mogą mieć problemy z dojazdem do znanego miejsca, organizowaniem listy zakupów lub przypomnieniem sobie zasad ulubionej gry⁸.

Rutynowe czynności, które wymagają wykonania kroków w określonej kolejności, mogą być również trudne dla osób z chorobą Alzheimera⁷. Mogą mieć problemy z planowaniem i przygotowywaniem posiłku lub graniem w ulubioną grę⁷. W miarę postępu choroby Alzheimera ludzie zapominają, jak wykonywać podstawowe zadania, takie jak ubieranie się i kąpiel⁷.

Dezorientacja w czasie i miejscu

Osoby żyjące z chorobą Alzheimera lub inną demencją mogą tracić orientację w datach, porach roku i upływie czasu⁸. Mogą mieć problemy ze zrozumieniem czegoś, jeśli nie dzieje się to natychmiast. Czasami mogą zapomnieć, gdzie są lub jak się tam dostali⁸.

We wczesnym stadium choroby Alzheimera osoby mogą mieć trudności z oceną odległości i określaniem koloru lub kontrastu, co powoduje problemy z prowadzeniem samochodu⁸. Mogą również doświadczać problemów z równowagą lub trudności z czytaniem⁸.

Trudności z językiem i komunikacją

Osoby żyjące z chorobą Alzheimera lub inną demencją mogą mieć problemy z śledzeniem lub dołączaniem do rozmowy⁸. Mogą zatrzymać się w środku rozmowy i nie mieć pojęcia, jak kontynuować, lub mogą się powtarzać⁸. Mogą mieć problemy ze słownictwem, trudności z nazywaniem znanego przedmiotu lub używać nieprawidłowej nazwy⁸.

Trudności językowe i komunikacyjne są powszechne we wczesnych stadiach choroby Alzheimera⁹. Zwykle dotyczą trudności ze znalezieniem właściwych słów i niemożności koncentracji na tym, co jest mówione⁹.

Zmiany w osądzie i podejmowaniu decyzji

Osoby żyjące z chorobą Alzheimera lub inną demencją mogą doświadczać zmian w osądzie lub podejmowaniu decyzji¹⁰. Na przykład mogą wykazywać słaby osąd w sprawach dotyczących pieniędzy lub zwracać mniejszą uwagę na pielęgnację lub utrzymanie czystości¹⁰.

Choroba Alzheimera utrudnia podejmowanie sensownych decyzji i osądów⁷. Osoby z chorobą Alzheimera mogą dokonywać złych wyborów w sytuacjach społecznych lub nosić ubrania nieodpowiednie do rodzaju pogody⁷. Codzienne problemy mogą być trudne do rozwiązania – ktoś z chorobą Alzheimera może nie wiedzieć, jak postępować z jedzeniem, które się przypala na kuchence, lub jak podejmować decyzje podczas prowadzenia samochodu⁷.

Wycofanie z aktywności społecznych

Osoba żyjąca z chorobą Alzheimera lub inną demencją może doświadczać zmian w zdolności prowadzenia lub śledzenia rozmowy¹⁰. W rezultacie mogą wycofywać się z hobby, aktywności społecznych lub innych zajęć¹⁰. Mogą mieć problemy z śledzeniem ulubionej drużyny lub aktywności¹⁰.

Osoby we wczesnych stadiach choroby Alzheimera mogą stać się niespokojne, łatwiej się denerwować, smutnymi lub przestraszonymi⁹. Wiele osób traci zainteresowanie rozmowami z innymi lub aktywnościami i hobby, którymi wcześniej się cieszyły⁹.

Znaczenie wczesnego rozpoznania

Jeśli zauważysz jeden lub więcej objawów u siebie lub innej osoby, może być trudno wiedzieć, co zrobić¹¹. To naturalne, że czujesz się niepewnie lub zdenerwowany, omawiając te zmiany z innymi¹¹. Jednak przy wczesnym wykryciu możesz zbadać leczenie, które może zapewnić pewną ulgę w objawach i pomóc ci utrzymać poziom niezależności przez dłuższy czas¹¹.

Wczesne rozpoznanie objawów choroby Alzheimera i oznak postępu jest ważne¹². Podczas gdy niektóre zmiany pamięci związane z wiekiem są normalne, wczesne wykrycie choroby Alzheimera oferuje najlepszą możliwość planowania przyszłej opieki¹².