Jak dawkować indometacynę? Zasady ogólne
Indometacyna (łac. Indometacinum) występuje w kilku postaciach i może być stosowana doustnie (tabletki o przedłużonym uwalnianiu), miejscowo na skórę (aerozol, roztwór) oraz jako krople do oczu. Każda z tych form wymaga przestrzegania odmiennych zasad dawkowania, dostosowanych do wieku pacjenta, rodzaju schorzenia oraz indywidualnej tolerancji leku123.
Dawkowanie tabletek o przedłużonym uwalnianiu (doustnie)
- Dorośli: Standardowa dawka w chorobach układu kostno-mięśniowo-stawowego to 1 tabletka (75 mg) jeden lub dwa razy na dobę, w zależności od skuteczności i tolerancji leczenia1456.
- Bolesne miesiączkowanie: 1 tabletka (75 mg) raz na dobę, rozpoczynając od pojawienia się bólu lub krwawienia, przez okres trwania objawów1456.
- Tabletki należy przyjmować razem z posiłkiem lub mlekiem, aby ograniczyć ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego78910.
- Leczenie zaczyna się od najmniejszej skutecznej dawki, którą można zwiększyć w razie potrzeby78910.
- Lek należy stosować przez najkrótszy możliwy czas, nie przekraczając dawki zaleconej przez lekarza78910.
Dawkowanie aerozolu do stosowania zewnętrznego (na skórę)
- Dorośli: Aerozol z indometacyną (1% roztwór, 10 mg/1 g) nakłada się 3 do 5 razy dziennie na bolesny obszar. Na jednorazowe użycie przypada 0,5 ml do 1,5 ml roztworu (czyli 4 mg do 12 mg indometacyny). Całkowita dawka dobowa nie powinna przekroczyć 7,5 ml roztworu, co odpowiada 60 mg indometacyny211121314.
- Lek przeznaczony jest wyłącznie do użytku zewnętrznego. Nie należy stosować go na otwarte rany, błony śluzowe ani pod opatrunki okluzyjne211121314.
- Leczenie trwa zazwyczaj 1 do 2 tygodni, a o długości terapii decyduje lekarz. Nie zaleca się stosowania przez dłuższy czas1516171819.
Dawkowanie kropli do oczu
- Dorośli: Schemat dawkowania zależy od celu stosowania:
- Przeciwdziałanie zwężeniu źrenicy podczas zabiegu: 4 krople w dniu poprzedzającym zabieg oraz 4 krople w ciągu 3 godzin przed zabiegiem.
- Zapobieganie zapaleniu po operacji zaćmy: 1 kropla 4 do 6 razy na dobę, aż do ustąpienia objawów zapalenia. Leczenie rozpoczyna się 24 godziny przed zabiegiem.
- Leczenie bólu po keratektomii: 1 kropla 4 razy na dobę przez kilka pierwszych dni po zabiegu3.
- Krople do oczu nie są zalecane dla dzieci, ponieważ brak jest badań potwierdzających bezpieczeństwo i skuteczność w tej grupie wiekowej3.
- Pacjenci w podeszłym wieku powinni przyjmować najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas, ze względu na większe ryzyko działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego i nerek.
- W tej grupie wiekowej konieczna jest regularna kontrola stanu zdrowia, zwłaszcza jeśli występują choroby współistniejące, takie jak niewydolność nerek, wątroby lub serca1456.
- U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby zaleca się ostrożność i stosowanie możliwie najmniejszych dawek, z monitorowaniem funkcji tych narządów20212223.
Dawkowanie indometacyny w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Tabletki doustne: Nie zaleca się stosowania indometacyny w tej postaci u dzieci z powodu braku danych dotyczących bezpieczeństwa1456.
- Aerozol do stosowania zewnętrznego: Nie zaleca się stosowania u dzieci i młodzieży. W wyjątkowych przypadkach, po dokładnej ocenie lekarza, możliwe jest rozważenie leczenia u młodzieży powyżej 14. roku życia, ale tylko przy istotnych wskazaniach2425262728.
- Krople do oczu: Nie prowadzono badań u dzieci, dlatego nie zaleca się stosowania w tej grupie wiekowej3.
Pacjenci w podeszłym wieku
- Stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez możliwie najkrótszy czas.
- Wskazane jest monitorowanie stanu zdrowia ze względu na większe ryzyko działań niepożądanych1456.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- Stosować możliwie najmniejsze dawki indometacyny i monitorować czynność nerek.
- W przypadku ciężkiej niewydolności nerek – indometacyna jest przeciwwskazana29303132.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- Stosować ostrożnie, zaleca się możliwie najmniejsze dawki i regularną kontrolę czynności wątroby.
- W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby – indometacyna jest przeciwwskazana29303132.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Trzeci trymestr ciąży: Stosowanie indometacyny jest przeciwwskazane.
- Pierwszy i drugi trymestr oraz okres karmienia piersią: Indometacyna może być stosowana tylko w szczególnych przypadkach, jeśli lekarz uzna to za konieczne i po rozważeniu korzyści oraz ryzyka3334353637.
- Nie należy przekraczać maksymalnej dobowej dawki leku – w przypadku aerozolu do stosowania zewnętrznego jest to 60 mg indometacyny na dobę.
- W razie pominięcia dawki, nie należy stosować dawki podwójnej – należy przyjąć kolejną dawkę zgodnie z harmonogramem78910.
- W razie jakichkolwiek niepokojących objawów (np. bóle brzucha, krwawienia, reakcje alergiczne) należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem38394041.
Zmiany dawkowania w zależności od wskazania
Dawkowanie indometacyny zależy od rodzaju schorzenia oraz postaci leku:
- W chorobach przewlekłych układu ruchu stosuje się najczęściej tabletki doustne, przyjmowane regularnie raz lub dwa razy dziennie1456.
- W leczeniu doraźnym bólu pourazowego lub stanów zapalnych tkanek miękkich korzysta się z aerozolu do stosowania zewnętrznego, nakładanego miejscowo przez krótki czas (zwykle do 2 tygodni)211121314.
- Krople do oczu stosowane są według indywidualnego schematu, zależnego od zabiegu okulistycznego i zaleceń lekarza3.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Aerozol do stosowania zewnętrznego: Maksymalna dawka dobowa to 7,5 ml roztworu, co odpowiada 60 mg indometacyny211121314.
- Tabletki doustne: Nie podano jednoznacznej maksymalnej dawki dobowej w ulotkach, jednak należy bezwzględnie przestrzegać zaleceń lekarza.
- Przedawkowanie indometacyny może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, takich jak nudności, wymioty, ból brzucha, krwawienia z przewodu pokarmowego, zaburzenia orientacji, senność czy drgawki42434445464748.
Indometacyna – dawkowanie w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (tabletki doustne) | 1 tabletka (75 mg) raz lub dwa razy na dobę; przyjmować z posiłkiem lub mlekiem1456 |
| Dorośli (aerozol do stosowania zewnętrznego) | 3–5 razy dziennie na bolesny obszar, jednorazowo 0,5–1,5 ml; maksymalnie 7,5 ml (60 mg indometacyny) na dobę211121314 |
| Dorośli (krople do oczu) | 1 kropla 4–6 razy na dobę (schemat zależny od wskazania i zaleceń lekarza)3 |
| Dzieci i młodzież | Nie zaleca się stosowania1243 |
| Osoby starsze | Stosować najmniejszą skuteczną dawkę przez najkrótszy możliwy czas; monitorować stan zdrowia1456 |
| Pacjenci z niewydolnością nerek lub wątroby | Możliwe tylko przy łagodnych zaburzeniach i pod kontrolą lekarza; przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności29303132 |
| Kobiety w ciąży (III trymestr) | Przeciwwskazane29303132 |
Indometacyna – elastyczne dawkowanie i bezpieczeństwo
Indometacyna to lek, którego dawkowanie musi być zawsze dostosowane do indywidualnych potrzeb, postaci leku oraz stanu zdrowia pacjenta. Dla uzyskania najlepszych efektów i minimalizacji ryzyka działań niepożądanych, należy ściśle przestrzegać zaleceń lekarza oraz informacji zawartych w ulotce. W razie jakichkolwiek wątpliwości co do dawkowania, warto skonsultować się ze specjalistą. Dzięki różnym formom podania – doustnej, miejscowej i okulistycznej – indometacyna może być stosowana w wielu różnych schorzeniach, zawsze z zachowaniem zasad bezpieczeństwa.


















