CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneRoclanda Nnetarsudilu Latanoprostu CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczne23. Wartość początkowa Wartość początkowa Wartość początkowa 22 8:00 10:00 16:00 8:00 10:00 16:00 8:00 10:00 16:00 21 24,8 23,7 22,6 24,8 23,5 22,6 24,6 23,4 22,4 20 19 19,1 19,3 18,6 18,4 18 17,8 17,9 17,7 18,1 CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczne17,6 17,6 17 17,4 17,2 17,1 17,0 16,9 17,4 17,2 16,7 16 16,0 16,1 15,6 15,2 15,3 15,4 15 14,9 14,8 15,2 14. Dzień 15 Dzień 15 Dzień 15 Dzień 43 Dzień 43 Dzień 43 Dzień 90 Dzień 90 Dzień 90 (8:00) (10:00) (16:00) (8:00) (10:00) (16:00) (8:00) (10:00) (16:00) skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z netarsudilem 95% CI 3,0 (2,5, 3,6) 3,0 (2,4, 3,6) 2,4 (1,9, 3,0) 3,2 (2,6, 3,8) 2,9 (2,3, 3,5) 2,3 (1,7, 2,8) 3,1 (2,5, 3,8) 3,2 (2,5, 3,8) 2,0 (1,4, 2,6) skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z latanoprostem 95% CI 2,3 (1,7, 2,8) 2,6 (2,0, 3,2) 2,3 (1,8, 2,9) 1,7 (1,1, 2,4) 1,9 (1,3, 2,5) 1,7 (1,1, 2,2) 1,5 (0,9, 2,1) 1,7 (1,1, 2,3) 1,3 (0,7, 1,9) Średnia najmniejszych kwadratów ciśnienia wewnątrzgałkowego w każdym punkcie czasowym po rozpoczęciu badana została uzyskana na drodze analizy kowariancji skorygowanej względem początkowego ciśnienia wewnątrzgałkowego i opartej na danych odnotowanych u wszystkich pacjentów poddanych randomizacji (238 w grupie otrzymującej skojarzenie latanoprostu i netarsudilu, 244 w grupie otrzymującej netarsudil i 236 w grupie otrzymującej latanoprost). CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneRycina 2. Średnie ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP, mmHg) według grupy leczenia i różnica średniego IOP zależnie od leczenia w badaniu 302 CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneCHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczne23 Roclanda Nnetarsudilu Latanoprostu 22. Wartość początkowa Wartość początkowa Wartość początkowa 8:00 10:00 16:00 8:00 10:00 16:00 8:00 10:00 16:00 21 24,7 23,3 22,4 24,7 23,4 22,8 24,8 23,2 22,6 20 20,0 19,4 19,6 19 18,4 18,4 18,1 18 18,0 17,9 17,9 17,9 18,0 17,5 17,4 17,5 17 17,7 17,1 17,1 17,1 16,4 16,4 16 16,1 15,5 15,6 15 15,3 15,2 15,5 15,6 14. Dzień 15 Dzień 15 Dzień 15 Dzień 43 Dzień 43 Dzień 43 Dzień 90 Dzień 90 Dzień 90 (8:00) (10:00) (16:00) (8:00) (10:00) (16:00) (8:00) (10:00) (16:00) skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z netarsudilem 95% CI 3,4 (2,8, 3,9) 2,7 (2,2, 3,2) 2,2 (1,7, 2,8) 3,2 (2,6, 3,8) 2,9 (2,3, 3,4) 2,3 (1,8, 2,9) 3,6 (3,0, 4,2) 2,8 (2,3, 3,4) 2,4 (1,9, 2,9) skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z latanoprostem 95% CI 2,0 (1,5, 2,6) 2,4 (1,9, 2,9) 1,9 (1,3, 2,4) 1,5 (0,9, 2,1) 1,9 (1,3, 2,4) 1,6 (1,0, 2,1) 1,5 (0,9, 2,2) 2,0 (1,4, 2,5) 1,5 (1,0, 2,1) Średnia najmniejszych kwadratów ciśnienia wewnątrzgałkowego w każdym punkcie czasowym po rozpoczęciu badana została uzyskana na drodze analizy kowariancji skorygowanej względem początkowego ciśnienia wewnątrzgałkowego i opartej na danych odnotowanych u wszystkich pacjentów poddanych randomizacji (245 w grupie otrzymującej skojarzenie latanoprostu i netarsudilu, 255 w grupie otrzymującej netarsudil i 250 w grupie otrzymującej latanoprost). CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneOkoło 67% uczestników włączonych do grup leczenia otrzymujących skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w badaniach fazy III było rasy białej, a 30% stanowili pacjenci rasy czarnej lub Afroamerykanie. Ponad połowa była w wieku ≥ 65 lat. Z wyjątkiem przypadków występowania rogówki wirowatej (patrz punkt 4.8) nie stwierdzono żadnych innych różnic w profilu bezpieczeństwa pomiędzy rasami ani grupami wiekowymi. Wskaźniki ukończenia badania w badaniach 301 i 302 były niższe w grupach pacjentów leczonych skojarzeniem latanoprostu i netarsudilu oraz netarsudilem w porównaniu z grupami otrzymującymi latanoprost. Wskaźnik przerwania leczenia z powodu zdarzeń niepożądanych w miesiącu 3. wynosił 8,7% w zbiorczej grupie przyjmującej skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z 7,6% w zbiorczej grupie otrzymującej netarsudil i 1,0% w zbiorczej grupie otrzymującej latanoprost. Wskaźnik przerwania leczenia z powodu zdarzeń niepożądanych w miesiącu 12. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamicznew badaniu 301 wynosił 19,7% w grupie przyjmującej skojarzenie latanoprostu i netarsudilu w porównaniu z 21,7% w grupie otrzymującej netarsudil i 1,7% w grupie otrzymującej latanoprost. Większość przypadków przerwania leczenia była związana z działaniami niepożądanymi dotyczącymi oczu. Najczęściej zgłaszanymi zdarzeniami niepożądanymi związanymi z przerwaniem leczenia w grupie otrzymującej skojarzenie latanoprostu i netarsudilu było przekrwienie spojówek (7,6% w miesiącu 12.). Większość działań niepożądanych dotyczących oczu zgłaszanych w czasie stosowania skojarzenia latanoprostu i netarsudilu miała łagodne nasilenie. Badanie 303 było trwającym 6 miesięcy prospektywnym, prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby, randomizowanym, wieloośrodkowym, badaniem w grupach równoległych z grupą kontrolną otrzymującą aktywne leczenie, oceniającym bezpieczeństwo stosowania i skuteczność latanoprostu w skojarzeniu z netarsudilem, w porównaniu z bimatoprostem w skojarzeniu z timololem, w obniżaniu ciśnienia wewnątrzgałkowego u 430 uczestników w podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneUczestnicy zostali losowo przydzieleni do stosowania zaplanowanego schematu leczenia złożonym preparatem o stałej dawce, zawierającym latanoprost i netarsudil (218 uczestników), w dawce wynoszącej 1 kropla raz dziennie (QD), podawana do każdego oka wieczorem (OU), lub preparatu porównawczego, zawierającego bimatoprost i timolol (212 uczestników), podawanego w dawce 1 kropla QD, wieczorem OU przez około 180 dni po okresie wypłukania. Główną miarą skuteczności było porównanie stosowania latanoprostu w skojarzeniu z netarsudilem ze stosowaniem bimatoprostu w skojarzeniu z timololem pod względem średniego IOP w określonych punktach czasowych w tygodniu 2, tygodniu 6 i miesiącu 3. Główną analizę przeprowadzono w populacji ITT z zastosowaniem metody imputacji MCMC (Markov Chain Monte Carlo). Analiza ta wykazała kliniczną równoważność (ang. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamicznenon-inferiority ) stosowania roztworu oftalmologicznego latanoprost + netarsudil QD w porównaniu ze stosowaniem bimatoprostu w skojarzeniu z timololem QD w populacji ITT z górną granicą 95% przedziałów ufności (CI) wartości różnicy (latanoprost + netarsudil – bimatoprost + timolol) wynoszącą ≤ 1.5 mmHg we wszystkich 9 punktach czasowych oraz ≤ 1.0 mmHg w większości (w 6 z 9) punktach czasowych w okresie od tygodnia 2 do miesiąca 3 włącznie, spełniającą kryteria skuteczności. Próg klinicznej równoważności stosowania latanoprostu w skojarzeniu z netarsudilem QD, w porównaniu ze stosowaniem bimatoprostu w skojarzeniu z timololem QD (wartość różnicy między grupami wynosząca ≤ 1.5 mmHg) wykazano w populacji PP, w 8 z 9 punktów czasowych (godz. 8:00, 10:00 i 16:00) w okresie od tygodnia 2 do miesiąca 3 włącznie, z zastosowaniem metody MCMC. Jednakże nie spełniono kryteriów całkowitej równoważności, ponieważ w punkcie czasowym o godz. 8:00 w tygodniu 6 górna granica 95% CI wynosiła 1.55. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneOgólnie ujmując, średnie zmniejszenie IOP w ciągu dnia było podobne w grupie leczenia latanoprostem w skojarzeniu z netarsudilem i w grupie leczenia bimatoprostem w skojarzeniu z timololem, i wynosiło około 9,5 mmHg. Całkowity odsetek uczestników, którzy przerwali stosowanie badanego leczenia z powodu TEAE, wynosił 11,2%. Więcej pacjentów (20.2%) z grupy leczenia latanoprostem w skojarzeniu z netarsudilem, w porównaniu z grupą leczenia bimatoprostem w skojarzeniu z timololem QD (1,9%), przerwało stosowanie badanego leczenia z powodu TEAE, a TEAE dotyczące oczu stanowiły większość TEAE prowadzących do przerwania stosowania badanego leczenia. W żadnej z grup nie zgłoszono żadnych ciężkich zdarzeń niepożądanych związanych ze stosowaniem leczenia, a profil bezpieczeństwa stosowania pozostaje zgodny ze znanym profilem bezpieczeństwa stosowania latanoprostu w skojarzeniu z netarsudilem i (lub) latanoprostu lub netarsudilu w monoterapii. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneNie określono skuteczności ani bezpieczeństwa stosowania skojarzenia latanoprostu i netarsudilu u pacjentów z uszkodzeniem nabłonka rogówki lub współistniejącymi chorobami oczu, np. z zespołem pseudoeksfoliacji i zespołem dyspersji pigmentu. Dzieci i młodzież Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań produktu leczniczego Roclanda we wszystkich podgrupach populacji dzieci i młodzieży, stosowanego w celu obniżenia podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego u pacjentów z jaskrą otwartego kąta lub nadciśnieniem ocznym (stosowanie u dzieci i młodzieży, patrz punkt 4.2). CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Ekspozycja ogólnoustrojowa na netarsudil oraz jego aktywny metabolit AR-13503 była oceniana u 18 zdrowych uczestników po miejscowym podawaniu do oka netarsudilu w dawce 200 mikrogramów/ml raz na dobę (jedna kropla do każdego oka rano) przez 8 dni. Po podaniu dawki w dniu 1. i w dniu 8. nie stwierdzono możliwego do ilościowego określenia stężenia netarsudilu w osoczu [dolna granica oznaczalności (ang. lower limit of quantitation , LLOQ) 0,100 ng/ml]. W przypadku aktywnego metabolitu odnotowano tylko jedną oznaczalną wartość jego stężenia w osoczu, wynoszącą 0,11 ng/ml u jednego pacjenta w 8. dniu, 8 godzin po podaniu dawki. Latanoprost (masa cząsteczkowa 432,58) to lek prekursorowy w formie estru izopropylowego, który sam w sobie jest nieaktywny, lecz staje się biologicznie czynny po hydrolizie do latanoprostu – kwasu. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Właściwości farmakokinetyczneLek prekursorowi jest dobrze wchłaniany przez rogówkę i całość substancji czynnej, która dostanie się do cieczy wodnistej, jest hydrolizowana w czasie przejścia przez rogówkę. Badania u człowieka wskazują, że maksymalne stężenie w cieczy wodnistej osiągane jest po około dwóch godzinach od podania miejscowego. Po podaniu miejscowym małpom latanoprost jest dystrybuowany głównie w odcinku przednim, spojówkach i powiekach. Jedynie znikome ilości latanoprostu docierają do odcinka tylnego. Metabolizm Po miejscowym podaniu do oka netarsudil jest metabolizowany przez esterazy w oku do aktywnego metabolitu AR-13503. Praktycznie nie dochodzi do metabolizmu latanoprostu – kwasu w oku. Metabolizm przebiega głównie w wątrobie. Okres półtrwania w osoczu człowieka wynosi 17 minut. Główne metabolity, 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor, charakteryzują się brakiem lub niewielkim poziomem aktywności biologicznej w badaniach na zwierzętach i są wydalane głównie z moczem. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Netarsudil Dane niekliniczne dotyczące netarsudilu, wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, badań toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz toksycznego wpływu na rozwój potomstwa, nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka. W badaniach nieklinicznych działania toksyczne obserwowano jedynie wtedy, gdy narażenie było większe niż maksymalne narażenie występujące u ludzi, co wskazuje na niewielkie znaczenie tych obserwacji w praktyce klinicznej. Dożylne podawanie netarsudilu ciężarnym szczurom i królikom podczas organogenezy nie powodowało niepożądanych skutków dla zarodka ani płodu przy klinicznie istotnej ekspozycji ogólnoustrojowej. U ciężarnych szczurów dawka 0,1 mg/kg/dobę nie powodowała niepożądanych skutków dla matki ani zarodka lub płodu, natomiast dawka 0,3 mg/kg/dobę i większa powodowały zwiększoną częstość poimplantacyjnej utraty zarodka oraz zmniejszoną żywotność płodu. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieU ciężarnych królików dawka 3 mg/kg/dobę nie powodowała niepożądanych skutków dla matki ani zarodka lub płodu, natomiast dawka 5 mg/kg/dobę powodowała zwiększoną częstość poimplantacyjnej utraty zarodka oraz zmniejszenie masy płodu. Nie przeprowadzono długoterminowych badań na zwierzętach w celu oceniony rakotwórczego działania netarsudilu. Netarsudil nie wykazywał mutagenności w teście mutacji bakteryjnych, teście na komórkach chłoniaka myszy ani w teście mikrojądrowym u szczurów. W zmodyfikowanym teście 3T3 NRU-PT in vitro , w którym zakres długości fal świetlnych rozszerzono o światło UVB, wykazano, że netarsudil i jego aktywny metabolit AR-13503 mogą mieć działanie fototoksyczne. Latanoprost Toksyczność oczną i ogólnoustrojową latanoprostu badano u kilku gatunków zwierząt. Latanoprost był zasadniczo dobrze tolerowany, a margines bezpieczeństwa pomiędzy dawką kliniczną stosowaną do oka a dawką toksyczną ogólnoustrojowo jest co najmniej 1000-krotny. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieWykazano, że wysokie dawki latanoprostu, stanowiące ok. 100-krotność dawki klinicznej w przeliczeniu na kilogram masy ciała, po podaniu dożylnym nieznieczulonym małpom powodowały wzrost częstości oddechów, prawdopodobnie w związku z krótkotrwałym zwężeniem oskrzeli. W badaniach na zwierzętach nie wykazano żadnych właściwości uczulających latanoprostu. W obrębie oka nie zaobserwowano szkodliwego działania przy dawkach do 100 mikrogramów/oko/dobę u królików i małp (dawka kliniczna wynosi około 1,5 mikrograma/oko/dobę). Wykazano jednak, że u małp latanoprost zwiększał intensywność zabarwienia tęczówki. Mechanizm zwiększania intensywności zabarwienia wydaje się polegać na stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach tęczówki przy braku obserwowanych zmian proliferacyjnych. Zmiana barwy tęczówki może być trwała. W długotrwałych badaniach toksyczności ocznej wykazano, że podawanie latanoprostu w dawce 6 mikrogramów/oko/dobę powoduje także zwiększenie szpary powiekowej. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieDziałanie to jest odwracalne i występuje w dawkach powyżej dawki klinicznej. Wpływu tego nie obserwowano u ludzi. Uzyskano ujemny wynik testów mutacji powrotnych u bakterii, testów mutacji genowych na komórkach chłoniaka myszy i testu mikrojądrowego u myszy. W badaniach in vitro na ludzkich limfocytach nie obserwowano aberracji chromosomowych. Podobne działania obserwowano w przypadku prostaglandyny F2α, naturalnie występującej prostaglandyny, co wskazuje, że jest to efekt klasowy. Dodatkowe badania działania mutagennego w oparciu o nieplanową syntezę DNA w warunkach in vitro / in vivo u szczurów dały wynik ujemny, co wskazuje, że latanoprost nie ma działania mutagennego. Badania rakotwórczości u myszy i szczurów dały wynik ujemny. W badaniach na zwierzętach nie wykazano żadnego wpływu latanoprostu na płodność samców ani samic. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieW badaniach nad działaniem embriotoksycznym u szczurów nie zaobserwowano działania embriotoksycznego w przypadku latanoprostu w dawkach dożylnych (5, 50 i 250 mikrogramów/kg/dobę). Latanoprost wywoływał jednak obumieranie płodów u królików w dawkach 5 mikrogramów/kg/dobę i większych. Dawka 5 mikrogramów/kg/dobę (około 100-krotność dawki klinicznej) skutkowała istotnym szkodliwym wpływem na zarodek i płód, charakteryzującym się zwiększoną częstością występowania późnej resorpcji zarodka i poronienia oraz zmniejszeniem masy ciała płodu. Nie wykryto działania teratogennego. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Mannitol Kwas borowy Wodorotlenek sodu (do dostosowania pH) Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Nie dotyczy. 6.3 Okres ważności 3 lata. Po otwarciu butelki: 4 tygodnie po pierwszym otwarciu butelki. Nie przechowywać w temperaturze powyżej 25 °C. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przechowywać w lodówce (2 °C – 8 °C). Przechowywać w oryginalnym pudełku w celu ochrony przed światłem. Warunki przechowywania produktu leczniczego po pierwszym otwarciu, patrz punkt 6.3. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Produkt leczniczy Roclanda jest dostarczany w przezroczystych butelkach z polietylenu o niskiej gęstości (2,5 ml w pojemniku o pojemności 4 ml) z nieprzezroczystą białą końcówką z polietylenu o niskiej gęstości, zakrytą białą polipropylenową zakrętką oraz z uszczelką uniemożliwiającą ingerowanie w zawartość. Tekturowe pudełko zawierające 1 lub 3 butelki. CHPL leku Roclanda, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml + 200 mcg/ml Dane farmaceutyczneNie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania Wszelkie niewykorzystane resztki produktu leczniczego lub jego odpady należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Jeden ml roztworu zawiera 0,3 mg bimatoprostu. Substancja pomocnicza o znanym działaniu: 1 ml roztworu zawiera 0,05 mg chlorku benzalkonium. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Roztwór bezbarwny. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżanie podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego w przewlekłej jaskrze otwartego kąta i nadciśnieniu wewnątrzgałkowym u osób dorosłych (w monoterapii lub jako leczenie wspomagające podczas stosowania leków beta-adrenolitycznych). CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecana dawka to jedna kropla do zmienionego chorobowo oka (oczu) raz na dobę, stosowana wieczorem. Nie należy przekraczać dawki: raz dziennie, gdyż częstsze podawanie może zmniejszać działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego LUMIGAN u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby i nerek LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego i dlatego u tych pacjentów należy stosować go ostrożnie. U pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie chorobą wątroby o łagodnym nasileniu lub wyjściowo nieprawidłowymi wartościami aminotransferazy alaninowej (AlAT), aminotransferazy asparaginowej (AspAT) i (lub) bilirubiny, w ciągu 24 miesięcy nie stwierdzono niepożądanego wpływu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór na czynność wątroby. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml DawkowanieSposób podawania Jeśli stosuje się więcej niż jeden okulistyczny produkt leczniczy działający miejscowo, każdy z nich należy podawać w odstępie co najmniej 5 minut. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. LUMIGAN 0,3 mg/ml jest przeciwwskazany u pacjentów, u których w przeszłości podejrzewano reakcję niepożądaną na chlorek benzalkonium, wymagającą przerwania stosowania. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Narząd wzroku Przed rozpoczęciem leczenia, pacjentów należy poinformować o możliwości periorbitopatii po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) i wzmożenia pigmentacji tęczówki, gdyż objawy takie zostały zaobserwowane podczas leczenia produktem leczniczym LUMIGAN. Niektóre z tych zmian mogą mieć trwały charakter i mogą prowadzić do zaburzonego pola widzenia oraz różnic w wyglądzie oczu w przypadku, gdy jest leczone tylko jedno oko (patrz punkt 4.8). Po leczeniu bimatoprostem 0,3 mg/ml krople do oczu odnotowano rzadkie zgłoszenia torbielowatego obrzęku plamki (≥1/1000 do <1/100). Dlatego u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka obrzęku plamki (np. pacjenci z bezsoczewkowatością, pacjenci z bezsoczewkowatością rzekomą z rozdarciem tylnej części torebki soczewki) produkt leczniczy LUMIGAN należy stosować ostrożnie. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Specjalne środki ostroznościPo zastosowaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór odnotowano rzadkie spontanicznie zgłoszenia nawrotu przebytych zmian naciekowych rogówki lub zakażenia oczu. U pacjentów po przebytych istotnych zakażeniach wirusowych oka (np. zakażenie opryszczkowe), zapaleniu błony naczyniowej lub zapaleniu tęczówki produkt leczniczy LUMIGAN należy stosować ostrożnie. LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów ze stanami zapalnymi gałki ocznej, z jaskrą neowaskularną, jaskrą wrodzoną lub jaskrą z zamkniętym lub wąskim kątem przesączania. Skóra Istnieje ryzyko wzrostu włosów w miejscach, w których dochodzi do częstego kontaktu roztworu LUMIGAN ze skórą. W związku z tym ważne jest stosowanie roztworu LUMIGAN zgodnie z instrukcją i uważanie, aby nie wydostał się z oka na policzek czy inny obszar skóry. Układ oddechowy LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z upośledzoną czynnością oddechową. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Specjalne środki ostroznościDostępne są tylko ograniczone dane dotyczące pacjentów z POChP lub astmą w wywiadzie, jednakże dostępne są doniesienia na temat zaostrzeń astmy, duszności i POChP, jak również doniesienia na temat astmy z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu. Częstość występowania tych objawów jest nieznana. Pacjentów z POChP, astmą lub upośledzeniem czynności układu oddechowego z powodu innych stanów należy leczyć z ostrożnością. Układ krążenia LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z blokiem serca cięższym niż pierwszego stopnia lub niewyrównaną zastoinową niewydolnością serca. Istnieje ograniczona liczba spontanicznych zgłoszeń bradykardii lub niedociśnienia tętniczego po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór. LUMIGAN należy stosować ostrożnie u pacjentów z tendencją do wolnego tętna lub niskiego ciśnienia tętniczego. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Specjalne środki ostroznościInne informacje W badaniach obejmujących podawanie bimatoprostu w stężeniu 0,3 mg/ml pacjentom z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym wykazano, że częstsza ekspozycja oka na ponad jedną dawkę bimatoprostu na dobę może osłabić działanie zmniejszające ciśnienie wewnątrzgałkowe (patrz punkt 4.5). Pacjenci stosujący LUMIGAN razem z innymi analogami prostaglandyn powinni być obserwowani pod kątem zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego. Bimatoprost 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór zawiera substancję konserwującą chlorek benzalkonium, który może być wchłaniany przez miękkie soczewki kontaktowe. Może także wystąpić podrażnienie oka i zmiana barwy miękkich soczewek kontaktowych z powodu obecności chlorku benzalkonium. Soczewki należy wyjąć przed zakropieniem i założyć po 15 minutach od zakropienia. Zgłaszano, że chlorek benzalkonium, który jest często używany jako środek konserwujący w lekach okulistycznych, powoduje punktowate ubytki rogówki i (lub) toksyczne, wrzodziejące ubytki rogówki. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Specjalne środki ostroznościPonieważ LUMIGAN zawiera chlorek benzalkonium, wymagany jest nadzór przy częstym lub długotrwałym stosowaniu u pacjentów z zespołem suchego oka lub z uszkodzoną rogówką. Istnieją doniesienia o przypadkach bakteryjnego zapalenia rogówki związanych ze stosowaniem okulistycznych produktów leczniczych działających miejscowo w pojemnikach wielodawkowych. Pojemniki te zostały przypadkowo skażone przez pacjentów, którzy w większości przypadków mieli współistniejącą chorobę oczu. Pacjenci z uszkodzeniem powierzchni nabłonka rogówki są w większym stopniu zagrożeni wystąpieniem bakteryjnego zapalenia rogówki. Należy pouczyć pacjentów, że nie należy dopuszczać do kontaktu końcówki dozownika z okiem lub sąsiadującymi strukturami, aby uniknąć urazu oka i skażenia roztworu. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji. Nie przewiduje się interakcji u ludzi, gdyż ogólnoustrojowe stężenia bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór po podaniu do worka spojówkowego są niezwykle niskie (poniżej 0,2 ng/ml). Bimatoprost ulega biotransformacji z udziałem wielu enzymów na drodze wielu przemian metabolicznych, a w badaniach przedklinicznych nie zaobserwowano żadnego wpływu na wątrobowe enzymy metabolizujące leki. W badaniach klinicznych LUMIGAN był stosowany w skojarzeniu z wieloma różnymi środkami okulistycznymi blokującymi receptory beta-adrenergiczne, bez oznak interakcji. Skojarzone stosowanie produktu leczniczego LUMIGAN i leków przeciwjaskrowych innych niż miejscowe leki beta-adrenolityczne nie było badane w czasie wspomagającej terapii przeciwjaskrowej. Możliwe jest osłabienie zmniejszającego ciśnienie wewnątrzgałkowe działania analogów prostaglandyn (np. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Interakcjeproduktu LUMIGAN) u pacjentów z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym w razie stosowania innych analogów prostaglandyn (patrz punkt 4.4). CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Brak jest wystarczających danych dotyczących użycia bimatoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję przy dużych dawkach toksycznych dla matki (patrz punkt 5.3). Produktu leczniczego LUMIGAN nie należy stosować w okresie ciąży, jeśli nie jest to wyraźnie konieczne. Karmienie piersią Nie wiadomo, czy bimatoprost przenika do mleka ludzkiego. W badaniach na zwierzętach wykazano, że bimatoprost przenika do mleka. Przed podjęciem decyzji o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu/powstrzymaniu się od stosowania produktu LUMIGAN należy uwzględnić bilans korzyści z karmienia piersią dla dziecka i kontynuowania leczenia dla matki. Płodność Brak jest wystarczających danych dotyczących wpływu bimatoprostu na płodność u ludzi. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwanie maszyn LUMIGAN wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych leków okulistycznych, jeśli przy zakraplaniu leku wystąpi przejściowa utrata ostrości widzenia, pacjent powinien poczekać aż do poprawy widzenia przed podjęciem jazdy lub obsługi maszyn. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane Ponad 1800 pacjentów było leczonych produktem leczniczym LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór w badaniach klinicznych. W łącznych danych z badań III fazy stosowania produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór w monoterapii i wspomagająco, najczęściej zgłaszanymi zdarzeniami niepożądanymi związanymi z leczeniem były: nadmierny wzrost rzęs – do 45% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 7% w 2. roku oraz 2% w 3. roku; przekrwienie spojówek (najczęściej o nasileniu śladowym do łagodnego, jak się uważa niemające charakteru zapalnego) – do 44% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 13% w 2. roku oraz 12% w 3. roku; i świąd oczu – do 14% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 3% w 2. roku oraz 0% w 3. roku. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądaneMniej niż 9% pacjentów przerwało leczenie z powodu różnych zdarzeń niepożądanych w pierwszym roku, zaś częstość przerywania terapii wyniosła 3% w 2. oraz 3. roku. W badaniach klinicznych produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór lub w okresie po wprowadzeniu do obrotu opisywano następujące działania niepożądane. Najczęściej dotyczyły one oczu, miały nasilenie od łagodnego do umiarkowanego i żaden przypadek nie był ciężki: W tabeli 1 przedstawiono działania niepożądane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów oraz następującą klasyfikację częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (od ≥1/100 do <1/10), niezbyt często (od ≥1/1 000 do <1/100), rzadko (od ≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania objawy niepożądane są wymienione zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądane| Układ narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | | Zaburzenia układu nerwowego | często | ból głowy | | niezbyt często | zawroty głowy | | Zaburzenia oka | bardzo często | nastrzyknięcie spojówek, świąd oka, nadmierny wzrost rzęs, periorbitopatia po zastosowaniuanalogu prostaglandyn | | często | powierzchniowe punktowe zapalenie rogówki, nadżerka rogówki, uczucie pieczenia w oku, podrażnienie oczu, alergiczne zapalenie spojówek, zapalenie brzegów powiek, pogorszenie ostrości widzenia, astenopia, obrzęk spojówki, uczucie obecności ciała obcego, uczucie suchości oka, ból oka, światłowstręt, łzawienie, wydzielina z oka, zaburzenia wzroku/nieostre widzenie, wzmożona pigmentacja tęczówki, ściemnienie rzęs, zaczerwienie powiek, świądpowiek | | niezbyt często | krwawienie do siatkówki, zapalenie naczyniówki, torbielowaty obrzęk plamki, zapalenie tęczówki, skurcz powiek, retrakcja powieki, rumień okołooczodołowy,obrzęk powiek | | nieznana | dyskomfort w oku | | Zaburzenia naczyniowe | często | nadciśnienie tętnicze | | Zaburzenia układuoddechowego, klatki piersioweji śródpiersia | nieznana | astma, zaostrzenie astmy,zaostrzenie POChP oraz duszności | | Zaburzenia żołądka i jelit | niezbyt często | nudności | | Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | często | hiperpigmentacja skóry wokół oczodołów | | niezbyt często | hirsutyzm | | nieznana | przebarwienie skóry (wokółoka) | | Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | niezbyt często | astenia | | Badania diagnostyczne | często | nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych | | Zaburzenia układuimmunologicznego | nieznana | reakcja nadwrażliwości obejmująca objawy przedmiotowe i podmiotowe uczulenia oka i alergicznegozapalenia skóry |
CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądaneOpis wybranych działań niepożądanych Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) Analogi prostaglandyn, w tym produkt leczniczy LUMIGAN, mogą wywoływać lipodystroficzne zmiany okołooczodołowe, które mogą prowadzić do pogłębienia bruzdy powieki, ptozy, zapadnięcia oczu, retrakcji powieki, inwolucji wywołanej dermatochalazą i uwidocznienia dolnej części twardówki. Zmiany są zwykle łagodne, mogą wystąpić już po miesiącu od rozpoczęcia leczenia produktem leczniczym LUMIGAN i mogą powodować zaburzenia pola widzenia nawet przy braku rozpoznania przez pacjenta. Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn jest również związana z okołooczodołową hiperpigmentacją lub przebarwieniem skóry oraz hipertrichozą. Odnotowano, że wszystkie zmiany są częściowo lub całkowicie odwracalne po przerwaniu leczenia lub przejściu na leczenie alternatywne. Hiperpigmentacja tęczówki Wzmożona pigmentacja tęczówki najczęściej ma charakter trwały. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądaneZmiana pigmentacji wynika ze zwiększenia zawartości melaniny w melanocytach, a nie ze zwiększenia liczby melanocytów. Nieznany jest długookresowy wpływ zwiększenia pigmentacji tęczówki. Zmiana koloru tęczówki obserwowana przy podawaniu bimatoprostu do oka może być niezauważalna przez kilka miesięcy a nawet lat. Zwykle w oczach dotkniętych zmianą brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki, a silniejsza pigmentacja obejmuje całą tęczówkę albo niektóre jej części. Wydaje się, że leczenie nie ma żadnego wpływu na znamiona i piegi tęczówki. Po 12 miesiącach stosowania bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu częstość występowania hiperpigmentacji tęczówki wynosiła 1,5% (patrz punkt 4.8) i nie uległa zwiększeniu w trakcie 3 lat leczenia. Działania niepożądane zgłaszane w związku ze stosowaniem kropli do oczu zawierających fosforany: U niektórych pacjentów z poważnym uszkodzeniem rogówki zgłaszano bardzo rzadkie przypadki zwapnienia rogówki związane ze stosowaniem kropli do oczu z zawartością fosforanów. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Działania niepożądaneZgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem krajowego systemu zgłaszania wymienionego w załączniku V . CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Nie zgłoszono żadnego przypadku przedawkowania i nie jest prawdopodobne, aby wystąpiło ono po podaniu do worka spojówkowego. Jeśli wystąpi przedawkowanie, leczenie powinno mieć charakter objawowy i podtrzymujący. W razie przypadkowego połknięcia produktu leczniczego LUMIGAN, mogą być przydatne następujące informacje: W dwutygodniowych badaniach na szczurach i myszach przy doustnym podawaniu, dawki do 100 mg/kg mc./dobę nie działały toksycznie. Dawka ta wyrażona jako mg/m 2 pc. jest przynajmniej 70-krotnie wyższa niż dawka zawarta w jednej butelce produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór przypadkowo przyjęta przez dziecko o masie ciała 10 kg. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: leki oftalmologiczne, analogi prostaglandyn; kod ATC: S01EE03. Mechanizm działania Mechanizm działania, poprzez który bimatoprost obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe u ludzi, polega na zwiększaniu odpływu cieczy wodnistej oka poprzez siatkę włókien kolagenowych w kącie przesączania oka i nasilanie odpływu drogą naczyniówkowo-twardówkową. Obniżanie ciśnienia wewnątrzgałkowego zaczyna się około 4 godzin po pierwszym podaniu leku, a maksymalne działanie osiągane jest w ciągu około 8 do 12 godzin. Działanie utrzymuje się przez przynajmniej 24 godziny. Bimatoprost jest silnym środkiem obniżającym ciśnienie w gałce ocznej. Jest to syntetyczny prostamid, pod względem budowy zbliżony do prostaglandyny F 2α (PGF 2α ), który nie działa przez żaden ze znanych receptorów prostaglandyn. Bimatoprost wybiórczo naśladuje działanie niedawno odkrytych substancji otrzymywanych na drodze biosyntezy, zwanych prostamidami. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneJednak dotychczas nie określono jeszcze struktury receptora dla prostamidów. Podczas 12-miesięcznego stosowania produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml w monoterapii u osób dorosłych, w porównaniu do tymololu, średnia wartość zmian w odniesieniu do porannego (08:00) ciśnienia wewnątrzgałkowego wahała się od –7,9 do –8,8 mmHg. Podczas każdej wizyty, średnie dzienne wartości ciśnienia wewnątrzgałkowego mierzone w 12 – miesięcznym okresie badania różniły się nie więcej niż o 1,3 mmHg w ciągu dnia i nie były nigdy wyższe niż 18,0 mmHg. Podczas 6-miesięcznego badania klinicznego produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml, w porównaniu do latanoprostu, stwierdzono statystycznie znamienne zmniejszenie porannego średniego ciśnienia wewnątrzgałkowego (w zakresie –7,6 do –8,2 mmHg dla bimatoprostu versus –6,0 do – 7,2 mmHg dla latanoprostu) podczas wszystkich wizyt kontrolnych. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakodynamicznePrzekrwienie spojówek, nadmierny wzrost rzęs i świąd oka były statystycznie znamiennie bardziej nasilone w wypadku stosowania bimatoprostu niż latanoprostu. Jednak odsetki przerwanych terapii w związku ze zdarzeniami niepożądanymi były niskie i nie różniły się w stopniu statystycznie znamiennym. W porównaniu do leczenia samym beta-adrenolitykiem, terapia skojarzona: beta-adrenolityk i produkt leczniczy LUMIGAN 0,3 mg/ml, spowodowała obniżenie średnich wartości porannego (08:00) ciśnienia wewnątrzgałkowego od –6,5 do –8,1 mmHg. Dostępnych jest niewiele danych doświadczalnych dotyczących pacjentów z jaskrą otwartego kąta w przebiegu zespołu pseudoeksfoliacji i jaskrą barwnikową oraz przewlekłą jaskrą zamkniętego kąta po irydotomii. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano klinicznie istotnego wpływu na częstość akcji serca i ciśnienie krwi. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu LUMIGAN u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Bimatoprost przenika dobrze in vitro do rogówki i twardówki oka ludzkiego. Po podaniu do oka u dorosłych ogólnoustrojowa ekspozycja na działanie bimatoprostu jest bardzo niska, bez akumulacji w czasie. Po stosowaniu raz na dobę jednej kropli LUMIGAN 0,3 mg/ml do obu oczu przez okres dwóch tygodni, stężenia leku we krwi osiągały wartość szczytową w ciągu 10 minut od chwili podania i obniżały się poniżej dolnego progu wykrywalności (0,025 ng/ml) w ciągu 1,5 godziny od chwili podania. Średnie wartości C max i AUC 0-24h były podobne w dniu 7. i 14. i wynosiły odpowiednio około 0,08 ng/ml i 0,09 ng h/ml, co oznacza, że stałą wartość stężenia bimatoprostu osiągano w czasie pierwszego tygodnia podawania do oka. Dystrybucja Bimatoprost jest umiarkowanie rozmieszczany w tkankach, a ogólnoustrojowa objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u ludzi wynosi 0,67 l/kg. W ludzkiej krwi bimatoprost znajduje się głównie w osoczu. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneWiązanie bimatoprostu z białkami osocza wynosi około 88%. Metabolizm Po podaniu do oka i dotarciu do krążenia, bimatoprost jest głównym związkiem krążącym we krwi. Bimatoprost następnie podlega oksydacji, N-deetylacji i związaniu z kwasem glukuronowym, tworząc różnego rodzaju metabolity. Eliminacja Bimatoprost jest eliminowany głównie poprzez przesączanie nerkowe. Prawie 67% dożylnej dawki podanej zdrowym dorosłym ochotnikom było wydalane w moczu, 25% dawki było wydalane z kałem. Okres półtrwania określony po podaniu dożylnym wynosił około 45 minut; całkowity klirens krwi wynosił 1,5 l/h/kg mc. Charakterystyka u pacjentów w podeszłym wieku: Po podaniu produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml dwa razy na dobę średnia wartość AUC 0-24godz 0,0634 ng h/ml bimatoprostu u osób w podeszłym wieku (pacjenci 65-letni lub starsi) była znacznie wyższa niż 0,0218 ng h/ml u zdrowych dorosłych w młodym wieku. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneJednak wynik ten nie jest kliniczne istotny, gdyż ekspozycja ogólnoustrojowa zarówno u pacjentów w podeszłym wieku jak i młodych pozostawała bardzo niska po podaniu do oka. Nie występowała akumulacja bimatoprostu we krwi w czasie, a profil bezpieczeństwa był podobny u pacjentów w podeszłym wieku jak i u młodych. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie W badaniach nieklinicznych skutki obserwowano jedynie w przypadkach narażenia, które uznano za przekraczające w stopniu wystarczającym maksymalne narażenie człowieka, co wskazuje na niewielkie znaczenie tych obserwacji w praktyce klinicznej. Podawanie małpom przez okres 1 roku do worka spojówkowego bimatoprostu w stężeniu ≥0,3 mg/ml powodowało wzrost pigmentacji tęczówki i zależne od dawki odwracalne działanie na tkanki wokół oka charakteryzujące się wyraźną górną i (lub) dolną bruzdą i poszerzeniem szpary powiekowej. Nasilenie pigmentacji tęczówki wydaje się być spowodowane zwiększeniem stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach, a nie wzrostem liczby melanocytów. Nie zaobserwowano czynnościowych lub mikroskopowych zmian mających związek z działaniem na tkanki wokół oka, a mechanizm działania powodujący zmiany w tkankach wokół oka nie jest znany. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieW badaniach in vitro i in vivo bimatoprost nie wykazywał działania mutagennego ani rakotwórczego. Bimatoprost nie upośledza płodności u szczurów w dawkach do 0,6 mg/kg mc./na dobę (co najmniej 103-krotnie wyższych od zalecanej dawki dla ludzi). W badaniach nad rozwojem zarodków lub płodów zaobserwowano u myszy i szczurów poronienie bez wpływu na rozwój płodów przy dawkach, które były odpowiednio przynajmniej 860-krotnie lub 1700-krotnie wyższe niż dawka u ludzi. Dawki te dawały ogólnoustrojową ekspozycję odpowiednio przynajmniej 33- lub 97-krotnie wyższą niż zamierzona ekspozycja u ludzi. W badaniach około- i pourodzeniowych na szczurach, toksyczność u matek powodowała skrócenie czasu ciąży, obumarcie płodu i obniżała masę ciała potomstwa przy dawce ≥0,3 mg/kg mc./dobę (dawki co najmniej 41-krotnie wyższe od zalecanych dawek dla ludzi). Nie miało to wpływu na funkcje neurobehawioralne potomstwa. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,3 mg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Chlorek benzalkonium Sodu chlorek Sodu wodorofosforan siedmiowodny Kwas cytrynowy jednowodny Kwas solny lub sodu wodorotlenek (do ustalenia odpowiedniego pH) Woda oczyszczona 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Nie dotyczy. 6.3 Okres ważności 2 lata.4 tygodnie po pierwszym otwarciu 6.4 Specjalne środki ostrożności przy przechowywaniu Bez specjalnych środków ostrożności dotyczących przechowywania. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Białe, nieprzezroczyste butelki z polietylenu o małej gęstości z polistyrenowymi nakrętkami. Każda butelka ma pojemność 3 ml. Dostępne są następujące wielkości opakowań: pudełka tekturowe zawierające 1 lub 3 butelki po 3 ml roztworu. Nie wszystkie rodzaje opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania Bez specjalnych wymagań dotyczących usuwania. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO GANFORT 0,3 mg/ml + 5 mg/ml krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Jeden ml roztworu zawiera 0,3 mg bimatoprostu i 5 mg tymololu (w postaci 6,8 mg maleinianu tymololu). Substancja pomocnicza o znanym działaniu: Każdy ml roztworu zawiera 0,05 mg chlorku benzalkoniowego. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Roztwór bezbarwny do lekko żółtawego. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżanie ciśnienia wewnątrzgałkowego u dorosłych pacjentów z jaskrą otwartego kąta lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym, u których nie uzyskano zadowalającej odpowiedzi na stosowane miejscowo beta-adrenolityki lub analogi prostaglandyn. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecane dawkowanie u dorosłych (w tym osób w podeszłym wieku) Zalecana dawka to jedna kropla preparatu GANFORT do zmienionego chorobowo oka (oczu) wkraplana raz na dobę rano lub wieczorem. Należy ją podawać codziennie o tej samej porze dnia. Dostępne dane literaturowe dotyczące produktu leczniczego GANFORT wskazują, że podawanie wieczorem może być skuteczniejsze w zmniejszaniu ciśnienia wewnątrzgałkowego niż podawanie rano. Jednakże przy rozważaniu stosowania produktu rano lub wieczorem należy wziąć pod uwagę prawdopodobieństwo przestrzegania przez pacjenta przepisanego schematu stosowania (patrz punkt 5.1). W razie pominięcia dawki leczenie należy kontynuować, podając kolejną dawkę zgodnie z planem leczenia. Dawka nie powinna przekraczać jednej kropli dziennie do zmienionego chorobowo oka (oczu). Zaburzenia czynności nerek i wątroby Produkt leczniczy GANFORT nie został przebadany u pacjentów z zaburzeniem czynności wątroby lub nerek. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml DawkowanieZ tego powodu w tej grupie pacjentów należy stosować go ostrożnie. Dzieci i młodzież Nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego GANFORT u dzieci w wieku od 0 do 18 lat. Nie ma dostępnych danych. Sposób podawania Jeśli konieczne jest stosowanie więcej niż jednego okulistycznego środka leczniczego działającego miejscowo, każdy z nich należy podawać w odstępie co najmniej 5 minut. Zastosowanie okluzji przewodu nosowo-łzowego lub zamknięcie powiek na 2 minuty zmniejsza wchłanianie ogólnoustrojowe leku. Może to prowadzić do zmniejszenia częstości występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych i zwiększenia skuteczności miejscowego działania leku. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. Nadwrażliwość dróg oddechowych, w tym astma oskrzelowa lub astma oskrzelowa w wywiadzie, ciężka postać przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Bradykardia zatokowa, zespół chorego węzła zatokowego, blok zatokowo-przedsionkowy, blok przedsionkowo-komorowy stopnia drugiego lub trzeciego niekontrolowany za pomocą stymulatora serca. Objawowa niewydolność serca, wstrząs kardiogenny. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Podobnie jak inne okulistyczne produkty lecznicze stosowane miejscowo substancje czynne wchodzące w skład produktu leczniczego GANFORT (tymolol/bimatoprost) mogą być wchłaniane ogólnoustrojowo. Nie zaobserwowano nasilenia wchłaniania ustrojowego poszczególnych substancji czynnych. Z powodu obecności składnika blokującego receptory beta-adrenergiczne, tymololu, mogą wystąpić takie same rodzaje działań niepożądanych ze strony układu krążenia i oddechowego oraz inne, podobnie jak w przypadku beta-adrenolityków podawanych ogólnoustrojowo. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym do oka jest mniejsza niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Aby zmniejszyć ogólnoustrojowe wchłanianie leku, patrz punkt 4.2. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościOstrzeżenia dotyczące zaburzeń serca Pacjentów z chorobami układu krążenia (na przykład chorobą wieńcową, dławicą Prinzmetala czy niewydolnością serca) oraz nadciśnieniem tętniczym leczonych beta-adrenolitykami należy poddać krytycznej ocenie i rozważyć leczenie z użyciem innych substancji czynnych. Pacjentów z chorobami układu krążenia należy obserwować w poszukiwaniu oznak nasilenia tych chorób oraz działań niepożądanych. Ze względu na działanie dromotropowe ujemne beta-adrenolityków należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z blokiem przedsionkowo-komorowym pierwszego stopnia. Zaburzenia naczyniowe Należy zachować ostrożność u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami/chorobami krążenia obwodowego (tj. ciężkimi postaciami choroby Raynauda lub zespołu Raynauda). Zaburzenia oddechowe Zgłaszano reakcje ze strony układu oddechowego, w tym zgony w wyniku skurczu oskrzeli, u pacjentów z astmą, po podaniu niektórych beta-adrenolityków okulistycznych. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościU pacjentów z łagodną/umiarkowaną przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP), GANFORT należy stosować ostrożnie i tylko, gdy spodziewane korzyści przewyższają potencjalne ryzyko. Zaburzenia endokrynologiczne Produkty lecznicze blokujące receptory beta-adrenergiczne należy podawać z zachowaniem ostrożności u pacjentów podatnych na spontaniczną hipoglikemię lub z chwiejną cukrzycą, gdyż beta- adrenolityki mogą maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe ostrej hipoglikemii. Beta-adrenolityki mogą również maskować objawy nadczynności tarczycy. Choroby rogówki Beta-adrenolityki okulistyczne mogą wywoływać suchość oczu. Należy zachować ostrożność u pacjentów z chorobami rogówki. Inne beta- adrenolityki W przypadku podania tymololu pacjentom już przyjmującym ogólnoustrojowy beta-adrenolityk może dojść do nasilenia wpływu na ciśnienie wewnątrzgałkowe lub znanych objawów ogólnoustrojowej blokady receptorów beta. Należy dokładnie obserwować odpowiedź u tych pacjentów. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościStosowanie dwóch miejscowych blokerów receptorów beta-adrenergicznych nie jest zalecane (patrz punkt 4.5). Reakcje anafilaktyczne Podczas stosowania beta-adrenolityków u pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie atopią lub ciężką reakcją anafilaktyczną na różne alergeny może nastąpić bardziej intensywna reakcja na powtarzającą się ekspozycje na takie alergeny i brak odpowiedzi klinicznej na zwykłą dawkę adrenaliny stosowaną w leczeniu reakcji anafilaktycznych. Odwarstwienie naczyniówki oka Obserwowano przypadki odwarstwienia naczyniówki oka w związku z podaniem roztworów wodnych leków supresyjnych (np. tymololu lub acetazolamidu) po zabiegach filtracji. Znieczulenie do operacji Okulistyczne produkty lecznicze blokujące receptory beta mogą znosić działanie beta-agonistów, np. adrenaliny. Jeśli pacjent przyjmuje tymolol, należy poinformować o tym anestezjologa. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościOstrzeżenia dotyczące wątroby U pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie chorobą wątroby o łagodnym nasileniu, lub wyjściowo nieprawidłowymi wartościami aminotransferazy alaninowej (AlAT), aminotransferazy asparaginianowej (AspAT) i (lub) bilirubiny w ciągu 24 miesięcy nie stwierdzono niepożądanego wpływu bimatoprostu na czynność wątroby. Nie są znane żadne działania niepożądane podawanego do oka tymololu na czynność wątroby. Ostrzeżenia dotyczące oczu Przed rozpoczęciem leczenia pacjentów należy poinformować o możliwości nadmiernego wzrostu rzęs, ściemnienia skóry powiek lub wokół oczodołu i wzmożenia brązowej pigmentacji tęczówki, gdyż objawy takie zostały zaobserwowane podczas leczenia bimatoprostem i produktem leczniczym GANFORT. Wzmożona pigmentacja rogówki ma najprawdopodobniej trwały charakter i może prowadzić do różnic w wyglądzie oczu w przypadku, gdy leczone jest tylko jedno oko. Po odstawieniu produktu leczniczego GANFORT pigmentacja tęczówki może pozostać. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPo 12 miesiącach leczenia preparatem częstość występowania zmian pigmentacji tęczówki wynosiła 0,2%. Częstość po 12 miesiącach leczenia samym bimatoprostem w postaci kropli do oczu wynosiła 1,5% i nie uległa zwiększeniu w ciągu 3 lat leczenia. Ta zmiana pigmentacji wynika ze zwiększenia zawartości melaniny w melanocytach, a nie ze zwiększenia liczby melanocytów. Nieznany jest długookresowy wpływ zwiększenia pigmentacji tęczówki. Zmiana koloru tęczówki obserwowana przy podawaniu bimatoprostu do oka może być niezauważalna przez kilka miesięcy a nawet lat. Wydaje się, że leczenie nie ma żadnego wpływu na znamiona i piegi tęczówki. Zgłaszano, że pigmentacja tkanek okołooczodołowych jest u niektórych pacjentów odwracalna. Podczas stosowania produktu leczniczego GANFORT zgłaszano przypadki obrzęku plamki, w tym torbielowatego obrzęku plamki. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościDlatego GANFORT należy ostrożnie stosować u pacjentów z bezsoczewkowością, pacjentów z pseudofakią i rozerwaniem tylnej torebki soczewki oraz u pacjentów z rozpoznanymi czynnikami ryzyka obrzęku plamki (np. wewnątrzgałkowy zabieg chirurgiczny, niedrożność naczyń żylnych siatkówki, zapalna choroba oka lub retinopatia cukrzycowa). GANFORT należy stosować z ostrożnością u pacjentów z czynnym zapaleniem wewnątrzgałkowym (np. z zapaleniem błony naczyniowej) z uwagi na ryzyko zaostrzenia stanu zapalnego. Ostrzeżenia dotyczące skóry Istnieje ryzyko wzrostu włosów w miejscach, w których dochodzi do częstego kontaktu roztworu GANFORT ze skórą. W związku z tym ważne jest stosowanie roztworu GANFORT zgodnie z instrukcją i nie dopuszczanie do wyciekania z oka na policzek czy inny obszar skóry. Substancje pomocnicze Środek konserwujący w produkcie leczniczym GANFORT, chlorek benzalkoniowy, może wywoływać podrażnienie oczu. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPrzed zakropleniem preparatu należy wyjąć soczewki kontaktowe i założyć je ponownie dopiero po upływie co najmniej 15 minut. Stwierdzono, że chlorek benzalkoniowy zabarwia miękkie soczewki kontaktowe. Należy unikać kontaktu preparatu z miękkimi soczewkami kontaktowymi. Zgłaszano, że chlorek benzalkoniowy powoduje keratopatię punktowatą i (lub) toksyczne wrzodziejące ubytki rogówki. Z tego powodu, przy częstym lub długotrwałym stosowaniu produktu leczniczego GANFORT, wymagany jest nadzór nad pacjentami z zespołem suchego oka lub z uszkodzoną rogówką. Inne stany GANFORT nie został przebadany u pacjentów ze stanami zapalnymi oka, z jaskrą neowaskularną, jaskrą zamkniętego kąta, jaskrą wrodzoną lub jaskrą z wąskim kątem. W badaniach obejmujących podawanie bimatoprostu w stężeniu 0,3 mg/l pacjentom z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym wykazano, że częstsza ekspozycja oka na ponad 1 dawkę bimatoprostu na dobę może osłabić działanie zmniejszające ciśnienie wewnątrzgałkowe. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPacjentów stosujących GANFORT razem z innymi analogami prostaglandyn należy obserwować celem wykrycia zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono badań dotyczących specyficznych interakcji z bimatoprostem i (lub) tymololem. Istnieje ryzyko działania synergistycznego prowadzącego do niedociśnienia i (lub) znacznej bradykardii podczas stosowania okulistycznych beta-adrenolityków w skojarzeniu z doustnymi blokerami kanału wapniowego, guanetydyną, beta-adrenolitykami, lekami blokującymi receptory beta-adrenergiczne, parasympatykolitykami, lekami antyarytmicznymi (w tym amiodaronem) i glikozydami naparstnicy. Podczas leczenia skojarzonego inhibitorami CYP2D6 (np. chinidyną, fluoksetyną, paroksetyną) i tymololem obserwowano nasiloną ogólnoustrojową blokadę receptorów beta (np. zwolnienie akcji serca, depresję). Opisywano sporadyczne przypadki poszerzenia źrenic wynikające ze skojarzonego stosowania okulistycznych beta-adrenolityków i adrenaliny (epinefryny). CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Brak wystarczających danych dotyczących stosowania bimatoprostu / tymololu u kobiet w okresie ciąży. Nie należy stosować produktu leczniczego GANFORT w okresie ciąży, jeśli nie jest to wyraźnie konieczne. Metody zmniejszenia ogólnoustrojowego wchłaniania leku, patrz punkt 4.2. Bimatoprost Brak wystarczających danych klinicznych dotyczących działania leku u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję po podaniu samicom toksycznych dawek leku (patrz punkt 5.3). Tymolol Badania epidemiologiczne nie wykazały powstawania wad wrodzonych, ale ujawniły ryzyko opóźnienia rozwoju wewnątrz macicy przy podawaniu beta-adrenolityków drogą doustną. Ponadto u noworodków zaobserwowano objawy przedmiotowe i podmiotowe blokady receptorów beta (np. bradykardię, niedociśnienie, zaburzenia oddechowe i hipoglikemię), gdy beta-adrenolityki były podawane do chwili porodu. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktacjęJeśli GANFORT jest stosowany przed porodem, noworodka należy objąć ścisłą obserwacją w trakcie pierwszych dni życia. Badania na zwierzętach dotyczące stosowania tymololu wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję w dawkach znacznie wyższych niż stosowane w praktyce klinicznej (patrz punkt 5.3). Karmienie piersią Tymolol Beta-adrenolityki przenikają do mleka ludzkiego. Jednakże wydaje się mało prawdopodobne, aby tymolol przyjmowany w dawkach terapeutycznych w kroplach do oczu mógł być obecny w mleku w ilości wystarczającej do wywołania objawów klinicznych blokady receptorów beta u dziecka. Metody zmniejszenia ogólnoustrojowego wchłaniania leku, patrz punkt 4.2. Bimatoprost Nie wiadomo czy bimatoprost przenika do mleka ludzkiego, jednak przenika do mleka karmiących samic szczurów. GANFORT nie powinien być stosowany podczas karmienia piersią. Płodność Brak danych dotyczących wpływu produktu leczniczego GANFORT na płodność u ludzi. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn GANFORT wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych leków okulistycznych, jeśli przy zakraplaniu leku wystąpi przejściowa utrata ostrości widzenia, pacjent powinien poczekać do momentu poprawy widzenia przed podjęciem jazdy lub obsługi maszyn. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane GANFORT Podsumowanie profilu bezpieczeństwa Działania niepożądane zgłaszane w badaniach klinicznych produktu leczniczego GANFORT były ograniczone do działań niepożądanych zgłaszanych wcześniej dla monoterapii substancjami czynnymi — bimatoprostem i tymololem. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano nowych działań niepożądanych specyficznych dla produktu leczniczego GANFORT. Większość działań niepożądanych zgłoszonych w badaniach klinicznych z użyciem produktu leczniczego GANFORT dotyczyła oka i miała łagodne nasilenie; nie odnotowano ciężkich działań niepożądanych. Na podstawie 12-miesięcznych danych klinicznych stwierdzono, że najczęstszym zgłaszanym działaniem niepożądanym było przekrwienie spojówek (przeważnie śladowe do łagodnego i uważane za przekrwienie o charakterze niezapalnym), występujące u około 26% pacjentów i prowadzące do odstawienia leku u 1,5% pacjentów. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneTabela działań niepożądanych W Tabeli 1 przedstawiono działania niepożądane zgłaszane w trakcie badań klinicznych obejmujących wszystkie postacie (wielodawkowe i jednodawkowe) produktu leczniczego GANFORT (w każdej grupie częstości działania niepożądane są wymienione zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem) lub po wprowadzeniu do obrotu. Częstość występowania możliwych działań niepożądanych wymienionych poniżej jest określona za pomocą następującej konwencji: CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane| Bardzo często | ≥1/10 | | Często | ≥1/100 do <1/10 | | Niezbyt często | ≥1/1000 do <1/100 | | Rzadko | ≥1/10 000 do <1/1000 | | Bardzo rzadko | <1/10 000 | | Nieznana | Częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych |
CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneTabela 1 CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość | Działanie niepożądane | | Zaburzenia układuimmunologicznego | Nieznana | Reakcje nadwrażliwości, w tym podmiotowe lub przedmiotowe objawy alergicznego zapalenia skóry, obrzęk naczynioruchowy,alergia oka | | Zaburzenia psychiczne | Nieznana | Bezsenność2, koszmary senne2 | | Zaburzenia układu nerwowego | Często | Ból głowy | | Nieznana | Zaburzenia smaku2 zawroty,głowy | | Zaburzenia oka | Bardzo często | Przekrwienie spojówek | | Często | Punktowate zapalenie rogówki, nadżerka rogówki2, uczucie pieczenia w oku2, podrażnienie spojówek1, świąd oka, kłujący ból w oku2, uczucie obecności ciała obcego, suchość oka, rumień powieki, ból oka, światłowstręt, wydzielina z oka, zaburzenia widzenia2, świąd powieki, pogorszenie ostrości widzenia2, zapalenie brzegów powiek2, obrzęk powieki, podrażnienie oka, nasilone łzawienie, nadmierny wzrostrzęs |
CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane | Niezbyt często | Zapalenie tęczówki2, obrzęk spojówek2, ból powieki2, nieprawidłowe odczucia w oku1, niedomoga widzenia, podwinięcie rzęs2, hiperpigmentacja tęczówki2, zmiany w okolicy oczodołui powieki związane z zanikiem tkanki tłuszczowej w okolicy oczodołu i napięciem skóry powodujące pogłębienie bruzdy powieki, opadanie powieki, wytrzewienie powieki, niemożność całkowitego zamknięcia powieki i retrakcja powieki1, 2, przebarwienie(ściemnienie) rzęs1 | | Nieznana | Torbielowaty obrzęk plamki2, obrzęk oka, niewyraźnewidzenie2, dyskomfort w oku | | Zaburzenia serca | Nieznana | Bradykardia | | Zaburzenia naczyniowe | Nieznana | Nadciśnienie | | Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Często | Nieżyt nosa2 | | Niezbyt często | Duszność | | Nieznana | Skurcz oskrzeli (głównieu pacjentów z wcześniej obecną chorobą bronchospastyczną)2,astma | | Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Często | Pigmentacja skóry powiek2, nadmierne owłosienie2, hiperpigmentacja skóry wokółoczu | | Nieznana | Łysienie, przebarwienia skóry (wokół oczu) | | Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Nieznana | Zmęczenie |
CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane1 działania niepożądane zaobserwowane tylko przy stosowaniu jednodawkowej postaci produktu leczniczego Ganfort 2 działania niepożądane zaobserwowane tylko przy stosowaniu wielodawkowej postaci produktu leczniczego Ganfort Podobnie jak inne leki okulistyczne stosowane miejscowo, GANFORT (bimatoprost/tymolol) może przenikać do krążenia ogólnego. Może to prowadzić do podobnych działań niepożądanych jak po podaniu ogólnoustrojowych beta-adrenolityków. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych po podaniu okulistycznego środka leczniczego działającego miejscowo jest mniejsza niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Metody zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Dodatkowe działania niepożądane zaobserwowane dla jednej z substancji czynnych leku (bimatoprostu lub tymololu), które mogą potencjalnie wystąpić również podczas stosowania produktu leczniczego GANFORT, wymieniono poniżej w Tabeli 2: Tabela 2 CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | | Zaburzenia układu immunologicznego | Ogólnoustrojowe reakcje alergiczne, w tym |
CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane | reakcja anafilaktyczna1 | | Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hipoglikemia1 | | Zaburzenia psychiczne | Depresja1, utrata pamięci1, halucynacje1 | | Zaburzenia układu nerwowego | Omdlenie1, epizod naczyniowo-mózgowy1, nasilenie przedmiotowych i podmiotowych objawów miastenii1, parestezje1, niedokrwieniemózgu1 | | Zaburzenia oka | Zmniejszona wrażliwość rogówki1, podwójne widzenie1, opadanie powiek1, odwarstwienie naczyniówki oka po zabiegu chirurgicznym filtracji (patrz punkt 4.4)1, zapalenie rogówki1, skurcz powiek2, krwawienie do siatkówki2,zapalenie błony naczyniowej oka2 | | Zaburzenia serca | Blok przedsionkowo-komorowy1, zatrzymanie akcji serca1, arytmia1, niewydolność serca1, zastoinowa niewydolność serca1, ból w klatcepiersiowej1, kołatania serca1, obrzęk1 | | Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie1, objaw Raynauda1, zimne stopy i dłonie1 | | Zaburzenia układu oddechowego, klatkipiersiowej i śródpiersia | Zaostrzenie astmy2, zaostrzenie POChP2, kaszel1 | | Zaburzenia żołądka i jelit | Nudności1,2, biegunka1, niestrawność1, suchośćw ustach1, ból brzucha1, wymioty1 | | Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Wysypka łuszczycopodobna1 lub zaostrzeniełuszczycy1, wysypka skórna1 | | Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból mięśni1 | | Zaburzenia układu rozrodczego i gruczołówpiersiowych | Zaburzenia seksualne1, obniżone libido1 | | Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Osłabienie1,2 | | Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wyniki testów czynności wątroby2 |
CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane1 działania niepożądane zaobserwowane tylko z tymololem 2 działania niepożądane zaobserwowane tylko z bimatoprostem Działania niepożądane zgłaszane w związku ze stosowaniem kropli do oczu zawierających fosforany U niektórych pacjentów ze znacznym uszkodzeniem rogówki zgłaszano bardzo rzadkie przypadki zwapnienia rogówki związane ze stosowaniem kropli do oczu z zawartością fosforanów. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem krajowego systemu zgłaszania wymienionego w załączniku V *. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Nie jest prawdopodobne, aby po podaniu miejscowym produktu leczniczego GANFORT doszło do przedawkowania lub związanej z nim toksyczności. Bimatoprost W razie przypadkowego spożycia produktu leczniczego GANFORT mogą być przydatne następujące informacje: w dwutygodniowych badaniach na szczurach i myszach doustne dawki bimatoprostu do 100 mg/kg mc./dobę nie działały toksycznie. Dawka ta wyrażona w mg/m 2 pc. jest co najmniej 70-krotnie wyższa niż dawka zawarta w jednej butelce produktu leczniczego GANFORT, przypadkowo przyjęta przez dziecko o masie ciała 10 kg. Tymolol Objawy ogólnoustrojowego przedawkowania tymololu obejmują: bradykardię, hipotensję, skurcz oskrzeli, ból głowy, zawroty głowy, duszność i zatrzymanie akcji serca. Badanie pacjentów z niewydolnością nerek wykazało, że tymolol nie ulega istotnej eliminacji podczas dializy. Jeśli wystąpi przedawkowanie, leczenie powinno mieć charakter objawowy i podtrzymujący. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: preparaty okulistyczne — beta-adrenolityki — kod ATC: S01ED51 Mechanizm działania GANFORT zawiera dwie substancje czynne: bimatoprost i tymolol obniżające podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe w wyniku komplementarnych mechanizmów działania. Skojarzone działanie prowadzi do dodatkowego obniżenia ciśnienia wewnątrzgałkowego w porównaniu ze stosowaniem każdego z tych leków osobno. GANFORT charakteryzuje się szybkim początkiem działania. Bimatoprost jest substancją czynną silnie obniżającą ciśnienie w gałce ocznej. Jest to syntetyczny prostamid, pod względem budowy zbliżony do prostaglandyny F 2α (PGF 2α ), który nie działa przez żaden ze znanych receptorów prostaglandyn. Bimatoprost wybiórczo naśladuje działanie niedawno odkrytych substancji otrzymywanych poprzez biosyntezę zwanych prostamidami. Jednak dotychczas nie określono jeszcze struktury receptora dla prostamidów. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneMechanizm działania, poprzez który bimatoprost obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe u ludzi, polega na zwiększaniu odpływu cieczy wodnistej oka poprzez siatkę włókien kolagenowych w kącie przesączania oka i nasilanie odpływu drogą naczyniówkowo-twardówkową. Tymolol jest nieselektywnym blokerem receptorów adrenergicznych beta 1 i beta 2 , który nie wykazuje znaczącej wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej, bezpośredniego działania upośledzającego kurczliwość mięśnia sercowego lub działania miejscowo znieczulającego (stabilizującego błony). Tymolol obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe poprzez zmniejszenie wytwarzania cieczy wodnistej oka. Dokładny mechanizm działania nie jest jednoznacznie określony, ale prawdopodobne jest hamowanie nasilonej syntezy cyklicznego AMP wywoływanej przez endogenną stymulację beta-adrenergiczną. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneSkuteczność kliniczna Działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe produktu leczniczego GANFORT nie ustępuje skutecznością leczeniu skojarzonemu bimatoprostem (raz na dobę) i tymololem (dwa razy na dobę). Dostępne dane literaturowe dotyczące produktu leczniczego GANFORT wskazują, że podawanie wieczorem może być skuteczniejsze w zmniejszaniu ciśnienia wewnątrzgałkowego niż podawanie rano. Jednakże przy rozważaniu stosowania produktu rano lub wieczorem należy wziąć pod uwagę prawdopodobieństwo przestrzegania przez pacjenta przepisanego schematu stosowania. Dzieci i młodzież Nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego GANFORT u dzieci w wieku od 0 do 18 lat. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Produkt leczniczy GANFORT Stężenia bimatoprostu i tymololu w osoczu krwi zostały ustalone w badaniu skrzyżowanym porównującym schematy monoterapii z podawaniem produktu leczniczego GANFORT u osób zdrowych. Wchłanianie ogólnoustrojowe poszczególnych składników leku było bardzo małe i nie było zmienione pod wpływem skojarzonego podawania w postaci pojedynczego preparatu. W dwóch 12-miesięcznych badaniach, w których mierzono wchłanianie ogólnoustrojowe, nie zaobserwowano kumulowania się żadnego ze składników leku. Bimatoprost Bimatoprost przenika dobrze in vitro do rogówki i twardówki oka ludzkiego. Po podaniu do oka ogólnoustrojowa ekspozycja na działanie bimatoprostu jest bardzo niska, bez kumulacji w czasie. Po stosowaniu raz na dobę jednej kropli 0,03% roztworu bimatoprostu do obu oczu przez okres dwóch tygodni, stężenia leku we krwi osiągały wartość szczytową w ciągu 10 minut od chwili podania i obniżały się poniżej dolnego progu wykrywalności (0,025 ng/ml) w ciągu 1,5 godziny od chwili podania. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczneŚrednie wartości C max i AUC 0-24godz były podobne w dniu 7. i 14. i wynosiły odpowiednio około 0,08 ng/ml i 0,09 ng godz./ml co oznacza, że stałą wartość stężenia leku osiągano w czasie pierwszego tygodnia podawania do oka. Bimatoprost w umiarkowanym stopniu podlega dystrybucji w tkankach. Ogólnoustrojowa objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u ludzi wynosi 0,67 l/kg. W ludzkiej krwi bimatoprost znajduje się głównie w osoczu. Wiązanie bimatoprostu z białkami osocza wynosi około 88%. Po podaniu do oka i dotarciu do krążenia ustrojowego bimatoprost jest głównym związkiem krążącym we krwi. Bimatoprost następnie podlega oksydacji, N-deetylacji i wiązaniu z kwasem glukuronowym, tworząc różnego rodzaju metabolity. Bimatoprost jest eliminowany głównie przez nerki. Prawie 67% dożylnej dawki podanej zdrowym ochotnikom było wydalane w moczu, a 25% dawki – z kałem. Okres półtrwania określony po podaniu dożylnym wynosił około 45 minut; całkowity klirens krwi wynosił 1,5 l/godz./kg mc. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczneCharakterystyka u pacjentów w podeszłym wieku Po podawaniu bimatoprostu dwa razy na dobę średnia wartość AUC 0-24godz 0,0634 ng godz./ml u osób w podeszłym wieku (pacjenci 65-letni lub starsi) była znacznie wyższa niż 0,0218 ng godz./ml u zdrowych dorosłych w młodym wieku. Jednak wynik ten nie jest kliniczne istotny, gdyż ekspozycja ogólnoustrojowa zarówno u pacjentów w podeszłym wieku, jak i młodych, pozostawała bardzo niska po podaniu do oka. Nie występowała kumulacja bimatoprostu we krwi w czasie, a profil bezpieczeństwa był podobny u pacjentów w podeszłym wieku i u młodych pacjentów. Tymolol Po podaniu do oka 0,5% roztworu kropli do oczu u pacjentów poddawanych zabiegowi chirurgicznego usunięcia zaćmy szczytowe stężenie tymololu wynosiło 898 ng/ml w cieczy wodnistej oka jedną godzinę po podaniu. Część dawki jest wchłaniana do krążenia systemowego a następnie podlega w znacznym stopniu metabolizmowi wątrobowemu. Okres półtrwania tymololu w osoczu krwi wynosi około 4-6 godzin. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczneTymolol jest częściowo metabolizowany przez wątrobę, a następnie wydalany, wraz z metabolitami przez nerki. Tymolol nie wiąże się silnie z białkami osocza. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Produkt leczniczy GANFORT Badania toksyczności okulistycznej po wielokrotnym podaniu produktu GANFORT nie wykazały szczególnego zagrożenia dla ludzi. Znany jest profil bezpieczeństwa ogólnoustrojowego i okulistycznego poszczególnych składników leku. Bimatoprost Dane niekliniczne wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, genotoksyczności i rakotwórczości nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka. Badania na gryzoniach wykazały swoiste dla danego gatunku poronienia przy poziomach narażenia ogólnoustrojowego od 33 do 97 razy wyższych występujących u ludzi po podaniu do worka spojówkowego. Podawanie małpom do worka spojówkowego bimatoprostu w stężeniu ≥0,03% przez okres 1 roku powodowało wzrost pigmentacji tęczówki i zależne od dawki, odwracalne działanie na tkanki wokół oka, charakteryzujące się pogrubieniem górnego i (lub) dolnego rowka oraz poszerzeniem szpary powiekowej. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieNasilenie pigmentacji tęczówki wydaje się być spowodowane zwiększeniem stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach, a nie wzrostem liczby melanocytów. Nie zaobserwowano czynnościowych lub mikroskopowych zmian mających związek z działaniem na tkanki wokół oka, a mechanizm działania powodujący zmiany w tkankach wokół oka nie jest znany. Tymolol Dane przedkliniczne wynikające z konwencjonalnych badań farmakologicznych dotyczących bezpieczeństwa, badań toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności, rakotwórczości oraz toksycznego wpływu na rozród i rozwój potomstwa, nie ujawniają szczególnego zagrożenia dla człowieka. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Sodu chlorek Sodu wodorofosforan siedmiowodny Kwas cytrynowy jednowodny Kwas solny lub sodu wodorotlenek (do ustalenia pH) Woda oczyszczona 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Nie dotyczy. 6.3 Okres ważności 2 lata Produkt leczniczy wykazuje chemiczną i fizyczną trwałość w trakcie używania przez 28 dni w temperaturze 25°C. Z mikrobiologicznego punktu widzenia okres przechowywania nie powinien być dłuższy niż 28 dni w temperaturze 25°C, za co odpowiedzialny jest użytkownik. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Brak specjalnych środków ostrożności dotyczących przechowywania produktu leczniczego. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Białe, nieprzezroczyste butelki z polietylenu o małej gęstości z polistyrenowymi nakrętkami. Każda butelka zawiera 3 ml. Dostępne są następujące wielkości opakowań: tekturowe pudełka zawierające 1 lub 3 butelki po 3 ml. CHPL leku Ganfort, krople do oczu, roztwór, (0,3 mg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczneNie wszystkie rodzaje opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania Bez specjalnych wymagań. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO LUMIGAN 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Jeden ml roztworu zawiera 0,1 mg bimatoprostu. Substancja pomocnicza o znanym działaniu: Jeden ml roztworu zawiera 0,2 mg chlorku benzalkonium. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Roztwór bezbarwny. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżanie podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego w przewlekłej jaskrze otwartego kąta i nadciśnieniu wewnątrzgałkowym u osób dorosłych (w monoterapii lub jako leczenie wspomagające podczas stosowania leków beta-adrenolitycznych). CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecana dawka to jedna kropla do zmienionego chorobowo oka (oczu) raz na dobę, stosowana wieczorem. Nie należy przekraczać dawki: raz dziennie, gdyż częstsze podawanie może zmniejszać działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego LUMIGAN u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby i nerek LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego i dlatego u tych pacjentów należy stosować go ostrożnie. U pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie chorobą wątroby o łagodnym nasileniu lub wyjściowo nieprawidłowymi wartościami aminotransferazy alaninowej (AlAT), aminotransferazy asparaginowej (AspAT) i (lub) bilirubiny, w ciągu 24 miesięcy nie stwierdzono niepożądanego wpływu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór na czynność wątroby. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml DawkowanieSposób podawania Jeśli stosuje się więcej niż jeden okulistyczny produkt leczniczy działający miejscowo, każdy z nich należy podawać w odstępie co najmniej 5 minut. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. LUMIGAN 0,1 mg/ml jest przeciwwskazany u pacjentów, u których w przeszłości podejrzewano reakcję niepożądaną na chlorek benzalkonium, wymagającą przerwania stosowania. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Narząd wzroku Przed rozpoczęciem leczenia, pacjentów należy poinformować o możliwości periorbitopatii po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) i wzmożenia pigmentacji tęczówki, gdyż objawy takie zostały zaobserwowane podczas leczenia produktem leczniczym LUMIGAN. Niektóre z tych zmian mogą mieć trwały charakter i mogą prowadzić do zaburzonego pola widzenia oraz różnic w wyglądzie oczu w przypadku, gdy jest leczone tylko jedno oko (patrz punkt 4.8). Po leczeniu bimatoprostem 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór odnotowano rzadkie zgłoszenia torbielowatego obrzęku plamki (≥1/1000 do <1/100). Dlatego u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka obrzęku plamki (np. pacjenci z bezsoczewkowatością, pacjenci z bezsoczewkowatością rzekomą z rozdarciem tylnej części torebki soczewki) produkt leczniczy LUMIGAN należy stosować ostrożnie. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościPo zastosowaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór odnotowano rzadkie spontaniczne zgłoszenia nawrotu przebytych zmian naciekowych rogówki lub zakażenia oczu. U pacjentów po przebytych istotnych zakażeniach wirusowych oka (np. zakażenie opryszczkowe), zapaleniu błony naczyniowej lub zapaleniu tęczówki produkt leczniczy LUMIGAN należy stosować ostrożnie. LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów ze stanami zapalnymi gałki ocznej, z jaskrą neowaskularną, jaskrą wrodzoną lub jaskrą z zamkniętym lub wąskim kątem przesączania. Skóra Istnieje ryzyko wzrostu włosów w miejscach, w których dochodzi do częstego kontaktu roztworu LUMIGAN ze skórą. W związku z tym ważne jest stosowanie roztworu LUMIGAN zgodnie z instrukcją i uważanie, aby nie wydostał się z oka na policzek czy inny obszar skóry. Układ oddechowy LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z upośledzoną czynnością oddechową. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościDostępne są tylko ograniczone dane dotyczące pacjentów z POChP lub astmą w wywiadzie, jednakże dostępne są doniesienia na temat zaostrzeń astmy, duszności i POChP, jak również doniesienia na temat astmy z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu. Częstość występowania tych objawów jest nieznana. Pacjentów z POChP, astmą lub upośledzeniem czynności układu oddechowego z powodu innych stanów należy leczyć z ostrożnością. Układ krążenia LUMIGAN nie został przebadany u pacjentów z blokiem serca cięższym niż pierwszego stopnia lub niewyrównaną zastoinową niewydolnością serca. Istnieje ograniczona liczba spontanicznych zgłoszeń bradykardii lub niedociśnienia tętniczego po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór. LUMIGAN należy stosować ostrożnie u pacjentów z tendencją do wolnego tętna lub niskiego ciśnienia tętniczego. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościInne informacje W badaniach obejmujących podawanie bimatoprostu w stężeniu 0,3 mg/ml pacjentom z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym wykazano, że częstsza ekspozycja oka na ponad jedną dawkę bimatoprostu na dobę może osłabić działanie zmniejszające ciśnienie wewnątrzgałkowe (patrz punkt 4.5). Pacjenci stosujący LUMIGAN razem z innymi analogami prostaglandyn powinni być obserwowani pod kątem zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego. Bimatoprost 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór zawiera substancję konserwującą chlorek benzalkonium (200 ppm), który może być wchłaniany przez miękkie soczewki kontaktowe. Może także wystąpić podrażnienie oka i zmiana barwy miękkich soczewek kontaktowych z powodu obecności chlorku benzalkonium. Soczewki należy wyjąć przed zakropieniem i założyć po 15 minutach od zakropienia. Zauważono, że chlorek benzalkonium, środek konserwujący często stosowany w produktach okulistycznych, może wywoływać keratopatię punktowatą i (lub) toksyczną keratopatię wrzodziejącą. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościLUMIGAN 0,1 mg/ml zawiera chlorek benzalkonium 200 ppm (stężenie czterokrotnie większe niż w kroplach do oczu bimatoprost 0,3 mg/ml). Dlatego zachować ostrożność podczas stosowania produktu leczniczego u pacjentów z zespołem tzw. suchego oka, możliwym uszkodzeniem rogówki lub stosujących krople do oczu zawierające chlorek benzalkonium. W przypadku długotrwałego leczenia zaleca się wówczas monitorowanie stanu pacjentów. Istnieją doniesienia o przypadkach bakteryjnego zapalenia rogówki związanych ze stosowaniem okulistycznych produktów leczniczych działających miejscowo w pojemnikach wielodawkowych. Pojemniki te zostały przypadkowo skażone przez pacjentów, którzy w większości przypadków mieli współistniejącą chorobę oczu. Pacjenci z uszkodzeniem powierzchni nabłonka rogówki są w większym stopniu zagrożeni wystąpieniem bakteryjnego zapalenia rogówki. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościNależy pouczyć pacjentów, że nie należy dopuszczać do kontaktu końcówki dozownika z okiem lub sąsiadującymi strukturami, aby uniknąć urazu oka i skażenia roztworu. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji. Nie przewiduje się interakcji u ludzi, gdyż ogólnoustrojowe stężenia bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór po podaniu do worka spojówkowego są niezwykle niskie (poniżej 0,2 ng/ml). Bimatoprost ulega biotransformacji z udziałem wielu enzymów na drodze wielu przemian metabolicznych, a w badaniach przedklinicznych nie zaobserwowano żadnego wpływu na wątrobowe enzymy metabolizujące leki. W badaniach klinicznych bimatoprost 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór był stosowany w skojarzeniu z wieloma różnymi środkami okulistycznymi blokującymi receptory beta-adrenergiczne, bez oznak interakcji. Skojarzone stosowanie produktu leczniczego LUMIGAN i leków przeciwjaskrowych innych niż miejscowe leki beta-adrenolityczne nie było badane w czasie wspomagającej terapii przeciwjaskrowej. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml InterakcjeMożliwe jest osłabienie zmniejszającego ciśnienie wewnątrzgałkowe działania analogów prostaglandyn (np. produktu LUMIGAN) u pacjentów z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym w razie stosowania innych analogów prostaglandyn (patrz punkt 4.4). CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Brak jest wystarczających danych dotyczących użycia bimatoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję przy dużych dawkach toksycznych dla matki (patrz punkt 5.3). Produktu leczniczego LUMIGAN nie należy stosować w okresie ciąży, jeśli nie jest to wyraźnie konieczne. Karmienie piersią Nie wiadomo, czy bimatoprost przenika do mleka ludzkiego. W badaniach na zwierzętach wykazano, że bimatoprost przenika do mleka. Przed podjęciem decyzji o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu stosowania produktu leczniczego LUMIGAN należy uwzględnić bilans korzyści z karmienia piersią dla dziecka i kontynuowania leczenia dla matki. Płodność Brak jest wystarczających danych dotyczących wpływu bimatoprostu na płodność u ludzi. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn LUMIGAN wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych leków okulistycznych, jeśli przy zakraplaniu wystąpi przejściowa utrata ostrości widzenia, pacjent powinien poczekać aż do poprawy widzenia przed podjęciem jazdy lub obsługi maszyn. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane W 12-miesięcznym badaniu klinicznym III fazy zdarzenia niepożądane występowały u około 38% pacjentów leczonych produktem leczniczym LUMIGAN 0,1 mg/ml. Najczęściej, bo u 29% pacjentów, opisywano przekrwienie spojówek (zwykle zmiany niezapalne, o śladowym lub niewielkim nasileniu). W tym badaniu około 4% pacjentów zrezygnowało z leczenia wskutek zdarzenia niepożądanego. W badaniach klinicznych produktu leczniczego LUMIGAN 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór lub w okresie po wprowadzeniu do obrotu opisywano następujące działania niepożądane. W większości były to objawy oczne i miały niewielkie nasilenie. Nie wystąpiły działania niepożądane o ciężkim charakterze. W tabeli 1 przedstawiono działania niepożądane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów, według malejącego stopnia ciężkości, zgodnie z następującą konwencją częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneTabela 1 CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądane| Układ narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | | Zaburzenia układu nerwowego | niezbyt często | ból głowy | | nieznana | zawroty głowy | | Zaburzenia oka | bardzo często | przekrwienie spojówki,periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn | | często | punktowate zapalenie rogówki, podrażnienie oka, świąd oka, wzrost rzęs, ból oka, zaczerwienie powiek, świądpowiek | | niezbyt często | astenopia, zaburzenia ostrości wzroku, choroby spojówek, obrzęk spojówek, hiperpigmentacja tęczówki, wypadanie brwi i rzęs, obrzękpowiek | | nieznana | obrzęk plamki, pigmentacja skóry powiek, uczucie suchości oka, wysięk z oka, obrzęk oka, uczucie obecności ciała obcego w oku, nasilone łzawienie, dyskomfort w oku,światłowstręt | | Zaburzenia układuoddechowego, klatki piersioweji śródpiersia | nieznana | astma, zaostrzenie astmy, zaostrzenie POChP orazduszności | | Zaburzenia żołądka i jelit | niezbyt często | nudności | | Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | często | hiperpigmentacja skóry,nadmierny wzrost włosów | | niezbyt często | suchość skóry, strupowate stwardnienia na brzegach powiek, świąd | | nieznana | przebarwienie skóry (wokółoka) | | Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | często | podrażnienie w miejscuzakropienia | | Zaburzenia układuimmunologicznego | nieznana | reakcja nadwrażliwości obejmująca objawy przedmiotowe i podmiotoweuczulenia oka i alergicznego zapalenia skóry | | Zaburzenia naczyniowe | nieznana | Nadciśnienie tętnicze |
CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneOpis wybranych działań niepożądanych Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) Analogi prostaglandyn, w tym produkt leczniczy LUMIGAN, mogą wywoływać lipodystroficzne zmiany okołooczodołowe, które mogą prowadzić do pogłębienia bruzdy powieki, ptozy, zapadnięcia oczu, retrakcji powieki, inwolucji wywołanej dermatochalazą i uwidocznienia dolnej części twardówki. Zmiany są zwykle łagodne, mogą wystąpić już po miesiącu od rozpoczęcia leczenia produktem leczniczym LUMIGAN i mogą powodować zaburzenia pola widzenia nawet przy braku rozpoznania przez pacjenta. Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn jest również związana z okołooczodołową hiperpigmentacją lub przebarwieniem skóry oraz hipertrichozą. Odnotowano, że wszystkie zmiany są częściowo lub całkowicie odwracalne po przerwaniu leczenia lub przejściu na leczenie alternatywne. Hiperpigmentacja tęczówki Wzmożona pigmentacja tęczówki najczęściej ma charakter trwały. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneZmiana pigmentacji wynika ze zwiększenia zawartości melaniny w melanocytach, a nie ze zwiększenia liczby melanocytów. Nieznany jest długookresowy wpływ zwiększenia pigmentacji tęczówki. Zmiana koloru tęczówki obserwowana przy podawaniu bimatoprostu do oka może być niezauważalna przez kilka miesięcy a nawet lat. Zwykle w oczach dotkniętych zmianą brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki, a silniejsza pigmentacja obejmuje całą tęczówkę albo niektóre jej części. Wydaje się, że leczenie nie ma żadnego wpływu na znamiona i piegi tęczówki. Częstość występowania hiperpigmentacji tęczówki po 12 miesiącach stosowania bimatoprostu 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór wynosiła 0,5%. Po 12 miesiącach stosowania bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór częstość występowania wynosiła 1,5% (patrz punkt 4.8, Tabela 2) i nie uległa zwiększeniu w trakcie 3 lat leczenia. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądanePonad 1800 pacjentów było leczonych produktem leczniczym LUMIGAN 0,3 mg/ml w badaniach klinicznych. W łącznych danych z badań III fazy stosowania produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml w monoterapii i wspomagająco, najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były: 1. nadmierny wzrost rzęs – do 45% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 7% w 2. roku oraz 2% w 3. roku; 2. przekrwienie spojówek (najczęściej o nasileniu śladowym do łagodnego, jak się uważa niemające charakteru zapalnego) – do 44% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 13% w 2. roku oraz 12% w 3. roku; 3. świąd oczu – do 14% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 3% w 2. roku oraz 0% w 3. roku. Mniej niż 9% pacjentów przerwało leczenie z powodu różnych zdarzeń niepożądanych w pierwszym roku, zaś częstość przerywania terapii wyniosła 3% w 2. oraz 3. roku. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneW tabeli 2 przedstawiono inne działania niepożądane produktu leczniczego LUMIGAN 0,3 mg/ml krople do oczu oraz uwzględniono działania niepożądane występujące z różną częstotliwością dla obu rodzajów produktów leczniczych. W większości były to objawy oczne i miały nasilenie łagodne do umiarkowanego. Nie wystąpiły działania niepożądane o ciężkim charakterze. W obrębie każdej kategorii częstości występowania działania niepożądane wymieniono zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. Tabela 2 CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądane| Układ narządów | Częstość występowania | Działania niepożądane | | Zaburzenia układu nerwowego | często | ból głowy | | niezbyt często | zawroty głowy | | Zaburzenia oka | bardzo często | świąd oka, nadmierny wzrost rzęs | | często | nadżerka rogówki, uczucie pieczenia w oku, alergiczne zapalenie spojówek, zapalenie brzegów powiek, pogorszenie ostrości widzenia, astenopia, obrzęk spojówki, uczucieobecności ciała obcego, uczucie |
CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądane | | suchości oka, ból oka, światłowstręt, łzawienie, wydzielina z oka, zaburzenia wzroku/nieostre widzenie, wzmożona pigmentacjatęczówki, ściemnienie rzęs | | niezbyt często | krwawienie do siatkówki, zapalenie naczyniówki, torbielowaty obrzęk plamki, zapalenie tęczówki, skurczpowiek, retrakcja powieki, rumień okołooczodołowy | | Zaburzenia naczyniowe | często | nadciśnienie tętnicze | | Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | niezbyt często | hirsutyzm | | Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | niezbyt często | astenia | | Badania diagnostyczne | często | nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych |
CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneDziałania niepożądane zgłaszane w związku ze stosowaniem kropli do oczu zawierających fosforany: U niektórych pacjentów z poważnym uszkodzeniem rogówki zgłaszano bardzo rzadkie przypadki zwapnienia rogówki związane ze stosowaniem kropli do oczu z zawartością fosforanów. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem krajowego systemu zgłaszania wymienionego w załączniku V . CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Nie zgłoszono żadnego przypadku przedawkowania i nie jest prawdopodobne, aby wystąpiło ono po podaniu do worka spojówkowego. Jeśli wystąpi przedawkowanie, leczenie powinno mieć charakter objawowy i podtrzymujący. W razie przypadkowego połknięcia produktu leczniczego LUMIGAN, mogą być przydatne następujące informacje: W dwutygodniowych badaniach na szczurach i myszach przy doustnym podawaniu, dawki do 100 mg/kg mc./dobę nie działały toksycznie. Dawka ta wyrażona jako mg/m 2 pc. jest przynajmniej 210-krotnie wyższa niż dawka zawarta w jednej butelce produktu leczniczego LUMIGAN 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór przypadkowo przyjęta przez dziecko o masie ciała 10 kg. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: leki oftalmologiczne, analogi prostaglandyn; kod ATC: S01EE03. Mechanizm działania Mechanizm działania, poprzez który bimatoprost obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe u ludzi, polega na zwiększaniu odpływu cieczy wodnistej oka poprzez siatkę włókien kolagenowych w kącie przesączania oka i nasilanie odpływu drogą naczyniówkowo-twardówkową. Obniżanie ciśnienia wewnątrzgałkowego zaczyna się około 4 godzin po pierwszym podaniu leku, a maksymalne działanie osiągane jest w ciągu około 8 do 12 godzin. Działanie utrzymuje się przez przynajmniej 24 godziny. Bimatoprost jest silnym środkiem obniżającym ciśnienie w gałce ocznej. Jest to syntetyczny prostamid, pod względem budowy zbliżony do prostaglandyny F 2α (PGF 2α ), który nie działa przez żaden ze znanych receptorów prostaglandyn. Bimatoprost wybiórczo naśladuje działanie niedawno odkrytych substancji otrzymywanych na drodze biosyntezy, zwanych prostamidami. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneJednak dotychczas nie określono jeszcze struktury receptora dla prostamidów. Podczas 12-miesięcznego badania dorosłym pacjentom podawano produkt leczniczy LUMIGAN 0,1 mg/ml krople do oczu: we wszystkich badaniach tonometrycznych średnie dobowe ciśnienie śródgałkowe nie przekraczało 17,7 mm Hg, a różnice dobowe były mniejsze niż 1,1 mm Hg. LUMIGAN 0,1 mg/ml krople do oczu zawiera chlorek benzalkonium (200 ppm). Dostępnych jest niewiele danych doświadczalnych dotyczących stosowania produktu leczniczego LUMIGAN pacjentów z jaskrą otwartego kąta w przebiegu zespołu pseudoeksfoliacji i jaskrą barwnikową oraz przewlekłą jaskrą zamkniętego kąta po irydotomii. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano klinicznie istotnego wpływu na częstość akcji serca i ciśnienie krwi. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu LUMIGAN u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Bimatoprost przenika dobrze in vitro do rogówki i twardówki oka ludzkiego. Po podaniu do oka u dorosłych ogólnoustrojowa ekspozycja na działanie bimatoprostu jest bardzo niska, bez akumulacji w czasie. Po stosowaniu raz na dobę jednej kropli bimatoprostu 0,3 mg/ml do obu oczu przez okres dwóch tygodni, stężenia leku we krwi osiągały wartość szczytową w ciągu 10 minut od chwili podania i obniżały się poniżej dolnego progu wykrywalności (0,025 ng/ml) w ciągu 1,5 godziny od chwili podania. Średnie wartości C max i AUC 0-24 h były podobne w dniu 7. i 14. i wynosiły odpowiednio około 0,08 ng/ml i 0,09 ng h/ml, co oznacza, że stałą wartość stężenia bimatoprostu osiągano w czasie pierwszego tygodnia podawania do oka. Dystrybucja Bimatoprost jest umiarkowanie rozmieszczany w tkankach, a ogólnoustrojowa objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u ludzi wynosi 0,67 l/kg. W ludzkiej krwi bimatoprost znajduje się głównie w osoczu. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneWiązanie bimatoprostu z białkami osocza wynosi około 88%. Metabolizm Po podaniu do oka i dotarciu do krążenia, bimatoprost jest głównym związkiem krążącym we krwi. Bimatoprost następnie podlega oksydacji, N-deetylacji i związaniu z kwasem glukuronowym, tworząc różnego rodzaju metabolity. Eliminacja Bimatoprost jest eliminowany głównie poprzez przesączanie nerkowe. Prawie 67% dożylnej dawki podanej zdrowym ochotnikom było wydalane w moczu, 25% dawki było wydalane z kałem. Okres półtrwania określony po podaniu dożylnym wynosił około 45 minut; całkowity klirens krwi wynosił 1,5 l/h/kg mc. Charakterystyka u pacjentów w podeszłym wieku Po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór dwa razy na dobę średnia wartość AUC 0- 24godz 0,0634 ng h/ml bimatoprostu u osób w podeszłym wieku (pacjenci 65-letni lub starsi) była znacznie wyższa niż 0,0218 ng h/ml u zdrowych dorosłych w młodym wieku. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneJednak wynik ten nie jest kliniczne istotny, gdyż ekspozycja ogólnoustrojowa zarówno u pacjentów w podeszłym wieku jak i młodych pozostawała bardzo niska po podaniu do oka. Nie występowała akumulacja bimatoprostu we krwi w czasie, a profil bezpieczeństwa był podobny u pacjentów w podeszłym wieku jak i u młodych. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie W badaniach nieklinicznych skutki obserwowano jedynie w przypadkach narażenia, które uznano za przekraczające w stopniu wystarczającym maksymalne narażenie człowieka, co wskazuje na niewielkie znaczenie tych obserwacji w praktyce klinicznej. Podawanie małpom przez okres 1 roku do worka spojówkowego bimatoprostu w stężeniu ≥0,3 mg/ml powodowało wzrost pigmentacji tęczówki i zależne od dawki odwracalne działanie na tkanki wokół oka charakteryzujące się wyraźną górną i (lub) dolną bruzdą i poszerzeniem szpary powiekowej. Nasilenie pigmentacji tęczówki wydaje się być spowodowane zwiększeniem stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach, a nie wzrostem liczby melanocytów. Nie zaobserwowano czynnościowych lub mikroskopowych zmian mających związek z działaniem na tkanki wokół oka, a mechanizm działania powodujący zmiany w tkankach wokół oka nie jest znany. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieW badaniach in vitro i in vivo bimatoprost nie wykazywał działania mutagennego ani rakotwórczego. Bimatoprost nie upośledza płodności u szczurów w dawkach do 0,6 mg/kg mc./na dobę (co najmniej 103-krotnie wyższych od zalecanej dawki dla ludzi). W badaniach nad rozwojem zarodków lub płodów zaobserwowano u myszy i szczurów poronienie bez wpływu na rozwój płodów przy dawkach, które były odpowiednio przynajmniej 860-krotnie lub 1700-krotnie wyższe niż dawka u ludzi. Dawki te dawały ogólnoustrojową ekspozycję odpowiednio przynajmniej 33- lub 97-krotnie wyższą niż zamierzona ekspozycja u ludzi. W badaniach około- i pourodzeniowych na szczurach, toksyczność u matek powodowała skrócenie czasu ciąży, obumarcie płodu i obniżała masę ciała potomstwa przy dawce ≥0,3 mg/kg mc./dobę (dawki co najmniej 41-krotnie wyższe od zalecanych dawek dla ludzi). Nie miało to wpływu na funkcje neurobehawioralne potomstwa. CHPL leku Lumigan, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Chlorek benzalkonium Sodu chlorek Sodu wodorofosforan siedmiowodny Kwas cytrynowy jednowodny Kwas solny lub sodu wodorotlenek (do ustalenia odpowiedniego pH) Woda oczyszczona 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Nie dotyczy. 6.3 Okres ważności 2 lata. 4 tygodnie po pierwszym otwarciu 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Bez specjalnych środków ostrożności dotyczących przechowywania. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Białe, nieprzezroczyste butelki z polietylenu o małej gęstości z polistyrenowymi nakrętkami. Każda butelka ma pojemność 3 ml. Dostępne są następujące wielkości opakowań: pudełka tekturowe zawierające 1 lub 3 butelki po 3 ml roztworu. Nie wszystkie rodzaje opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania Bez specjalnych wymagań dotyczących usuwania. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Bimakolan, 0,3 mg/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Jeden ml roztworu zawiera 0,3 mg bimatoprostu. Jedna kropla zawiera około 7,5 mikrogramów bimatoprostu. Substancja pomocnicza o znanym działaniu: 1 ml roztworu zawiera 0,05 mg benzalkoniowego chlorku i 0,95 mg fosforanów. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Klarowny, bezbarwny roztwór, bez widzialnych cząsteczek. pH: 6,8 – 7,8; osmolalność: 260 – 320 mOsmol/kg CHPL leku o rpl_id: 100315634 Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Bimatoprost stosowany jest w celu obniżania podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego w przewlekłej jaskrze otwartego kąta i nadciśnieniu wewnątrzgałkowym u osób dorosłych (w monoterapii lub jako leczenie wspomagające podczas stosowania beta-blokerów). CHPL leku o rpl_id: 100315634 Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecana dawka to jedna kropla do zmienionego chorobowo oka (oczu) raz na dobę, stosowana wieczorem. Nie należy stosować częściej niż raz na dobę, gdyż może to zmniejszać działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe. Specjalne grupy pacjentów Zaburzenia czynności wątroby i nerek: Bimatoprost nie został przebadany u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego i dlatego u tych pacjentów należy stosować go ostrożnie. U pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie chorobą wątroby o łagodnym nasileniu lub wyjściowo nieprawidłowymi wartościami aminotransferazy alaninowej (AlAT), aminotransferazy asparaginowej (AspAT) i (lub) bilirubiny, w ciągu 24 miesięcy stosowania nie stwierdzono niepożądanego wpływu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór, na czynność wątroby. CHPL leku o rpl_id: 100315634 DawkowanieDzieci i młodzież: Bezpieczeństwo i skuteczność bimatoprostu u dzieci i młodzieży do 18 roku życia nie została ustalona. Sposób podawania Jeśli stosuje się więcej okulistycznych środków leczniczych działających miejscowo, to każdy z nich należy podawać z przynajmniej 5-minutowym odstępem. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. Bimatoprost 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór jest przeciwskazany u pacjentów, u których podejrzewa się, że w przeszłości wystąpiło działanie niepożądane spowodowane chlorkiem benzalkoniowym prowadzące do odstawienia leku. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Oczy Przed rozpoczęciem leczenia, pacjentów należy poinformować o możliwości wzrostu rzęs, ściemnienia skóry powiek i zwiększonej pigmentacji tęczówki, które obserwowano w trakcie leczenia bimatoprostem. Niektóre z tych zmian mogą mieć trwały charakter i mogą powodować różnicę w wyglądzie oczu, jeżeli lek podaje się tylko do jednego oka. Zwiększona pigmentacja tęczówki prawdopodobnie jest trwała. Zmiana pigmentacji jest raczej spowodowana zwiększoną zawartością melaniny w melanocytach niż zwiększeniem się liczby melanocytów. Odległe następstwa zwiększonej pigmentacji tęczówki są nieznane. Zmiana barwy tęczówki podczas podawania bimatoprostu do oka może być zauważalna dopiero po kilku miesiącach lub latach. Zwykle brązowa pigmentacja wokół źrenicy rozprzestrzenia się ekscentrycznie w kierunku obwodu tęczówki i cała tęczówka lub jej części stają się bardziej brązowe. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostroznościWydaje się, że leczenie nie wpływa na znamiona i plamki w obrębie tęczówki. Po 12 miesiącach leczenia bimatoprostem 0,3 mg/ml częstość występowania pigmentacji tęczówki wynosiła 1,5% (patrz punkt 4.8) i nie zwiększała się po 3 latach leczenia. U niektórych pacjentów pigmentacja tkanki wokół oczodołu miała odwracalny charakter. Po leczeniu kroplami do oczu zawierającymi bimatoprost 0,3 mg/ml, niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) opisywano torbielowaty obrzęk plamki. Dlatego bimatoprost należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka obrzęku plamki (np. pacjentów z bezsoczewkowością, pacjentów z rzekomą bezsoczewkowością z rozdarciem tylnej torebki soczewki). Istnieją rzadkie, spontanicznie zgłoszenia o nawrocie przebytych zmian naciekowych rogówki lub zakażeń oczu po zastosowaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór. Bimatoprost należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów, którzy przebyli poważne wirusowe zakażenia oczu (np. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostroznościopryszczka), zapalenie błony naczyniowej oka lub zapalenie tęczówki. Nie przebadano bimatoprostu u pacjentów zapalnymi chorobami oczu, jaskrą neowaskularną, zapalną lub z jaskrą z zamkniętym kątem przesączania, jaskrą wrodzoną lub jaskrą z wąskim kątem przesączania. Skóra Istnieje możliwość wzrostu włosów w miejscach wielokrotnego kontaktu roztworu bimatoprostu z powierzchnią skóry. Dlatego ważne jest stosowanie bimatoprostu zgodnie z instrukcją i unikanie jego spływania na policzek lub inne okolice skóry. Układ oddechowy Nie przebadano bimatoprostu u pacjentów z upośledzeniem czynności oddechowej. Dostępne są tylko ograniczone dane dotyczące pacjentów z astmą lub POChP w wywiadzie, jednakże dostępne są doniesienia na temat zaostrzeń astmy, duszności i POChP, jak również doniesienia na temat astmy z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu. Częstość występowania tych objawów jest nieznana. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostroznościPacjentów z POChP, astmą lub upośledzeniem czynności układu oddechowego z powodu innych stanów należy leczyć z ostrożnością. Układ krążenia Nie przebadano bimatoprostu u pacjentów z blokiem serca cięższym niż pierwszego stopnia lub niekontrolowaną zastoinową niewydolnością serca. Istnieją nieliczne, spontaniczne zgłoszenia o bradykardii lub hipotensji przy stosowaniu kropli do oczu bimatoprost 0,3 mg/ml, roztwór. Bimatoprost należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów z wolną czynnością serca lub niskim ciśnieniem tętniczym. Inne informacje W badaniach ze stosowaniem bimatoprostu 0,3 mg/ml u pacjentów z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym wykazano, że stosowanie bimatoprostu do oka częściej niż raz na dobę może osłabić działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe (patrz punkt 4.5). Pacjentów stosujących bimatoprost z innymi analogami prostaglandyn należy monitorować pod kątem zmian ciśnienia wewnątrzgałkowego. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostroznościBimatoprost 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór zawiera konserwant benzalkoniowy chlorek, który może być absorbowany przez miękkie soczewki kontaktowe. Obecności chlorku benzalkoniowego może również powodować podrażnienie oczu i przebarwienie miękkich soczewek kontaktowych. Należy zdjąć soczewki kontaktowe przed wkropleniem leku i można je ponownie założyć 15 minut po podaniu. Wykazano, że benzalkoniowy chlorek, często stosowany jako konserwant w produktach stosowanych do oczu, może wywołać punkcikowatą keratopatię i (lub) toksyczną wrzodziejącą keratopatię. Ponieważ Bimakolan zawiera benzalkoniowy chlorek, przy jego częstym lub przedłużonym stosowaniu konieczne jest monitorowanie pacjentów z zespołem suchego oka lub uszkodzeniem rogówki. Opisywano bakteryjne zapalenie rogówki związane z miejscowym stosowaniem produktów okulistycznych w opakowaniach do wielokrotnego dawkowania. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Specjalne środki ostroznościOpakowania te były w sposób niezamierzony zanieczyszczone przez pacjentów, którzy w większości przypadków cierpieli na inną chorobę oczu. Pacjenci z przerwaniem ciągłości nabłonka gałki ocznej są narażeni na zwiększone ryzyko bakteryjnego zapalenia rogówki. Należy pouczyć pacjentów, że nie należy dopuszczać do kontaktu końcówki dozownika z okiem lub sąsiadującymi tkankami, aby uniknąć urazu oka i zanieczyszczenia roztworu. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji. Nie przewiduje się interakcji u ludzi, gdyż ogólnoustrojowe stężenia bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór po podaniu do worka spojówkowego są niezwykle niskie (poniżej 0,2 ng/ml). Bimatoprost ulega biotransformacji z udziałem wielu enzymów oraz wielu przemian metabolicznych. W badaniach przedklinicznych nie zaobserwowano żadnego wpływu na wątrobowe enzymy metabolizujące leki. W badaniach klinicznych bimatoprost był stosowany w skojarzeniu z wieloma różnymi środkami okulistycznymi blokującymi receptory beta-adrenergiczne; nie obserwowano interakcji. Skojarzone stosowanie produktu leczniczego bimatoprost i środków przeciwjaskrowych innych niż miejscowe beta-blokery nie było badane w czasie wspomagającej terapii przeciwjaskrowej. Istnieje możliwość osłabienia działania analogów prostaglandyn (np. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Interakcjebimatoprost) obniżających ciśnienie wewnątrzgałkowe u pacjentów z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym stosujących inne analogi prostaglandyn (patrz punkt 4.4). CHPL leku o rpl_id: 100315634 Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Brak wystarczających danych dotyczących stosowania bimatoprostu u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczne działanie na rozrodczość przy podawaniu dużych dawek toksycznych dla matki (patrz punkt 5.3). Nie należy stosować bimatoprostu w ciąży, o ile nie jest to bezwzględnie konieczne. Karmienie piersi? Nie wiadomo, czy u ludzi bimatoprost jest wydzielany z mlekiem matki. Badania na zwierzętach wykazały wydzielanie bimatoprostu z mlekiem. Przed podjęciem decyzji o kontynuowaniu lub przerwaniu karmienia piersią lub stosowania produktu leczniczego Bimakolan, należy uwzględnić bilans korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z leczenia u kobiety. Płodność Brak danych dotyczących wpływu bimatoprostu na płodność u człowieka. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Bimatoprost wywiera znikomy wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak przy każdym leczeniu okulistycznym, jeżeli po wkropleniu leku wystąpi przemijające nieostre widzenie, przed prowadzeniem pojazdu lub obsługiwania maszyn pacjent powinien poczekać do momentu powrotu prawidłowego widzenia. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane W badaniach klinicznych bimatoprostu 0,3 mg/ml, krople do oczu, roztwór, leczono ponad 1800 chorych. W połączonych danych z monoterapii i leczeniu wspomagającym w badaniu III fazy stosowania bimatoprostu najczęstszymi działaniami niepożądanymi związanymi z leczeniem były: wzrost rzęs do 45% w pierwszym roku, z częstością występowania nowych zgłoszeń zmniejszającą się do 7% po 2 latach i 2% po 3 latach, przekrwienie spojówek (zwykle nieznaczne lub łagodne, przypuszczalnie o etiologii niezapalnej) do 44% w pierwszym roku z częstością występowania nowych zgłoszeń zmniejszającą się do 13% po 2 latach i 12% po 3 latach, świąd oczu do 14% pacjentów w pierwszym roku z częstością występowania nowych zgłoszeń zmniejszającą się do 3% po 2 latach i 0% po 3 latach. Mniej niż 9% pacjentów przerwało leczenie z powodu działania niepożądanego w pierwszym roku oraz 3% w 2. oraz 3. roku leczenia. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Działania niepożądanePodczas badań klinicznych z bimatoprostem 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór, zgłaszano wymienione poniżej działania niepożądane. Większość dotyczyła oczu, miała łagodne lub umiarkowane nasilenie i żadne nie było poważne: W tabeli poniżej przedstawiono działania niepożądane z uwzględnieniem klasyfikacji układowo-narządowej i częstości występowania. Częstość występowania zdefiniowano w następujący sposób: bardzo często (≥1/10), często (od ≥1/100 do <1/10), niezbyt często (od ≥1/1 000 do <1/100), rzadko (od ≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania objawy niepożądane są wymienione zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Nie opisano żadnego przypadku przedawkowania; jest ono mało prawdopodobne po podaniu do oka. Jeżeli dojdzie do przedawkowania należy zastosować leczenie objawowe i wspomagające. W razie przypadkowego doustnego przyjęcia bimatoprostu przydatna może być następująca informacja: w badaniach na szczurach i myszach, doustne dawki do 100 mg/kg mc./dobę nie wywołały żadnych działań toksycznych. Dawka ta w przeliczeniu na mg/m2 jest co najmniej 70 razy większa od przypadkowo spożytej dawki jaka zawarta jest w 1 butelce bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór dla dziecka o masie 10 kg. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmaceutyczna: leki oftalmologiczne, analogi prostaglandyn; kod ATC: S01EE03 Mechanizm działania Mechanizm działania, poprzez który bimatoprost zmniejsza ciśnienie wewnątrzgałkowe u człowieka, polega na zwiększaniu odpływu cieczy wodnistej przez utkanie beleczkowe i zwiększaniu odpływu naczyniówkowo-twardówkowego. Zmniejszenie ciśnienia wewnątrzgałkowego rozpoczyna się około 4 godziny po podaniu pierwszej dawki, a maksymalny efekt uzyskiwany jest w ciągu około 8 do 12 godzin. Działanie utrzymuje się przez co najmniej 24 godziny. Bimatoprost jest silnym środkiem obniżającym ciśnienie w gałce ocznej. Jest syntetycznym prostamidem, strukturalnie zbliżonym do prostaglandyny F2α (PGF2α), który nie działa za pośrednictwem żadnego znanego receptora dla prostaglandyn. Bimatoprost wybiórczo naśladuje działanie nowo odkrytych substancji syntetyzowanych w organizmie, nazywanych prostamidami. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakodynamiczneDotychczas jednak nie zidentyfikowano strukturalnie receptora dla prostamidów. Działanie farmakodynamiczne Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania Podczas 12 miesięcy monoterapii bimatoprostem 0,3 mg/ml u dorosłych, w porównaniu z tymololem, średnia zmiana względem wartości wyjściowej w zakresie porannego (08:00) ciśnienia wewnątrzgałkowego wynosiła od -7,9 do -8,8 mm Hg. Podczas każdej wizyty, średnie dzienne wartości ciśnienia wewnątrzgałkowego mierzone przez 12 miesięcy trwania badania nie różniły się więcej niż 1,3 mmHg w ciągu całego dnia i nigdy nie przekraczały 18,0 mmHg. W czasie 6-miesięcznego badania klinicznego z bimatoprostem 0,3 mg/ml, w porównaniu z latanoprostem, na każdej wizycie przez cały okres badania obserwowano statystycznie większe zmniejszenie porannej wartości średniego ciśnienia wewnątrzgałkowego (w zakresie od -7,6 do -8,2 mmHg dla bimatoprostu w porównaniu z -6,0 do -7,2 mmHg dla latanoprostu). CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakodynamicznePrzekrwienie spojówek, wzrost rzęs i świąd oka obserwowano statystycznie istotnie częściej w trakcie leczenia bimatoprostem niż latanoprostem. Częstość przerywania leczenia z powodu działań niepożądanych była niska i nie różniła się w stopniu statystycznie znamiennym. W porównaniu z leczeniem samym beta-blokerem, skojarzone leczenie beta-blokerem i bimatoprostem 0,3 mg/ml obniżyło średnią, poranną wartość (08:00) ciśnienia wewnątrzgałkowego o -6,5 do -8,1 mmHg. Dostępne jest jedynie ograniczone doświadczenie dotyczące pacjentów z jaskrą z otwartym kątem przesączania z jaskrą torebkową i barwnikową, a także z przewlekłą jaskrą z zamkniętym kątem przesączania u pacjentów po irydotomii. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano klinicznie istotnego wpływu na częstość rytmu serca i ciśnienie krwi. Dzieci i młodzież Bezpieczeństwo i skuteczność bimatoprostu u dzieci i młodzieży do 18 roku życia nie została ustalona. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Bimatoprost in vitro dobrze przenika przez ludzką rogówkę i twardówkę. Po podaniu do oka u dorosłych, układowa ekspozycja na bimatoprost jest bardzo niska i nie podlega kumulacji. Po miejscowym podaniu jednej kropli bimatoprostu 0,3 mg/ml jeden raz dziennie do obu oczu przez dwa tygodnie, stężenia we krwi uzyskiwały maksymalną wartość w ciągu 10 minut po podaniu i zmniejszały się do wartości dolnego progu wykrywalności (0,025 ng/ml) w ciągu 1,5 godziny po podaniu. Średnie wartości Cmaks i AUC0-24 h były podobne w dniach 7 i 14 i wynosiły odpowiednio około 0,08 ng/ml i 0,09 ng•h/ml, co wskazuje, że w pierwszym tygodniu podawania do oka uzyskano stacjonarne stężenie bimatoprostu. Dystrybucja Bimatoprost ulega umiarkowanej dystrybucji do tkanek ciała, a objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u ludzi wynosi 0,67 l/kg. W ludzkiej krwi, bimatoprost znajduje się głównie w osoczu. Bimatoprost w około 88% wiąże się z białkami osocza. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakokinetyczneMetabolizm Bimatoprost, przedostając się do krążenia systemowego po podaniu do oka, jest głównym związkiem krążącym we krwi. Następnie bimatoprost ulega utlenianiu, N-deetylacji i glukuronizacji, tworząc różnorodne metabolity. Eliminacja Bimatoprost eliminowany jest głównie na drodze wydalania przez nerki; do 67% dawki podanej dożylnie dorosłym, zdrowym ochotnikom było wydalane w moczu, a 25% dawki było wydalane z kałem. Okres półtrwania w fazie eliminacji, określony po podaniu dożylnym, wynosił około 45 minut; całkowity klirens krwi wynosił 1,5 l/h/kg. Charakterystyka u pacjentów w podeszłym wieku Po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml dwa razy dziennie, średnia wartość AUC0-24 h dla bimatoprostu wynosiła 0,0634 ng•h/ml u osób w podeszłym wieku (pacjenci w wieku 65 lat lub starsi) i była znacznie większa niż 0,0218 ng•h/ml niż u młodych, zdrowych dorosłych. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Właściwości farmakokinetyczneRóżnica ta nie jest jednak istotna klinicznie, ponieważ ekspozycja systemowa po podaniu do oka jest bardzo mała zarówno u osób w podeszłym wieku jak i młodych. Nie obserwowano zależnej od czasu akumulacji bimatoprostu we krwi, a profil bezpieczeństwa był podobny u osób w podeszłym wieku i młodych pacjentów. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie W badaniach nieklinicznych badano jedynie skutki narażenia na dawki znacznie przekraczające maksymalne narażenia u człowieka, co w niewielkim stopniu odnosi się do stosowania w praktyce klinicznej. U małp otrzymujących do oczu bimatoprost w stężeniu ≥0,3 mg/ml na dobę przez 1 rok stwierdzono zwiększoną pigmentację tęczówki i odwracalne, zależne od dawki działanie charakteryzujące się wydatną górrną i (lub) dolną bruzdą i poszerzeniem się szpary powiekowej. Zwiększona pigmentacja wydaje się być spowodowana zwiększoną stymulacją produkcji melaniny w melanocytach, a nie zwiększeniem liczby melanocytów. Nie obserwowano czynnościowych ani mikroskopowych zmian związanych z działaniem na tkanki okolicy oczu. Mechanizm powstawania zmian wokół oczu jest nieznany. W badaniach in vitro i in vivo bimatoprost nie wykazywał działania mutagennego lub rakotwórczego. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieBimatoprost nie upośledzał płodności u szczurów w dawkach do 0,6 mg/kg mc./dobę (co najmniej 103-krotnie wyższych od zalecanej dawki dla ludzi). W badaniach dotyczących rozwoju zarodków lub płodów obserwowano poronienia, natomiast nie obserwowano wpływu na rozwój u myszy i szczurów w dawkach odpowiednio co najmniej 860 razy lub 1700 razy większych od dawek stosowanych u człowieka. Dawki te powodowały układową ekspozycję odpowiednio co najmniej 33 lub 97 razy większą niż ekspozycja osiągana u ludzi. W badaniach około- i pourodzeniowych u szczurów, działanie toksyczne na matkę wiązało się ze skróceniem czasu trwania ciąży, śmiercią płodów i zmniejszeniem masy ciała potomstwa przy dawkach ≥0,3 mg/kg mc./dobę (co najmniej 41 razy większa od ekspozycji osiąganej u ludzi). Nie obserwowano wpływu na funkcje neurobehawioralne u potomstwa. CHPL leku o rpl_id: 100315634 Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Kwas cytrynowy jednowodny Disodu wodorofosforan siedmiowodny Sodu chlorek Kwas solny Sodu wodorotlenek Woda oczyszczona 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Nie dotyczy. 6.3 Okres ważności 3 lata Po pierwszym otwarciu: 4 tygodnie. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Butelka z LDPE z kroplomierzem z LDPE z zakrętką z HDPE z zabezpieczeniem gwarancyjnym w tekturowym pudełku. Każda butelka zawiera 2,5 ml lub 3 ml. Dostępne opakowania: pudełko tekturowe zawierające 1 lub 3 butelki o pojemności 2,5 ml, pudełko tekturowe zawierające 1 lub 3 butelki o pojemności 3 ml. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Bez specjalnych wymagań. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Bimatoprost Indoco, 0,1 mg/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY Jeden ml roztworu zawiera 0,1 mg bimatoprostu. Każda kropla zawiera 0,002 mg bimatoprostu. Każda butelka zawiera w przybliżeniu 123 krople. Substancja pomocnicza o znanym działaniu: Jeden ml roztworu zawiera 0,2 mg benzalkoniowego chlorku. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Przejrzysty, bezbarwny roztwór, bez widocznych cząsteczek z pH pomiędzy 6,8 i 7,8 oraz osmolalnością wynoszącą 270-310 mOsmol/kg. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżanie podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego w przewlekłej jaskrze otwartego kąta i nadciśnieniu wewnątrzgałkowym u osób dorosłych (w monoterapii lub jako leczenie wspomagające podczas stosowania leków beta-adrenolitycznych). CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecana dawka to jedna kropla do zmienionego chorobowo oka (oczu) raz na dobę, stosowana wieczorem. Nie należy przekraczać dawki: raz na dobę, gdyż częstsze podawanie może zmniejszać działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu leczniczego Bimatoprost Indoco u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby i nerek Bimatoprost Indoco nie został przebadany u pacjentów z zaburzeniem czynności nerek lub z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego i dlatego u tych pacjentów należy stosować go ostrożnie. U pacjentów ze stwierdzoną w wywiadzie chorobą wątroby o łagodnym nasileniu lub wyjściowo nieprawidłowymi wartościami aminotransferazy alaninowej (AlAT), aminotransferazy asparaginowej (AspAT) i (lub) bilirubiny, w ciągu 24 miesięcy nie stwierdzono niepożądanego wpływu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór na czynność wątroby. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml DawkowanieSposób podawania Jeśli stosuje się więcej niż jeden okulistyczny produkt leczniczy działający miejscowo, każdy z nich należy podawać w odstępie co najmniej 5 minut. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. Bimatoprost jest przeciwwskazany u pacjentów, u których w przeszłości podejrzewano reakcję niepożądaną na chlorek benzalkonium, wymagającą przerwania stosowania. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Narząd wzroku Przed rozpoczęciem leczenia, pacjentów należy poinformować o możliwości periorbitopatii po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) i wzmożenia pigmentacji tęczówki, gdyż objawy takie zostały zaobserwowane podczas leczenia bimatoprostem. Niektóre z tych zmian mogą mieć trwały charakter i mogą prowadzić do zaburzonego pola widzenia oraz różnic w wyglądzie oczu w przypadku, gdy jest leczone tylko jedno oko (patrz punkt 4.8). Po leczeniu bimatoprostem 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór odnotowano rzadkie zgłoszenia torbielowatego obrzęku plamki (≥1/1000 do <1/100). Dlatego u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka obrzęku plamki (np. pacjenci z bezsoczewkowatością, pacjenci z bezsoczewkowatością rzekomą z rozdarciem tylnej części torebki soczewki) bimatoprost należy stosować ostrożnie. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościPo zastosowaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór odnotowano rzadkie spontaniczne zgłoszenia nawrotu przebytych zmian naciekowych rogówki lub zakażenia oczu. U pacjentów po przebytych istotnych zakażeniach wirusowych oka (np. zakażenie opryszczkowe), zapaleniu błony naczyniowej lub zapaleniu tęczówki bimatoprost należy stosować ostrożnie. Bimatoprost nie został przebadany u pacjentów ze stanami zapalnymi gałki ocznej, z jaskrą neowaskularną, jaskrą wrodzoną lub jaskrą z zamkniętym lub wąskim kątem przesączania. Skóra Istnieje ryzyko wzrostu włosów w miejscach, w których dochodzi do częstego kontaktu roztworu bimatoprostu ze skórą. W związku z tym ważne jest stosowanie roztworu bimatoprostu zgodnie z instrukcją i uważanie, aby nie wydostał się z oka na policzek czy inny obszar skóry. Układ oddechowy Bimatoprost nie został przebadany u pacjentów z upośledzoną czynnością oddechową. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościDostępne są tylko ograniczone dane dotyczące pacjentów z POChP lub astmą w wywiadzie, jednakże dostępne są doniesienia na temat zaostrzeń astmy, duszności i POChP, jak również doniesienia na temat astmy z okresu po wprowadzeniu produktu do obrotu. Częstość występowania tych objawów jest nieznana. Pacjentów z POChP, astmą lub upośledzeniem czynności układu oddechowego z powodu innych stanów należy leczyć z ostrożnością. Układ krążenia Bimatoprost nie został przebadany u pacjentów z blokiem serca cięższym niż pierwszego stopnia lub niewyrównaną zastoinową niewydolnością serca. Istnieje ograniczona liczba spontanicznych zgłoszeń bradykardii lub niedociśnienia tętniczego po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór. Bimatoprost należy stosować ostrożnie u pacjentów z tendencją do wolnego tętna lub niskiego ciśnienia tętniczego. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościInne informacje W badaniach obejmujących podawanie bimatoprostu w stężeniu 0,3 mg/ml pacjentom z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym wykazano, że częstsza ekspozycja oka na ponad jedną dawkę bimatoprostu na dobę może osłabić działanie zmniejszające ciśnienie wewnątrzgałkowe (patrz punkt 4.5). Pacjenci stosujący bimatoprost razem z innymi analogami prostaglandyn powinni być obserwowani pod kątem zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego. Bimatoprost 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór zawiera substancję konserwującą chlorek benzalkonium (200 ppm), który może być wchłaniany przez miękkie soczewki kontaktowe. Może także wystąpić podrażnienie oka i zmiana barwy miękkich soczewek kontaktowych z powodu obecności chlorku benzalkonium. Soczewki należy wyjąć przed zakropieniem i założyć po 15 minutach od zakropienia. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościZauważono, że chlorek benzalkonium, środek konserwujący często stosowany w produktach okulistycznych, może wywoływać keratopatię punktowatą i (lub) toksyczną keratopatię wrzodziejącą. Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml zawiera chlorek benzalkonium 200 ppm (stężenie czterokrotnie większe niż w kroplach do oczu bimatoprost 0,3 mg/ml). Dlatego zachować ostrożność podczas stosowania produktu leczniczego u pacjentów z zespołem tzw. suchego oka, możliwym uszkodzeniem rogówki lub stosujących krople do oczu zawierające chlorek benzalkonium. W przypadku długotrwałego leczenia zaleca się wówczas monitorowanie stanu pacjentów. Istnieją doniesienia o przypadkach bakteryjnego zapalenia rogówki związanych ze stosowaniem okulistycznych produktów leczniczych działających miejscowo w pojemnikach wielodawkowych. Pojemniki te zostały przypadkowo skażone przez pacjentów, którzy w większości przypadków mieli współistniejącą chorobę oczu. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Specjalne środki ostroznościPacjenci z uszkodzeniem powierzchni nabłonka rogówki są w większym stopniu zagrożeni wystąpieniem bakteryjnego zapalenia rogówki. Należy pouczyć pacjentów, że nie należy dopuszczać do kontaktu końcówki dozownika z okiem lub sąsiadującymi strukturami, aby uniknąć urazu oka i skażenia roztworu. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji. Nie przewiduje się interakcji u ludzi, gdyż ogólnoustrojowe stężenia bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór po podaniu do worka spojówkowego są niezwykle niskie (poniżej 0,2 ng/ml). Bimatoprost ulega biotransformacji z udziałem wielu enzymów na drodze wielu przemian metabolicznych, a w badaniach przedklinicznych nie zaobserwowano żadnego wpływu na wątrobowe enzymy metabolizujące leki. W badaniach klinicznych bimatoprost 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór był stosowany w skojarzeniu z wieloma różnymi środkami okulistycznymi blokującymi receptory beta-adrenergiczne, bez oznak interakcji. Skojarzone stosowanie bimatoprostu i leków przeciwjaskrowych innych niż miejscowe leki beta-adrenolityczne nie było badane w czasie wspomagającej terapii przeciwjaskrowej. Możliwe jest osłabienie zmniejszającego ciśnienie wewnątrzgałkowe działania analogów prostaglandyn (np. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Interakcjeproduktu Bimatoprost Indoco) u pacjentów z jaskrą lub nadciśnieniem wewnątrzgałkowym w razie stosowania innych analogów prostaglandyn (patrz punkt 4.4). CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Brak jest wystarczających danych dotyczących użycia bimatoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję przy dużych dawkach toksycznych dla matki (patrz punkt 5.3). Bimatoprostu nie należy stosować w okresie ciąży, jeśli nie jest to wyraźnie konieczne. Karmienie piersi? Nie wiadomo, czy bimatoprost przenika do mleka ludzkiego. W badaniach na zwierzętach wykazano, że bimatoprost przenika do mleka. Przed podjęciem decyzji o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu stosowania bimatoprostu należy uwzględnić bilans korzyści z karmienia piersią dla dziecka i kontynuowania leczenia dla matki. Płodność Brak jest wystarczających danych dotyczących wpływu bimatoprostu na płodność u ludzi. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Bimatoprost wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych leków okulistycznych, jeśli przy zakraplaniu wystąpi przejściowa utrata ostrości widzenia, pacjent powinien poczekać aż do poprawy widzenia przed podjęciem jazdy lub obsługi maszyn. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane W 12-miesięcznym badaniu klinicznym III fazy zdarzenia niepożądane występowały u około 38% pacjentów leczonych produktem leczniczym Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml. Najczęściej, bo u 29% pacjentów, opisywano przekrwienie spojówek (zwykle zmiany niezapalne, o śladowym lub niewielkim nasileniu). W tym badaniu około 4% pacjentów zrezygnowało z leczenia wskutek zdarzenia niepożądanego. W badaniach klinicznych produktu leczniczego Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór lub w okresie po wprowadzeniu do obrotu opisywano następujące działania niepożądane. W większości były to objawy oczne i miały niewielkie nasilenie, natomiast nie wystąpiły działania niepożądane o ciężkim charakterze. W tabeli 1 przedstawiono działania niepożądane zgodnie z klasyfikacją układów i narządów, według malejącego stopnia ciężkości, zgodnie z następującą konwencją częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneTabela 1. Układ narządów Częstość występowania Działania niepożądane Zaburzenia układu nerwowego niezbyt często ból głowy Zaburzenia oka bardzo często przekrwienie spojówki, periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn często punktowate zapalenie rogówki, podrażnienie oka, świąd oka, wzrost rzęs, ból oka, zaczerwienie powiek, świąd powiek niezbyt często astenopia, zaburzenia ostrości wzroku, choroby spojówek, obrzęk spojówek, hiperpigmentacja tęczówki, wypadanie brwi i rzęs, obrzęk powiek nieznana hiperpigmentacja tęczówki, obrzęk plamki, pigmentacja skóry powiek, uczucie suchości oka, wysięk z oka, obrzęk oka, uczucie obecności ciała obcego w oku, nasilone łzawienie Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia nieznana astma, zaostrzenie astmy, zaostrzenie POChP oraz duszności Zaburzenia żołądka i jelit niezbyt często nudności Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej często hiperpigmentacja skóry, nadmierny wzrost włosów niezbyt często suchość skóry, strupowate stwardnienia na brzegach powiek, świąd Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania często podrażnienie w miejscu zakropienia Zaburzenia układu immunologicznego nieznana reakcja nadwrażliwości obejmująca objawy przedmiotowe i podmiotowe uczulenia oka i alergicznego zapalenia skóry Opis wybranych działań niepożądanych Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn (PAP) Analogi prostaglandyn, w tym produkt leczniczy Bimatoprost Indoco, mogą wywoływać lipodystroficzne zmiany okołooczodołowe, które mogą prowadzić do pogłębienia bruzdy powieki, ptozy, zapadnięcia oczu, retrakcji powieki, inwolucji wywołanej dermatochalazą i uwidocznienia dolnej części twardówki. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneZmiany są zwykle łagodne, mogą wystąpić już po miesiącu od rozpoczęcia leczenia produktem leczniczym Bimatoprost Indoco i mogą powodować zaburzenia pola widzenia nawet przy braku rozpoznania przez pacjenta. Periorbitopatia po zastosowaniu analogu prostaglandyn jest również związana z okołooczodołową hiperpigmentacją lub przebarwieniem skóry oraz hipertrichozą. Odnotowano, że wszystkie zmiany są częściowo lub całkowicie odwracalne po przerwaniu leczenia lub przejściu na leczenie alternatywne. Hiperpigmentacja tęczówki Wzmożona pigmentacja tęczówki najczęściej ma charakter trwały. Zmiana pigmentacji wynika ze zwiększenia zawartości melaniny w melanocytach, a nie ze zwiększenia liczby melanocytów. Nieznany jest długookresowy wpływ zwiększenia pigmentacji tęczówki. Zmiana koloru tęczówki obserwowana przy podawaniu bimatoprostu do oka może być niezauważalna przez kilka miesięcy a nawet lat. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneZwykle w oczach dotkniętych zmianą brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki, a silniejsza pigmentacja obejmuje całą tęczówkę albo niektóre jej części. Wydaje się, że leczenie nie ma żadnego wpływu na znamiona i piegi tęczówki. Częstość występowania hiperpigmentacji tęczówki po 12 miesiącach stosowania bimatoprostu 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór wynosiła 0,5%. Po 12 miesiącach stosowania bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór częstość występowania wynosiła 1,5% (patrz punkt 4.8, Tabela 2) i nie uległa zwiększeniu w trakcie 3 lat leczenia. Ponad 1800 pacjentów było leczonych bimatoprostem 0,3 mg/ml w badaniach klinicznych. W łącznych danych z badań III fazy stosowania bimatoprostu 0,3 mg/ml w monoterapii i wspomagająco, najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi były: nadmierny wzrost rzęs – do 45% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 7% w 2. roku oraz 2% w 3. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneroku; przekrwienie spojówek (najczęściej o nasileniu śladowym do łagodnego, jak się uważa niemające charakteru zapalnego) – do 44% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 13% w 2. roku oraz 12% w 3. roku; świąd oczu – do 14% pacjentów w pierwszym roku, zaś częstość stwierdzania nowych przypadków spadała do 3% w 2. roku oraz 0% w 3. roku. Mniej niż 9% pacjentów przerwało leczenie z powodu różnych zdarzeń niepożądanych w pierwszym roku, zaś częstość przerywania terapii wyniosła 3% w 2. oraz 3. roku. W tabeli 2 przedstawiono inne działania niepożądane bimatoprostu 0,3 mg/ml oraz uwzględniono działania niepożądane występujące z różną częstotliwością dla obu rodzajów produktów leczniczych. W większości były to objawy oczne i miały nasilenie łagodne do umiarkowanego. Nie wystąpiły działania niepożądane o ciężkim charakterze. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneW obrębie każdej kategorii częstości występowania działania niepożądane wymieniono zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. Tabela 2. Układ narządów Częstość występowania Działania niepożądane Zaburzenia układu nerwowego często ból głowy niezbyt często zawroty głowy Zaburzenia oka bardzo często świąd oka, nadmierny wzrost rzęs często nadżerka rogówki, uczucie pieczenia w oku, alergiczne zapalenie spojówek, zapalenie brzegów powiek, pogorszenie ostrości widzenia, astenopia, obrzęk spojówki, uczucie obecności ciała obcego, uczucie suchości oka, ból oka, światłowstręt, łzawienie, wydzielina z oka, zaburzenia wzroku/nieostre widzenie, wzmożona pigmentacja tęczówki, ściemnienie rzęs niezbyt często krwawienie do siatkówki, zapalenie naczyniówki, torbielowaty obrzęk plamki, zapalenie tęczówki, skurcz powiek, retrakcja powieki, rumień okołooczodołowy Zaburzenia naczyniowe często nadciśnienie tętnicze Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej niezbyt często hirsutyzm Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania niezbyt często astenia Badania diagnostyczne często nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych Działania niepożądane zgłaszane w związku ze stosowaniem kropli do oczu zawierających fosforany: U niektórych pacjentów z poważnym uszkodzeniem rogówki zgłaszano bardzo rzadkie przypadki zwapnienia rogówki związane ze stosowaniem kropli do oczu z zawartością fosforanów. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Działania niepożądaneZgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, e-mail: ndl@urpl.gov.pl Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Nie zgłoszono żadnego przypadku przedawkowania i nie jest prawdopodobne, aby wystąpiło ono po podaniu do worka spojówkowego. Jeśli wystąpi przedawkowanie, leczenie powinno mieć charakter objawowy i podtrzymujący. W razie przypadkowego połknięcia bimatoprostu, mogą być przydatne następujące informacje: W dwutygodniowych badaniach na szczurach i myszach przy doustnym podawaniu, dawki do 100 mg/kg mc./dobę nie działały toksycznie. Dawka ta wyrażona jako mg/m2 pc. jest przynajmniej 210-krotnie wyższa niż dawka zawarta w jednej butelce produktu leczniczego Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml krople do oczu, roztwór przypadkowo przyjęta przez dziecko o masie ciała 10 kg. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: leki oftalmologiczne, analogi prostaglandyn, kod ATC: S01EE03 Mechanizm działania Mechanizm działania, poprzez który bimatoprost obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe u ludzi, polega na zwiększaniu odpływu cieczy wodnistej oka poprzez siatkę włókien kolagenowych w kącie przesączania oka i nasilanie odpływu drogą naczyniówkowo-twardówkową. Obniżanie ciśnienia wewnątrzgałkowego zaczyna się około 4 godzin po pierwszym podaniu leku, a maksymalne działanie osiągane jest w ciągu około 8 do 12 godzin. Działanie utrzymuje się przez przynajmniej 24 godziny. Bimatoprost jest silnym środkiem obniżającym ciśnienie w gałce ocznej. Jest to syntetyczny prostamid, pod względem budowy zbliżony do prostaglandyny F2α (PGF2α), który nie działa przez żaden ze znanych receptorów prostaglandyn. Bimatoprost wybiórczo naśladuje działanie niedawno odkrytych substancji otrzymywanych na drodze biosyntezy, zwanych prostamidami. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneJednak dotychczas nie określono jeszcze struktury receptora dla prostamidów. Podczas 12-miesięcznego badania dorosłym pacjentom podawano produkt leczniczy Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml krople do oczu: we wszystkich badaniach tonometrycznych średnie dobowe ciśnienie śródgałkowe nie przekraczało 17,7 mm Hg, a różnice dobowe były mniejsze niż 1,1 mm Hg. Bimatoprost Indoco 0,1 mg/ml krople do oczu zawiera chlorek benzalkonium (200 ppm). Dostępnych jest niewiele danych doświadczalnych dotyczących stosowania produktu leczniczego Bimatoprost Indoco u pacjentów z jaskrą otwartego kąta w przebiegu zespołu pseudoeksfoliacji i jaskrą barwnikową oraz przewlekłą jaskrą zamkniętego kąta po irydotomii. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano klinicznie istotnego wpływu na częstość akcji serca i ciśnienie krwi. Dzieci i młodzież Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności bimatoprostu u dzieci i młodzieży w wieku od 0 do 18 lat. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Bimatoprost przenika dobrze in vitro do rogówki i twardówki oka ludzkiego. Po podaniu do oka u dorosłych ogólnoustrojowa ekspozycja na działanie bimatoprostu jest bardzo niska, bez akumulacji w czasie. Po stosowaniu raz na dobę jednej kropli bimatoprostu 0,3 mg/ml do obu oczu przez okres dwóch tygodni, stężenia leku we krwi osiągały wartość szczytową w ciągu 10 minut od chwili podania i obniżały się poniżej dolnego progu wykrywalności (0,025 ng/ml) w ciągu 1,5 godziny od chwili podania. Średnie wartości Cmax i AUC0-24 h były podobne w dniu 7. i 14. i wynosiły odpowiednio około 0,08 ng/ml i 0,09 ng•h/ml, co oznacza, że stałą wartość stężenia bimatoprostu osiągano w czasie pierwszego tygodnia podawania do oka. Dystrybucja Bimatoprost jest umiarkowanie rozmieszczany w tkankach, a ogólnoustrojowa objętość dystrybucji leku w stanie równowagi u ludzi wynosi 0,67 l/kg. W ludzkiej krwi bimatoprost znajduje się głównie w osoczu. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneWiązanie bimatoprostu z białkami osocza wynosi około 88%. Metabolizm Po podaniu do oka i dotarciu do krążenia, bimatoprost jest głównym związkiem krążącym we krwi. Bimatoprost następnie podlega oksydacji, N-deetylacji i związaniu z kwasem glukuronowym, tworząc różnego rodzaju metabolity. Eliminacja Bimatoprost jest eliminowany głównie poprzez przesączanie nerkowe. Prawie 67% dożylnej dawki podanej zdrowym ochotnikom było wydalane w moczu, 25% dawki było wydalane z kałem. Okres półtrwania określony po podaniu dożylnym wynosił około 45 minut; całkowity klirens krwi wynosił 1,5 l/h/kg mc. Charakterystyka u pacjentów w podeszłym wieku Po podaniu bimatoprostu 0,3 mg/ml krople do oczu, roztwór dwa razy na dobę średnia wartość AUC0-24godz 0,0634 ng•h/ml bimatoprostu u osób w podeszłym wieku (pacjenci 65-letni lub starsi) była znacznie wyższa niż 0,0218 ng•h/ml u zdrowych dorosłych w młodym wieku. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneJednak wynik ten nie jest klinicznie istotny, gdyż ekspozycja ogólnoustrojowa zarówno u pacjentów w podeszłym wieku jak i młodych pozostawała bardzo niska po podaniu do oka. Nie występowała akumulacja bimatoprostu we krwi w czasie, a profil bezpieczeństwa był podobny u pacjentów w podeszłym wieku jak i u młodych. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie W badaniach nieklinicznych skutki obserwowano jedynie w przypadkach narażenia, które uznano za przekraczające w stopniu wystarczającym maksymalne narażenie człowieka, co wskazuje na niewielkie znaczenie tych obserwacji w praktyce klinicznej. Podawanie małpom przez okres 1 roku do worka spojówkowego bimatoprostu w stężeniu ≥0,3 mg/ml powodowało wzrost pigmentacji tęczówki i zależne od dawki odwracalne działanie na tkanki wokół oka charakteryzujące się wyraźną górną i (lub) dolną bruzdą i poszerzeniem szpary powiekowej. Nasilenie pigmentacji tęczówki wydaje się być spowodowane zwiększeniem stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach, a nie wzrostem liczby melanocytów. Nie zaobserwowano czynnościowych lub mikroskopowych zmian mających związek z działaniem na tkanki wokół oka, a mechanizm działania powodujący zmiany w tkankach wokół oka nie jest znany. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieW badaniach in vitro i in vivo bimatoprost nie wykazywał działania mutagennego ani rakotwórczego. Bimatoprost nie upośledza płodności u szczurów w dawkach do 0,6 mg/kg mc./na dobę (co najmniej 103-krotnie wyższych od zalecanej dawki dla ludzi). W badaniach nad rozwojem zarodków lub płodów zaobserwowano u myszy i szczurów poronienie bez wpływu na rozwój płodów przy dawkach, które były odpowiednio przynajmniej 860-krotnie lub 1700-krotnie wyższe niż dawka u ludzi. Dawki te dawały ogólnoustrojową ekspozycję odpowiednio przynajmniej 33- lub 97-krotnie wyższą niż zamierzona ekspozycja u ludzi. W badaniach około- i pourodzeniowych na szczurach, toksyczność u matek powodowała skrócenie czasu ciąży, obumarcie płodu i obniżała masę ciała potomstwa przy dawce ≥0,3 mg/kg mc./dobę (dawki co najmniej 41-krotnie wyższe od zalecanych dawek dla ludzi). Nie miało to wpływu na funkcje neurobehawioralne potomstwa. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Sodu chlorek Disodu fosforan siedmiowodny Kwas cytrynowy jednowodny Sodu wodorotlenek (do ustalenia pH) Kwas solny (do ustalenia pH) Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Ze względu na brak badań nad zgodnością z innymi substancjami leczniczymi, tego produktu leczniczego nie wolno mieszać z innymi produktami leczniczymi. 6.3 Okres ważności 2 lata Po pierwszym otwarciu butelki: 28 dni 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Brak specjalnych zaleceń dotyczących przechowywania produktu leczniczego. Wykazano stabilność chemiczną i fizyczną przez 28 dni w temperaturze 25°C. Z mikrobiologicznego punktu widzenia, po otwarciu produkt może być przechowywany maksymalnie przez 28 dni. Użytkownik ponosi konsekwencje innego niż podano czasu oraz warunków przechowywania produktu. CHPL leku Bimatoprost Indoco, krople do oczu, roztwór, 0,1 mg/ml Dane farmaceutyczne6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Biała butelka z LDPE o pojemności 5 ml z kroplomierzem z LDPE oraz z zakrętką z HDPE z zabezpieczeniem gwarancyjnym, w tekturowym pudełku. Każda butelka zawiera 3 ml produktu leczniczego Bimatoprost Indoco, 0,1 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Wielkość opakowania: 1 butelka x 3 ml. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Wszelkie niewykorzystane resztki produktu lub jego odpady należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Xalatan, 50 μg/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 ml roztworu kropli do oczu zawiera 50 mikrogramów latanoprostu. Jedna kropla zawiera około 1,5 mikrograma latanoprostu. Substancje pomocnicze o znanym działaniu Benzalkoniowy chlorek 0,2 mg/ml jest dodany jako środek konserwujący. Sodu diwodorofosforan jednowodny 7,70 mg/ml Disodu wodorofosforan bezwodny 1,55 mg/ml. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Przejrzysty i bezbarwny roztwór. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Produkt leczniczy Xalatan jest wskazany do stosowania u dorosłych (w tym osób starszych) w celu obniżenia podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego. Wskazaniem do jego stosowania jest jaskra otwartego kąta oraz nadciśnienie wewnątrzgałkowe. Wskazaniem do stosowania produktu u dzieci i młodzieży jest zwiększone ciśnienie śródgałkowe oraz jaskra wieku dziecięcego. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Osoby dorosłe (w tym pacjenci w podeszłym wieku) Zalecane jest podawanie 1 kropli do oka lub obydwu oczu, objętych procesem chorobowym, raz na dobę. Optymalny efekt uzyskuje się podając produkt Xalatan wieczorem. Nie należy podawać produktu Xalatan częściej niż raz na dobę, ponieważ stwierdzono, że częstsze podawanie zmniejsza działanie obniżające ciśnienie wewnątrzgałkowe. W przypadku pominięcia jednej dawki, należy kontynuować leczenie podając kolejną zaplanowaną dawkę. Dzieci i młodzież Produkt leczniczy Xalatan, krople do oczu, roztwór może być podawany dzieciom i młodzieży według tego samego schematu dawkowania co u osób dorosłych. Brak danych dotyczących stosowania produktu Xalatan u noworodków urodzonych przedwcześnie (urodzonych przed 36 tygodniem ciąży). Dane na temat stosowania produktu u dzieci w wieku poniżej 1 roku (4 pacjentów) są ograniczone (patrz punkt 5.1). CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml DawkowanieSposób podawania Tak jak w przypadku wszystkich kropli do oczu, w celu ograniczenia wchłaniania substancji czynnej do krwioobiegu, zaleca się uciśnięcie worka spojówkowego w przyśrodkowej części kąta szpary powiekowej (punktowy ucisk) przez minutę. Ucisk powinien nastąpić natychmiast po wkropleniu każdej kropli. Przed podaniem kropli do oczu, należy wyjąć soczewki kontaktowe. Soczewki mogą być założone po upływie 15 minut. Jeżeli stosowany jest więcej niż jeden miejscowy produkt leczniczy okulistyczny, należy je podać po co najmniej 5-minutowej przerwie. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na latanoprost lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Produkt Xalatan może stopniowo zmieniać kolor oka poprzez zwiększenie ilości brązowego pigmentu w tęczówce. Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować pacjentów o możliwości trwałej zmiany zabarwienia oka. Leczenie jednego oka może prowadzić do trwałej heterochromii. Takie działanie obserwowane było przede wszystkim u pacjentów o tęczówkach koloru mieszanego, np. niebiesko-brązowych, szaro-brązowych, żółto-brązowych i zielono-brązowych. W przebiegu badań z zastosowaniem latanoprostu początek zmian miał miejsce przeważnie w czasie pierwszych 8 miesięcy leczenia, rzadko w drugim lub trzecim roku, ale nigdy po upływie czterech lat leczenia. Zmiana pigmentacji tęczówki zmniejsza się z czasem i stabilizuje się w okresie 5 lat. Zwiększenie pigmentacji nie było oceniane przez okres dłuższy niż 5 lat. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościW otwartym, trwającym 5 lat badaniu bezpieczeństwa stosowania latanoprostu, zmiana zabarwienia tęczówki wystąpiła u 33% pacjentów (patrz punkt 4.8). Zmiana koloru tęczówki jest w większości przypadków nieznaczna i często niezauważalna klinicznie. Częstość jej występowania wśród pacjentów o tęczówkach koloru mieszanego wynosi od 7 do 85%, przy czym występuje najczęściej u osób z żółto-brązowym zabarwieniem tęczówki. U pacjentów z jednorodnym niebieskim zabarwieniem oczu nie obserwowano żadnych zmian, natomiast u pacjentów o oczach koloru szarego, zielonego lub brązowego zmiany obserwowane były rzadko. Zmiana koloru jest związana ze zwiększeniem zawartości melaniny w melanocytach zrębu tęczówki i nie wiąże się ze wzrostem ilości melanocytów. Zazwyczaj brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki w leczonym oku, zdarza się jednak, że cała tęczówka lub jej część staje się bardziej brązowa. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościPo zaprzestaniu leczenia nie obserwuje się dalszego nasilania brązowej pigmentacji tęczówki. Do chwili obecnej, na podstawie przeprowadzonych badań klinicznych, nie dowiedziono, aby zmianie koloru tęczówki towarzyszyły inne objawy lub zmiany patologiczne. Znamiona ani plamki obecne na tęczówce przed leczeniem nie ulegają zmianom w czasie terapii. W badaniach klinicznych nie obserwowano odkładania się pigmentu w siatce włókien kolagenowych w kącie przesączania lub innych miejscach komory przedniej oka. W oparciu o pięcioletnie doświadczenie kliniczne nie stwierdzono żadnych negatywnych następstw zwiększonej pigmentacji tęczówki. Leczenie produktem Xalatan może być kontynuowane w przypadku wystąpienia tego objawu. Pacjenci powinni być jednak regularnie badani i jeżeli stan kliniczny tego wymaga, należy przerwać leczenie produktem Xalatan. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościDoświadczenie kliniczne dotyczące stosowania latanoprostu w jaskrze przewlekłej zamkniętego kąta, jaskrze z otwartym kątem, u pacjentów z pseudofakią, oraz jaskrze barwnikowej jest ograniczone. Brakuje obserwacji klinicznych dotyczących stosowania produktu Xalatan w jaskrze zapalnej i neowaskularnej lub w stanach zapalnych oka. Xalatan nie ma lub ma niewielki wpływ na źrenicę, ale nie ma doświadczenia dotyczącego stosowania produktu podczas ostrych napadów jaskry z zamkniętym kątem. W związku z tym, należy zachować ostrożność podczas podawania produktu w tych stanach chorobowych do czasu uzyskania większej ilości danych klinicznych. Dane z badań dotyczących stosowania produktu Xalatan w okresie okołooperacyjnym po usunięciu zaćmy są ograniczone. Należy zachować ostrożność stosując produkt Xalatan u tych pacjentów. Produkt leczniczy Xalatan należy stosować ostrożnie u pacjentów, u których wystąpiło w przeszłości opryszczkowe zapalenie rogówki. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościNależy unikać stosowania u pacjentów z obecnie występującym opryszczkowym zapaleniem rogówki oraz u pacjentów cierpiących na nawracające opryszczkowe zapalenie rogówki w szczególności związane ze stosowaniem analogów prostaglandyn. Istnieją doniesienia o występowaniu obrzęku plamki (patrz punkt 4.8), głównie u pacjentów z afakią, pacjentów z pseudofakią z przerwaną tylną torebką soczewki lub soczewkami implantowanymi do komory przedniej oka, lub też u pacjentów ze znanym ryzykiem torbielowatej postaci obrzęku plamki (takimi jak retinopatia cukrzycowa i niedrożność żyły siatkówki). Należy zachować ostrożność podczas stosowania produktu Xalatan u pacjentów z afakią, pseudofakią z przerwaną tylną torebką soczewki lub soczewkami implantowanymi do komory przedniej oka, lub też u pacjentów z grupy ryzyka wystąpienia torbielowatej postaci obrzęku plamki. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościXalatan powinien być stosowany z zachowaniem ostrożności u pacjentów ze stwierdzonymi skłonnościami do występowania zapalenia tęczówki/zapalenia błony naczyniowej oka. Istnieją ograniczone doświadczenia w zakresie stosowania produktu Xalatan u pacjentów z astmą oskrzelową, chociaż zgłaszano wystąpienie przypadków zaostrzenia objawów astmy i (lub) duszności po wprowadzeniu produktu do obrotu. Należy zatem zachować ostrożność w leczeniu tych pacjentów do czasu uzyskania wystarczających danych, patrz także punkt 4.8. Obserwowano zmianę zabarwienia skóry w okolicy okołooczodołowej, przy czym w większości przypadków objaw ten był zgłaszany przez pacjentów pochodzących z Japonii. Dane doświadczalne wskazują, że zmiana zabarwienia skóry w okolicy oczodołowej nie była trwała i w niektórych przypadkach ustępowała w trakcie dalszego leczenia produktem Xalatan. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Specjalne środki ostroznościLatanoprost może stopniowo zmieniać wygląd rzęs i włosów mieszkowych powieki leczonego oka i jego okolicy, a zmiany te obejmują wydłużenie, pogrubienie, zmianę zabarwienia i ilości rzęs lub włosów oraz nieprawidłowy kierunek wzrostu rzęs. Zmiany te ustępują po zakończeniu terapii. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Brak jednoznacznych danych dotyczących interakcji z innymi lekami. W trakcie jednoczesnego podania do oka dwóch analogów prostaglandyn raportowano paradoksalne przypadki zwiększenia ciśnienia wewnątrzgałkowego. Dlatego nie należy stosować jednocześnie dwóch lub więcej prostaglandyn, ich analogów lub pochodnych. Dzieci i młodzież Badania dotyczące interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych. 4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Bezpieczeństwo stosowania produktu Xalatan w czasie ciąży u ludzi nie zostało ustalone. Wywiera on potencjalny szkodliwy farmakologiczny wpływ na przebieg ciąży, płód oraz noworodka. Dlatego produktu Xalatan nie należy stosować w czasie ciąży. Karmienie piersi? Latanoprost oraz jego metabolity mogą przenikać do mleka ludzkiego. Dlatego też produktu Xalatan nie należy stosować u kobiet karmiących piersią lub należy zaprzestać karmienia piersią. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml InterakcjePłodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic (patrz punkt 5.3). 4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Produkt leczniczy Xalatan wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych produktów do oczu, po zakropleniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Do momentu ustąpienia tych objawów pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. 4.8 Działania niepożądane a. Podsumowanie profilu bezpieczeństwa Najczęściej obserwowano reakcje niepożądane związane z narządem wzroku. W otwartym, 5-letnim badaniu dotyczącym bezpieczeństwa stosowania latanoprostu, u 33% pacjentów wystąpiła zmiana pigmentacji tęczówki (patrz punkt 4.4). Inne reakcje niepożądane związane z narządem wzroku były najczęściej przemijające oraz występowały w trakcie podania. b. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml InterakcjeTabelaryczne zestawienie działań niepożądanych Reakcje niepożądane pogrupowano według następujących częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥ 1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) i nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Bardzo rzadko (<1/10 000) U niektórych pacjentów ze znacznym uszkodzeniem rogówki, stosujących krople do oczu zawierające fosforany, zgłaszano bardzo rzadko przypadki zwapnienia rogówki. c. Opis wybranych działań niepożądanych Brak informacji. d. Dzieci i młodzież W dwóch krótkich badaniach klinicznych (≤ 12 tygodni), przeprowadzonych u 93 (25 i 68) dzieci i młodzieży, profil bezpieczeństwa był zbliżony do profilu bezpieczeństwa u pacjentów dorosłych. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml InterakcjeNie zaobserwowano nowych działań niepożądanych. Profile bezpieczeństwa stosowania leku przez krótki okres w różnych populacjach dzieci i młodzieży także były zbliżone (patrz punkt 5.1). Działania niepożądane występujące częściej w populacji dzieci i młodzieży w porównaniu z populacją osób dorosłych to: zapalenie nosogardzieli oraz gorączka. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml InterakcjeJerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego. 4.9 Przedawkowanie Objawy Poza podrażnieniem i przekrwieniem spojówki nie obserwowano innych objawów przedawkowania produktu. Leczenie Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia produktu Xalatan, mogą być przydatne następujące informacje: Jedna buteleczka zawiera 125 μg latanoprostu. Ponad 90% leku jest metabolizowane podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew 3 μg/kg u zdrowych ochotników przy średnim stężeniu w osoczu 200 razy większym niż podczas leczenia klinicznego nie wywołał żadnych objawów, natomiast dawka 5,5-10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i pocenie się. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml InterakcjeU małp, dożylny wlew latanoprostu w dawkach do 500 μg/kg nie wywołał istotnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy. Dożylne podanie latanoprostu u małp było związane z przemijającym skurczem oskrzeli. Jednakże u pacjentów z umiarkowaną astmą oskrzelową, latanoprost stosowany miejscowo do oka w dawce siedem razy większej niż dawka lecznicza nie wywołał skurczu oskrzeli. W przypadku przedawkowania produktu Xalatan stosuje się leczenie objawowe. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Bezpieczeństwo stosowania produktu Xalatan w czasie ciąży u ludzi nie zostało ustalone. Wywiera on potencjalny szkodliwy farmakologiczny wpływ na przebieg ciąży, płód oraz noworodka. Dlatego produktu Xalatan nie należy stosować w czasie ciąży. Karmienie piersi? Latanoprost oraz jego metabolity mogą przenikać do mleka ludzkiego. Dlatego też produktu Xalatan nie należy stosować u kobiet karmiących piersią lub należy zaprzestać karmienia piersią. Płodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic (patrz punkt 5.3). CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Produkt leczniczy Xalatan wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych produktów do oczu, po zakropleniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Do momentu ustąpienia tych objawów pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane a. Podsumowanie profilu bezpieczeństwa Najczęściej obserwowano reakcje niepożądane związane z narządem wzroku. W otwartym, 5-letnim badaniu dotyczącym bezpieczeństwa stosowania latanoprostu, u 33% pacjentów wystąpiła zmiana pigmentacji tęczówki (patrz punkt 4.4). Inne reakcje niepożądane związane z narządem wzroku były najczęściej przemijające oraz występowały w trakcie podania. b. Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych Reakcje niepożądane pogrupowano według następujących częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥ 1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) i nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Bardzo rzadko (<1/10 000) U niektórych pacjentów ze znacznym uszkodzeniem rogówki, stosujących krople do oczu zawierające fosforany, zgłaszano bardzo rzadko przypadki zwapnienia rogówki. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Działania niepożądanec. Opis wybranych działań niepożądanych Brak informacji. d. Dzieci i młodzież W dwóch krótkich badaniach klinicznych (≤ 12 tygodni), przeprowadzonych u 93 (25 i 68) dzieci i młodzieży, profil bezpieczeństwa był zbliżony do profilu bezpieczeństwa u pacjentów dorosłych. Nie zaobserwowano nowych działań niepożądanych. Profile bezpieczeństwa stosowania leku przez krótki okres w różnych populacjach dzieci i młodzieży także były zbliżone (patrz punkt 5.1). Działania niepożądane występujące częściej w populacji dzieci i młodzieży w porównaniu z populacją osób dorosłych to: zapalenie nosogardzieli oraz gorączka. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Działania niepożądaneOsoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Objawy Poza podrażnieniem i przekrwieniem spojówki nie obserwowano innych objawów przedawkowania produktu. Leczenie Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia produktu Xalatan, mogą być przydatne następujące informacje: Jedna buteleczka zawiera 125 μg latanoprostu. Ponad 90% leku jest metabolizowane podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew 3 μg/kg u zdrowych ochotników przy średnim stężeniu w osoczu 200 razy większym niż podczas leczenia klinicznego nie wywołał żadnych objawów, natomiast dawka 5,5-10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i pocenie się. U małp, dożylny wlew latanoprostu w dawkach do 500 μg/kg nie wywołał istotnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy. Dożylne podanie latanoprostu u małp było związane z przemijającym skurczem oskrzeli. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml PrzedawkowanieJednakże u pacjentów z umiarkowaną astmą oskrzelową, latanoprost stosowany miejscowo do oka w dawce siedem razy większej niż dawka lecznicza nie wywołał skurczu oskrzeli. W przypadku przedawkowania produktu Xalatan stosuje się leczenie objawowe. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: Leki przeciwjaskrowe i zwężające źrenicę, analogi prostaglandyny Kod ATC: S01EE01 Substancja czynna produktu Xalatan, latanoprost jest analogiem prostaglandyny F2α, selektywnym prostanoidowym agonistą receptorów FP obniżającym ciśnienie wewnątrzgałkowe poprzez zwiększenie odpływu cieczy wodnistej. U ludzi obniżenie ciśnienia śródgałkowego występuje po około 3 do 4 godzinach od podania, a maksymalna skuteczność osiągana jest po 8 do 12 godzinach. Obniżone ciśnienie śródgałkowe utrzymuje się przynajmniej przez 24 godziny. Badania prowadzone na zwierzętach i u ludzi wskazują, że głównym mechanizmem działania jest zwiększenie odpływu naczyniówkowo-twardówkowego, jakkolwiek u ludzi obserwuje się również pewne ułatwienie przepływu (zmniejszenie oporu odpływu). Badania wykazały skuteczność stosowania produktu Xalatan w monoterapii. Przeprowadzono również badania kliniczne w zakresie stosowania leczenia skojarzonego. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneSą to między innymi badania wykazujące skuteczność latanoprostu w połączeniu z agonistami receptorów beta-adrenergicznych (tymolol). Krótkoterminowe badania (1 lub 2 tygodnie) sugerują addytywne działanie latanoprostu w połączeniu z agonistami receptorów adrenergicznych (dipiwefryna), doustnymi inhibitorami anhydrazy węglanowej (acetazolamid) oraz przynajmniej częściowo addytywne działanie z agonistami cholinergicznymi (pilokarpina). Badania kliniczne wykazały, że latanoprost nie wywiera znaczącego wpływu na produkcję cieczy wodnistej. Nie wywiera on także wpływu na barierę krew-ciecz wodnista. W badaniach prowadzonych na małpach latanoprost, stosowany w dawce leczniczej, nie wywierał znaczącego wpływu na wewnątrzgałkowe krążenie krwi. Jakkolwiek podczas stosowania miejscowego może dojść do łagodnego lub umiarkowanego przekrwienia spojówki lub nadtwardówki. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneBadania prowadzone metodą angiografii fluoresceinowej wykazały, że długotrwała terapia latanoprostem u małp poddanych pozatorebkowemu usunięciu soczewki nie wywierała wpływu na naczynia krwionośne siatkówki. Podczas krótkotrwałego leczenia pacjentów z pseudofakią latanoprost nie powodował przecieku fluoresceiny do tylnego odcinka oka. Stosując latanoprost w dawkach leczniczych nie zaobserwowano, by wywierał on jakikolwiek istotny wpływ na układ sercowo-naczyniowy lub oddechowy. Dzieci i młodzież Skuteczność latanoprostu u dzieci i młodzieży (w wieku 18 lat i poniżej) wykazano podczas 12- tygodniowego badania klinicznego prowadzonego z podwójnie ślepą próbą, porównującego latanoprost z tymololem, w grupie 107 pacjentów z nadciśnieniem śródgałkowym oraz jaskrą wieku dziecięcego. W przypadku noworodków wymagano, aby były one urodzone co najmniej po 36 tygodniu ciąży. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamicznePacjenci otrzymywali latanoprost 50 μg/ml raz na dobę lub tymolol 0,5% (lub opcjonalnie 0,25% dla pacjentów poniżej 3 lat) dwa razy na dobę. Pierwszorzędowym punktem końcowym badania w zakresie skuteczności było obniżenie ciśnienia śródgałkowego po 12 tygodniach leczenia, w porównaniu ze stanem wyjściowym. Średnie obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego w grupie leczonej latanoprostem i tymololem było zbliżone. Średnie obniżenie ciśnienia śródgałkowego w 12 tygodniu leczenia było zbliżone w grupach leczonych latanoprostem i tymololem; dotyczyło to wszystkich badanych grup wiekowych (od 0 do <3 lat, od 3 do <12 lat oraz od 12 do 18 lat). Dane dotyczące skuteczności w grupie wiekowej od 0 do < 3 lat oparto na wynikach uzyskanych tylko u 13 pacjentów leczonych latanoprostem. U 4 dzieci, reprezentujących grupę wiekową od 0 do < jednego roku życia nie wykazano istotnej skuteczności. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamiczneBrak danych na temat stosowania u noworodków przedwcześnie urodzonych (urodzonych przed 36 tygodniem ciąży). Obniżenie ciśnienia śródgałkowego, u pacjentów z jaskrą pierwotną wrodzoną, było zbliżone w grupach leczonych latanoprostem i tymololem. W pozostałych podgrupach pacjentów (np. z młodzieńczą jaskrą otwartego kąta przesączania, jaskrą w bezsoczewkowości) uzyskano wyniki podobne do wyników obserwowanych w grupie z jaskrą pierwotną wrodzoną. Wpływ na ciśnienie śródgałkowe zaobserwowano po pierwszym tygodniu leczenia (patrz tabela). Efekt ten utrzymywał się przez 12 tygodni badania, co odpowiada obserwacjom u osób dorosłych. Tabela: Obniżenie ciśnienia śródgałkowego (mmHg) w 12 tygodniu leczenia oraz rozpoznanie kliniczne na początku obserwacji Latanoprost n=53 Tymolol n=54 Wartość początkowa ciśnienia śródgałkowego (SE) 27,3 (0,75) 27,8 (0,84) Zmiana ciśnienia śródgałkowego w stosunku do wartości początkowej, w 12 tygodniu leczenia (SE) -7,18 (0,81) -5,72 (0,81) poziom istotności (p) vs. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakodynamicznetymolol 0,2056 Jaskra pierwotna wrodzona n=28 Jaskra innego rodzaju niż pierwotna wrodzona n=25 Jaskra pierwotna wrodzona n=26 Jaskra innego rodzaju niż pierwotna wrodzona n=28 Wartość początkowa ciśnienia śródgałkowego (SE) 26,5 (0,72) 28,2 (1,37) 26,3 (0,95) 29,1 (1,33) Zmiana ciśnienia śródgałkowego w stosunku do wartości początkowej w 12 tygodniu leczenia (SE) -5,90 (0,98) -8,66 (1,25) -5,34 (1,02) -6,02 (1,18) poziom istotności (p) vs. tymolol 0,6957 0,1317 SE: błąd standardowy średniej. Oszacowano na podstawie modelu analizy kowariancji (ANCOVA). CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Wchłanianie Latanoprost (m.cz. 432,58) jest nieaktywnym estrem izopropylowym kwasu latanoprostowego, który po hydrolizie do kwasu latanoprostowego uzyskuje aktywność biologiczną. Ester dobrze wchłania się poprzez rogówkę i jest w całości hydrolizowany podczas przenikania przez nią. Dystrybucja Badania przeprowadzone u ludzi wykazują, że maksymalne stężenie leku w cieczy wodnistej jest osiągane po około 2 godzinach od podania miejscowego. Po podaniu miejscowym u małp latanoprost jest dystrybuowany głównie w komorze przedniej, w spojówkach i powiekach. Jedynie minimalne ilości docierają do komory tylnej oka. Metabolizm i eliminacja Kwas latanoprostowy praktycznie nie jest metabolizowany w obrębie oka. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie. Okres półtrwania produktu w osoczu wynosi u ludzi 17 minut. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneW badaniach na zwierzętach dowiedziono, że podstawowe metabolity: 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor są tylko nieznacznie (o ile w ogóle) aktywne biologicznie i są wydalane głównie z moczem. Dzieci i młodzież W badaniu otwartym, oceniającym farmakokinetykę, mierzono stężenie kwasu latanoprostowego w osoczu u 22 pacjentów dorosłych oraz u 25 dzieci i młodzieży (od urodzenia do 18 lat) z nadciśnieniem śródgałkowym oraz z jaskrą. We wszystkich grupach wiekowych stosowano latanoprost 50 μg/ml, podając do każdego oka jedną kroplę na dobę przez minimum 2 tygodnie. Ekspozycja ogólnoustrojowa na kwas latanoprostowy była przeciętnie 2 razy większa u dzieci w wieku od 3 do <12 lat oraz 6 razy większa u dzieci w wieku poniżej 3 lat, w porównaniu z dorosłymi, zachowując jednakże szeroki margines bezpieczeństwa w odniesieniu do ogólnoustrojowych działań niepożądanych (patrz punkt 4.9). CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Właściwości farmakokinetyczneCzas (mediana) potrzebny do uzyskania szczytowego stężenia wynosił 5 minut po podaniu, we wszystkich grupach wiekowych. Okres półtrwania w fazie eliminacji z osocza (mediana) był krótki (poniżej 20 minut) oraz podobny u dzieci i młodzieży oraz u pacjentów dorosłych, dzięki czemu nie dochodziło do gromadzenia się kwasu latanoprostowego w układzie krążenia w stanie stacjonarnym terapii. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Bezpieczeństwo stosowania latanoprostu, zarówno ogólnoustrojowe jak i miejscowe, było badane na wielu gatunkach zwierząt. Latanoprost jest dobrze tolerowany, a jego współczynnik bezpieczeństwa, czyli różnica pomiędzy dawką leczniczą stosowaną miejscowo do oka a dawką toksyczną układowo wynosi co najmniej 1000. Duże dawki latanoprostu, około 100 razy większe od dawki leczniczej/kg masy ciała, podawane nie znieczulonym małpom dożylnie powodowały zwiększenie częstości oddechów, odpowiadające prawdopodobnie krótkotrwałemu skurczowi oskrzeli. W badaniach na zwierzętach nie wykazano alergizującego działania leku. W badaniach przeprowadzonych na królikach i małpach nie obserwowano miejscowej toksyczności stosując lek w dawkach do 100 mikrogramów/oko/dobę (dawka lecznicza wynosi około 1,5 mikrograma/oko/dobę). Jednak u małp zaobserwowano wpływ latanoprostu na zwiększenie pigmentacji tęczówki. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieWydaje się, że zwiększenie pigmentacji jest skutkiem stymulacji wytwarzania melaniny w melanocytach zrębu tęczówki. Nie obserwowano natomiast zmian proliferacyjnych. Zmiana koloru tęczówki może być trwała. W badaniach nad przewlekłą toksycznością stwierdzono, że podawanie latanoprostu w dawkach 6 μg/oko/dobę wywołuje również poszerzenie szpary powiekowej. Działanie to jest przemijające i występuje po zastosowaniu dawek większych od leczniczych. Działanie takie nie było dotąd obserwowane u ludzi. W badaniach laboratoryjnych latanoprostu otrzymano wyniki negatywne w teście odwracania mutacji u bakterii, w teście mutacji genowej chłoniaka mysiego oraz w teście mikrojądrowym u myszy. Obserwowano występowanie aberracji chromosomowych w badaniach limfocytów ludzkich in vitro. Podobne działania obserwowane były także po stosowaniu naturalnej prostaglandyny F2α, co świadczy o tym, że są one charakterystyczne dla całej grupy prostaglandyn. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieDodatkowe badania mutagenności prowadzone nad nieplanowaną syntezą DNA in vitro/in vivo dały wynik negatywny, co świadczy o braku właściwości mutagennych produktu. Badania nad potencjalnym działaniem rakotwórczym u myszy i szczurów także dały wynik negatywny. W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic. Badania u szczurów, którym podawano latanoprost dożylnie w dawkach 5, 50 i 250 μg/kg mc./dobę nie wykazały embriotoksyczności produktu. Jednak latanoprost podawany królika w dawkach 5 μg/kg mc./dobę i większych wywierał działanie letalne na płody. Dawka 5 μg/kg mc./dobę (ok. 100-krotnie większa od dawki leczniczej) wywierała znaczące działanie toksyczne na embrion i płód, charakteryzujące się zwiększeniem częstości późnej resorpcji i poronień oraz zmniejszeniem wagi płodów. Nie stwierdzono działania teratogennego produktu. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTY CZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Sodu chlorek Benzalkoniowy chlorek (0,2 mg/ml) Sodu diwodorofosforan jednowodny Disodu wodorofosforan bezwodny Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Badania in vitro wykazały, że pod wpływem zmieszania kropli do oczu zawierających tiomersal z produktem Xalatan, następowało wytrącanie osadu. W przypadku stosowania takich produktów leczniczych, krople do oczu należy podać w odstępie trwającym co najmniej 5 minut. 6.3 Okres ważności Przed pierwszym otwarciem: 2 lata Po pierwszym otwarciu butelki: 4 tygodnie. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przechowywać butelkę w opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem. Warunki przechowywania po pierwszym otwarciu produktu leczniczego, patrz punkt 6.3. Przechowywać w temperaturze poniżej 25ºC. Okres ważności po pierwszym otwarciu butelki wynosi 4 tygodnie. CHPL leku Xalatan, krople do oczu, roztwór, 0,05 mg/ml Dane farmaceutyczne6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Butelka (5 ml), kroplomierz, biała zakrętka, przezroczysta polietylenowa nasadka zabezpieczająca w tekturowym pudełku. Każda butelka zawiera 2,5 ml roztworu kropli do oczu, co odpowiada około 80 kroplom. Krople dostępne są w opakowaniach zawierających 1 butelkę po 2,5 ml oraz w opakowaniu zawierającym 3 butelki po 2,5 ml. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Wszelkie niewykorzystane resztki produktu leczniczego lub jego odpady należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Xalacom, (0,05 mg + 5 mg)/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 ml roztworu zawiera 0,05 mg latanoprostu i 6,8 mg maleinianu tymololu, co odpowiada 5,0 mg tymololu. Jedna kropla zawiera około 1,5 mikrograma latanoprostu i 150 mikrogramów tymololu. Substancje pomocnicze o znanym działaniu: benzalkoniowy chlorek 0,2 mg/ml disodu wodorofosforan bezwodny, sodu diwodorofosforan jednowodny (całkowita zawartość fosforanów 6,3 mg/ml) Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Przejrzysty, bezbarwny roztwór. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Produkt leczniczy Xalacom jest wskazany do stosowania u dorosłych (w tym osób starszych) w celu obniżenia ciśnienia wewnątrzgałkowego (IOP ang. Intraocular Pressure) u pacjentów z jaskrą z otwartym kątem oraz podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym, u których reakcja na miejscowo stosowane leki β-adrenolityczne lub analogi prostaglandyn jest niewystarczająca. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecane dawkowanie u osób dorosłych (w tym u pacjentów w podeszłym wieku): zalecane jest podawanie 1 kropli do oka lub obydwu oczu objętych procesem chorobowym raz na dobę. W przypadku pominięcia jednej dawki, należy kontynuować leczenie podając kolejną zaplanowaną dawkę. Nie należy przekraczać zalecanej dawki – 1 kropla raz na dobę do oka lub obydwu oczu objętych procesem chorobowym. Dzieci i młodzież: Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności produktu Xalacom u dzieci i młodzieży. Sposób podania Przed podaniem produktu Xalacom należy zdjąć soczewki kontaktowe. Soczewki można nałożyć ponownie po upływie 15 minut od podania kropli (patrz punkt 4.4). Jeżeli stosuje się więcej niż jeden lek okulistyczny, należy zachować co najmniej 5-minutową przerwę między ich podaniem. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml DawkowanieJeśli podczas zakraplania produktu leczniczego stosuje się uciśnięcie kanału nosowo-łzowego lub zamknięcie powiek przez 2 minuty, wchłanianie ogólnoustrojowe jest zmniejszone. Może to ograniczyć ogólnoustrojowe działanie produktu oraz zwiększyć jego działanie miejscowe. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Produkt leczniczy Xalacom jest przeciwwskazany u pacjentów z: Chorobami przebiegającymi z nadreaktywnością oskrzeli, w tym astmą oskrzelową, astmą oskrzelową w wywiadzie, ciężką przewlekłą obturacyjną chorobą płuc. Bradykardią zatokową, zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem węzła zatokowo-przedsionkowego, blokiem przedsionkowo-komorowym drugiego lub trzeciego stopnia niekontrolowanym za pomocą rozrusznika serca, jawną niewydolnością serca, wstrząsem kardiogennym. Nadwrażliwością na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Tak jak inne stosowane miejscowo leki okulistyczne, produkt leczniczy Xalacom może się wchłaniać do krwiobiegu. Tymolol – związek, który należy do β-adrenolityków może wywoływać różne rodzaje działań niepożądanych, podobnie jak podawane drogą ogólną produkty lecznicze blokujące receptory β-adrenergiczne, w tym reakcje związane z układem sercowo-naczyniowym i płucnym. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym do oka jest mniejsza niż po podaniu ogólnym. W celu zmniejszenia ogólnoustrojowego wchłaniania, patrz punkt 4.2. Zaburzenia serca Pacjenci cierpiący na choroby układu sercowo-naczyniowego (np. choroba wieńcowa, zespół Prinzmetala i niewydolność serca) oraz niedociśnienie tętnicze, leczeni β-adrenolitykami powinni być poddani krytycznej ocenie oraz należy u nich rozważyć terapię z wykorzystaniem innych substancji czynnych. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego powinni być monitorowani pod kątem wystąpienia objawów pogorszenia tych chorób i działań niepożądanych. Z powodu negatywnego wpływu na przewodnictwo, β-adrenolityki należy podawać z ostrożnością u pacjentów z blokiem serca pierwszego stopnia. Po zastosowaniu tymololu donoszono o występowaniu objawów ze strony serca oraz rzadko zgonów w wyniku niewydolności serca. Zaburzenia naczyniowe U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami krążenia obwodowego (np. ciężka postać choroby Raynauda lub zespołu Raynauda), należy zachować odpowiednie środki ostrożności. Zaburzenia układu oddechowego Po podaniu do oka niektórych β-adrenolityków donoszono o występowaniu objawów ze strony układu oddechowego, w tym zgonów w wyniku nagłego skurczu oskrzeli u pacjentów z astmą. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościXalacom należy stosować z ostrożnością u pacjentów z łagodną i (lub) umiarkowaną postacią przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) i jedynie w przypadku, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko. Hipoglikemia/cukrzyca Beta-adrenolityki należy stosować ostrożnie u pacjentów narażonych na wystąpienie samoistnej hipoglikemii lub chorych na cukrzycę (szczególnie tych z nieodpowiednio kontrolowaną cukrzycą), ponieważ mogą one maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe ostrej hipoglikemii. Beta-adrenolityki mogą również maskować objawy nadczynności tarczycy. Choroby rogówki Stosowane do oka β-adrenolityki mogą powodować suchość oczu. Należy zachować ostrożność stosując lek u pacjentów z chorobami rogówki. Inne β-adrenolityki U pacjentów otrzymujących jednocześnie ogólnie działające β-adrenolityki, podczas stosowania tymololu może dojść do nasilenia działania zmniejszającego ciśnienie wewnątrzgałkowe lub znanych działań związanych z ogólnoustrojową blokadą receptorów β-adrenergicznych. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościNależy ściśle obserwować takich pacjentów. Nie jest zalecane stosowanie dwóch miejscowo działających β-adrenolityków (patrz punkt 4.5). Reakcje anafilaktyczne Podczas stosowania β-adrenolityków pacjenci z chorobą atopową w wywiadzie lub z ciężkimi reakcjami anafilaktycznymi wywołanymi przez różne alergeny w wywiadzie, mogą być bardziej wrażliwi na powtórną ekspozycję na alergeny oraz mogą wykazywać brak odpowiedzi na dawki adrenaliny zazwyczaj stosowane w leczeniu reakcji anafilaktycznych. Odwarstwianie naczyniówki W wyniku stosowania leków zmniejszających ciśnienie wewnątrzgałkowe (np. tymolol, acetazolamid) obserwowano odwarstwianie naczyniówki po zabiegach filtracji. Znieczulenie do operacji Podawane do oka β-adrenolityki mogą blokować działanie ustrojowe β-agonistów, takich jak np. adrenalina. Należy poinformować anestezjologa, jeśli pacjent otrzymuje tymolol. Jednoczesne stosowanie innych leków Mogą wystąpić interakcje tymololu z innymi lekami (patrz punkt 4.5). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościInne analogi prostaglandyn Jednoczesne stosowanie dwóch lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn lub pochodnych prostaglandyn nie jest zalecane (patrz punkt 4.5). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących interakcji dla produktu Xalacom. Donoszono o paradoksalnym zwiększeniu ciśnienia wewnątrzgałkowego po jednoczesnym podaniu do oka dwóch analogów prostaglandyn. Z tego powodu stosowanie dwóch lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn lub pochodnych prostaglandyn nie jest zalecane. Istnieje możliwość nasilenia działania produktu i wywołania niedociśnienia tętniczego i (lub) znacznej bradykardii podczas równoczesnego stosowania kropli do oczu z β-adrenolitykiem z doustnymi lekami blokującymi kanały wapniowe, lekami β-adrenolitycznymi, przeciwarytmicznymi (w tym amiodaronem), glikozydami naparstnicy, parasympatykomimetykami, guanetydyną. Raportowano przypadki ogólnoustrojowej nasilonej beta-blokady (np. spowolnienie akcji serca, zapaść) w trakcie jednoczesnego podawania tymololu z inhibitorami CYP2D6 (np. chinidyna, fluoksetyna, paroksetyna). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml InterakcjeWpływ na wewnątrzgałkowe ciśnienie lub znany wpływ na ogólnoustrojową beta-blokadę może być nasilony podczas stosowania produktu leczniczego Xalacom u pacjentów otrzymujących doustnie leki β-adrenolityczne, dlatego nie zaleca się stosowania miejscowo dwóch lub więcej leków β-adrenolitycznych. W trakcie jednoczesnego podawania oftalmologicznych β-adrenolityków z adrenaliną (epi nefryną) sporadycznie zgłaszano przypadki rozszerzenia źrenic. Podwyższenie ciśnienia tętniczego krwi w wyniku nagłego odstawienia klonidyny może być nasilone podczas stosowania leków β-adrenolitycznych. Leki β-adrenolityczne mogą nasilać działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych. Mogą one maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe hipoglikemii (patrz punkt 4.4). 4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Latanoprost Brak wystarczających danych dotyczących stosowania latanoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczny wpływ na rozmnażanie (patrz punkt 5.3). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml InterakcjePotencjalne ryzyko dla ludzi jest nieznane. Tymolol Brak wystarczających danych dotyczących stosowania tymololu u kobiet w okresie ciąży. Tymololu nie należy stosować w okresie ciąży chyba, że jest to konieczne. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Badania epidemiologiczne nie ujawniły wad rozwojowych, aczkolwiek wykazały ryzyko wystąpienia opóźnienia wewnątrzmacicznego wzrastania płodu podczas stosowania doustnych leków β-adrenolitycznych. Ponadto u noworodków obserwowano objawy podmiotowe i przedmiotowe beta-blokady (np. bradykardia, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa i hipoglikemia) związane z podawaniem β-adrenolityków kobietom przed porodem. Jeśli produkt leczniczy Xalacom stosowany jest przed porodem, w trakcie pierwszych dni życia noworodek powinien być ściśle monitorowany. Nie należy stosować produktu leczniczego Xalacom w okresie ciąży (patrz punkt 5.3). Karmienie piersi? Beta-adrenolityki przenikają do mleka matki. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml InterakcjeJest mało prawdopodobne, aby tymolol w postaci kropli do oczu, podawany w dawkach terapeutycznych był obecny w mleku ludzkim w stopniu mogącym wywołać objawy blokady receptorów β u niemowląt. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Latanoprost oraz jego metabolity mogą przenikać do mleka ludzkiego. Nie należy stosować produktu leczniczego Xalacom w okresie karmienia piersią. Płodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost czy tymolol wywierały jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic. 4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Produkt leczniczy Xalacom wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych produktów do oczu, po zakropleniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Do czasu jego ustąpienia pacjent nie powinien prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Interakcje4.8 Działania niepożądane W przypadku latanoprostu, większość działań niepożądanych dotyczy oczu. Na podstawie danych uzyskanych w trakcie fazy rozszerzonej kluczowego badania klinicznego produktu leczniczego Xalacom, u 16 do 20% pacjentów występowało nasilenie pigmentacji tęczówki, które może być trwałe. W badaniu otwartym, oceniającym profil bezpieczeństwa latanoprostu w ciągu 5 lat zwiększona pigmentacja tęczówki wystąpiła u 33% pacjentów (patrz punkt 4.4). Inne działania niepożądane dotyczące oczu były najczęściej przemijające i występowały w czasie zakraplania dawki. W przypadku tymololu, najpoważniejsze są ogólnoustrojowe działania niepożądane w tym: bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, skurcz oskrzeli oraz reakcje alergiczne. Tak jak inne stosowane do oczu produkty lecznicze, tymolol jest wchłaniany do krwiobiegu. Może powodować podobne działania niepożądane jak obserwowane w trakcie leczenia β-adrenolitykami do stosowania ogólnego. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml InterakcjePrzypadki wystąpienia układowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym, są rzadsze niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Lista działań niepożądanych zawiera działania niepożądane obserwowane po podaniu do oka leków z klasy β-adrenolityków. Poniżej wymieniono działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych produktu Xalacom. Działania niepożądane zostały pogrupowane według częstości występowania jak poniżej: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) i bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych). 4.9 Przedawkowanie Brak jest dostępnych danych dotyczących przedawkowania produktu Xalacom u ludzi. Objawy Objawy ogólnego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli i zatrzymanie akcji serca. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml InterakcjeOprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Leczenie W przypadku przedawkowania produktu zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia, następujące informacje mogą być przydatne: Badania wykazały, że tymolol nie ulega łatwo dializie. Należy wykonać płukanie żołądka, jeżeli jest konieczne. Latanoprost jest w większości metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew latanoprostu 3 μg/kg mc. u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka latanoprostu 5,5 – 10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. Zdarzenia te o nasileniu łagodnym do umiarkowanego zanikały bez leczenia w ciągu 4 godzin po zakończeniu wlewu. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Latanoprost Brak wystarczających danych dotyczących stosowania latanoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczny wpływ na rozmnażanie (patrz punkt 5.3). Potencjalne ryzyko dla ludzi jest nieznane. Tymolol Brak wystarczających danych dotyczących stosowania tymololu u kobiet w okresie ciąży. Tymololu nie należy stosować w okresie ciąży chyba, że jest to konieczne. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Badania epidemiologiczne nie ujawniły wad rozwojowych, aczkolwiek wykazały ryzyko wystąpienia opóźnienia wewnątrzmacicznego wzrastania płodu podczas stosowania doustnych leków β-adrenolitycznych. Ponadto u noworodków obserwowano objawy podmiotowe i przedmiotowe beta-blokady (np. bradykardia, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa i hipoglikemia) związane z podawaniem β-adrenolityków kobietom przed porodem. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktacjęJeśli produkt leczniczy Xalacom stosowany jest przed porodem, w trakcie pierwszych dni życia noworodek powinien być ściśle monitorowany. Nie należy stosować produktu leczniczego Xalacom w okresie ciąży (patrz punkt 5.3). Karmienie piersi? Beta-adrenolityki przenikają do mleka matki. Jest mało prawdopodobne, aby tymolol w postaci kropli do oczu, podawany w dawkach terapeutycznych był obecny w mleku ludzkim w stopniu mogącym wywołać objawy blokady receptorów β u niemowląt. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Latanoprost oraz jego metabolity mogą przenikać do mleka ludzkiego. Nie należy stosować produktu leczniczego Xalacom w okresie karmienia piersią. Płodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost czy tymolol wywierały jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Produkt leczniczy Xalacom wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych produktów do oczu, po zakropleniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Do czasu jego ustąpienia pacjent nie powinien prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn. 4.8 Działania niepożądane W przypadku latanoprostu, większość działań niepożądanych dotyczy oczu. Na podstawie danych uzyskanych w trakcie fazy rozszerzonej kluczowego badania klinicznego produktu leczniczego Xalacom, u 16 do 20% pacjentów występowało nasilenie pigmentacji tęczówki, które może być trwałe. W badaniu otwartym, oceniającym profil bezpieczeństwa latanoprostu w ciągu 5 lat zwiększona pigmentacja tęczówki wystąpiła u 33% pacjentów (patrz punkt 4.4). Inne działania niepożądane dotyczące oczu były najczęściej przemijające i występowały w czasie zakraplania dawki. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdówW przypadku tymololu, najpoważniejsze są ogólnoustrojowe działania niepożądane w tym: bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, skurcz oskrzeli oraz reakcje alergiczne. Tak jak inne stosowane do oczu produkty lecznicze, tymolol jest wchłaniany do krwiobiegu. Może powodować podobne działania niepożądane jak obserwowane w trakcie leczenia β-adrenolitykami do stosowania ogólnego. Przypadki wystąpienia układowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym, są rzadsze niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Lista działań niepożądanych zawiera działania niepożądane obserwowane po podaniu do oka leków z klasy β-adrenolityków. Poniżej wymieniono działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych produktu Xalacom. Działania niepożądane zostały pogrupowane według częstości występowania jak poniżej: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) i bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.9 Przedawkowanie Brak jest dostępnych danych dotyczących przedawkowania produktu Xalacom u ludzi. Objawy Objawy ogólnego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli i zatrzymanie akcji serca. Oprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Leczenie W przypadku przedawkowania produktu zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia, następujące informacje mogą być przydatne: Badania wykazały, że tymolol nie ulega łatwo dializie. Należy wykonać płukanie żołądka, jeżeli jest konieczne. Latanoprost jest w większości metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew latanoprostu 3 μg/kg mc. u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka latanoprostu 5,5 – 10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdówZdarzenia te o nasileniu łagodnym do umiarkowanego zanikały bez leczenia w ciągu 4 godzin po zakończeniu wlewu. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane W przypadku latanoprostu, większość działań niepożądanych dotyczy oczu. Na podstawie danych uzyskanych w trakcie fazy rozszerzonej kluczowego badania klinicznego produktu leczniczego Xalacom, u 16 do 20% pacjentów występowało nasilenie pigmentacji tęczówki, które może być trwałe. W badaniu otwartym, oceniającym profil bezpieczeństwa latanoprostu w ciągu 5 lat zwiększona pigmentacja tęczówki wystąpiła u 33% pacjentów (patrz punkt 4.4). Inne działania niepożądane dotyczące oczu były najczęściej przemijające i występowały w czasie zakraplania dawki. W przypadku tymololu, najpoważniejsze są ogólnoustrojowe działania niepożądane w tym: bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, skurcz oskrzeli oraz reakcje alergiczne. Tak jak inne stosowane do oczu produkty lecznicze, tymolol jest wchłaniany do krwiobiegu. Może powodować podobne działania niepożądane jak obserwowane w trakcie leczenia β-adrenolitykami do stosowania ogólnego. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądanePrzypadki wystąpienia układowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym, są rzadsze niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Lista działań niepożądanych zawiera działania niepożądane obserwowane po podaniu do oka leków z klasy β-adrenolityków. Poniżej wymieniono działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych produktu Xalacom. Działania niepożądane zostały pogrupowane według częstości występowania jak poniżej: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) i bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych). 4.9 Przedawkowanie Brak jest dostępnych danych dotyczących przedawkowania produktu Xalacom u ludzi. Objawy Objawy ogólnego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli i zatrzymanie akcji serca. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneOprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Leczenie W przypadku przedawkowania produktu zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia, następujące informacje mogą być przydatne: Badania wykazały, że tymolol nie ulega łatwo dializie. Należy wykonać płukanie żołądka, jeżeli jest konieczne. Latanoprost jest w większości metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew latanoprostu 3 μg/kg mc. u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka latanoprostu 5,5 – 10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. Zdarzenia te o nasileniu łagodnym do umiarkowanego zanikały bez leczenia w ciągu 4 godzin po zakończeniu wlewu. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Brak jest dostępnych danych dotyczących przedawkowania produktu Xalacom u ludzi. Objawy Objawy ogólnego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli i zatrzymanie akcji serca. Oprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Leczenie W przypadku przedawkowania produktu zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia, następujące informacje mogą być przydatne: Badania wykazały, że tymolol nie ulega łatwo dializie. Należy wykonać płukanie żołądka, jeżeli jest konieczne. Latanoprost jest w większości metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew latanoprostu 3 μg/kg mc. u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka latanoprostu 5,5 – 10 μg/kg mc. wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml PrzedawkowanieZdarzenia te o nasileniu łagodnym do umiarkowanego zanikały bez leczenia w ciągu 4 godzin po zakończeniu wlewu. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: Leki oftalmologiczne – leki blokujące receptory β-adrenergiczne – tymolol, produkty złożone kod ATC: SO1E D51 Mechanizm działania Produkt Xalacom zawiera dwie substancje czynne: latanoprost oraz maleinian tymololu. Obydwie substancje obniżają ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP) w wyniku różnych mechanizmów działania, a ich wspólne podanie prowadzi do większego obniżenia IOP, w porównaniu do działania którejkolwiek substancji stosowanej osobno. Latanoprost, analog prostaglandyny F2α, jest selektywnym prostanoidowym agonistą receptorów FP, który prowadzi do obniżenia IOP poprzez zwiększanie odpływu cieczy wodnistej. Główny mechanizm działania to zwiększanie przepływu naczyniówkowo-twardówkowego. Ponadto u ludzi obserwuje się również pewne ułatwienie przepływu (zmniejszenie oporu odpływu przez siateczkę beleczkowatą). CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneLatanoprost nie ma istotnego wpływu na produkcję cieczy wodnistej, barierę krew-ciecz wodnista, jak również na wewnątrzgałkowe krążenie krwi. Długotrwałe leczenie latanoprostem oczu u małp, które poddano pozatorebkowemu usunięciu soczewki, nie wpłynęło na czynność naczyń krwionośnych siatkówki, co zostało udowodnione w badaniu angiografii fluorescencyjnej. Podczas krótkotrwałego leczenia pacjentów z pseudofakią, latanoprost również nie wywoływał przecieku fluoresceiny do tylnego odcinka oka. Tymolol jest nieselektywnym β-adrenolitykiem, działającym na receptory adrenergiczne β1 oraz β2, nie mającym wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej, bezpośredniego działania hamującego na mięsień sercowy ani nieswoistego działania błonowego. Tymolol obniża IOP poprzez zmniejszanie wytwarzania cieczy wodnistej w nabłonku rzęskowym. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneNie jest do końca jasny dokładny mechanizm działania leku, ale prawdopodobnie jego działanie hamujące wytwarzanie cyklicznego AMP wywołane jest przez endogenną beta-adrenergiczną stymulację. Nie stwierdzono istotnego wpływu tymololu na przepuszczalność bariery krew-ciecz wodnista dla białek osocza. W badaniach na królikach długotrwałe leczenie tymololem nie miało wpływu na wewnątrzgałkowy przepływ krwi. Działanie farmakodynamiczne Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania. W badaniach ustalających dawkę, produkt Xalacom spowodował istotnie większe obniżenie średniego dziennego IOP w porównaniu do monoterapii tymololem lub latanoprostem podawanymi raz na dobę. W dwóch trwających sześć miesięcy dobrze kontrolowanych badaniach klinicznych, z zastosowaniem podwójnie ślepej próby, działanie produktu Xalacom obniżające IOP porównano z monoterapią latanoprostem lub tymololem u pacjentów z IOP o wartości przynajmniej 25 mmHg lub większej. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamicznePo początkowym, 2 do 4 tygodniowym okresie leczenia tymololem (średnie obniżenie IOP o 5 mmHg od włączenia do badania), zanotowano dodatkowe zmniejszenie średniego IOP odpowiednio o 3,1 mmHg po 6-miesięcznym leczeniu produktem Xalacom, 2,0 mmHg po 6-miesięcznym leczeniu latanoprostem i 0,6 mmHg po 6-miesięcznym leczeniu tymololem podawanym dwa razy na dobę. Efekt związany z obniżeniem IOP po zastosowaniu produktu Xalacom utrzymywał się w trakcie 6-miesięcznego przedłużenia badania „open label”. Dostępne dane wskazują, że stosowanie produktu leczniczego w godzinach wieczornych może być bardziej efektywne w obniżaniu IOP, niż stosowanie w godzinach porannych. Jednakże, przed zaleceniem dawkowania w godzinach porannych lub wieczornych należy uwzględnić tryb życia pacjenta. Należy pamiętać, że w badaniach wykazano, iż w przypadku niewystarczającej skuteczności leczenia połączeniem substancji czynnych, zastosowanie osobno tymololu dwa razy na dobę i latanoprostu raz na dobę może być skuteczne. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneDziałanie produktu Xalacom rozpoczyna się w ciągu godziny od podania i osiąga maksymalne nasilenie w ciągu od sześciu do ośmiu godzin. Po wielokrotnym powtarzaniu schematu leczenia osiągano odpowiednie obniżenie IOP do 24 godzin od podania leku. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Latanoprost Wchłanianie Latanoprost jest nieaktywnym estrem izopropylowym, który po hydrolizie do kwasu latanoprostowego zachodzącej w rogówce przy udziale esteraz, uzyskuje aktywność biologiczną. Estry kwasu latanoprostowego dobrze wchłaniają się poprzez rogówkę i są w całości hydrolizowane podczas przenikania przez nią. Dystrybucja Badania przeprowadzone u ludzi wykazały, że maksymalne stężenie leku w cieczy wodnistej około 15 do 30 ng/ml, występuje po około 2 godzinach od podania miejscowego samego latanoprostu. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego u małp dystrybucja latanoprostu odbywa się przede wszystkim w odcinku przednim oka, w spojówce i powiekach. Klirens osoczowy kwasu latanoprostowego wynosi 0,4 l/godz./kg mc., natomiast współczynnik objętości dystrybucji jest niewielki i wynosi 0,16 l/kg, przyczyniając się do krótkiego okresu półtrwania leku w osoczu, wynoszącego 17 minut. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetycznePo miejscowym podaniu leku do oka, ogólnoustrojowa biodostępność kwasu latanoprostowego wynosi 45%. Kwas latanoprostowy wiąże się z białkami osocza w 87%. Metabolizm i eliminacja W oku kwas latanoprostowy praktycznie nie jest metabolizowany. Metabolizm przebiega głównie w wątrobie. Podstawowe metabolity latanoprostu 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor nie wykazują lub wykazują nieznaczną aktywność biologiczną w badaniach na zwierzętach i są wydalane głównie w moczu. Tymolol Wchłanianie i dystrybucja Maksymalne stężenie tymololu w cieczy wodnistej osiągane jest po około 1 godzinie po miejscowym zakropleniu leku. Część dawki przenika do krwioobiegu i maksymalne stężenie w osoczu o wartości 1 ng/ml osiągane jest po 10 do 20 minutach, po miejscowym podaniu jednej kropli leku do każdego oka raz na dobę (300 μg/dobę). Metabolizm Okres półtrwania leku w osoczu wynosi około 6 godzin. Tymolol jest w znacznym stopniu metabolizowany w wątrobie. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczneEliminacja Metabolity tymololu są wydalane w moczu wraz z częścią leku w postaci niezmienionej. Xalacom Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne Nie zaobserwowano żadnych interakcji farmakokinetycznych pomiędzy latanoprostem i tymololem. Jedyną różnicą była tendencja do utrzymywania się 2-krotnie większych stężeń kwasu latanoprostowego w cieczy wodnistej po upływie 1 do 4 godzin od podania produktu Xalacom, w porównaniu z monoterapią. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Profil bezpieczeństwa miejscowego i ogólnoustrojowego poszczególnych składników leku jest dobrze poznany. Nie obserwowano żadnych niepożądanych objawów ogólnych lub ocznych u królików leczonych miejscowo produktem złożonym lub podczas jednoczesnego stosowania roztworów latanoprostu i tymololu w kroplach do oczu. Badania bezpieczeństwa farmakologicznego, genotoksyczności oraz działania rakotwórczego obydwu składników leku nie wykazały szczególnych zagrożeń u ludzi. Latanoprost nie wpływał na gojenie się ran rogówki u królików, natomiast tymolol hamował ten proces u królików i małp jeśli był podawany częściej niż 1 raz na dobę. Podczas stosowania latanoprostu nie stwierdzono wpływu na płodność samców i samic szczurów, oraz wpływu teratogennego u szczurów i królików. Nie zaobserwowano embriotoksyczności u szczurów po zastosowaniu dożylnych dawek o wielkości do 250 μg/kg mc. dobę. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieJednakże latanoprost powodował uszkodzenia zarodka i płodu polegające na zwiększonym występowaniu późnej resorpcji i aborcji, oraz zmniejszeniu masy ciała płodów u królików w przypadku dawek dożylnych o wielkości 5 μg/kg mc. dobę i większych (w przybliżeniu 100-krotność dawki terapeutycznej). Tymolol nie wykazał wpływu na płodność samców i samic szczurów, ani działania teratogennego u myszy, szczurów i królików. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Disodu wodoro fosforan bezwodny Sodu dihydroforfosforan jednowodny Sodu chlorek Kwas solny 10% (do ustalenia pH 6,0) Sodu wodorotlenek 10% (do ustalenia pH 6,0) Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Badania in vitro wykazały, że pod wpływem zmieszania leku Xalacom z kroplami do oczu zawierającymi tiomersal następowało wytrącenie substancji. Jeśli produkty takie są stosowane jednocześnie z produktem leczniczym Xalacom, krople do oczu należy podawać w odstępach co najmniej 5 minutowych. 6.3 Okres ważności Przed pierwszym otwarciem butelki: 3 lata. Po pierwszym otwarciu butelki: 4 tygodnie. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przechowywać w temperaturze od 2°C do 8°C. Chronić przed światłem. Po pierwszym otwarciu butelkę można przechowywać w temperaturze poniżej 25°C, nie dłużej niż 4 tygodnie. CHPL leku Xalacom, krople do oczu, roztwór, (0,05 mg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczneButelkę należy przechowywać w opakowaniu zewnętrznym, w celu ochrony przed światłem. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Butelka (5 ml) z LDPE z kroplomierzem z polietylenu i z zakrętką z HDPE z zabezpieczeniem gwarancyjnym z LDPE, w tekturowym pudełku. Każda butelka zawiera 2,5 ml roztworu kropli do oczu. Wielkość opakowania: 1 x 2,5 ml, 3 x 2,5 ml. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Przed pierwszym użyciem leku należy usunąć nasadkę. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Latanoprost Genoptim, 50 mikrogramów/ml, krople do oczu, roztwór. 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 100 ml roztworu kropli do oczu zawiera 5 miligramów latanoprostu. 1 kropla zawiera około 1,5 mikrograma latanoprostu. Substancje pomocnicze o znanym działaniu: Chlorek benzalkonium 0,02% w/v jest dodany jako środek konserwujący i fosforany. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Roztwór ma postać przezroczystej bezbarwnej cieczy. pH roztworu wynosi od 6,2 do 7,1. Osmolalność roztworu wynosi od 240 do 325 mOsmol/kg. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżanie podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego u pacjentów z jaskrą otwartego kąta i nadciśnieniem ocznym. Obniżanie podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego u dzieci i młodzieży z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym i jaskrą dziecięcą i młodzieńczą. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Osoby dorosłe (w tym osoby w podeszłym wieku): Zaleca się podawanie 1 kropli do oka lub oczu objętych procesem chorobowym raz na dobę. Optymalny efekt uzyskuje się, jeśli produkt leczniczy Latanoprost Genoptim podawany jest wieczorem. Nie należy podawać produktu Latanoprost Genoptim częściej niż raz na dobę, gdyż wykazano, że częstsze podawanie powoduje osłabienie działania obniżającego ciśnienie wewnątrzgałkowe. W przypadku pominięcia jednej dawki, leczenie należy kontynuować podając następną dawkę o zwykłej porze. Tak jak w przypadku wszystkich kropli do oczu, w celu ograniczenia ewentualnego wchłaniania substancji czynnej do krwioobiegu zaleca się uciskanie przez minutę woreczka łzowego w kącie przyśrodkowym oka (punktowe zamknięcie). Czynność tę należy wykonać natychmiast po podaniu każdej kropli. Sposób podawania Przed podaniem kropli do oczu należy zdjąć soczewki kontaktowe. Można je założyć ponownie po 15 minutach. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml DawkowanieJeśli stosowane są inne miejscowe okulistyczne produkty lecznicze, należy je podać po co najmniej 5-minutowej przerwie. Dzieci i młodzież: Produkt Latanoprost Genoptim, krople do oczu może być stosowany u dzieci i młodzieży według takiego samego schematu dawkowania co u dorosłych. Brak danych dotyczących wcześniaków (urodzonych przed 36. tygodniem ciąży). Dane dotyczące dzieci w wieku poniżej 1 roku (4 pacjentów) są bardzo ograniczone (patrz punkt 5.1). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Latanoprost Genoptim może stopniowo zmieniać kolor oka poprzez zwiększanie ilości brązowego barwnika w tęczówce. Przed rozpoczęciem leczenia pacjenta należy uprzedzić o możliwości trwałej zmiany koloru leczonego oka. Leczenie jednego oka może prowadzić do trwałej heterochromii. Zmianę koloru leczonych oczu obserwowano głównie u pacjentów o tęczówkach mieszanego koloru, tzn. niebiesko-brązowych, szaro-brązowych, żółto-brązowych i zielono-brązowych. W badaniach z użyciem latanoprostu początek zmian obserwowano zwykle w pierwszych ośmiu miesiącach leczenia, rzadko podczas drugiego lub trzeciego roku, a po czwartym roku leczenia zmian tych nie obserwowano. Tempo progresji zmian zabarwienia tęczówki zmniejsza się w miarę upływu czasu i stabilizuje się w okresie pięciu lat. Zmian zabarwienia tęczówki nie oceniano w okresie dłuższym niż pięć lat. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościW pięcioletnim otwartym badaniu oceniającym bezpieczeństwo stosowania latanoprostu zabarwienie tęczówki występowało u 33% pacjentów (patrz punkt 4.8). Zmiana zabarwienia tęczówki jest słabo nasilona w większości przypadków i często jest niedostrzegalna klinicznie. Częstość występowania zmiany zabarwienia tęczówki u pacjentów o tęczówkach mieszanego koloru wahała się od 7% do 85%, przy czym największą częstość występowania tych zmian stwierdzano w przypadku żółto-brązowych tęczówek. U pacjentów o jednorodnie niebieskich oczach zmian tych nie obserwowano w ogóle, a u pacjentów o jednorodnie szarych, zielonych lub brązowych oczach zmiany te stwierdzano rzadko. Zmiana koloru tęczówki jest spowodowana zwiększeniem zawartości melaniny w melanocytach zrębu tęczówki, a nie zwiększeniem liczby melanocytów. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościZazwyczaj brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki leczonego oka, choć zdarza się też tak, że cała tęczówka lub jej część staje się bardziej brązowa. Po odstawieniu leku nie stwierdzano dalszego zwiększania się ilości brązowego barwnika w tęczówce. Do chwili obecnej nie stwierdzono w badaniach klinicznych, aby opisywane zmiany zabarwienia tęczówki związane były z jakimikolwiek objawami lub zmianami patologicznymi. Leczenie nie miało żadnego wpływu na znamiona tęczówki czy plamki na tęczówce. W badaniach klinicznych nie obserwowano gromadzenia się barwnika w siatce włókien kolagenowych ani w innych miejscach w komorze przedniej oka. Na podstawie pięciu lat doświadczenia klinicznego stwierdzono, że wzmożona pigmentacja tęczówki nie wywołuje żadnych negatywnych następstw klinicznych i że stosowanie produktu Latanoprost Genoptim można kontynuować, jeśli nastąpi zmiana zabarwienia tęczówki. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościPacjentów należy jednak regularnie monitorować i jeśli stan kliniczny tego wymaga należy przerwać stosowanie leku. Doświadczenie dotyczące stosowania produktu Latanoprost Genoptim w jaskrze przewlekłej zamkniętego kąta, jaskrze otwartego kąta u pacjentów z pseudofakią oraz w jaskrze barwnikowej jest ograniczone. Nie ma doświadczenia dotyczącego stosowania produktu Latanoprost Genoptim w jaskrze zapalnej i neowaskularnej, w stanach zapalnych oka ani w jaskrze wrodzonej. Produkt Latanoprost Genoptim nie wywiera żadnego wpływu bądź wywiera jedynie niewielki wpływ na źrenicę, choć nie ma doświadczenia dotyczącego skutków stosowania omawianego produktu w ostrych napadach jaskry zamkniętego kąta. W związku z tym zaleca się, aby w tych schorzeniach produkt Latanoprost Genoptim stosować z zachowaniem ostrożności aż do uzyskania większej ilości danych. Dane z badań dotyczących stosowania latanoprostu w okresie okołooperacyjnym u pacjentów po usunięciu zaćmy są ograniczone. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościU tych pacjentów latanoprost należy stosować z zachowaniem ostrożności. Produkt Latanoprost Genoptim należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów z opryszczkowym zapaleniem rogówki w wywiadzie i unikać jego stosowania w przypadku aktywnego opryszczkowego zapalenia rogówki oraz u pacjentów z nawrotowym opryszczkowym zapaleniem rogówki w wywiadzie szczególnie związanym ze stosowaniem analogów prostaglandyn. Opisywano przypadki obrzęku plamki (patrz punkt 4.8), głównie u pacjentów z afakią, u pacjentów z pseudofakią i przerwaną tylną torebką soczewki lub wszczepioną soczewką przedniokomorową oraz u pacjentów z udokumentowaną obecnością czynników ryzyka torbielowatego obrzęku plamki (takich jak np. retinopatia cukrzycowa i niedrożność naczyń żylnych siatkówki). Produkt Latanoprost Genoptim stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów z afakią, u pacjentów z pseudofakią i przerwaną tylną torebką soczewki lub wszczepioną soczewką przedniokomorową oraz u pacjentów z udokumentowaną obecnością czynników ryzyka torbielowatego obrzęku plamki. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościU pacjentów ze stwierdzonymi czynnikami ryzyka zapalenia tęczówki lub zapalenia błony naczyniowej oka produkt Latanoprost Genoptim można stosować z zachowaniem ostrożności. Doświadczenie dotyczące stosowania u pacjentów z astmą oskrzelową jest ograniczone, choć w okresie po wprowadzeniu produktu do obrotu pojawiły się zgłoszenia kilku przypadków zaostrzenia astmy i (lub) duszności. Pacjentów z astmą oskrzelową powinno się leczyć z zachowaniem ostrożności do czasu uzyskania wystarczających danych, patrz także punkt 4.8. Obserwowano zmianę zabarwienia skóry w okolicy okołooczodołowej, większość zgłoszeń była od pacjentów pochodzących z Japonii. Dotychczasowe doświadczenie wskazuje, iż zmiana zabarwienia skóry w okolicy okołooczodołowej nie jest trwała i w części przypadków ustępowała podczas kontynuowania leczenia produktem Latanoprost Genoptim. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościLatanoprost może stopniowo zmieniać rzęsy i włosy meszkowe w obrębie leczonego oka i jego okolicy; zmiany te mogą polegać na zwiększeniu długości, grubości, pigmentacji, liczby rzęs lub włosów meszkowych oraz zmiany kierunku wyrastania rzęs. Zmiany dotyczące rzęs ustępują po zaprzestaniu leczenia. Latanoprost Genoptim zawiera chlorek benzalkoniowy — powszechnie stosowany środek konserwujący w preparatach okulistycznych. Benzalkoniowy chlorek może wywoływać keratopatię punktowatą i (lub) toksyczną keratopatię wrzodziejącą, podrażnienie gałki ocznej oraz przebarwienie miękkich soczewek kontaktowych. Pacjenci z zespołem suchego oka lub stanami, w których rogówka jest uszkodzona, wymagają ścisłego monitorowania w przypadku częstego lub długotrwałego stosowania produktu Latanoprost Genoptim. Ponieważ soczewki kontaktowe mogą wchłaniać benzalkoniowy chlorek, przed wkropleniem produktu Latanoprost Genoptim należy je zdjąć. Można je ponownie założyć po 15 minutach (patrz punkt 4.2). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Specjalne środki ostroznościDzieci i młodzież: Dane dotyczące skuteczności i bezpieczeństwa stosowania w grupie wiekowej poniżej jednego roku (4 pacjentów) są bardzo ograniczone (patrz punkt 5.1). Brak danych dotyczących wcześniaków (urodzonych przed 36. tygodniem ciąży). U dzieci w wieku od 0 do 3 lat, u których głównie rozwija się pierwotna jaskra wrodzona, w pierwszej kolejności stosuje się leczenie chirurgiczne (np. trabekulotomię lub goniotomię). Nie ustalono bezpieczeństwa długotrwałego stosowania produktu u dzieci. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie są dostępne ostateczne dane dotyczące interakcji produktu leczniczego. Opisywano przypadki paradoksalnego podwyższenia ciśnienia wewnątrzgałkowego podczas jednoczesnego podawania do oka dwóch analogów prostaglandyn. Dlatego też nie zaleca się jednoczesnego stosowania dwóch lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn ani pochodnych prostaglandyn. Dzieci i młodzież Badania dotyczące interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Nie ustalono bezpieczeństwa stosowania tego produktu leczniczego u kobiet w ciąży. Może on wywierać szkodliwy farmakologiczny wpływ na przebieg ciąży, nienarodzone dziecko lub noworodka. Dlatego produktu Latanoprost Genoptim nie należy stosować w czasie ciąży. Karmienie piersi? Latanoprost i jego metabolity mogą przenikać do mleka kobiecego, dlatego produktu Latanoprost Genoptim nie należy stosować u kobiet karmiących piersią lub należy przerwać karmienie piersią. Płodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał wpływ na płodność samców i samic (patrz punkt 5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Tak jak w przypadku wszystkich preparatów okulistycznych, podanie kropli do oczu może powodować przemijającą nieostrość widzenia. Do czasu ustąpienia tego objawu pacjent nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane a. Podsumowanie profilu bezpieczeństwa Większość działań niepożądanych dotyczy narządu wzroku. W pięcioletnim otwartym badaniu oceniającym bezpieczeństwo stosowania latanoprostu u 33% pacjentów stwierdzono zabarwienie tęczówki (patrz punkt 4.4). Pozostałe zdarzenia niepożądane dotyczące narządu wzroku zazwyczaj są przemijające i występują zaraz po zakropleniu. b. Tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych Zdarzenia niepożądane pogrupowano według częstości ich występowania następująco: bardzo częste (≥ 1/10), częste (od ≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt częste (od ≥ 1/1000 do <1/100), rzadkie (od ≥ 1/10 000 do < 1/1000), bardzo rzadkie (< 1/10 000) częstość nie znana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Rzadkie Opryszczkowe zapalenie rogówki*§ Zaburzenia układu nerwowego Niezbyt częste Ból głowy*, zawroty głowy* Zaburzenia oka Bardzo częste Zwiększenie pigmentacji tęczówki; łagodne lub umiarkowane przekrwienie spojówki, podrażnienie gałki ocznej (uczucie pieczenia, świąd, kłucie i uczucie obecności ciała obcego w oku); zmiany dotyczące rzęs i włosów meszkowych (zwiększona długość, grubość, pigmentacja i liczba rzęs) Częste Punktowate zapalenie rogówki, w większości przypadków bezobjawowe; zapalenie brzegów powiek; ból oka, światłowstręt, zapalenie spojówek* Niezbyt częste Obrzęk powiek; zespół suchego oka; zapalenie rogówki*; nieostre widzenie; obrzęk plamki, w tym torbielowaty obrzęk plamki*; zapalenie błony naczyniowej oka* Rzadkie Zapalenie tęczówki obrzęk rogówki*; erozja rogówki, obrzęk okolicy okołooczodołowej; trichiasis*; distichiasis – dwurzędność rzęs, torbiel tęczówki*§; miejscowe reakcje skórne powiek; ciemnienie skóry powiek; pęcherzyca rzekoma* Bardzo rzadkie Zwapnienie rogówki1 zmiany w obrębie oczodołów i powiek skutkujące pogłębieniem bruzdy powiekowej Zaburzenia serca Niezbyt częste Dusznica bolesna*, Kołatanie serca* Bardzo rzadkie Niestabilna dławica piersiowa Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Niezbyt częste Astma oskrzelowa*, duszność* Rzadkie Zaostrzenie astmy Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Niezbyt częste Wysypka Rzadkie Świąd Zaburzenia żołądka i jelit: Niezbyt częste Nudności, wymioty Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Niezbyt częste Bóle mięśniowe*, bóle stawowe* Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Niezbyt częste Ból w klatce piersiowej* * Działania niepożądane zgłoszone po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu § Częstość działań niepożądanych oszacowana zgodnie z ‘Zasadą 3” 1 U niektórych pacjentów ze znacznie uszkodzonymi rogówkami bardzo rzadko zgłaszano przypadki zwapnień rogówki, w związku ze stosowaniem kropli do oczu zawierających fosforany. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Działania niepożądanec. Opis wybranych działań niepożądanych Brak informacji. d. Dzieci i młodzież W dwóch krótkich badaniach klinicznych (trwających do 12 tygodni) obejmujących 93 dzieci i młodzieży (25 w pierwszym badaniu i 68 w drugim) stwierdzono podobny profil bezpieczeństwa stosowania do profilu bezpieczeństwa u dorosłych, a także brak nowych działań niepożądanych. Krótkoterminowe profile bezpieczeństwa w różnych podgrupach dzieci również były podobne (patrz punkt 5.1). Działania niepożądane obserwowane częściej u dzieci i młodzieży niż u dorosłych obejmowały zapalenie błony śluzowej nosa i gardła oraz gorączkę. Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Działania niepożądaneOsoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Poza podrażnieniem gałki ocznej i przekrwieniem spojówek nie obserwowano innych działań niepożądanych w obrębie gałki ocznej po przedawkowaniu produktu Latanoprost Genoptim. W razie przypadkowego spożycia produktu Latanoprost Genoptim przydatne mogą okazać się następujące informacje: jedna butelka zawiera 125 mikrogramów latanoprostu. Ponad 90% podanej dawki ulega metabolizmowi podczas pierwszego przejścia w wątrobie. Dożylny wlew w dawce 3 mikrogramów/kg u zdrowych ochotników nie powodował żadnych objawów, natomiast dawka w zakresie 5,5-10 mikrogramów/kg mc. wywoływała nudności, ból brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i wzmożoną potliwość. U małp latanoprost był podawany we wlewie dożylnym w dawkach do 500 mikrogramów/kg bez znaczącego wpływu na układ krążenia. Dożylne podawanie latanoprostu u małp wiązało się z przemijającym skurczem oskrzeli. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml PrzedawkowanieU pacjentów z umiarkowaną astmą oskrzelową nie obserwowano skurczu oskrzeli po miejscowym podaniu latanoprostu do oka w dawce siedmiokrotnie przekraczającej dawkę produktu Latanoprost Genoptim stosowaną klinicznie. Leczenie w razie przedawkowania produktu Latanoprost Genoptim jest objawowe. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: leki stosowane w jaskrze i rozszerzające źrenicę, analogi prostaglandyn, kod ATC: S01EE01. Substancja czynna, latanoprost, jest analogiem prostaglandyny F2 i wybiórczym agonistą receptora prostanoidowego FP obniżającym ciśnienie wewnątrzgałkowe poprzez zwiększanie odpływu cieczy wodnistej. Obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego u ludzi występuje po około 3-4 godzinach po podaniu, osiągając maksimum po 8-12 godzinach. Obniżone ciśnienie wewnątrzgałkowe utrzymuje się przez co najmniej 24 godziny. Z badań przeprowadzonych na zwierzętach i u ludzi wynika, że główny mechanizm działania polega na zwiększeniu odpływu naczyniówkowo-twardówkowego, choć u człowieka opisywano pewne ułatwienie odpływu (spadek oporu odpływu). W kluczowych badaniach klinicznych wykazano, że produkt latanoprost jest skuteczny w monoterapii. Przeprowadzono też badania kliniczne dotyczące stosowania skojarzonego. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneObejmowały one badania, w których wykazano skuteczność stosowania latanoprostu w skojarzeniu z antagonistami receptorów beta-adrenergicznych (tymololem). Krótkookresowe badania (jedno- lub dwutygodniowe) wskazują na działanie addytywne latanoprostu w skojarzeniu z agonistami receptorów adrenergicznych (dipiwefryna), doustnymi inhibitorami anhydrazy węglanowej (acetazolamid) i przynajmniej częściowo addytywne działanie z agonistami cholinergicznymi (pilokarpina). Badania kliniczne wykazały, że latanoprost nie wpływa w sposób znamienny na wytwarzanie cieczy wodnistej. Nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał jakikolwiek wpływ na barierę krew-ciecz wodnista. Latanoprost podawany w dawkach stosowanych klinicznie oraz w badaniach na małpach wywierał nieistotny wpływ, bądź też nie wywierał żadnego wpływu na wewnątrzgałkowe krążenie krwi. Podczas miejscowego stosowania może jednak dochodzić do łagodnego lub umiarkowanego przekrwienia spojówek lub nadtwardówki. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneW przypadku długotrwałego stosowania latanoprostu u małp poddanych zewnątrztorebkowemu usunięciu soczewki nie stwierdzano w angiografii fluoresceinowej wpływu na naczynia krwionośne siatkówki. Latanoprost nie powodował wyciekania fluoresceiny do tylnego odcinka oka u pacjentów z pseudofakią podczas krótkotrwałego leczenia. Podając latanoprost w dawkach stosowanych klinicznie nie zaobserwowano by powodował istotne działania farmakologiczne na układ krążenia i układ oddechowy. Dzieci i młodzież Skuteczność stosowania latanoprostu u dzieci i młodzieży w wieku do 18 lat wykazano w 12-tygodniowym badaniu klinicznym z podwójnie ślepą próbą, w którym latanoprost porównywano z tymololem u 107 pacjentów z rozpoznanym nadciśnieniem wewnątrzgałkowym i jaskrą dziecięcą i młodzieńczą. Noworodki włączane do tego badania urodziły się nie wcześniej niż w 36. tygodniu ciąży. Pacjentom podawano latanoprost 0,005% raz na dobę lub tymolol 0,5% (lub opcjonalnie w przypadku pacjentów poniżej 3. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneroku życia tymolol 0,25%) dwa razy na dobę. Pierwszorzędowym punktem końcowym w ocenie skuteczności było średnie obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego w stosunku do wartości wyjściowych oceniane w 12. tygodniu badania. Średnie obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego w grupie leczonej latanoprostem i grupie leczonej tymololem było podobne. We wszystkich badanych grupach wiekowych (0 do ≤ 3 lat, od 3 do < 12 lat i od 12 do <18 lat) średnie obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego w 12. tygodniu było podobne w grupie leczonej latanoprostem i grupie leczonej tymololem. W badaniu tym dane dotyczące skuteczności w grupie wiekowej 0 do < 3 lat oparto na wynikach uzyskanych tylko u 13 pacjentów leczonych latanoprostem, a u 4 pacjentów stanowiących grupę wiekową poniżej < 1 roku nie wykazano żadnej istotnej skuteczności. Brak danych dotyczących wcześniaków (urodzonych przed 36. tygodniem ciąży). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakodynamiczneObniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego u pacjentów w podgrupie z pierwotną jaskrą wrodzoną i (lub) jaskrą noworodków było podobne w grupach leczonych latanoprostem i tymololem. W podgrupie bez pierwotnej jaskry wrodzonej i (lub) jaskry noworodków (czyli w podgrupie z np. jaskrą młodzieńczą otwartego kąta, jaskrą w oku bezsoczewkowym) stwierdzono podobne wyniki do wyników uzyskanych w podgrupie pacjentów z pierwotną jaskrą wrodzoną i (lub) jaskrą noworodków. Wpływ na ciśnienie wewnątrzgałkowe widoczny był po pierwszym tygodniu leczenia i utrzymywał się przez cały 12-tygodniowy okres badania, podobnie jak u dorosłych. Tabela. Obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego (mm Hg) w 12. tygodniu leczenia z podziałem na badane grupy i rozpoznanie na początku badania. Latnoprost N = 53 Tymolol N = 54 Wyjściowa średnia (SE) 27,3 (0,75) 27,8 (0,84) Zmiana ciśnienia wewnątrzgałkowego w stosunku do wartości początkowych stwierdzona w CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Latanoprost (m.cz. 432,58) to nieczynny farmakologicznie ester izopropylowy kwasu latanoprostowego (prolek), który w wyniku hydrolizy do kwasu latanoprostowego staje się biologicznie aktywny. Prolek dobrze wchłania się przez rogówkę i całość leku docierającego do cieczy wodnistej ulega hydrolizie podczas przechodzenia przez rogówkę. Z badań z udziałem ludzi wynika, że maksymalne stężenie w cieczy wodnistej osiągane jest około dwie godziny po podaniu miejscowym leku. U małp po podaniu miejscowym latanoprost jest dystrybuowany głównie w przednim odcinku oka, spojówkach i powiekach. Do tylnego odcinka oka docierają jedynie małe ilości leku. W gałce ocznej kwas latanoprostowy praktycznie nie jest metabolizowany. Metabolizm leku odbywa się głównie w wątrobie. U człowieka okres półtrwania leku w osoczu wynosi 17 minut. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakokinetyczneGłówne metabolity, którymi są pochodne 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor, nie wykazują żadnego działania biologicznego bądź wykazują słabe działanie biologiczne w badaniach na zwierzętach i wydalane są głównie z moczem. Dzieci i młodzież Przeprowadzono otwarte badanie farmakokinetyczne dotyczące stężenia kwasu latanoprostowego w osoczu z udziałem 22 pacjentów dorosłych i 25 dzieci i młodzieży (w wieku poniżej 18 lat) z nadciśnieniem ocznym i jaskrą. Wszystkie grupy wiekowe leczono latanoprostem 0,005%, w dawce jednej kropli na dobę do każdego oka przez minimum 2 tygodnie. Choć ekspozycja ogólnoustrojowa na kwas latanoprostowy była około dwukrotnie wyższa w grupie wiekowej od 3 do <12 lat i sześciokrotnie wyższa w grupie wiekowej poniżej 3 lat w porównaniu z dorosłymi, to utrzymany był szeroki margines bezpieczeństwa w odniesieniu do ogólnoustrojowych zdarzeń niepożądanych (patrz punkt 4.9). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Właściwości farmakokinetyczneMediana czasu do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu wyniosła 5 minut po podaniu leku we wszystkich grupach wiekowych. Mediana okresu półtrwania w fazie eliminacji z osocza była krótka (<20 minut), podobna u dorosłych i u dzieci i młodzieży, i nie prowadziła do kumulacji kwasu latanoprostowego w krążeniu ogólnoustrojowym w stanie stacjonarnym. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Toksyczność miejscową w obrębie narządu wzroku oraz toksyczność ogólnoustrojową latanoprostu badano na kilku gatunkach zwierząt. Latanoprost jest zazwyczaj dobrze tolerowany i charakteryzuje się marginesem bezpieczeństwa, między dawką stosowaną klinicznie do oczu a dawką powodującą toksyczność ogólnoustrojową, wynoszącym co najmniej 1000 razy. Wysokie dawki latanoprostu wynoszące około 100-krotności dawki stosowanej klinicznie w przeliczeniu na kg masy ciała podawane dożylnie niepoddanym znieczuleniu małpom zwiększały częstość oddechów na minutę, co najprawdopodobniej było objawem krótkotrwałego skurczu oskrzeli. W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wykazywał właściwości uczulające. W badaniach na królikach i małpach nie stwierdzono działań toksycznych w oku przy dawkach do 100 mikrogramów/oko/dobę (dawka stosowana w warunkach klinicznych wynosi około 1,5 mikrograma/oko/dobę). CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieU małp latanoprost powodował jednak zwiększoną pigmentację tęczówki. Mechanizm zwiększonej pigmentacji tęczówki wydaje się polegać na pobudzaniu wytwarzania melaniny w melanocytach tęczówki bez zmian proliferacyjnych. Zmiana zabarwienia tęczówki może być trwała. W badaniach nad oczną toksycznością przewlekłą stwierdzono, że podawanie latanoprostu w dawce 6 mikrogramów/oko/dobę powoduje ponadto poszerzenie szpary powiekowej. Efekt ten jest przemijający i występuje po zastosowaniu dawek większych niż stosowane klinicznie. Efektu tego nie zaobserwowano u ludzi. W badaniach latanoprostu otrzymano wyniki negatywne w teście mutacji powrotnych na bakteriach, w teście mutacji genowej chłoniaka mysiego oraz w teście mikrojądrowym u myszy. Aberracje chromosomowe obserwowano in vitro w ludzkich limfocytach. Podobne działania stwierdzano też w przypadku stosowania naturalnie występującej prostaglandyny F2α, co wskazuje na to, iż działanie to jest charakterystyczne dla całej grupy prostaglandyn. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieDodatkowe badania mutagenności prowadzone nad nieplanowaną syntezą DNA in vitro i (lub) in vivo u szczurów były ujemne i wskazują na to, że latanoprost nie wykazuje właściwości mutagennych. Badania rakotwórczości na myszach i szczurach dały wynik ujemny. W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost wywierał wpływ na płodność samców czy samic. Badania u szczurów, którym podawano latanoprost dożylnie w dawkach 5, 50 i 250 mikrogramów/kg mc./dobę nie wykazały embriotoksyczności. Jednak w badaniach na królikach latanoprost powodował obumieranie zarodków w dawkach 5 mikrogramów/kg/dobę i większych. Dawka 5 mikrogramów/kg/dobę (czyli około 100-krotnie wyższa niż dawka stosowana w warunkach klinicznych) wywoływała znaczące działanie embriotoksyczne charakteryzujące się zwiększoną częstością późnych resorpcji i poronień oraz zmniejszoną masą płodu. Potencjalnego działania teratogennego nie wykryto. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Sodu diwodorofosforan jednowodny Disodu fosforan bezwodny Sodu chlorek Sodu wodorotlenek lub kwas solny do ustalenia pH Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne W badaniach in vitro wykazano wytrącanie się osadu w przypadku zmieszania kropli do oczu zawierających tiomersal z latanoprostem. W przypadku stosowania tego rodzaju produktów leczniczych pomiędzy ich zastosowaniem a zastosowaniem produktu Latanoprost Genoptim należy zachować odstęp co najmniej pięciu minut. 6.3 Okres ważności Przed pierwszym otwarciem: 3 lata Po pierwszym otwarciu butelki: 4 tygodnie 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przechowywać w lodówce (2˚C – 8˚C). Nie zamrażać. Przechowywać butelkę w opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem. Po pierwszym otwarciu butelki: nie przechowywać w temperaturze powyżej 25˚C. CHPL leku Latanoprost Genoptim, krople do oczu, roztwór, 50 mcg/ml Dane farmaceutyczneCztery tygodnie po pierwszym otwarciu butelki produkt należy wyrzucić, nawet jeśli nie zużyło się go całkowicie. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Butelka z LDPE z kroplomierzem z LDPE i zakrętką wykonaną z HDPE w tekturowym pudełku. Każda butelka z kroplomierzem zawiera 2,5 ml roztworu kropli do oczu, co odpowiada około 80 kroplom roztworu. Produkt Latanoprost Genoptim dostępny jest w następujących wielkościach opakowań: 1 butelka z kroplomierzem zawierająca 2,5 ml roztworu kropli do oczu 3 butelki z kroplomierzem zawierające po 2,5 ml roztworu kropli do oczu 6 butelek z kroplomierzem zawierających po 2,5 ml roztworu kropli do oczu. Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Bez specjalnych wymagań. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Latacom, (50 µg + 5 mg)/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 ml roztworu zawiera 50 µg latanoprostu (Latanoprostum) i 6,8 mg tymololu maleinianu, co odpowiada 5 mg tymololu (Timololum). Substancja pomocnicza: Benzalkoniowy chlorek 0,2 mg. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Przejrzysty, bezbarwny roztwór. pH 5,5 – 6,5; osmolalność 270 – 330 mOsmol/kg CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego (ang. intraocular pressure, IOP) u pacjentów z jaskrą z otwartym kątem oraz podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym, u których reakcja na miejscowo stosowane leki β-adrenolityczne lub analogi prostaglandyn jest niewystarczająca. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie u osób dorosłych (w tym u pacjentów w podeszłym wieku): Zalecane jest podawanie 1 kropli do chorego oka lub oczu raz na dobę. W przypadku pominięcia jednej dawki, należy kontynuować leczenie podając kolejną zaplanowaną dawkę. Nie należy przekraczać zalecanej dawki – 1 kropla raz na dobę do chorego oka lub oczu. Sposób podawania: Należy usunąć soczewki kontaktowe przed zakropleniem produktu i odczekać co najmniej 15 minut przed ponownym założeniem (patrz punkt 4.4). Jeżeli stosowane są inne miejscowe leki okulistyczne, należy zachować co najmniej 5-minutową przerwę między ich podaniem. Uciśnięcie przewodu nosowo-łzowego lub zamknięcie powiek na 2 minuty powoduje ograniczenie ogólnoustrojowego wchłaniania leku. Może to prowadzić do złagodzenia ogólnoustrojowych działań niepożądanych i zwiększać aktywność miejscową produktu leczniczego. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml DawkowanieDzieci i młodzież: Brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania produktu leczniczego u dzieci i młodzieży. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Latacom jest przeciwwskazany u pacjentów z: Chorobami przebiegającymi z nadreaktywnością dróg oddechowych, w tym astmą oskrzelową, astmą w wywiadzie, ciężką, przewlekłą, obturacyjną chorobą płuc. Bradykardią zatokową, blokiem zatokowo-przedsionkowym spowodowanym zespołem chorej zatoki, blokiem przedsionkowo-komorowym drugiego lub trzeciego stopnia niekontrolowanym za pomocą rozrusznika, jawną niewydolnością serca, wstrząsem kardiogennym. Nadwrażliwością na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Działania ogólne: Tak jak inne miejscowo stosowane leki okulistyczne, Latacom jest wchłaniany ogólnoustrojowo. Składnik β-adrenolityczny – tymolol może spowodować te same rodzaje zaburzeń sercowo-naczyniowych, zaburzeń dróg oddechowych i innych działań niepożądanych, jak w przypadku podawanych ogólnie leków blokujących receptory β-adrenergiczne. Częstość występowania działań niepożądanych po podaniu miejscowym jest niższa, niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. W celu zredukowania wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Zaburzenia serca: U pacjentów z chorobami układu krążenia (np. chorobą niedokrwienną serca, dławicą Prinzmetala, niewydolnością serca) i niedociśnieniem rozpoczęcie leczenia β-adrenolitykami należy odpowiednio i krytycznie ocenić, należy rozważyć zastosowanie leczenia z użyciem innych substancji. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPacjentów z chorobami układu krążenia należy obserwować, czy występują u nich oznaki pogorszenia stanu zdrowia oraz objawy niepożądane. Ze względu na ujemny wpływ na czas przewodzenia, β-adrenolityki należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z blokiem serca pierwszego stopnia. Zaburzenia naczyniowe: Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami/chorobami krążenia obwodowego (np. ciężkie formy choroby Raynauda lub zespołu Raynauda) powinni być leczeni z zachowaniem szczególnej ostrożności. Zaburzenia dróg oddechowych: Po zastosowaniu niektórych leków β-adrenolitycznych donoszono o występowaniu objawów ze strony układu oddechowego w tym zgonów w wyniku nagłego skurczu oskrzeli. Latacom należy stosować ostrożnie u pacjentów z łagodną/umiarkowaną przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) i tylko w przypadku, gdy potencjalna korzyść przewyższa potencjalne ryzyko. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościHipoglikemia/cukrzyca: β-adrenolityki należy ostrożnie stosować u pacjentów narażonych na wystąpienie samoistnej hipoglikemii lub chorych z chwiejną cukrzycą, ponieważ mogą one maskować objawy ostrej hipoglikemii. β-adrenolityki mogą maskować objawy nadczynności tarczycy. Zaburzenia rogówki: β-adrenolityki stosowane do oka mogą powodować suchość oczu. Pacjenci z zaburzeniami rogówki powinni być leczeni z zachowaniem ostrożności. Reakcje nadwrażliwości: Podczas stosowania β-adrenolityków pacjenci z chorobą atopową w wywiadzie lub z ciężkimi reakcjami anafilaktycznymi wywołanymi przez różne alergeny w wywiadzie mogą wykazywać większą reaktywność na powtarzający się kontakt z tymi alergenami oraz brak odpowiedzi na dawki adrenaliny zazwyczaj stosowane w leczeniu reakcji anafilaktycznych. Jednoczesne stosowanie innych leków β-adrenolitycznych: Mogą wystąpić interakcje tymololu z innymi lekami, patrz punkt 4.5. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościPodawany jednocześnie z innym β-adrenolitycznym produktem leczniczym o działaniu ogólnoustrojowym, Latacom może prowadzić do nasilenia działania obniżającego ciśnienie wewnątrzgałkowe lub znanych działań związanych z ogólnoustrojową blokadą receptorów β-adrenergicznych. Należy uważnie obserwować odpowiedź pacjentów na takie leczenie. Nie zaleca się stosowania dwóch miejscowo działających β-adrenolityków lub dwóch miejscowo działających prostaglandyn. Działania dotyczące oczu: Latanoprost może stopniowo zmieniać kolor oczu poprzez zwiększenie ilości brązowego pigmentu w tęczówce. Podobnie jak w przypadku stosowania innych produktów zawierających latanoprost u 16-20% wszystkich pacjentów leczonych produktem zawierającym latanoprost i tymolol przez okres do roku, występowało zwiększenie pigmentacji tęczówki (na podstawie dokumentacji fotograficznej). Takie działanie obserwuje się przede wszystkim u pacjentów o tęczówkach mieszanego koloru, np. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościzielono-brązowych, żółto-brązowych lub niebiesko/szaro-brązowych, a związane jest to ze zwiększaniem zawartości melaniny w melanocytach zrębu tęczówki. Zazwyczaj brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki, ale zdarza się, że cała tęczówka lub tylko jej część staje się bardziej brązowa. U pacjentów z jednobarwnymi tęczówkami koloru niebieskiego, szarego, zielonego lub brązowego w okresie dwóch lat obserwacji klinicznych leczenia latanoprostem taka zmiana była obserwowana jedynie w pojedynczych przypadkach. Zmiana koloru tęczówki jest bardzo powolna i przez wiele miesięcy, a nawet lat może pozostawać niezauważona. Nie wiąże się ona z żadnymi objawami niepożądanymi czy zmianami patologicznymi. Po zaprzestaniu leczenia nie obserwuje się dalszego zwiększania brązowego pigmentu w tęczówce, ale zmiana jej zabarwienia w trakcie leczenia może być trwała. Znamiona ani plamki obecne na tęczówkach nie ulegają zmianom w czasie leczenia. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościNie obserwowano odkładania się pigmentu w siatce włókien kolagenowych w kącie przesączania oka lub innych miejscach komory przedniej oka, ale pacjenci powinni być regularnie badani i, jeżeli dojdzie do zwiększenia pigmentacji tęczówki, oraz w zależności od stanu klinicznego, można rozważyć przerwanie stosowania produktu. Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować pacjentów o możliwości zmiany zabarwienia tęczówki leczonego oka. Leczenie jednego oka może prowadzić do trwałej heterochromii. Brak udokumentowanych doświadczeń dotyczących stosowania latanoprostu w jaskrze zapalnej, neowaskularnej, przewlekłej zamkniętego kąta lub jaskrze wrodzonej, jaskrze z otwartym kątem u pacjentów z pseudofakią oraz jaskrze barwnikowej. Latanoprost nie wpływa lub wywiera niewielki wpływ na źrenice, ale nie ma udokumentowanych doświadczeń dotyczących stosowania w ostrych napadach jaskry z zamkniętym kątem. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościU tych pacjentów należy zachować ostrożność podczas stosowania produktu Latacom do czasu uzyskania kompletnych danych. W trakcie leczenia latanoprostem obserwowane były obrzęk plamki, w tym również jego torbielowatą postać. Objaw ten był wykrywany głównie u pacjentów z afakią, pseudofakią z przerwaną tylną torebką soczewki, jak również u pacjentów z grupy ryzyka wystąpienia obrzęku plamki. U tych pacjentów produkt Latacom należy stosować ostrożnie. Odwarstwienie naczyniówki: Zgłaszano przypadki odwarstwienia naczyniówki podczas terapii hamującej wytwarzanie cieczy wodnistej (np. za pomocą tymololu i acetazolamidu) po zabiegach filtracyjnych. Stosowanie soczewek kontaktowych: Produkt Latacom zawiera benzalkoniowy chlorek, często stosowany w produktach okulistycznych jako środek konserwujący. Stwierdzono, że benzalkoniowy chlorek może powodować punktową keratopatię i (lub) toksyczną wrzodziejącą keratopatię, podrażnienie oka oraz odbarwienie miękkich soczewek kontaktowych. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Specjalne środki ostroznościZaleca się ścisłą obserwację podczas częstego lub długotrwałego stosowania produktu Latacom u pacjentów z zespołem suchego oka lub z uszkodzeniem rogówki. Benzalkoniowy chlorek może być wchłaniany przez soczewki kontaktowe, z tego względu należy usunąć soczewki kontaktowe przed zakropleniem produktu Latacom i odczekać co najmniej 15 minut przed ponownym założeniem (patrz punkt 4.2). Znieczulenie podczas zabiegów chirurgicznych: β-adrenolityki stosowane do oka mogą powodować blokadę ogólnoustrojowego β-agonistycznego działania np. adrenaliny. Lekarz anestezjolog powinien zostać poinformowany, że pacjent przyjmuje produkt leczniczy Latacom. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono szczegółowych badań interakcji z innymi produktami leczniczymi dla produktu Latacom. Donoszono o paradoksalnym zwiększeniu ciśnienia wewnątrzgałkowego po jednoczesnym podaniu do oka dwóch analogów prostaglandyn. Z tego powodu stosowanie dwu lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn lub pochodnych prostaglandyn nie jest zalecane. Podawany jednocześnie z innym doustnym produktem β-adrenolitycznym, Latacom może prowadzić do nasilenia działania obniżającego ciśnienie wewnątrzgałkowe lub znanych działań związanych z ogólnoustrojową blokadą receptorów β-adrenergicznych. Z tego powodu równoczesne stosowanie dwu lub więcej miejscowych leków blokujących receptory β-adrenergiczne nie jest zalecane. Sporadycznie donoszono o rozszerzeniu źrenic po jednoczesnym podaniu β-adrenolityków stosowanych do oka i adrenaliny (epinefryny). CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml InterakcjeIstnieje możliwość nasilenia działania produktu i wywołania niedociśnienia i (lub) znacznej bradykardii podczas równoczesnego stosowania kropli do oczu zawierających β-adrenolityki z doustnymi lekami blokującymi kanały wapniowe lub lekami β-adrenolitycznymi, przeciwarytmicznymi (w tym z amiodaronem), glikozydami naparstnicy, parasympatykomimetykami, guanetydyną. Podczas jednoczesnego stosowania tymololu z inhibitorami cytochromu CYP2D6 (np. chinidyna, fluoksetyna, paroksetyna) zgłaszano nasilone ogólnoustrojowe działanie β-adrenolityczne (np. bradykardia, depresja). Podwyższenie ciśnienia krwi w wyniku nagłego odstawienia klonidyny może być nasilone podczas stosowania leków β-adrenolitycznych. Leki β-adrenolityczne mogą nasilać działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych. Mogą one maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe hipoglikemii (patrz punkt 4.4). CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Latanoprost: Brak odpowiednich danych dotyczących stosowania latanoprostu u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ na reprodukcję (patrz punkt 5.3). Potencjalne zagrożenie dla człowieka nie jest znane. Tymolol: Badania epidemiologiczne z zastosowaniem leków β-adrenolitycznych stosowanych ogólnoustrojowo nie wykazały powstawania wad rozwojowych, jednak zaobserwowano wpływ na wewnątrzmaciczne zahamowanie wzrostu. Dodatkowo notowano objawy blokady β-adrenergicznej (np. bradykardia, hipotensja, zaburzenia oddychania, hipoglikemia) u noworodków w przypadku gdy β-adrenolityki podawane były w czasie ciąży. Jeżeli Latacom jest podawany w czasie ciąży, stan noworodka powinien być uważnie obserwowany podczas pierwszych dni życia. Dlatego też produktu Latacom nie należy stosować w czasie ciąży. Karmienie piersi? β-adrenolityki przenikają do mleka kobiecego. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Wpływ na płodność, ciążę i laktacjęLatanoprost oraz jego metabolity również mogą przenikać do mleka kobiecego. Jednakże, po zastosowaniu preparatu Latacom w dawkach terapeutycznych mało prawdopodobne jest, aby do mleka matki przedostała się ilość leku wystarczająca do wywołania blokady β-adrenergicznej u noworodka. Informacje dotyczące ograniczenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Nie należy stosować produktu Latacom u kobiet karmiących piersią. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Po zakropieniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Nie należy prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn do czasu ustąpienia objawów. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane Tak jak w przypadku innych produktów stosowanych do oka, Latacom jest wchłaniany ogólnoustrojowo. Może to powodować podobne działania niepożądane jak w przypadku zastosowania ogólnoustrojowych leków β-adrenolitycznych. Częstość występowania działań niepożądanych po podaniu miejscowym jest niższa, niż po podaniu ogólnoustrojowym. Wymienione działania niepożądane zawierają działania przypisywane ogólnie do klasy produktów β-adrenolitycznych. W przypadku latanoprostu, większość działań niepożądanych dotyczy narządu wzroku. Na podstawie danych uzyskanych z wydłużonej fazy badań pilotażowych produktu zawierającego latanoprost i tymolol stwierdzono, że u 16-20% wszystkich pacjentów występowało zwiększenie pigmentacji tęczówki, które może być trwałe. Inne działania niepożądane dotyczące narządu wzroku były zazwyczaj przemijające i występowały podczas stosowania produktu. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneW przypadku tymololu, najczęściej obserwuje się ogólnoustrojowe działania niepożądane w tym: bradykardię, zaburzenie rytmu serca, zastoinową niewydolność serca, skurcz oskrzeli oraz reakcje alergiczne. Działania niepożądane obserwowane w badaniach klinicznych latanoprostu i tymololu Działania niepożądane zostały uporządkowane według następującej częstości występowania: bardzo często: (≥ 1/10) często: (≥ 1/100 do < 1/10) niezbyt często: (≥ 1/1 000 do < 1/100) rzadko: (≥ 1/10 000 do < 1/1 000) bardzo rzadko: (< 1/10 000) częstość nieznana: (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych) Zaburzenia układu nerwowego: Niezbyt często: Ból głowy. Zaburzenia oka: Bardzo często: Zwiększenie pigmentacji tęczówki. Często: Podrażnienie oczu (w tym uczucie kłucia, pieczenia i swędzenia), ból oczu. Niezbyt często: Przekrwienie oczu, zapalenie spojówek, niewyraźne widzenie, zwiększone łzawienie, zapalenie powiek, zaburzenia dotyczące rogówki. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneZaburzenia skóry i tkanki podskórnej: Niezbyt często: Wysypka skórna, świąd. Opisywano dodatkowe działania niepożądane, związane ze stosowaniem poszczególnych składników produktu, obserwowane w badaniach klinicznych, zgłaszane spontanicznie lub opisywane w literaturze. Latanoprost: Zaburzenia układu nerwowego: Zawroty głowy. Zaburzenia oka: Zmiana rzęs i włosów pierwotnych (zwiększona długość, grubość, pigmentacja oraz ilość), punkcikowate ubytki nabłonka, obrzęk okołooczodołowy, zapalenie tęczówki/błony naczyniowej, obrzęk plamki (u pacjentów z afakią, pseudofakią i przerwaną tylną torebką soczewki lub u pacjentów z grupy ryzyka wystąpienia obrzęku plamki), suchość oczu, zapalenie rogówki, obrzęk i nadżerka rogówki, nieprawidłowo skierowane rzęsy, czasami prowadzące do podrażnienia oka oraz powstawania torbieli tęczówki. Zaburzenia serca: Zaostrzenie dławicy piersiowej u pacjentów z wcześniej rozpoznaną chorobą, kołatanie serca. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneZaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: Astma, zaostrzenie astmy, duszność. Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: Ciemnienie skóry powiek. Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: Ból stawów, ból mięśni. Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania: Ból w klatce piersiowej. Tymolol: Zaburzenia układu immunologicznego: Objawy przedmiotowe i podmiotowe reakcji alergicznych, w tym obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, miejscowa i uogólniona wysypka skórna. Zaburzenia psychiczne: Depresja, utrata pamięci, obniżenie libido, bezsenność, koszmary senne. Zaburzenia układu nerwowego: Zawroty głowy, parestezje, niedokrwienie mózgu, udar mózgu, zaostrzenie przebiegu miastenii, omdlenia. Zaburzenia oka: Objawy przedmiotowe i podmiotowe podrażnienia oka obejmujące zapalenie rogówki, zmniejszenie czucia rogówki oraz suchość oczu. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneZaburzenia widzenia obejmujące zmiany refrakcji (uwarunkowane w niektórych przypadkach przerwaniem leczenia zwężającego źrenicę), podwójne widzenie, opadanie powiek, odwarstwienie naczyniówki (będące następstwem chirurgicznego zabiegu filtracyjnego) (patrz punkt 4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania). Zaburzenia ucha i błędnika: Szumy uszne. Zaburzenia serca: Kołatanie serca, zaburzenia rytmu serca, bradykardia, zatrzymanie akcji serca, blok serca, zastoinowa niewydolność serca. Zaburzenia naczyniowe: Obniżenie ciśnienia tętniczego, objaw Raynauda, objaw chłodnych rąk i stóp. Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: Skurcz oskrzeli (głównie u pacjentów z wcześniej występującymi zaburzeniami skurczowymi oskrzeli), duszność, kaszel. Zaburzenia żołądka i jelit: Nudności, biegunka, niestrawność, uczucie suchości w jamie ustnej. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneZaburzenia skóry i tkanki podskórnej: Łysienie, wysypka łuszczycopodobna lub nasilenie objawów łuszczycy. Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania: Osłabienie/zmęczenie, ból w klatce piersiowej, obrzęk. Dodatkowe działania niepożądane odnotowane w wyniku stosowania leków β-adrenolitycznych, mogące wystąpić podczas stosowania produktu leczniczego Latacom. Zaburzenia układu immunologicznego: Reakcje anafilaktyczne. Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: Hypoglikemia. Zaburzenia oka: Objawy przedmiotowe i podmiotowe podrażnienia oka (np. łzawienie, zaczerwienienie). Zaburzenia serca: Blok przedsionkowo-komorowy, niewydolność serca. Zaburzenia żołądka i jelit: Zaburzenia smaku, ból brzucha, wymioty. Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: Bóle mięśni. Zaburzenia układu rozrodczego i piersi: Zaburzenia seksualne. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Działania niepożądaneZgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, fax: + 48 22 49 21 309, e-mail: ndl@urpl.gov.pl Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Brak dostępnych danych dotyczących przedawkowania produktu zawierającego latanoprost i tymolol u ludzi. Objawy uogólnionego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, skurcz oskrzeli oraz zatrzymanie akcji serca. W przypadku wystąpienia tych objawów, należy wdrożyć leczenie objawowe i podtrzymujące. W przeprowadzonych badaniach ustalono, że tymolol nie jest usuwany z organizmu podczas dializy. Oprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia latanoprostu, mogą być przydatne następujące informacje: Leczenie: płukanie żołądka, jeżeli konieczne. Leczenie objawowe. Latanoprost jest w dużym stopniu metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml PrzedawkowanieDożylny wlew 3 μg/kg u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka 5,5 – 10 μg/kg wywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, osłabienie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. Objawy te miały słabe lub umiarkowane nasilenie i ustępowały po odstawieniu produktu, po upływie 4 godzin od zakończenia wlewu. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: Leki oftalmologiczne, leki blokujące receptory β-adrenergiczne – tymolol, produkty złożone. Kod ATC: S01E D51 Mechanizm działania Produkt Latacom zawiera dwie substancje czynne: latanoprost oraz tymololu maleinian. Obydwie substancje obniżają ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP) w wyniku różnych mechanizmów działania, a ich wspólne podanie prowadzi do większego obniżenia IOP, w porównaniu do działania każdej substancji osobno. Latanoprost, analog prostaglandyny F2α jest selektywnym prostanoidowym agonistą receptorów FP, który prowadzi do obniżenia IOP poprzez zwiększanie odpływu cieczy wodnistej. Główny mechanizm działania to zwiększanie przepływu naczyniówkowo-twardówkowego. Ponadto u ludzi obserwuje się również pewne ułatwienie przepływu (zmniejszenie oporu odpływu przez siateczkę beleczkowatą). CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneLatanoprost nie ma istotnego wpływu na produkcję cieczy wodnistej, barierę krew-ciecz wodnista, jak również na wewnątrzgałkowe krążenie krwi. Długotrwałe leczenie latanoprostem oczu u małp, które poddano pozatorebkowemu usunięciu soczewki, nie wpłynęło na czynność naczyń krwionośnych siatkówki, co zostało udowodnione w badaniu angiografii fluorescencyjnej. Podczas krótkotrwałego leczenia pacjentów z pseudofakią latanoprost również nie wywoływał przecieku fluoresceiny do tylnego odcinka oka. Tymolol jest nieselektywnym β-adrenolitykiem, działającym na receptory adrenergiczne β1 oraz β2, nie posiadającym wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej ani nieswoistego działania błonowego. Nie działa bezpośrednio hamująco na czynność mięśnia sercowego. Tymolol obniża IOP poprzez zmniejszanie wytwarzania cieczy wodnistej w nabłonku rzęskowym. Nie jest do końca jasny dokładny mechanizm działania leku, ale prawdopodobne jest jego działanie hamujące wytwarzanie cyklicznego AMP. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneNie stwierdzono istotnego wpływu tymololu na przepuszczalność bariery krew-ciecz wodnista dla białek osocza. W badaniach na królikach długotrwałe leczenie tymololem nie miało wpływu na wewnątrzgałkowy przepływ krwi. Działanie farmakodynamiczne Skutek kliniczny W badaniach ustalających dawkę, produkt zawierający latanoprost i tymolol spowodował istotnie większe obniżenie średniego dziennego IOP w porównaniu do monoterapii tymololem lub latanoprostem podawanymi raz na dobę. W dwóch trwających sześć miesięcy, dobrze kontrolowanych badaniach klinicznych, z zastosowaniem podwójnie ślepej próby, działanie produktu złożonego (latanoprost i tymolol) obniżające IOP porównano z monoterapią latanoprostem lub tymololem u pacjentów z IOP o wartości przynajmniej 25 mm Hg lub większej. Po początkowym, 2 do 4 tygodniowym okresie leczenia tymololem (średnie obniżenie IOP o 5 mm Hg od włączenia do badania), zanotowano dodatkowe zmniejszenie średniego IOP odpowiednio o 3,1 mm Hg, 2,0 mm Hg i 0,6 mm Hg po 6-miesięcznym leczeniu latanoprostem i tymololem, podawanym dwa razy na dobę. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakodynamiczneDziałanie produktu złożonego (latanoprost i tymolol) obniżające IOP zanotowano w trwającej 6 miesięcy otwartej, wydłużonej fazie tych badań. Uzyskane dane wskazują, że podawanie produktu wieczorem prowadzi do większego obniżenia IOP, w porównaniu do podawania produktu rano. Jednakże, ustalając zalecenia dotyczące dawkowania rano lub wieczorem, należy rozważyć dokładnie styl życia pacjenta oraz prawdopodobieństwo stosowania się do zaleceń. Należy mieć na uwadze, że w przypadku niedostatecznej skuteczności produktu złożonego, może być wciąż skuteczne osobne zastosowanie pojedynczych składników, tymololu i latanoprostu raz na dobę, co wykazują wyniki badań. Działanie produktu zawierającego latanoprost i tymolol rozpoczyna się po godzinie od podania i osiąga maksymalne stężenie w ciągu od sześciu do ośmiu godzin. Po wielokrotnym powtarzaniu schematu leczenia osiągano odpowiednie obniżenie IOP po 24 godzinach od podania leku. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Latanoprost Latanoprost jest nieaktywnym estrem izopropylowym, który po hydrolizie do kwasu latanoprostowego zachodzącej w rogówce przy udziale esteraz, uzyskuje aktywność biologiczną. Nieaktywny produkt dobrze wchłania się poprzez rogówkę i jest w całości hydrolizowany podczas przenikania przez nią. Badania przeprowadzone u ludzi wykazały, że maksymalne stężenie produktu w cieczy wodnistej, prawie 15 do 30 ng/ml, zostaje osiągnięte po około 2 godzinach od podania miejscowego samego latanoprostu. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego u małp dystrybucja latanoprostu odbywa się przede wszystkim w odcinku przednim oka, w spojówce i powiekach. Klirens osoczowy kwasu latanoprostowego wynosi 0,40 l/h/kg mc., natomiast współczynnik objętości dystrybucji jest niewielki i wynosi 0,16 l/kg, przyczyniając się do krótkiego okresu półtrwania produktu w osoczu, wynoszącego 17 minut. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetycznePo miejscowym podaniu produktu, ogólnoustrojowa biodostępność kwasu latanoprostowego wynosi 45%. Kwas latanoprostowy wiąże się z białkami osocza w 87%. W oku kwas latanoprostowy praktycznie nie jest metabolizowany. Metabolizm przebiega głównie w wątrobie. Podstawowe metabolity latanoprostu 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor nie wykazują lub wykazują nieznaczną aktywność biologiczną w badaniach na zwierzętach i są wydalane głównie w moczu. Tymolol Maksymalne stężenie tymololu w cieczy wodnistej osiągane jest po około l godzinie po miejscowym zakropleniu produktu. Część dawki przenika do krwioobiegu i maksymalne stężenie w osoczu o wartości l ng/ml osiągane jest po 10 do 20 minutach po miejscowym podaniu jednej kropli produktu do każdego oka raz na dobę (300 μg/dobę). Okres półtrwania produktu w osoczu wynosi około 6 godzin. Tymolol jest metabolizowany w wątrobie. Metabolity tymololu są wydalane w moczu wraz z częścią leku w postaci niezmienionej. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Właściwości farmakokinetyczneLatanoprost i tymolol Nie zaobserwowano żadnych interakcji farmakokinetycznych pomiędzy latanoprostem i tymololem. Jedyną różnicą była tendencja do utrzymywania się 2-krotnie większych stężeń latanoprostu w cieczy wodnistej po upływie l do 4 godzin od podania produktu złożonego (latanoprost i tymolol), w porównaniu z monoterapią. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Profil bezpieczeństwa miejscowego i ogólnoustrojowego poszczególnych składników leku jest dobrze poznany. Ponadto nie obserwowano żadnych niepożądanych objawów ogólnych lub ocznych u królików leczonych zewnętrznie produktem złożonym lub mieszaniną roztworów latanoprostu i tymololu w kroplach do oczu. Badania bezpieczeństwa farmakologicznego, genotoksyczności oraz działania rakotwórczego obydwu składników leku nie wykazały szczególnych zagrożeń u ludzi. Latanoprost nie wpływał na gojenie się ran rogówki u królików, natomiast tymolol hamował ten proces u królików i małp podczas podawania kropli częściej niż l raz na dobę. Podczas stosowania latanoprostu nie stwierdzono wpływu na płodność samców i samic szczurów oraz wpływu teratogennego u szczurów i królików. Nie zaobserwowano embriotoksyczności po zastosowaniu dożylnych dawek o wielkości do 250 μg/kg/dobę. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieJednakże latanoprost powodował uszkodzenia zarodka i płodu, polegające na zwiększonym występowaniu późnej resorpcji i aborcji oraz zmniejszeniu masy ciała płodów u królików w przypadku dawek dożylnych o wielkości 5 μg/kg/dobę i większych (w przybliżeniu 100-krotność dawki terapeutycznej). Tymolol nie wykazał wpływu na płodność samców i samic szczurów, ani działania teratogennego u myszy, szczurów i królików. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Sodu chlorek Benzalkoniowy chlorek Sodu diwodorofosforan dwuwodny Disodu fosforan dwunastowodny Woda oczyszczona Sodu wodorotlenek – do ustalenia właściwego pH Kwas solny 1 M – do ustalenia właściwego pH 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Badania in vitro wykazały, że pod wpływem zmieszania produktu leczniczego z kroplami do oczu zawierającymi tiomersal następowało wytrącenie substancji. Jeśli jest konieczne podawanie leków zawierających tiomersal, należy zachować co najmniej 5 minutowy odstęp między ich zakropleniem, a podaniem produktu Latacom. 6.3 Okres ważności 3 lata Po pierwszym otwarciu: 28 dni – Nie przechowywać w temperaturze powyżej 25°C. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przechowywać w lodówce (2°C – 8°C). Warunki przechowywania po pierwszym otwarciu, patrz punkt 6.3. CHPL leku Latacom, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg)/ml Dane farmaceutyczne6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Przezroczysta butelka LDPE z przezroczystym kroplomierzem LDPE i białą zakrętką z HDPE w tekturowym pudełku. Wielkości opakowań: 1 x 2,5 ml 3 x 2,5 ml 6 x 2,5 ml Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Bez specjalnych wymagań. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO Latanoprost + Timolol Genoptim, 50 μg/ml + 5 mg/ml, krople do oczu, roztwór 2. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY 1 ml roztworu zawiera 50 μg latanoprostu (Latanoprostum) i 6,8 mg maleinianu tymololu, co odpowiada 5 mg tymololu (Timololum). 2,5 ml roztworu kropli do oczu (zawartość jednego opakowania) zawiera 125 μg latanoprostu i 17 mg tymololu maleinianu, co odpowiada 12,5 mg tymololu. Jedna kropla zawiera około 1,5 mikrograma latanoprostu i 150 mikrogramów tymololu. Substancje pomocnicze o znanym działaniu: benzalkoniowy chlorek, fosforany. 1 ml roztworu zawiera 0,2 mg benzalkoniowego chlorku. 2,5 ml roztworu (zawartość jednego opakowania) zawiera 0,5 mg benzalkoniowego chlorku. 1 ml roztworu zawiera 6,39 mg sodu diwodorofosforanu jednowodnego i 2,89 mg disodu fosforanu bezwodnego (całkowita zawartość fosforanów wynosi 6,345 mg/ml). CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Nazwa produktu leczniczego, skład i postać farmaceutyczna2,5 ml roztworu (zawartość jednego opakowania) zawiera 15,98 mg sodu diwodorofosforanu jednowodnego i 7,23 mg disodu fosforanu bezwodnego. Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz punkt 6.1. 3. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA Krople do oczu, roztwór. Przejrzysty, bezbarwny roztwór. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Wskazania do stosowania4.1 Wskazania do stosowania Produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim jest wskazany do stosowania u dorosłych (w tym osób starszych) w celu obniżenia ciśnienia wewnątrzgałkowego (IOP ang. Intraocular Pressure) u pacjentów z jaskrą z otwartym kątem oraz podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym, u których reakcja na miejscowo stosowane leki β-adrenolityczne lub analogi prostaglandyn jest niewystarczająca. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Dawkowanie4.2 Dawkowanie i sposób podawania Dawkowanie Zalecane dawkowanie u osób dorosłych (w tym u pacjentów w podeszłym wieku) zalecane jest podawanie 1 kropli do oka lub obydwu oczu objętych procesem chorobowym raz na dobę. W przypadku pominięcia jednej dawki, należy kontynuować leczenie podając kolejną zaplanowaną dawkę. Nie należy przekraczać zalecanej dawki – 1 kropla raz na dobę do oka lub obydwu oczu objętych procesem chorobowym. Dzieci i młodzież: Nie określono bezpieczeństwa stosowania i skuteczności produktu leczniczego u dzieci i młodzieży. Sposób podawania Podanie do oka. Przed podaniem produktu leczniczego Latanoprost + Timolol Genoptim należy zdjąć soczewki kontaktowe. Soczewki można nałożyć ponownie po upływie 15 minut od podania kropli (patrz punkt 4.4). Jeżeli stosuje się więcej niż jeden lek okulistyczny, należy zachować co najmniej 5-minutową przerwę między ich podaniem. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml DawkowanieJeśli podczas zakraplania produktu leczniczego stosuje się uciśnięcie kanału nosowo-łzowego lub zamknięcie powiek przez 2 minuty, wchłanianie ogólnoustrojowe jest zmniejszone. Może to ograniczyć ogólnoustrojowe działanie produktu leczniczego oraz zwiększyć jego działanie miejscowe. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Przeciwwskazania4.3 Przeciwwskazania Produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim jest przeciwwskazany u pacjentów z: Chorobami przebiegającymi z nadreaktywnością oskrzeli, w tym astmą oskrzelową, astmą oskrzelową w wywiadzie, ciężką przewlekłą obturacyjną chorobą płuc. Bradykardią zatokową, zespołem chorego węzła zatokowego, blokiem węzła zatokowo-przedsionkowego, blokiem przedsionkowo-komorowym drugiego lub trzeciego stopnia niekontrolowanym za pomocą rozrusznika serca, jawną niewydolnością serca, wstrząsem kardiogennym. Nadwrażliwością na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą wymienioną w punkcie 6.1. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostrozności4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Działania ogólne: Tak jak inne stosowane miejscowo leki okulistyczne, produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim może się wchłaniać do krwiobiegu. Tymolol – związek, który należy do β-adrenolityków może wywoływać różne rodzaje działań niepożądanych, podobnie jak podawane drogą ogólną produkty lecznicze blokujące receptory β-adrenergiczne, w tym reakcje związane z układem sercowo-naczyniowym i płucnym. Częstość występowania ogólnoustrojowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym do oka jest mniejsza, niż po podaniu ogólnym. W celu zmniejszenia ogólnoustrojowego wchłaniania, patrz punkt 4.2. Zaburzenia serca Pacjenci cierpiący na choroby układu sercowo-naczyniowego (np. choroba wieńcowa, zespół Prinzmetala i niewydolność serca) oraz niedociśnienie tętnicze, leczeni β-adrenolitykami powinni być poddani krytycznej ocenie oraz należy u nich rozważyć terapię z wykorzystaniem innych substancji czynnych. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościPacjenci z chorobami układu sercowo-naczyniowego powinni być monitorowani pod kątem wystąpienia objawów pogorszenia tych chorób lub reakcji niepożądanych. Z powodu negatywnego wpływu na przewodnictwo, β-adrenolityki należy podawać z ostrożnością u pacjentów z blokiem serca pierwszego stopnia. Po zastosowaniu tymololu donoszono o występowaniu objawów ze strony serca oraz rzadko zgonów w wyniku niewydolności serca. Zaburzenia naczyniowe U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami krążenia obwodowego (np. ciężka postać choroby Raynauda lub zespołu Raynauda) należy zachować odpowiednie środki ostrożności. Zaburzenia układu oddechowego Po podaniu do oka niektórych β-adrenolityków donoszono o występowaniu objawów ze strony układu oddechowego, w tym zgonów w wyniku nagłego skurczu oskrzeli u pacjentów z astmą. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościLatanoprost + Timolol Genoptim należy stosować ostrożnie u pacjentów z łagodną i (lub) umiarkowaną postacią przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) i jedynie w przypadku, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko. Hipoglikemia/cukrzyca β-adrenolityki należy stosować ostrożnie u pacjentów narażonych na wystąpienie samoistnej hipoglikemii lub chorych na cukrzycę (szczególnie tych z nieodpowiednio kontrolowaną cukrzycą), ponieważ mogą one maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe ostrej hipoglikemii. β-adrenolityki mogą również maskować objawy nadczynności tarczycy. Choroby rogówki Stosowane do oka β-adrenolityki mogą powodować suchość oczu. Należy zachować ostrożność stosując lek u pacjentów z chorobami rogówki. Inne β-adrenolityki U pacjentów otrzymujących jednocześnie ogólnie działające β-adrenolityki, podczas stosowania tymololu może dojść do nasilenia działania zmniejszającego ciśnienie wewnątrzgałkowe lub znanych działań związanych z ogólnoustrojową blokadą receptorów β-adrenergicznych. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościNależy ściśle obserwować takich pacjentów. Nie jest zalecane stosowanie dwóch miejscowo działających β-adrenolityków (patrz punkt 4.5). Reakcje anafilaktyczne Podczas stosowania β-adrenolityków pacjenci z chorobą atopową w wywiadzie lub z ciężkimi reakcjami anafilaktycznymi wywołanymi przez różne alergeny w wywiadzie mogą być bardziej wrażliwi na powtórną ekspozycję na alergeny oraz mogą wykazywać brak odpowiedzi na dawki adrenaliny zazwyczaj stosowane w leczeniu reakcji anafilaktycznych. Odwarstwianie naczyniówki W wyniku stosowania leków zmniejszających ciśnienie wewnątrzgałkowe (np. tymolol, acetazolamid) obserwowano odwarstwianie naczyniówki po zabiegach filtracji. Znieczulenie do operacji Podawane do oka β-adrenolityki mogą blokować działanie ustrojowe β –agonistów, takich jak np. adrenalina. Należy poinformować anestezjologa, jeśli pacjent otrzymuje tymolol. Jednoczesne stosowanie innych leków Mogą wystąpić interakcje tymololu z innymi lekami (patrz punkt 4.5). CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościInne analogi prostaglandyn Jednoczesne stosowanie dwóch lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn lub pochodnych prostaglandyn nie jest zalecane. Zmiana pigmentacji tęczówki Latanoprost może stopniowo zmieniać kolor oczu poprzez zwiększenie ilości brązowego pigmentu w tęczówce. Podobnie jak w przypadku stosowania innych produktów leczniczych zawierających latanoprost, u 16-20% wszystkich pacjentów leczonych kroplami do oczu Latanoprost + Timolol Genoptim, przez okres do roku, występowało nasilenie pigmentacji tęczówki (na podstawie dokumentacji fotograficznej). Takie działanie obserwuje się przede wszystkim u pacjentów o tęczówkach mieszanego koloru, np. zielono-brązowych, żółto-brązowych, niebiesko/szaro-brązowych, a związane jest to ze zwiększaniem zawartości melaniny w melanocytach zrębu tęczówki. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościZazwyczaj brązowe zabarwienie wokół źrenicy rozprzestrzenia się koncentrycznie w kierunku obwodu tęczówki, ale zdarza się, że cała tęczówka lub tylko jej część staje się bardziej brązowa. U pacjentów z jednobarwnymi tęczówkami koloru niebieskiego, szarego, zielonego lub brązowego, w okresie dwóch lat obserwacji klinicznych leczenia latanoprostem, taka zmiana była obserwowana jedynie w pojedynczych przypadkach. Zmiana koloru tęczówki jest powolna i przez wiele miesięcy, a nawet lat może pozostawać niezauważona. Nie wiąże się ona z żadnymi objawami niepożądanymi czy zmianami patologicznymi. Po zaprzestaniu leczenia nie obserwuje się dalszego zwiększania ilości brązowego pigmentu w tęczówce, ale zmiana jej zabarwienia w trakcie leczenia może być trwała. Znamiona ani plamki obecne na tęczówkach przed leczeniem nie ulegają zmianom w czasie terapii. Leczenie nie powoduje odkładania się pigmentu w siatce włókien kolagenowych w kącie przesączania oka lub innych miejscach komory przedniej oka. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościPacjenci powinni być jednak regularnie badani i jeżeli dojdzie do zwiększenia pigmentacji tęczówki, oraz w zależności od stanu klinicznego, można rozważyć odstawienie leku. Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować pacjentów o możliwości zmiany zabarwienia tęczówki leczonego oka. Leczenie jednego oka może prowadzić do trwałej heterochromii. Zmiany dotyczące powiek i rzęs W związku ze stosowaniem latanoprostu zgłaszano przypadki ciemnienia skóry powiek, które może być odwracalne. Latanoprost może stopniowo zmieniać wygląd rzęs i włosów mieszkowych powieki leczonego oka; zmiany te obejmują wydłużenie, pogrubienie, zmianę zabarwienia i ilości rzęs lub włosów oraz nieprawidłowy kierunek wzrostu rzęs. Zmiany te ustępują po zakończeniu terapii. Jaskra Obecnie brak doświadczenia w zakresie stosowania latanoprostu w jaskrze zapalnej, neowaskularnej lub przewlekłej zamkniętego kąta przesączania, jaskrze z otwartym kątem u pacjentów z pseudofakią oraz jaskrze barwnikowej. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościLatanoprost nie działa lub działa w małym stopniu na źrenice, nie był dotychczas stosowany w ostrych atakach jaskry z zamkniętym kątem przesączania. Należy zachować ostrożność podczas podawania leku w tych stanach chorobowych do czasu uzyskania kompletnych danych. Opryszczkowe zapalenie rogówki Latanoprost należy stosować ostrożnie u pacjentów, u których wystąpiło w przeszłości opryszczkowe zapalenie rogówki. Należy unikać stosowania u pacjentów z obecnie występującym opryszczkowym zapaleniem rogówki oraz u pacjentów, u których występowało w przeszłości nawracające opryszczkowe zapalenie rogówki związane ze stosowaniem analogów prostaglandyn. Obrzęk plamki W trakcie leczenia latanoprostem obserwowano obrzęk plamki, w tym również jego torbielowatą postać. Objaw ten był wykrywany głównie u pacjentów z afakią, pseudofakią z przerwaną tylną torebką soczewki, jak również u pacjentów z grupy ryzyka wystąpienia obrzęku plamki. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Specjalne środki ostroznościProdukt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim należy ostrożnie stosować u tych pacjentów. Środek konserwujący Produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim zawiera benzalkoniowy chlorek, powszechnie stosowany środek konserwujący w produktach okulistycznych. Zgłaszano, że benzalkoniowy chlorek może powodować punktowate zapalenie rogówki i (lub), toksyczne wrzodziejące zapalenie rogówki lub podrażnienie oka. U pacjentów z zespołem suchego oka i u pacjentów ze zmianami dotyczącymi rogówki częste lub długotrwałe stosowanie produktu Latanoprost + Timolol Genoptim wymaga ścisłego monitorowania. Stosowanie soczewek kontaktowych Soczewki kontaktowe mogą absorbować benzalkoniowy chlorek, o którym wiadomo, że może zmieniać zabarwienie miękkich soczewek kontaktowych. Przed podaniem produktu Latanoprost + Timolol Genoptim należy zdjąć soczewki i nałożyć je ponownie po upływie 15 minut od podania kropli (patrz punkt 4.2). CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Interakcje4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji Nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących interakcji dla produktu Latanoprost + Timolol Genoptim. Donoszono o paradoksalnym zwiększeniu ciśnienia wewnątrzgałkowego po jednoczesnym podaniu do oka dwóch analogów prostaglandyn. Z tego powodu stosowanie dwóch lub więcej prostaglandyn, analogów prostaglandyn lub pochodnych prostaglandyn nie jest zalecane. Istnieje możliwość nasilenia działania produktu leczniczego i wywołania niedociśnienia tętniczego i (lub) znacznej bradykardii podczas równoczesnego stosowania kropli do oczu z β-adrenolitykiem, z doustnymi lekami blokującymi kanały wapniowe, lekami β-adrenolitycznymi, przeciwarytmicznymi (w tym amiodaronem), glikozydami naparstnicy, parasympatykomimetykami, guanetydyną. Raportowano przypadki ogólnoustrojowej nasilonej beta-blokady (np. spowolnienie akcji serca, zapaść) w trakcie jednoczesnego podawania tymololu z inhibitorami CYP2D6 (np. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Interakcjechinidyna, fluoksetyna, paroksetyna). Wpływ na wewnątrzgałkowe ciśnienie lub znany wpływ na ogólnoustrojową beta-blokadę może być nasilony podczas stosowania produktu leczniczego Latanoprost + Timolol Genoptim u pacjentów otrzymujących doustnie leki β-adrenolityczne, dlatego nie zaleca się stosowania miejscowo dwóch lub więcej leków β-adrenolitycznych. W trakcie jednoczesnego podawania oftalmologicznych β-adrenolityków z adrenaliną (epinefryną) sporadycznie zgłaszano przypadki rozszerzenia źrenic. Podwyższenie ciśnienia tętniczego krwi w wyniku nagłego odstawienia klonidyny może być nasilone podczas stosowania leków β-adrenolitycznych. Leki β-adrenolityczne mogą nasilać działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych. Mogą one maskować objawy przedmiotowe i podmiotowe hipoglikemii (patrz punkt 4.4). CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Wpływ na płodność, ciążę i laktację4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację Ciąża Latanoprost Brak wystarczających danych dotyczących stosowania latanoprostu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczny wpływ na rozmnażanie (patrz punkt 5.3). Potencjalne ryzyko dla ludzi jest nieznane. Tymolol Brak wystarczających danych dotyczących stosowania tymololu u kobiet w okresie ciąży. Tymololu nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że jest to konieczne. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Badania epidemiologiczne nie ujawniły wad rozwojowych, aczkolwiek wykazały ryzyko wystąpienia opóźnienia wewnątrzmacicznego wzrastania płodu podczas stosowania doustnych leków β-adrenolitycznych. Ponadto u noworodków obserwowano objawy podmiotowe i przedmiotowe beta-blokady (np. bradykardia, niedociśnienie tętnicze, niewydolność oddechowa i hipoglikemia) związane z podawaniem β-adrenolityków kobietom przed porodem. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Wpływ na płodność, ciążę i laktacjęJeśli produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim stosowany jest przed porodem, w trakcie pierwszych dni życia noworodek powinien być ściśle monitorowany. Nie należy stosować produktu leczniczego Latanoprost + Timolol Genoptim w okresie ciąży (patrz punkt 5.3). Karmienie piersi? β-adrenolityki przenikają do mleka matki. Jest mało prawdopodobne, aby tymolol w postaci kropli do oczu, podawany w dawkach terapeutycznych, był obecny w mleku matki w stopniu mogącym wywołać objawy blokady receptorów β u niemowląt. W celu zmniejszenia wchłaniania ogólnoustrojowego, patrz punkt 4.2. Latanoprost oraz jego metabolity również mogą przenikać do mleka matki. Nie należy stosować produktu leczniczego Latanoprost + Timolol Genoptim w okresie karmienia piersią. Płodność W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono, aby latanoprost czy tymolol wywierały jakikolwiek wpływ na płodność samców lub samic. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn Produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim wywiera niewielki wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn. Podobnie jak w przypadku innych produktów do oczu, po zakropleniu kropli do oczu może wystąpić przemijający okres nieostrego widzenia. Do czasu jego ustąpienia pacjent nie powinien prowadzić pojazdów i obsługiwać maszyn. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądane4.8 Działania niepożądane W przypadku latanoprostu, większość działań niepożądanych dotyczy oczu. Na podstawie danych uzyskanych w trakcie fazy rozszerzonej kluczowego badania klinicznego produktu leczniczego zawierającego latanoprost i tymolol u 16 do 20% pacjentów występowało nasilenie pigmentacji tęczówki, które może być trwałe. W badaniu otwartym, oceniającym profil bezpieczeństwa latanoprostu w ciągu 5 lat, zwiększona pigmentacja tęczówki wystąpiła u 33% pacjentów (patrz punkt 4.4). Inne działania niepożądane dotyczące oczu były najczęściej przemijające i występowały w czasie zakraplania dawki. W przypadku tymololu najpoważniejsze są ogólnoustrojowe działania niepożądane, w tym: bradykardia, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, skurcz oskrzeli oraz reakcje alergiczne. Tak jak inne stosowane do oczu produkty lecznicze, tymolol jest wchłaniany do krwiobiegu. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądaneMoże powodować podobne działania niepożądane jak obserwowane w trakcie leczenia β-adrenolitykami do stosowania ogólnego. Przypadki wystąpienia układowych działań niepożądanych po podaniu miejscowym są rzadsze niż w przypadku podania ogólnoustrojowego. Lista działań niepożądanych zawiera działania niepożądane obserwowane po podaniu do oka leków z klasy β-adrenolityków. Poniżej wymieniono działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych latanoprostu z tymololem. Działania niepożądane zostały pogrupowane według częstości występowania jak poniżej: bardzo często: (≥ 1/10), często: (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często: (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko: (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko: (< 1/10 000), częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądaneTabela 1: Działania niepożądane zaobserwowane w badaniach klinicznych latanoprostu z tymololem Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: cukrzyca, hipercholesterolemia Zaburzenia psychiczne: depresja Zaburzenia układu nerwowego: ból głowy Zaburzenia oka: nasilenie pigmentacji tęczówki, ból oczu, podrażnienie oczu (w tym uczucie kłucia, pieczenia, swędzenia, uczucie obecności ciała obcego w oczach), choroby rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie powiek, przekrwienie oczu, nieprawidłowe widzenie, choroby spojówek, zapalenie rogówki, światłowstręt, niewyraźne widzenie, zwiększone łzawienie Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: nadmierne owłosienie i zaburzenia skóry, wysypka skórna, świąd Dodatkowe działania niepożądane, związane ze stosowaniem poszczególnych składników produktu Latanoprost + Timolol Genoptim, obserwowane w badaniach klinicznych, po wprowadzeniu produktu do obrotu, zgłaszane spontanicznie lub opisywane w literaturze. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądaneDla Latanoprostu: Tabela 2: Działania niepożądane Latanoprostu Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Częstość nieznana Zakażenia i zarażenia pasożytnicze: opryszczkowe zapalenie rogówki Zaburzenia układu nerwowego: zawroty głowy Zaburzenia oka: zmiany dotyczące rzęs i włosów pierwotnych na powiekach (zwiększona długość, grubość, pigmentacja oraz ilość rzęs), punkcikowate ubytki nabłonka, suchość oczu, obrzęk powieki, obrzęk wokół oczu, zapalenie tęczówki, zapalenie błony naczyniowej oka, obrzęk plamki, w tym torbielowaty obrzęk plamki, zapalenie rogówki, obrzęk rogówki, nadżerki rogówki, nieprawidłowo skierowane rzęsy co czasami prowadzi do podrażnienia oka (trichaisis), torbiel tęczówki, światłowstręt, zmiany w obrębie oczodołów i powiek skutkujące pogłębieniem bruzdy powieki, reakcje skórne na powiekach, pojawienie się podwójnego rzędu rzęs na otworach gruczołów tarczkowych (distichiasis), bliznowaciejące zapalenie spojówek, ciemnienie skóry powiek Zaburzenia serca: niestabilna dławica piersiowa, dławica piersiowa, kołatanie serca Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: astma, zaostrzenie astmy, duszność Zaburzenia żołądka i jelit: nudności, wymioty Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: ból mięśni, ból stawów Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania: ból w klatce piersiowej *Może być potencjalnie związane ze środkiem konserwującym, benzalkoniowym chlorkiem. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądaneDla tymololu: Tabela 3: Działania niepożądane Maleinianu tymololu (podanie do oka) Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Częstość nieznana Zaburzenia układu immunologicznego: ogólnoustrojowa reakcja alergiczna w tym reakcja anafilaktyczna, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, miejscowa i uogólniona wysypka, świąd Zaburzenia metabolizmu i odżywiania: hipoglikemia, zamaskowanie objawów hipoglikemii Zaburzenia psychiczne: utrata pamięci, bezsenność, depresja, koszmary senne, zmiany zachowania i zaburzenia psychiki, w tym uczucie zmieszania, halucynacje, niepokój, dezorientacja, zdenerwowanie Zaburzenia układu nerwowego: udar naczyniowy mózgu, niedokrwienie mózgu, zawroty głowy, zaostrzenie objawów przedmiotowych i podmiotowych miastenii, parestezje, ból głowy, omdlenia Zaburzenia oka: odwarstwienie naczyniówki będące następstwem chirurgicznego zabiegu filtracyjnego (patrz punkt 4.4), erozja rogówki, zapalenie rogówki, podwójne widzenie, zmniejszenie czucia rogówki, objawy przedmiotowe i podmiotowe podrażnienia oka (np. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądanepieczenie, kłucie, swędzenie, łzawienie, zaczerwienienie), suchość oczu, opadanie powiek, zapalenie powiek, niewyraźne widzenie Zaburzenia ucha i błędnika: szumy uszne Zaburzenia serca: zatrzymanie akcji serca, niewydolność serca, blok przedsionkowo-komorowy, zastoinowa niewydolność serca, ból w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu serca, bradykardia, obrzęki, kołatanie serca Zaburzenia naczyniowe: objaw chłodnych rąk i stóp, zmniejszenie ciśnienia tętniczego, objaw Raynauda Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia: skurcz oskrzeli (głównie u pacjentów z wcześniej występującymi zaburzeniami skurczowymi oskrzeli), kaszel, duszność, niedrożność nosa, obrzęk płucny, niewydolność oddechowa Zaburzenia żołądka i jelit: ból brzucha, wymioty, biegunka, uczucie suchości w jamie ustnej, zaburzenia smaku, niestrawność, nudności, zwłóknienie pozaotrzewnowe Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej: wysypka, wysypka łuszczycopodobna, nasilenie objawów łuszczycy, łysienie Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej: ból mięśni Zaburzenia układu rozrodczego i piersi: zaburzenie czynności seksualnych, zmniejszone libido Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania: osłabienie, zmęczenie U niektórych pacjentów ze znacznym uszkodzeniem rogówki, stosujących krople do oczu zawierające fosforany, zgłaszano bardzo rzadko przypadki zwapnienia rogówki. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Działania niepożądaneZgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Przedawkowanie4.9 Przedawkowanie Brak jest dostępnych danych dotyczących przedawkowania latanoprostu z tymololem u ludzi. Objawy Objawy ogólnego przedawkowania tymololu to: bradykardia, niedociśnienie tętnicze, nagły skurcz oskrzeli i zatrzymanie akcji serca. Oprócz objawów podrażnienia oka oraz przekrwienia spojówek nie zaobserwowano innych ocznych lub ogólnych objawów przedawkowania latanoprostu. Leczenie W przypadku przedawkowania produktu zaleca się leczenie objawowe i podtrzymujące. Jeżeli dojdzie do przypadkowego spożycia, następujące informacje mogą być przydatne: Badania wykazały, że tymolol nie ulega łatwo dializie. Należy wykonać płukanie żołądka, jeżeli jest konieczne. Latanoprost jest w większości metabolizowany podczas pierwszego przejścia przez wątrobę. Dożylny wlew latanoprostu 3 μg/kg mc. u zdrowych ochotników nie wywoływał żadnych objawów, natomiast dawka latanoprostu 5,5 – 10 μg/kg mc. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Przedawkowaniewywołała nudności, bóle brzucha, zawroty głowy, zmęczenie, uderzenia gorąca i nadmierne pocenie. Zdarzenia te o nasileniu łagodnym do umiarkowanego zanikały bez leczenia w ciągu 4 godzin po zakończeniu wlewu. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakodynamiczne5.1 Właściwości farmakodynamiczne Grupa farmakoterapeutyczna: Leki oftalmologiczne – leki blokujące receptory β-adrenergiczne – tymolol, produkty złożone. Kod ATC: S01ED51 Mechanizm działania Produkt leczniczy Latanoprost + Timolol Genoptim zawiera dwie substancje czynne: latanoprost oraz maleinian tymololu. Obydwie substancje obniżają ciśnienie wewnątrzgałkowe (IOP) w wyniku różnych mechanizmów działania, a ich wspólne podanie prowadzi do większego obniżenia IOP, w porównaniu do działania którejkolwiek substancji stosowanej osobno. Latanoprost, analog prostaglandyny F2α jest selektywnym prostanoidowym agonistą receptorów FP, który prowadzi do obniżenia IOP poprzez zwiększanie odpływu cieczy wodnistej. Główny mechanizm działania to zwiększanie przepływu naczyniówkowo-twardówkowego. Ponadto u ludzi obserwuje się również pewne ułatwienie przepływu (zmniejszenie oporu odpływu przez siateczkę beleczkowatą). CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakodynamiczneLatanoprost nie ma istotnego wpływu na produkcję cieczy wodnistej, barierę krew-ciecz wodnista, jak również na wewnątrzgałkowe krążenie krwi. Długotrwałe leczenie latanoprostem oczu u małp, które, poddano pozatorebkowemu usunięciu soczewki, nie wpłynęło na czynność naczyń krwionośnych siatkówki, co zostało udowodnione w badaniu angiografii fluorescencyjnej. Podczas krótkotrwałego leczenia pacjentów z pseudofakią latanoprost również nie wywoływał przecieku fluoresceiny do tylnego odcinka oka. Tymolol jest nieselektywnym β-adrenolitykiem, działającym na receptory adrenergiczne β1 oraz β2, nie mającym wewnętrznej aktywności sympatykomimetycznej ani nieswoistego działania błonowego. Nie działa bezpośrednio hamująco na czynność mięśnia sercowego. Tymolol obniża IOP poprzez zmniejszanie wytwarzania cieczy wodnistej w nabłonku rzęskowym. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakodynamiczneNie jest do końca jasny dokładny mechanizm działania leku, ale prawdopodobnie jego działanie hamujące nadmierne wytwarzanie cyklicznego AMP wywołane jest przez endogenną beta-adrenergiczną stymulację. Nie stwierdzono istotnego wpływu tymololu na przepuszczalność bariery krew-ciecz wodnista dla białek osocza. W badaniach na królikach długotrwałe leczenie tymololem nie miało wpływu na wewnątrzgałkowy przepływ krwi. Działanie farmakodynamiczne Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania. W badaniach ustalających dawkę, produkt leczniczy zawierający latanoprost i tymolol spowodował istotnie większe obniżenie średniego dziennego IOP w porównaniu do monoterapii tymololem lub latanoprostem podawanymi raz na dobę. W dwóch, trwających sześć miesięcy, dobrze kontrolowanych badaniach klinicznych, z zastosowaniem podwójnie ślepej próby, działanie produktu leczniczego złożonego (latanoprost i tymolol) obniżające IOP porównano z monoterapią latanoprostem lub tymololem u pacjentów z IOP o wartości przynajmniej 25 mmHg lub większej. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakodynamicznePo początkowym, 2 do 4 tygodniowym okresie leczenia tymololem (średnie obniżenie IOP o 5 mmHg od włączenia do badania), zanotowano dodatkowe zmniejszenie średniego IOP odpowiednio o 3,1 mm Hg po 6-miesięcznym leczeniu produktem leczniczym zawierającym latanoprost z tymololem, 2,0 mmHg po 6-miesięcznym leczeniu latanoprostem i 0,6 mmHg po 6-miesięcznym leczeniu tymololem podawanym dwa razy na dobę. Efekt związany z obniżeniem IOP po zastosowaniu latanoprostu i maleinianu tymololu utrzymywał się w trakcie 6-miesięcznej otwartej, wydłużonej fazy tych badań przedłużenia badania „open label”. Dostępne dane wskazują, że stosowanie produktu leczniczego w godzinach wieczornych może być bardziej efektywne w obniżaniu IOP niż stosowanie w godzinach porannych. Jednakże, przed zaleceniem dawkowania w godzinach porannych lub wieczornych należy uwzględnić tryb życia pacjenta. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakodynamiczneNależy pamiętać, że w badaniach wykazano, iż w przypadku niewystarczającej skuteczności leczenia połączeniem substancji czynnych, zastosowanie osobno tymololu dwa razy na dobę i latanoprostu raz na dobę może być skuteczne. Działanie produktu leczniczego zawierającego latanoprost i tymolol rozpoczyna się w ciągu godziny od podania i osiąga maksymalne nasilenie w ciągu od sześciu do ośmiu godzin. Po wielokrotnym powtarzaniu schematu leczenia osiągano odpowiednie obniżenie IOP do 24 godzin od podania leku. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakokinetyczne5.2 Właściwości farmakokinetyczne Latanoprost Wchłanianie Latanoprost jest nieaktywnym estrem izopropylowym, który po hydrolizie do kwasu latanoprostowego zachodzącej w rogówce przy udziale esteraz, uzyskuje aktywność biologiczną. Estry kwasu latanoprostowego dobrze wchłaniają się poprzez rogówkę i są w całości hydrolizowane podczas przenikania przez nią. Dystrybucja Badania przeprowadzone u ludzi wykazały, że maksymalne stężenie leku w cieczy wodnistej, około 15 do 30 ng/ml, występuje po około 2 godzinach od podania miejscowego samego latanoprostu. Po miejscowym podaniu do worka spojówkowego u małp dystrybucja latanoprostu odbywa się przede wszystkim w odcinku przednim oka, w spojówce i powiekach. Klirens osoczowy kwasu latanoprostowego wynosi 0,4 l/h./kg/mc., natomiast współczynnik objętości dystrybucji jest niewielki i wynosi 0,16 l/kg, przyczyniając się do krótkiego okresu półtrwania leku w osoczu, wynoszącego 17 minut. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakokinetycznePo miejscowym podaniu leku do oka, ogólnoustrojowa biodostępność kwasu latanoprostowego wynosi 45%. Kwas latanoprostowy wiąże się z białkami osocza w 87%. Metabolizm i eliminacja W oku kwas latanoprostowy praktycznie nie jest metabolizowany. Metabolizm przebiega głównie w wątrobie. Podstawowe metabolity latanoprostu 1,2-dinor i 1,2,3,4-tetranor nie wykazują lub wykazują nieznaczną aktywność biologiczną w badaniach na zwierzętach i są wydalane głównie w moczu. Tymolol Wchłanianie i dystrybucja Maksymalne stężenie tymololu w cieczy wodnistej osiągane jest po około 1 godzinie po miejscowym podaniu leku. Część dawki przenika do krwioobiegu i maksymalne stężenie w osoczu o wartości 1 ng/ml osiągane jest po 10 do 20 minutach, po miejscowym podaniu jednej kropli leku do każdego oka raz na dobę (300 μg/dobę). Metabolizm Okres półtrwania leku w osoczu wynosi około 6 godzin. Tymolol jest w znacznym stopniu metabolizowany w wątrobie. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Właściwości farmakokinetyczneEliminacja Metabolity tymololu są wydalane w moczu wraz z częścią leku w postaci niezmienionej. Latanoprost + Timolol Genoptim (latanoprost + tymolol) Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne Nie zaobserwowano żadnych interakcji farmakokinetycznych pomiędzy latanoprostem i tymololem. Jedyną różnicą była tendencja do utrzymywania się 2-krotnie większych stężeń kwasu latanoprostowego w cieczy wodnistej po upływie 1 do 4 godzin od podania kropli do oczu zawierających latanoprost i tymolol, w porównaniu z monoterapią. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie Profil bezpieczeństwa miejscowego i ogólnoustrojowego poszczególnych składników leku jest dobrze poznany. Nie obserwowano żadnych niepożądanych objawów ogólnych lub ocznych u królików leczonych miejscowo produktem leczniczym złożonym lub podczas jednoczesnego stosowania roztworów latanoprostu i tymololu w kroplach do oczu. Badania bezpieczeństwa farmakologicznego, genotoksyczności oraz działania rakotwórczego obydwu składników leku nie wykazały szczególnych zagrożeń u ludzi. Latanoprost nie wpływał na gojenie się ran rogówki u królików, natomiast tymolol hamował ten proces u królików i małp podczas podawania kropli częściej niż 1 raz na dobę. Podczas stosowania latanoprostu nie stwierdzono wpływu na płodność samców i samic szczurów oraz wpływu teratogennego u szczurów i królików. Nie zaobserwowano embriotoksyczności u szczurów po zastosowaniu dożylnych dawek o wielkości do 250 μg/kg/dobę. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Przedkliniczne dane o bezpieczeństwieJednakże latanoprost powodował uszkodzenia zarodka i płodu, polegające na zwiększonym występowaniu późnej resorpcji i poronień oraz zmniejszeniu masy ciała płodów u królików w przypadku dawek dożylnych o wielkości 5 μg/kg/dobę (w przybliżeniu 100-krotność dawki terapeutycznej) i większych. Tymolol nie wykazał wpływu na płodność samców i samic szczurów, ani działania teratogennego u myszy, szczurów i królików. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Dane farmaceutyczne6. DANE FARMACEUTYCZNE 6.1 Wykaz substancji pomocniczych Benzalkoniowy chlorek Sodu chlorek Sodu diwodorofosforan jednowodny Disodu fosforan bezwodny Kwas solny 10% (do ustalenia pH 6,0) Sodu wodorotlenek 10% (do ustalenia pH 6,0) Woda do wstrzykiwań 6.2 Niezgodności farmaceutyczne Badania in vitro wykazały, że pod wpływem zmieszania leku z kroplami do oczu zawierającymi tiomersal następowało wytrącenie substancji. Jeśli takie produkty lecznicze są stosowane jednocześnie z produktem leczniczym Latanoprost + Timolol Genoptim, krople do oczu należy podawać w odstępach co najmniej 5 minutowych. 6.3 Okres ważności 2 lata. Po pierwszym otwarciu butelki: 4 tygodnie. 6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania Przed pierwszym otwarciem butelki lek należy przechowywać w lodówce (2°C – 8°C). Przechowywać w oryginalnym opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem. CHPL leku Latanoprost Timolol Genoptim, krople do oczu, roztwór, (50 mcg + 5 mg) /ml Dane farmaceutycznePo pierwszym otwarciu butelki lek może być przechowywany przez okres 4 tygodni w temperaturze poniżej 25°C. Po upływie tego czasu lek należy wyrzucić. Butelkę należy przechowywać w oryginalnym opakowaniu zewnętrznym w celu ochrony przed światłem. 6.5 Rodzaj i zawartość opakowania Biała butelka z LDPE o pojemności 5 ml, z białym kroplomierzem z LDPE i białą zakrętką z HDPE, z zabezpieczeniem gwarancyjnym, w tekturowym pudełku. Każda butelka zawiera 2,5 ml roztworu kropli do oczu. Wielkość opakowania: 1 x 2,5 ml. 6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania Przed pierwszym użyciem leku należy usunąć nasadkę. Wszelkie niewykorzystane resztki produktu leczniczego lub jego odpady należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami.
|
|
Kategorie
Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Dermokosmetyki
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczne
