Triflurydyna – charakterystyka działań niepożądanych

Każda substancja czynna stosowana w leczeniu chorób, zwłaszcza onkologicznych, niesie ze sobą ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Triflurydyna, wykorzystywana głównie w połączeniu z typiracylem, nie jest wyjątkiem. Działania niepożądane tej substancji mogą być zarówno łagodne, jak i poważne, a ich rodzaj i częstość zależą od wielu czynników, takich jak dawka, czas stosowania, droga podania czy wiek pacjenta12. Warto pamiętać, że nie u każdego pacjenta wystąpią działania niepożądane, a ich obecność należy zawsze rozważać w kontekście korzyści płynących z leczenia12.

W przypadku triflurydyny najcięższymi działaniami niepożądanymi są zaburzenia pracy szpiku kostnego (np. zmniejszenie liczby białych krwinek, czerwonych krwinek i płytek krwi) oraz toksyczne działanie na układ pokarmowy12. Działania te mogą wymagać modyfikacji leczenia, takich jak zmniejszenie dawki lub przerwanie terapii. Częstość i nasilenie skutków ubocznych mogą być większe u osób starszych oraz u pacjentów, którzy wcześniej byli poddani radioterapii34.

Ważne: Najczęstsze działania niepożądane triflurydyny obejmują zmiany w wynikach badań krwi, takie jak neutropenia (spadek liczby białych krwinek), niedokrwistość, małopłytkowość oraz uczucie zmęczenia i nudności. Objawy te mogą prowadzić do konieczności przerwania lub zmiany dawkowania leku. Pacjenci powinni regularnie wykonywać badania kontrolne oraz zgłaszać wszelkie niepokojące objawy lekarzowi prowadzącemu12.

Bardzo często występujące działania niepożądane (≥ 1 na 10 pacjentów)

  • Neutropenia – znaczne zmniejszenie liczby neutrofili, czyli białych krwinek, co zwiększa podatność na infekcje. Objawia się często gorączką lub ogólnym osłabieniem56.
  • Leukopenia – ogólny spadek liczby białych krwinek, co również może prowadzić do większego ryzyka zakażeń56.
  • Niedokrwistość – zmniejszenie liczby czerwonych krwinek, objawiające się osłabieniem, bladością skóry i dusznością56.
  • Małopłytkowość – spadek liczby płytek krwi, co może prowadzić do łatwiejszego powstawania siniaków i krwawień56.
  • Zmniejszenie apetytu – może prowadzić do utraty masy ciała i osłabienia organizmu56.
  • Biegunka, nudności, wymioty – dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, które mogą prowadzić do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych56.
  • Zmęczenie – uczucie przewlekłego zmęczenia, które może utrudniać codzienne funkcjonowanie56.

Często występujące działania niepożądane (≥ 1 na 100 do < 1 na 10 pacjentów)

  • Zakażenia dolnych dróg oddechowych – mogą objawiać się kaszlem, dusznością i gorączką56.
  • Neutropenia z gorączką – poważniejsza postać neutropenii, wymagająca pilnej interwencji56.
  • Limfopenia – spadek liczby limfocytów, jednej z grup białych krwinek56.
  • Niedobór albumin we krwi – może prowadzić do obrzęków i pogorszenia stanu odżywienia56.
  • Zaburzenia smaku, neuropatia obwodowa – zaburzenia czucia, mrowienie lub drętwienie kończyn56.
  • Duszność – uczucie trudności w oddychaniu78.
  • Ból brzucha, zaparcia, zapalenie jamy ustnej – objawy ze strony układu pokarmowego78.
  • Hiperbilirubinemia – podwyższony poziom bilirubiny we krwi, objawiający się żółtaczką78.
  • Zespół dłoniowo-podeszwowy – zaczerwienienie, pieczenie i ból dłoni oraz stóp910.
  • Wysypka, łysienie, świąd, sucha skóra910.
  • Białkomocz – obecność białka w moczu, co może być sygnałem problemów z nerkami910.
  • Gorączka, obrzęk, zapalenie błon śluzowych, złe samopoczucie910.
  • Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, fosfatazy zasadowej we krwi, zmniejszenie masy ciała910.

Niezbyt często występujące działania niepożądane (≥ 1 na 1000 do < 1 na 100 pacjentów)

  • Posocznica, zakaźne zapalenie jelit, zakażenie płuc, zakażenie dróg żółciowych, półpasiec, zakażenie grzybicze, zakażenie bakteryjne56.
  • Pancytopenia, granulocytopenia, zmniejszona liczba monocytów, niedobór krwinek czerwonych56.
  • Odwodnienie, zaburzenia poziomu elektrolitów (hiperglikemia, hiperkaliemia, hipokalcemia, hipofosfatemia, hiponatremia, hipernatremia), dna moczanowa56.
  • Lęk, bezsenność56.
  • Neurotoksyczność, zaburzenia czucia, parestezje, zawroty głowy, ból głowy56.
  • Zaburzenia widzenia (zmniejszona ostrość, zamazane lub podwójne widzenie), suchość oczu, zaćma78.
  • Dławica piersiowa, zaburzenia rytmu serca, kołatanie serca78.
  • Zapalenie okrężnicy, ostre zapalenie trzustki, niedrożność jelit, krwotok żołądkowo-jelitowy, wodobrzusze, refluks, choroba przyzębia78.
  • Toksyczne działanie na wątrobę, poszerzenie dróg żółciowych78.
  • Złuszczanie skóry, pokrzywka, reakcja na światło, rumień, trądzik, pęcherze, zaburzenia paznokci910.
  • Obrzęk stawów, bóle mięśni, bóle kości, kurcze mięśni910.
  • Niewydolność nerek, zapalenie pęcherza, krwiomocz910.
  • Zaburzenia miesiączkowania910.
  • Ogólne pogorszenie stanu zdrowia, suchość skóry, uczucie dyskomfortu910.
  • Zwiększenie stężenia kreatyniny, wydłużenie odstępu QT, zwiększenie INR, zmniejszenie hematokrytu910.
Ważne: U osób starszych oraz pacjentów po radioterapii, działania niepożądane takie jak neutropenia, niedokrwistość, leukopenia czy małopłytkowość mogą występować częściej i być bardziej nasilone. Z tego powodu konieczna jest szczególna ostrożność i częstsza kontrola stanu zdrowia w tych grupach pacjentów. Dodatkowo, po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano rzadkie przypadki śródmiąższowej choroby płuc34.

Zgłaszanie działań niepożądanych

Każde podejrzewane działanie niepożądane powinno być zgłaszane do Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do producenta. Pozwala to na stałe monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leku i ochronę pacjentów przed poważnymi skutkami ubocznymi1112.

Tabela podsumowująca działania niepożądane triflurydyny

Układ narządowy Bardzo często Często Niezbyt często
Krew i układ chłonny Neutropenia, leukopenia, niedokrwistość, małopłytkowość Neutropenia z gorączką, limfopenia Pancytopenia, granulocytopenia, niedobór krwinek czerwonych, leukocytoza
Układ pokarmowy Biegunka, nudności, wymioty Ból brzucha, zaparcia, zapalenie jamy ustnej Krwotok żołądkowo-jelitowy, ostre zapalenie trzustki, niedrożność jelit, refluks, choroba przyzębia
Układ nerwowy Zaburzenie smaku, neuropatia obwodowa Neurotoksyczność, parestezje, ból głowy, zawroty głowy
Skóra i tkanka podskórna Zespół dłoniowo-podeszwowy, wysypka, łysienie, świąd, sucha skóra Złuszczanie skóry, pokrzywka, rumień, trądzik, pęcherze
Wątroba i drogi żółciowe Hiperbilirubinemia Toksyczne działanie na wątrobę, poszerzenie dróg żółciowych
Układ oddechowy Duszność Zator tętnicy płucnej, krwawienie z nosa, kaszel
Nerki i drogi moczowe Białkomocz Niewydolność nerek, krwiomocz, zapalenie pęcherza
Ogólne Zmęczenie Gorączka, obrzęk, zapalenie błon śluzowych, złe samopoczucie Ogólne pogorszenie stanu zdrowia, suchość skóry, uczucie dyskomfortu

5678910

Triflurydyna – monitorowanie i bezpieczeństwo terapii

Triflurydyna, szczególnie w terapii nowotworów zaawansowanych, może powodować zarówno częste, jak i rzadkie działania niepożądane. Najważniejsze skutki uboczne dotyczą zaburzeń krwi, układu pokarmowego oraz ogólnego samopoczucia pacjenta. Osoby starsze i pacjenci po radioterapii mogą być szczególnie narażeni na cięższy przebieg działań niepożądanych. Regularne badania kontrolne i zgłaszanie niepokojących objawów to kluczowe elementy bezpiecznej terapii triflurydyną34.

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane triflurydyny?

Najczęstsze działania niepożądane to neutropenia, niedokrwistość, zmęczenie, nudności, biegunka i małopłytkowość12.

Czy działania niepożądane triflurydyny są groźne?

Niektóre działania mogą być poważne, np. zaburzenia krwi, ale większość skutków ubocznych jest łagodna lub umiarkowana12.

Czy osoby starsze są bardziej narażone na skutki uboczne triflurydyny?

Tak, u osób starszych częściej występują działania niepożądane takie jak neutropenia, niedokrwistość czy zmniejszenie apetytu34.

Czy działania niepożądane triflurydyny należy zgłaszać?

Tak, każde podejrzewane działanie niepożądane należy zgłaszać do URPL lub producenta leku1112.