Jak działa tofersen?

Tofersen należy do grupy leków stosowanych w leczeniu chorób układu nerwowego. Jego zadaniem jest zmniejszenie ilości toksycznego białka SOD1, które powstaje w wyniku określonych mutacji genetycznych. Nagromadzenie tego białka prowadzi do uszkodzenia komórek nerwowych i postępu choroby, jaką jest stwardnienie zanikowe boczne (ALS). Tofersen wiąże się z materiałem genetycznym (mRNA) i blokuje produkcję nieprawidłowego białka, co pomaga spowolnić procesy uszkadzające neurony12.

Wskazania do stosowania tofersen

Wskazania do stosowania tofersen są ściśle określone i dotyczą wyłącznie jednej, rzadkiej postaci stwardnienia zanikowego bocznego (ALS), która jest związana z obecnością mutacji w genie dysmutazy ponadtlenkowej 1 (SOD1). Przed zastosowaniem terapii konieczne jest potwierdzenie obecności tej mutacji w badaniu genetycznym3.

Stosowanie u dorosłych

Tofersen jest przeznaczony do leczenia dorosłych pacjentów, u których potwierdzono obecność mutacji w genie SOD1. Leczenie może być prowadzone jedynie u osób, które spełniają te kryteria.

  • Stwardnienie zanikowe boczne (ALS) związane z mutacją SOD1 – tofersen stosuje się u dorosłych pacjentów, u których laboratoryjnie potwierdzono obecność mutacji w genie SOD1, powodującej produkcję toksycznej formy białka SOD1. Substancja ta może spowolnić postęp choroby poprzez ograniczenie powstawania tego białka31.
Ważne: Tofersen może być stosowany wyłącznie u pacjentów dorosłych ze stwierdzoną mutacją w genie SOD1. Lek nie jest przeznaczony do leczenia innych postaci ALS ani innych chorób neurologicznych. Przed rozpoczęciem terapii zawsze konieczne jest wykonanie badań genetycznych potwierdzających obecność odpowiedniej mutacji. Bez tego potwierdzenia leczenie nie jest możliwe3.

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Obecnie tofersen nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci i młodzieży. Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek przeprowadzania badań z udziałem pacjentów z tej grupy wiekowej, dlatego nie ma danych dotyczących bezpieczeństwa ani skuteczności stosowania tofersenu u osób poniżej 18. roku życia4.

  • Brak wskazań dla dzieci i młodzieży – lek nie powinien być stosowany u osób w wieku poniżej 18 lat, niezależnie od obecności mutacji SOD14.

Inne specjalne grupy pacjentów

W dostępnych źródłach nie ma odrębnych zaleceń dotyczących stosowania tofersenu u osób starszych czy pacjentów z niewydolnością nerek. Nie przedstawiono również osobnych wskazań dotyczących kobiet w ciąży. W przypadku tych grup decyzja o leczeniu powinna być podejmowana indywidualnie przez lekarza na podstawie aktualnych danych klinicznych56.

Podsumowanie wskazań do stosowania tofersenu w ALS związanym z mutacją SOD1

Tofersen jest nowoczesną opcją terapeutyczną dla dorosłych pacjentów cierpiących na rzadką, genetycznie uwarunkowaną postać stwardnienia zanikowego bocznego. Skuteczność i bezpieczeństwo tej substancji oceniano w badaniach klinicznych z udziałem osób dorosłych. Ze względu na brak danych dotyczących dzieci i młodzieży, lek nie jest obecnie zalecany dla tej grupy. Zastosowanie tofersenu zawsze wymaga potwierdzenia obecności mutacji SOD1, a leczenie prowadzi się wyłącznie pod nadzorem lekarza specjalisty. To ważny krok w kierunku terapii spersonalizowanej, skierowanej do określonej grupy pacjentów z ALS34.

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Stwardnienie zanikowe boczne (ALS) związane z mutacją SOD1 Tak Nie Nie Brak osobnych zaleceń Brak osobnych zaleceń
Pamiętaj:

  • Tofersen jest wskazany wyłącznie w leczeniu ALS związanym z mutacją SOD1.
  • Nie ma zastosowania w innych postaciach ALS.
  • Nie stosuje się go u dzieci ani młodzieży.
  • Leczenie wymaga potwierdzenia genetycznego i prowadzone jest pod ścisłym nadzorem specjalisty.

Pytania i odpowiedzi

W jakim wskazaniu stosuje się tofersen?

Tofersen jest wskazany do leczenia dorosłych ze stwardnieniem zanikowym bocznym (ALS) związanym z mutacją w genie SOD13.

Czy tofersen może być stosowany u dzieci?

Nie, tofersen nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci ani młodzieży4.

Czy tofersen można stosować w innych postaciach ALS?

Nie, tofersen jest wskazany wyłącznie w przypadku ALS związanej z mutacją SOD13.

Jakie badania są potrzebne przed rozpoczęciem leczenia tofersenem?

Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest potwierdzenie obecności mutacji SOD1 w badaniu genetycznym3.