Jak dawkować digoksynę? Informacje ogólne
Dawkowanie digoksyny jest zawsze ustalane indywidualnie dla każdego pacjenta, biorąc pod uwagę wiek, masę ciała, stan zdrowia, czynność nerek, a także wskazanie do leczenia123. Substancja ta jest dostępna w postaci tabletek (do podania doustnego) oraz roztworu do wstrzykiwań (do podania dożylnego)45.
Dawkowanie u dorosłych – tabletki doustne
- Stosowanie digoksyny u dorosłych zazwyczaj rozpoczyna się od tzw. dawki nasycającej, której celem jest szybkie uzyskanie odpowiedniego stężenia leku w organizmie23.
- W przypadku szybkiego nasycenia: początkowa dawka wynosi od 500 do 750 mikrogramów (μg), a następnie podaje się 125–375 μg co 6–8 godzin, aż do uzyskania sumarycznej dawki nasycającej 750–1500 μg w ciągu pierwszej doby67.
- Alternatywnie, możliwe jest powolne nasycanie: 250–750 μg na dobę, co prowadzi do osiągnięcia stanu równowagi w ciągu 6–7 dni67.
- Dawka podtrzymująca zwykle wynosi 250 μg raz lub dwa razy na dobę67.
- U osób poniżej 60. roku życia z prawidłową czynnością nerek dawka podtrzymująca to zazwyczaj 375 μg na dobę; u osób w wieku 60–80 lat – 250 μg na dobę67.
Dawkowanie u dorosłych – roztwór do wstrzykiwań (dożylnie)
- Całkowita dawka nasycająca wynosi 0,5–1 mg (2–4 ml roztworu), zależnie od wieku, masy ciała i czynności nerek1.
- Dawkę nasycającą należy podać w dawkach podzielonych: pierwsza dawka stanowi połowę całkowitej dawki, kolejne podaje się co 4–8 godzin, oceniając efekt kliniczny przed podaniem następnej8.
- Dawka podtrzymująca jest wyliczana indywidualnie i zwykle wynosi 125–250 μg na dobę, jednak u osób podatnych na działania niepożądane może być niższa (np. 62,5 μg na dobę lub mniej)9.
Dawkowanie u dzieci
- U dzieci dawki wylicza się w przeliczeniu na masę ciała lub powierzchnię ciała6711.
- U niemowląt i dzieci do 2 lat:
- Dzieci od 2 do 12 lat:
- U wcześniaków i noworodków klirens nerkowy jest mniejszy, dlatego dawki muszą być odpowiednio zmniejszone11.
- U dzieci powyżej 10 lat stosuje się dawki jak u dorosłych, uwzględniając masę ciała11.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku
- U osób starszych często występuje pogorszenie czynności nerek i zmniejszenie masy mięśniowej, dlatego zaleca się zmniejszenie zarówno dawki początkowej, jak i podtrzymującej101415.
- Przykładowo, u osób w wieku 60–80 lat zalecana dawka podtrzymująca to 250 μg na dobę67.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- U osób z niewydolnością nerek dawkowanie należy dostosować do klirensu kreatyniny1213.
- Przykładowo, przy klirensie kreatyniny 50–59 ml/min dawka podtrzymująca wynosi 188–375 μg na dobę, przy 20–49 ml/min: 125–250 μg na dobę, a przy klirensie poniżej 20 ml/min: 125 μg na dobę lub co 48 godzin1213.
- U dzieci z zaburzeniami czynności nerek dawki również muszą być odpowiednio modyfikowane16.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- Nie ma szczegółowych wytycznych dotyczących modyfikacji dawki, jednak zaleca się ostrożność i monitorowanie stężenia leku oraz funkcji wątroby16.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Brak szczegółowych wytycznych dotyczących dawkowania w tej grupie – decyzja o zastosowaniu leku powinna być podjęta przez lekarza, z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb pacjentki16.
- Podczas leczenia digoksyną należy unikać pokarmów bogatych w błonnik (otręby, chleb razowy) w czasie przyjmowania tabletek, ponieważ mogą one zmniejszać wchłanianie leku1213.
- W przypadku stosowania innych glikozydów nasercowych w ciągu ostatnich 2 tygodni, należy zastosować mniejszą dawkę nasycającą digoksyny11718.
- Podanie domięśniowe digoksyny nie jest zalecane ze względu na ryzyko martwicy mięśni i ból19.
- Monitorowanie poziomu potasu, magnezu i wapnia we krwi jest bardzo ważne, ponieważ zaburzenia tych elektrolitów zwiększają ryzyko działań niepożądanych leku1415.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Nie przekraczaj sumarycznej dawki nasycającej (dla dorosłych 750–1500 μg doustnie lub 0,5–1 mg dożylnie w ciągu pierwszej doby)671.
- Objawy toksyczności mogą pojawić się już przy stężeniu digoksyny powyżej 2 ng/ml we krwi2320.
- W przypadku przedawkowania mogą wystąpić poważne zaburzenia rytmu serca, zaburzenia widzenia, nudności, wymioty, bóle głowy, a nawet zagrożenie życia212223.
Podsumowanie – digoksyna w leczeniu niewydolności serca i zaburzeń rytmu
Dawkowanie digoksyny zależy od wielu czynników, takich jak wiek, masa ciała, czynność nerek oraz wskazanie do leczenia. Lek występuje zarówno w postaci doustnej, jak i dożylnej. W przypadku dzieci i osób starszych dawkowanie musi być szczególnie dostosowane do indywidualnych potrzeb i stanu zdrowia pacjenta. Regularne monitorowanie poziomu leku oraz elektrolitów jest kluczowe dla bezpieczeństwa terapii123.
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (tabletki doustne) | Dawka nasycająca: 750–1500 μg (w 2–3 dawkach); dawka podtrzymująca: 250–375 μg/dobę (zależnie od wieku i czynności nerek) |
| Dorośli (roztwór do wstrzykiwań) | Dawka nasycająca: 0,5–1 mg (w dawkach podzielonych); dawka podtrzymująca: 125–250 μg/dobę |
| Niemowlęta i dzieci do 2 lat | Dawka nasycająca: 20–35 μg/kg mc.; dawka podtrzymująca: 5–9 μg/kg mc./dobę |
| Dzieci 2–12 lat | Dawka nasycająca: 10–15 μg/kg mc.; dawka podtrzymująca: 3–5 μg/kg mc./dobę |
| Dzieci powyżej 10 lat | Jak u dorosłych, z uwzględnieniem masy ciała |
| Pacjenci w podeszłym wieku | Zalecane zmniejszenie dawki; np. 250 μg/dobę u osób 60–80 lat |
| Pacjenci z niewydolnością nerek | Modyfikacja dawki w zależności od klirensu kreatyniny (np. <20 ml/min: 125 μg na dobę lub co 48 godzin) |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Dawkowanie ustalane indywidualnie przez lekarza |













