Jak działa anastrozol?
Anastrozol należy do grupy leków zwanych inhibitorami aromatazy. Jego głównym zadaniem jest zmniejszanie ilości estrogenów, czyli hormonów, które mogą pobudzać rozwój niektórych typów raka piersi. U kobiet po menopauzie estrogeny powstają głównie poza jajnikami, w tkankach tłuszczowych, dzięki enzymowi aromatazie. Anastrozol blokuje ten enzym, przez co obniża stężenie estrogenów w organizmie. To z kolei spowalnia lub hamuje wzrost komórek nowotworowych, które potrzebują estrogenów do rozwoju1234567.
Wskazania do stosowania anastrozolu u dorosłych
Anastrozol stosuje się przede wszystkim u kobiet po menopauzie, u których zdiagnozowano raka piersi zależnego od estrogenów. Wskazania mogą się różnić w zależności od postaci leku, ale ogólne zasady są bardzo zbliżone. Poniżej przedstawiono najważniejsze zastosowania anastrozolu u dorosłych pacjentek.
- Leczenie zaawansowanego raka piersi – anastrozol jest wskazany do leczenia kobiet po menopauzie, u których nowotwór piersi wykazuje obecność receptora estrogenowego. Lek można stosować zarówno jako terapię pierwszego rzutu, jak i w przypadku nawrotu choroby po wcześniejszym leczeniu innymi lekami hormonalnymi, np. tamoksyfenem891011121314.
- Leczenie uzupełniające wczesnego raka piersi – anastrozol jest także stosowany jako leczenie uzupełniające (czyli po zabiegu operacyjnym) u kobiet po menopauzie, u których nowotwór jest zależny od estrogenów. Celem takiej terapii jest zmniejszenie ryzyka nawrotu choroby8910111213.
- Leczenie uzupełniające po terapii tamoksyfenem – w niektórych przypadkach anastrozol może być zastosowany u kobiet po menopauzie, które były wcześniej leczone tamoksyfenem przez 2 do 3 lat, jako kontynuacja leczenia uzupełniającego wczesnego raka piersi z obecnością receptora estrogenowego8910111213.
- Anastrozol jest przeznaczony wyłącznie dla kobiet po menopauzie.
- Nie należy stosować go jednocześnie z innymi lekami hormonalnymi, takimi jak tamoksyfen czy preparaty estrogenowe, ponieważ może to osłabić jego działanie15161718192021.
- Lek nie jest skuteczny w leczeniu nowotworów bez obecności receptora estrogenowego, chyba że wystąpiła odpowiedź na wcześniejsze leczenie tamoksyfenem14.
- Anastrozol może wpływać na gęstość kości, dlatego warto monitorować stan kości w trakcie leczenia15161718192022.
Anastrozol u dzieci i młodzieży
Anastrozol nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży. Badania nie potwierdziły skuteczności ani bezpieczeństwa jego stosowania w tej grupie wiekowej, dlatego nie powinno się go stosować u osób poniżej 18. roku życia2324252627282921.
Nie wykazano także korzyści z jego stosowania u dzieci z niedoborem hormonu wzrostu, zespołem McCune-Albrighta, testotoksykozą czy ginekomastią303132333435363738.
Leku nie wolno również stosować u dziewcząt z niedoborem hormonu wzrostu jako uzupełnienia terapii hormonem wzrostu39404142434445.
Wskazania – szczególne grupy pacjentów
Anastrozol jest przeznaczony wyłącznie dla kobiet po menopauzie. Nie powinien być stosowany u pacjentek przed menopauzą, a w razie wątpliwości co do statusu hormonalnego, należy go potwierdzić badaniami laboratoryjnymi15161718192021.
U osób z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, anastrozol należy stosować ostrożnie, ponieważ brak jest wystarczających danych na temat jego bezpieczeństwa w tych grupach46474849505121.
Dla kobiet z rozpoznaną osteoporozą lub ryzykiem jej wystąpienia zaleca się regularne badania kości oraz wdrożenie odpowiedniej profilaktyki46474849505122.
Tabela – wskazania do stosowania anastrozolu w różnych grupach pacjentów
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Zaawansowany rak piersi u kobiet po menopauzie | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak, z ostrożnością |
| Leczenie uzupełniające wczesnego raka piersi u kobiet po menopauzie | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak, z ostrożnością |
| Leczenie uzupełniające po terapii tamoksyfenem | Tak | Nie | Nie | Tak | Tak, z ostrożnością |
Źródło: 8910111213142324252627282921
- Nie stosować u pacjentek przed menopauzą – skuteczność i bezpieczeństwo nie zostały potwierdzone w tej grupie15161718192021.
- Nie stosować u dzieci i młodzieży – brak odpowiednich danych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa2324252627282921.
- U osób z poważnymi zaburzeniami czynności wątroby lub nerek lek należy stosować z ostrożnością46474849505121.
- Lek zawiera laktozę – nie powinny go stosować osoby z rzadkimi schorzeniami dotyczącymi nietolerancji cukrów mlecznych39404142434445.
Anastrozol – skuteczność i bezpieczeństwo w leczeniu raka piersi
Anastrozol jest uznawany za skuteczną opcję leczenia uzupełniającego i zaawansowanego raka piersi u kobiet po menopauzie, szczególnie wtedy, gdy nowotwór wykazuje obecność receptorów estrogenowych. Badania kliniczne potwierdzają, że lek ten może wydłużyć czas wolny od choroby i zmniejszyć ryzyko nawrotu raka w porównaniu do innych leków hormonalnych, takich jak tamoksyfen525354555657.
Lek ten nie jest jednak przeznaczony dla wszystkich – nie stosuje się go u dzieci, młodzieży ani u kobiet przed menopauzą. Warto pamiętać, że anastrozol nie jest odpowiedni dla osób z rzadkimi chorobami metabolicznymi związanymi z cukrami mlecznymi.













