Co to jest alergia?

Alergia jest jednym z najczęstszych problemów zdrowotnych, które wpływają na jakość życia milionów ludzi na całym świecie. Charakteryzuje się brakiem zdolności organizmu do rozpoznawania niektórych zwykłych substancji jako nieszkodliwych, co prowadzi do wystąpienia reakcji alergicznych. W momencie ekspozycji organizmu na czynnik wyzwalający, np. pyłki roślin, dochodzi do szeregu reakcji, które prowadzą do wydzielenia histaminy. Histamina to związek, który powoduje wystąpienie reakcji powszechnie uznawanych za objawy alergii, takich jak:

• kichanie;
• katar, swędzenie nosa;
• obrzęk;
• swędzenie i zaczerwienienie skóry;
• wysypka, pokrzywka;
• zaczerwienienie, łzawienie oczu;
• zapalenie spojówek [1,2].

Jakie są rodzaje alergii?

Czy alergia zawsze jest taka sama? Objawy mogą wydawać się dość podobne, ale czasami ciężko zrozumieć, że są efektem alergii. Związane jest to z wieloma czynnikami, które mogą ją wywołać. To nie tylko pyłki roślin czy sierść zwierząt. Oto lista najczęstszych rodzajów alergii:

• pokarmowa, która objawia się na przykład na skórze, w przewodzie pokarmowym lub w układzie oddechowym, a jej reakcja może wystąpić krótko po spożyciu danego pokarmu lub po pewnym czasie;
• wziewna, która wynika z wdychania różnych alergenów takich jak np. pyłki, roztocza, pleśnie, ale także sierść zwierząt, pochodząca z układu oddechowego;
• kontaktowa, która występuje w wyniku bezpośredniego kontaktu z uczulającą substancją, np. kosmetykami, metalami ciężkimi, lateksem lub perfumami;
• alergia na leki, która występuje u osób, które przyjmują określone leki. Może powodować różne reakcje alergiczne, od łagodnych do bardzo poważnych, takich jak anafilaksja;
• alergia na owady, która objawia się na przykład obrzękiem, zaczerwienieniem, świądem lub bólem w miejscu ukłucia owada i może prowadzić do anafilaksji.

Jak w takim razie poradzić sobie z alergią? Jeśli jesteś alergikiem to z pewnością w apteczce posiadasz tabletki na alergię bez recepty. To dobrze, gdyż jeśli tylko czujesz nadchodzącą alergię, np. zaczynasz kichać, łzawią ci oczy lub pojawia sie wysypka, to powinienes jak najszybciej sięgnąć po leki przeciwhistaminowe bez recepty. A które najlepiej brać? To przedstawiamy w dalszej części tekstu.

Jak działają najsilniejsze leki na alergię bez recepty?

Leki przeciwalergiczne, a dokładniej przeciwhistaminowe, blokują receptory, z którymi wiąże się histamina. Dzięki temu redukują objawy alergii. Leki przeciwhistaminowe dzielą się na dwie generacje. I jest starsza, powoduje senność i działa krócej. Najsilniejsze leki na alergię bez recepty z II generacji działają nawet 24 godziny i nie powodują senności. Poniższa tabela przedstawia podział leków przeciwhistaminowych. W aptekach bez recepty w formie tabletek dostępne są wyłącznie leki przeciwhistaminowe II generacji [1,4].

Jakie tabletki na alergię bez recepty warto wybrać?

Nie da się jednoznacznie określić, jaki jest najsilniejszy lek na alergię bez recepty. Leki przeciwalergiczne należy dobrać indywidualnie do pacjenta i jego objawów alergicznych. Plusem jest to, że leki przeciwhistaminowe bez recepty, które dostępne są w aptekach, należą do II generacji, więc z definicji są lepsze niż te starsze. Zobaczmy jakie leki na alergię można kupić bez recepty w aptekach.

Lewocetyryzyna – silny kompan w walce z alergią

Lewocetyryzyna występuje w dawce 5 mg w tabletkach dostępnych zarówno na receptę jak i bez recepty pod nazwami handlowymi Lirra Gem, Contrahist Allergy, Zyx Bio. Jest to dawka odpowiednia dla dorosłych i dzieci powyżej 6. roku życia. Dla dzieci pomiędzy 2. a 6. rokiem życia przeznaczone są zawiesiny doustne dostępne wyłącznie z przepisu lekarza. Dawka dobowa w tej grupie wiekowej wynosi 2,5 mg, która powinna być podana w dwóch porcjach. Lewocetyryzyna ma dwukrotnie wyższe powinowactwo od cetyryzyny do receptorów histaminowych, dlatego lepiej sięgać po nią niż starszy odpowiednik [2].

Inne tabletki na alergię bez recepty dostępne w aptekach

Lewocetyryzyna jest silną substancją i jednym z najsilniejszych leków na alergię bez recepty, ale to nie jedyny preparat. W formie tabletek występuje także cetyryzyna w dawce 10 mg. Może być stosowana u dzieci od 6. roku życia. W takim przypadku należy podać dziecku 5 mg leku, czyli pół tabletki 2 razy na dobę. Powyżej 12. roku życia cetyryzynę dawkuje się tak jak dorosłym, czyli 1 tabletka (10 mg) 1 raz na dobę.

Inny przykład tabletek na alergię bez recepty to feksofenadyna. Podobnie jak inne można ją zaliczyć do najsilniejszych leków na alergię skórną. Pamiętajmy, że jeśli lek zwalcza objawy kataru lub zapalenia spojówek o podłożu alergicznym, to dobrze pomoże na wysypkę lub pokrzywkę. Występuje on w dawce 120 mg. Lek stosuje się u dzieci od 12. roku życia. Należy przyjąć jedną tabletkę 1 raz na dobę.

Mamy jeszcze dostępne takie substancje jak desloratadyna i loratadyna. Desloratadyna to lek przeciwhistaminowy II generacji, stosowany w leczeniu alergii. Występuje w formie klasycznych tabletek lub ulegających rozpadowi w jamie ustnej. Szególnie ta druga wersja jest ciekawa. Pozwala na proste i szybkie przyjęcie tabletki praktycznie w każdej sytuacji bez popijania wodą, co jest ogromną zaletą szczególnie u dzieci. To również dobre rozwiązanie dla pacjentów, którzy mają problemy z połykaniem. Tabletki zawierają substancję słodzącą – aspartam. Z tego powodu są akceptowalne w smaku i mogą być stosowane u diabetyków. Dawkowanie desloratadyny jest następujące:

• dzieci od 6. roku życia: 2,5 mg 1 raz na dobę;
• dzieci od 12. roku życia i dorośli: 5 mg 1 raz na dobę.

Ostatnim omawianym lekiem stosowanym do leczenia alergii jest loratadyna. Występuje ona w formie tabletek lub kapsułek w dawce 10 mg. Dawkowanie leku jest zależne od wieku oraz masy ciała:

• dzieci od 6. roku życia oraz ważący mniej niż 30 kg – 5 mg (pół tabletki) 1 raz na dobę;
• dzieci od 6. roku życia oraz ważący powyżej 30 kg – 10 mg (1 tabletka) 1 raz na dobę;
• dorośli i dzieci powyżej 12. roku życia – 10 mg (1 tabletka) 1 raz na dobę.

Dość niedawno pojawiła się nowa, silna substancja o działaniu przeciwalergicznym, tj. bilastyna. To najnowszy i najsilniejszy lek na alergię skórną i inne objawy alergii. Można stosować go od 12. roku życia. Jest bezpieczny również dla osób starszych, gdyż ma bardzo mało interakcji. Należy pamiętać, aby brać go na czczo, bo przyjmowanie podczas posiłku trochę osłabia jego działanie.

Jakie są syropy na alergię bez recepty?

Istnieje wiele leków przeciwhistaminowych bez recepty w formie tabletek lub kapsułek, jednak zwykle można je stosować od 6. roku życia. Co z maluchami? Rozwiązaniem są syropy! Syropy przeciwalergiczne dla dzieci dostępne bez recepty zawierają głównie substancje przeciwhistaminowe II generacji, takie jak desloratadyna, loratadyna i cetyryzyna, które skutecznie łagodzą objawy alergii, nie wywołując przy tym senności. Przykładowe syropy na alergię bez recepty to Claritine Allergy (loratadyna), Hitaxa Fast Kids (desloratadyna), Aleric Deslo Active (desloratadyna) oraz Duozinal (cetyryzyna i wapń). Syropy te są bezpieczne i mogą być stosowane nawet u małych dzieci, zgodnie z zaleceniami dotyczącymi dawkowania.

Zbiorcze zestawienie dawkowania leków przeciwhistaminowych na alergię

Dawkowanie leków na alergię bez recepty może przyprawić o zawroty głowy, chociaż pamiętajmy, że leki przeciwhistaminowe bez recepty II generacji nie powodują takich działań niepożądanych. Oczywiście producenci zamieszczają informacje o dawkowaniu na opakowaniach bądź ulotce, ale Tabela 4. przedstawia dawkowanie wszystkich, najsilniejszych leków na alergię bez recepty.

Czy najsilniejsze leki na alergię to tylko tabletki?

Zwykle jeśli myślimy o lekach przeciwhistaminowych bez recepty lub nawet najsilniejszych lekach na alergię skórną, to mamy na myśli tabletki. To nie są jedyne, dobre leki na alergię. W przypadku alergii skórnej, np. pokrzywki lub wysypki można zastosować maści lub kremy. Jeśli towarzyszy nam katar sienny to dobrze sięgnąć po aerozole do nosa lub krople. W przypadku piekących oczu, łzawienia i zaczerwienienia – czyli objawów alergicznego zapalenia spojówek – dobrze stosować krople do oczu na alergię. Omówmy dokładniej poszczególne grupy.

Najsilniejsze leki na alergię skórną – kremy, maści, żele

Maści na alergię dostępne bez recepty zawierają różne substancje czynne, które łagodzą objawy skórne. Najsilniejsze leki na alergię skórną zawierają glikokortykosteroidy, takie jak octan hydrokortyzonu (np. Maxicortan, Hydrocortisonum Oceanic), działają przeciwzapalnie, redukując świąd i obrzęk. Dimetynden (np. Fenistil, Foxill) ma działanie przeciwalergiczne, zmniejsza świąd, zaczerwienienie i przekrwienie. Lidokaina w połączeniu z difenhydraminą (np. Allefin) dodatkowo znieczula skórę, co jest pomocne przy silnym świądzie. Maści te są stosowane miejscowo i są skuteczne w leczeniu alergicznych zmian skórnych.

Jakie są krople do nosa na alergię bez recepty?

Na alergię, w tym alergiczny nieżyt nosa, można stosować także krople i spraye, które pomagają łagodzić objawy choroby. Glikokortykosteroidy, takie jak budezonid (Tafen Nasal, Nebbud) i flutykazon (Fanipos, Flixonase), są najsilniejszymi lekami przeciwzapalnymi, skutecznie łagodzącymi wszystkie objawy ANN, stosowanymi zarówno w przewlekłym, jak i sezonowym ANN. Wśród dostępnych bez recepty sprayów znajduje się Nasometin Control, zawierający mometazon. Bromek ipratropium, dostępny w sprayach takich jak Atrovent N, Atrodil i Otrivin Ipra Max (lek bez recepty), jest stosowany w przypadku nasilonego, wodnistego wycieku z nosa. Sympatykomimetyki, takie jak ksylometazolina (Xylogel, Otrivin) i oksymetazolina (Acatar Control, Nasivin), obkurczają naczynia krwionośne, eliminując niedrożność nosa, ale ich stosowanie powinno być krótkotrwałe, nie dłuższe niż tydzień.

Jakie są krople do oczu na alergię bez recepty?

W kroplach do oczu na alergię stosowane są różne substancje czynne, które łagodzą objawy alergicznego zapalenia spojówek poprzez różne mechanizmy działania. Azelastyna, obecna w preparatach takich jak Allergodil, Azelastin Comod i Azel-Drop Alergia, działa przeciwhistaminowo, zmniejszając objawy alergiczne oczu. Olopatadyna, stosowana w Starazolin Alergia i Oftahist, również działa przeciwhistaminowo i stabilizuje komórki tuczne, zapobiegając uwalnianiu histaminy. Sód kromoglikan, zawarty w Cromohexal, stabilizuje komórki tuczne, co zapobiega uwalnianiu mediatorów reakcji alergicznej. Ketotifen, obecny w Zabak, działa jako przeciwhistaminowy stabilizator komórek tucznych.

Jakie są skutki uboczne leków przeciwhistaminowych?

Większość najsilniejszych leków na alergię jest bezpieczna, ale to nie znaczy, że nie mają żadnych działań niepożądanych. Stosowanie leków przeciwalergicznych może wiązać się z różnymi skutkami ubocznymi. Oto niektóre z potencjalnych skutków ubocznych stosowania tych leków:

• senność – jednym z najczęstszych skutków ubocznych leków przeciwalergicznych jest senność. Mogą one wpływać na zdolność koncentracji i prowadzenia pojazdów, dlatego zaleca się ostrożność w ich stosowaniu, zwłaszcza podczas prowadzenia działań wymagających skupienia uwagi;
• zawroty głowy – niektóre osoby mogą odczuwać zawroty głowy po przyjęciu leków przeciwalergicznych;
• suchość w ustach – stosowanie leków przeciwalergicznych może prowadzić do uczucia suchości w jamie ustnej;
• problemy z widzeniem – rzadziej, leki przeciwalergiczne mogą powodować zaburzenia widzenia i problemy z ostrością wzroku;
• zaburzenia żołądkowo-jelitowe – niektóre osoby mogą doświadczać biegunki, nudności, wymiotów lub innych zaburzeń żołądkowo-jelitowych w wyniku stosowania leków przeciwalergicznych.

Ważne jest, aby zawsze skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem stosowania leków przeciwalergicznych i zwracać uwagę na wszelkie niepożądane skutki uboczne. Lekarz będzie w stanie ocenić ewentualne ryzyko i korzyści związane z terapią przeciwalergiczną, a także dostosować dawkowanie lub zmienić lek w przypadku wystąpienia niepożądanych skutków.

Czy leki przeciwhistaminowe można łączyć z alkoholem?

Wskazane jest, aby nie łączyć przyjmowania leków antyalergicznych z alkoholem, ponieważ może to zwiększać ryzyko działań niepożądanych i wpłynąć negatywnie na skuteczność leczenia.

Podsumowanie

Leki na alergię bez recepty to głównie leki przeciwhistaminowe II generacji, które skutecznie łagodzą objawy alergii, nie powodując senności. Do najczęściej stosowanych należą cetyryzyna, feksofenadyna, lewocetyryzyna, desloratadyna, loratadyna i bilastyna, dostępne w formie tabletek na alergię bez recepty, a dla dzieci także w syropach. W przypadku alergii skórnej pomocne będą najsilniejsze leki na alergię skórną, takie jak kremy, żele i maści z hydrokortyzonem lub dimetyndenem (Fenistil). Na alergiczny nieżyt nosa warto sięgnąć po krople do nosa z glikokortykosteroidami (np. Nasometin Control) lub preparaty zmniejszające obrzęk (np. Otrivin). Jeśli masz alergiczne zapalenie spojówek, pomocne będą krople do oczu na alergię bez recepty, np. Zabak (ketotifen), Allergodil (azelastyna), Oftahist (olopatadyna). Wybór najsilniejszego leku na alergię zależy od indywidualnych potrzeb, dlatego warto dopasować preparat do rodzaju i nasilenia objawów.