Jak działa aprocitentan?

Aprocitentan to substancja należąca do grupy leków przeciwnadciśnieniowych, określanych jako antagoniści receptorów endoteliny1. Endotelina to związek naturalnie występujący w organizmie, który powoduje zwężenie naczyń krwionośnych i podwyższa ciśnienie tętnicze1. U osób z nadciśnieniem tętniczym ilość endoteliny jest zwiększona, co utrudnia kontrolę ciśnienia. Aprocitentan blokuje działanie endoteliny na jej receptory, dzięki czemu pomaga rozszerzyć naczynia krwionośne i obniżyć ciśnienie krwi1. Skuteczność i bezpieczeństwo aprocitentanu zostały potwierdzone w badaniach klinicznych z udziałem pacjentów z trudnym do leczenia nadciśnieniem tętniczym2.

Wskazania do stosowania aprocitentanu

Wskazania u dorosłych

Aprocitentan jest przeznaczony do stosowania u dorosłych pacjentów, u których ciśnienie tętnicze nie jest prawidłowo kontrolowane pomimo jednoczesnego przyjmowania co najmniej trzech różnych leków obniżających ciśnienie, w tym diuretyku (leku moczopędnego)3. Taka sytuacja określana jest jako oporne nadciśnienie tętnicze.

Substancja ta nie jest przeznaczona do stosowania jako pierwszy lek na nadciśnienie. Zawsze stosuje się ją w połączeniu z innymi lekami, najczęściej należącymi do trzech głównych grup: antagonistów receptora angiotensyny, antagonistów kanału wapniowego oraz leków moczopędnych4.

  • Oporne nadciśnienie tętnicze: Aprocitentan jest wskazany, gdy standardowe leczenie trzema różnymi lekami nie przynosi oczekiwanych rezultatów i ciśnienie tętnicze pozostaje zbyt wysokie3.
Ważne: Aprocitentan nie jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Jest przeznaczony wyłącznie dla pacjentów dorosłych, u których pomimo stosowania trzech różnych leków przeciwnadciśnieniowych, ciśnienie krwi nadal pozostaje zbyt wysokie. Leczenie aprocitentanem powinno być zawsze uzupełnieniem dotychczasowej terapii i odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarza, szczególnie ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych, takich jak obrzęki lub zmiany w wynikach badań laboratoryjnych35.

Wskazania u dzieci i młodzieży

Aprocitentan nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci ani młodzieży. Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek przeprowadzania badań tej substancji w populacji dziecięcej, dlatego nie należy stosować aprocitentanu w leczeniu nadciśnienia tętniczego u osób poniżej 18 roku życia6.

Stosowanie aprocitentanu w szczególnych grupach pacjentów

Osoby starsze

Aprocitentan może być stosowany u osób starszych, w tym u pacjentów w wieku 65 lat i więcej, jednak u tych osób może występować większe ryzyko działań niepożądanych, takich jak obrzęki, niedokrwistość czy pogorszenie niewydolności serca7. W badaniach klinicznych wykazano, że skuteczność aprocitentanu była podobna u osób starszych jak i młodszych8.

Pacjenci z niewydolnością nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (szczególnie jeśli wskaźnik eGFR jest niższy niż 60 ml/min/1,73 m2) może występować większe ryzyko obrzęków i niedokrwistości podczas leczenia aprocitentanem9. Nie zaleca się stosowania aprocitentanu u osób z ciężką niewydolnością nerek (eGFR poniżej 15 ml/min/1,73 m2) oraz u pacjentów dializowanych9.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

Aprocitentan jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz u kobiet w wieku rozrodczym, które nie stosują skutecznej antykoncepcji10. Przed rozpoczęciem leczenia konieczne jest wykonanie testu ciążowego, a podczas terapii oraz miesiąc po jej zakończeniu – regularne badania kontrolne10.

Pamiętaj:

  • Aprocitentan nie jest odpowiedni dla dzieci i młodzieży – nie powinien być stosowany w tej grupie wiekowej.
  • Kobiety w ciąży oraz karmiące piersią nie mogą przyjmować aprocitentanu ze względu na ryzyko dla płodu i noworodka.
  • Osoby z poważnymi problemami z wątrobą lub nerkami powinny unikać aprocitentanu, chyba że lekarz zdecyduje inaczej.
  • Pacjenci w podeszłym wieku oraz osoby z chorobami serca lub nerek wymagają szczególnej kontroli podczas terapii aprocitentanem.

Tabela – wskazania do stosowania aprocitentanu w różnych grupach pacjentów

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Oporne nadciśnienie tętnicze Tak Nie Nie Tak, z ostrożnością Tak, z ostrożnością (nie zaleca się w ciężkiej niewydolności nerek)

Aprocitentan w leczeniu opornego nadciśnienia tętniczego

Aprocitentan stanowi istotne wsparcie dla pacjentów, u których nadciśnienie tętnicze nie poddaje się standardowemu leczeniu. Jest on stosowany wyłącznie u dorosłych i wyłącznie wtedy, gdy inne leki nie zapewniają właściwej kontroli ciśnienia. Ze względu na możliwość działań niepożądanych i ograniczenia dotyczące niektórych grup pacjentów, aprocitentan powinien być stosowany pod ścisłą kontrolą lekarza i zawsze jako element terapii skojarzonej. Dzięki temu podejściu możliwe jest skuteczne obniżenie ciśnienia i poprawa jakości życia pacjentów z opornym nadciśnieniem tętniczym32.

Pytania i odpowiedzi

Na co stosuje się aprocitentan?

Aprocitentan stosuje się u dorosłych w leczeniu opornego nadciśnienia tętniczego, gdy inne leki nie są skuteczne.

Czy aprocitentan może być stosowany u dzieci?

Nie, aprocitentan nie jest przeznaczony dla dzieci ani młodzieży.

Czy aprocitentan można stosować w ciąży?

Nie, aprocitentan jest przeciwwskazany w ciąży i w okresie karmienia piersią.

Jakie są najczęstsze działania niepożądane aprocitentanu?

Najczęstsze działania to obrzęki, zatrzymanie płynów, obniżenie hemoglobiny oraz podwyższenie enzymów wątrobowych.

Czy aprocitentan można stosować u osób starszych?

Tak, ale osoby starsze wymagają szczególnej kontroli ze względu na większe ryzyko działań niepożądanych.