Ogólne zasady dawkowania eliglustatu

Eliglustat jest stosowany w leczeniu dorosłych pacjentów z chorobą Gauchera typu 1, u których zidentyfikowano określony typ metabolizmu związany z enzymem CYP2D6. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie testu genetycznego, aby ustalić, czy pacjent jest tzw. słabym, średnim czy szybkim metabolizerem tej substancji12.

Eliglustat dostępny jest w postaci twardych kapsułek do stosowania doustnego. Każda kapsułka zawiera 84,4 mg eliglustatu34.

Standardowe dawki i częstotliwość podawania

Lek należy połykać w całości, popijając wodą, niezależnie od posiłków. Nie wolno rozgniatać, rozpuszczać ani otwierać kapsułek. Zaleca się unikanie spożywania grejpfrutów lub soku z grejpfrutów podczas terapii78.

Pominięcie dawki

W przypadku pominięcia dawki należy przyjąć kolejną dawkę o zwykłej porze. Nie należy podwajać dawki w celu uzupełnienia pominiętej56.

Ważne: Dawkowanie eliglustatu musi być dostosowane do indywidualnych cech metabolicznych pacjenta. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wykonanie testu genetycznego, który określi, jak szybko organizm rozkłada lek. Niewłaściwe dobranie dawki może prowadzić do braku skuteczności lub zwiększenia ryzyka działań niepożądanych. U niektórych osób, u których stwierdzono ultraszybki lub nieokreślony metabolizm CYP2D6, stosowanie eliglustatu jest przeciwwskazane56.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

Nie określono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania eliglustatu u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat. Brak danych o stosowaniu w tej grupie wiekowej, dlatego lek nie jest zalecany dla dzieci i młodzieży910.

Pacjenci w podeszłym wieku

Dostępne doświadczenie w leczeniu osób w podeszłym wieku jest ograniczone, ale nie ma konieczności modyfikowania dawki ze względu na wiek. Zaleca się jednak ostrożność oraz regularne monitorowanie stanu zdrowia pacjenta910.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • Pacjenci ze szybkim metabolizmem (EM): w przypadku łagodnych, umiarkowanych lub ciężkich zaburzeń nerek – nie jest konieczne dostosowanie dawki. Zalecana dawka to 84 mg dwa razy na dobę1112.
  • Pacjenci ze schyłkową niewydolnością nerek (ESRD): stosowanie eliglustatu nie jest zalecane910.
  • Pacjenci ze średnim (IM) lub słabym (PM) metabolizmem: w przypadku jakichkolwiek zaburzeń czynności nerek, stosowanie eliglustatu nie jest zalecane910.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

  • Szybki metabolizm (EM):
    • Ciężkie zaburzenia czynności wątroby (klasa C): stosowanie przeciwwskazane1314.
    • Umiarkowane zaburzenia (klasa B): nie jest zalecane stosowanie1314.
    • Łagodne zaburzenia (klasa A): zwykle nie wymaga zmiany dawki, zalecana dawka to 84 mg dwa razy na dobę1314.
  • Średni (IM) lub słaby (PM) metabolizm: przy jakichkolwiek zaburzeniach czynności wątroby – stosowanie nie jest zalecane1314.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Brak jest wystarczających danych dotyczących stosowania eliglustatu u kobiet w ciąży i podczas karmienia piersią. W badaniach na zwierzętach wykazano przenikanie leku przez łożysko oraz do mleka, ale nie odnotowano szkodliwego wpływu na rozwój płodu przy dawkach stosowanych u ludzi. Ze względu na brak danych, stosowanie eliglustatu w ciąży i podczas laktacji nie jest zalecane1516.

Ważne: W przypadku współistniejących zaburzeń czynności nerek lub wątroby oraz przyjmowania innych leków, dawkowanie eliglustatu może wymagać dodatkowej indywidualnej oceny. Niektóre leki mogą wpływać na stężenie eliglustatu w organizmie, zwiększając ryzyko działań niepożądanych lub zmniejszając skuteczność leczenia. Przeciwwskazane jest stosowanie eliglustatu w niektórych kombinacjach leków oraz u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami wątroby czy nerek1718.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

Eliglustat jest wskazany wyłącznie do leczenia dorosłych pacjentów z chorobą Gauchera typu 1, dlatego nie występują różnice w schematach dawkowania w zależności od innych wskazań1920.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

W zalecanym schemacie leczenia maksymalna dawka dobowa nie powinna przekraczać 168 mg (czyli 84 mg dwa razy na dobę) dla pacjentów ze średnim lub szybkim metabolizmem CYP2D6 oraz 84 mg na dobę dla pacjentów ze słabym metabolizmem CYP2D656.

Przekroczenie zalecanej dawki może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, zaburzenia równowagi, spadek ciśnienia tętniczego, zwolnienie akcji serca, nudności i wymioty. W przypadku przedawkowania zalecane jest leczenie objawowe oraz ścisłe monitorowanie stanu pacjenta2122.

Tabela podsumowująca schemat dawkowania eliglustatu

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli ze średnim (IM) lub szybkim (EM) metabolizmem CYP2D6 84 mg dwa razy na dobę doustnie
Dorośli ze słabym (PM) metabolizmem CYP2D6 84 mg raz na dobę doustnie
Dzieci i młodzież (do 18 lat) Nie zaleca się stosowania
Osoby starsze Dawka jak u dorosłych, brak konieczności modyfikacji
Pacjenci z łagodnymi/umiarkowanymi/ciężkimi zaburzeniami nerek (EM) 84 mg dwa razy na dobę; brak konieczności modyfikacji
Pacjenci z zaburzeniami nerek (IM/PM lub EM z ESRD) Nie zaleca się stosowania
Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami wątroby (EM) lub jakimikolwiek zaburzeniami wątroby (IM/PM) Stosowanie przeciwwskazane lub niezalecane
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie zaleca się stosowania

Eliglustat – dawkowanie dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta

Dawkowanie eliglustatu wymaga dokładnego określenia typu metabolizmu CYP2D6 u pacjenta, co pozwala na dobranie skutecznej i bezpiecznej dawki. W przypadku osób dorosłych ze średnim lub szybkim metabolizmem lek przyjmuje się dwa razy na dobę, natomiast u osób ze słabym metabolizmem – raz dziennie. W szczególnych przypadkach, takich jak zaburzenia czynności nerek czy wątroby, a także w grupach specjalnych, jak dzieci, młodzież czy kobiety w ciąży, stosowanie eliglustatu jest ograniczone lub niezalecane. Stosowanie się do zaleceń dotyczących dawkowania minimalizuje ryzyko działań niepożądanych i zapewnia najlepsze efekty terapii.

Pytania i odpowiedzi

Jak często przyjmuje się eliglustat?

U większości dorosłych pacjentów eliglustat przyjmuje się dwa razy na dobę, a u osób ze słabym metabolizmem raz na dobę12.

Czy eliglustat można stosować u dzieci?

Nie zaleca się stosowania eliglustatu u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności34.

Czy trzeba zmieniać dawkę eliglustatu przy problemach z nerkami lub wątrobą?

W przypadku niektórych zaburzeń nerek lub wątroby stosowanie eliglustatu jest przeciwwskazane lub niezalecane. U osób ze średnim lub słabym metabolizmem i zaburzeniami tych narządów lek nie powinien być stosowany5678.

Czy można przyjmować eliglustat razem z innymi lekami?

Eliglustat może wchodzić w interakcje z innymi lekami, zwłaszcza wpływającymi na enzymy CYP2D6 i CYP3A. Niektóre połączenia są przeciwwskazane910.