Kategorie
Leki bez recepty (OTC)
Leki na receptę (RX)
Suplementy diety
Wyroby medyczne
Środki spożywcze
Dermokosmetyki
Poradniki
Schorzenia
Substancje czynne
Interakcje
Porady
Kalkulatory
Badania kliniczneIndeks substancji czynnych
strona nr 75
Substancje czynne mogą mieć różne pochodzenie – od związków syntetycznych, przez naturalne ekstrakty roślinne, po witaminy i minerały wspierające organizm. Jeśli chcesz szybko sprawdzić, jak działa dany składnik i w jakich sytuacjach znajduje zastosowanie, skorzystaj z naszego indeksu. Znajdziesz tu jasne opisy właściwości, działania i zastosowania poszczególnych substancji.
- surowce roślinne
Oman wielki (Inula helenium) to zioło stosowane przy zalegającym kaszlu i problemach trawiennych. Korzeń zawiera inulinę (do 44%), alantolakton i olejek eteryczny. Nie stosować w ciąży; ostrożnie z lekami uspokajającymi.
- syntetyczne i biologiczne
Omaweloksolon to innowacyjny lek stosowany w terapii ataksji Friedreicha, wykazujący działanie spowalniające postęp choroby i poprawiający funkcjonowanie pacjentów od 16. roku życia.
- syntetyczne i biologiczne
Ombitaswir jest lekiem stosowanym w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C. Substancja ta hamuje replikację wirusa HCV.
- syntetyczne i biologiczne
Omeprazol obniża wydzielanie kwasu żołądkowego, wspierając leczenie refluksu, wrzodów i ochronę żołądka podczas terapii lekami przeciwzapalnymi u dorosłych i dzieci.
- syntetyczne i biologiczne
Onasemnogen abeparwowek to terapia genowa dla dzieci z SMA, umożliwiająca jednorazowe podanie funkcjonalnego genu wspierającego neurony ruchowe i rozwój motoryczny.
- surowce roślinne
Onosma bracteatum (Gaozaban/Gojihva) – zielna roślina lecznicza z rodziny Boraginaceae, stosowana w medycynie Unani i ajurwedzie. Zawiera shikoniny, naftochinony i flawonoidy. Badania przedkliniczne opisują działanie przeciwutleniające, przeciwzapalne i przeciwbólowe, lecz brak badań klinicznych u ludzi.
- surowce roślinne
Opieńka miodowa zawiera ponad 100 związków bioaktywnych, w tym polisacharydy, ergosterol i melleolidy. Tradycyjnie stosowana przy zawrotach głowy, bezsenności i bólach głowy; surowa jest toksyczna – wymaga gotowania min. 15–20 minut przed spożyciem.
- syntetyczne i biologiczne
Opikapon to innowacyjny lek wspierający terapię Parkinsona, poprawiający kontrolę objawów u pacjentów z niewystarczającą skutecznością lewodopy i ograniczający fluktuacje ruchowe.
- syntetyczne i biologiczne
Opipramol to trójpierścieniowy lek o działaniu przeciwlękowym i uspokajającym, stosowany głównie w leczeniu zaburzeń lękowych oraz problemów psychosomatycznych, łagodzący napięcie nerwowe.
- surowce roślinne
Opornik łatkowaty (kudzu) to roślina bogata w izoflawony (pueraryna, daidzyna, daidzeina), badana pod kątem ograniczenia spożycia alkoholu, łagodzenia objawów menopauzy i wsparcia metabolizmu glukozy. Ma liczne interakcje lekowe i jest przeciwwskazany przy nowotworach hormonozależnych oraz chorobach wątroby.
- surowce roślinne
Kudzu to azjatyckie pnącze bogate w izoflawony (puerarina, daidzyna, daidzeina), stosowane tradycyjnie przy dolegliwościach trawiennych, gorączce i problemach z alkoholem. Badania sugerują możliwe korzyści dla osób nadużywających alkoholu i kobiet w menopauzie, lecz dowody kliniczne są wciąż niejednoznaczne. Wymaga ostrożności przy kilku grupach chorób i lekach.
- syntetyczne i biologiczne
Optim Hyal to bio-fermentowany kompleks Glycokines™ (hydrolizat drożdżowy, kwas poliglukuronowy, lecytyna), który naśladuje fragmenty kwasu hialuronowego w skórze, pobudza jej własną syntezę HA i wspiera produkcję elastyny. Stosowany jako składnik aktywny w dermokosmetykach nawilżających i wygładzających.
- surowce roślinne
Opuncja figowa (Opuntia ficus-indica) to roślina bogata w betalany, flawonoidy i błonnik. Wstępne badania sugerują działanie wspierające gospodarkę glukozową i lipidową oraz właściwości antyoksydacyjne. Może wchodzić w interakcje z lekami na cukrzycę. Dostępna jako wyciąg, owoc i hydrolat.
Orbifloksacyna to fluorochinolonowy antybiotyk II generacji, skuteczny wobec bakterii Gram-ujemnych i Gram-dodatnich. Hamuje DNA gyrazę i topoizomerazę IV, stosowany w zakażeniach dróg oddechowych, moczowych, skóry i okulistycznych.
- surowce roślinne
Wyciąg z orchidei (Orchis mascula) zawiera glukomannan, mucilagę i skrobię. W kosmetyce działa nawilżająco i antyoksydacyjnie, a w tradycyjnej medycynie salep stosowano przy podrażnieniach przewodu pokarmowego i rekonwalescencji.
- Orchidea purpurowa
Opis w przygotowaniu
- surowce roślinne
Orkisz to starożytne zboże bogate w białko (~14 g/100 g), błonnik, mangan, żelazo i witaminy z grupy B. Całoziarnista mąka orkiszowa ma umiarkowany indeks glikemiczny i może wspierać zdrowie serca oraz trawienie. Zawiera gluten – osoby z celiakią muszą go unikać.
- surowce roślinne
Orlik pospolity (Aquilegia vulgaris) to roślina o bogatej historii w ziołolecznictwie, zawierająca glikozydy cyjanogenne, flawonoidy i alkaloidy. Współcześnie nie jest stosowana leczniczo ze względu na toksyczność i brak dowodów klinicznych na bezpieczeństwo i skuteczność.
- syntetyczne i biologiczne
Orlistat wspiera redukcję masy ciała poprzez ograniczanie wchłaniania tłuszczów z pożywienia. Zalecany w terapii nadwagi i otyłości, wymaga stosowania diety i aktywności fizycznej.
- surowce roślinne
Ortosyfon groniasty (herbata jawajska) to roślina lecznicza stosowana przy dolegliwościach układu moczowego, nadciśnieniu i stanach zapalnych. Zawiera sinensetin, kwas rozmarynowy i ortosifonole. Może wchodzić w interakcje z lekami hipotensyjnymi i litem.
- syntetyczne i biologiczne
Orytawancyna to glikopeptydowy antybiotyk o długim działaniu, stosowany w leczeniu ciężkich zakażeń skóry i tkanek miękkich wywołanych przez bakterie Gram-dodatnie, także w przypadku oporności na inne leki.
- surowce roślinne
Orzech arachidowy dostarcza jednonienasyconych kwasów tłuszczowych, resweratrolu, fitosteroli i białka. Badania łączą jego regularne spożywanie z poprawą profilu lipidowego i funkcji naczyń. Skórka orzecha jest bogatym źródłem flawonoidów i stilbenów. Białka arachidowe mogą wywoływać ciężkie reakcje alergiczne, w tym anafilaksję.
- surowce roślinne
Orzech czarny (Juglans nigra) dostarcza juglone, garbniki i polifenole. W badaniach laboratoryjnych wykazuje działanie przeciwgrzybicze, przeciwbakteryjne i przeciwpasożytnicze. Stosowanie wymaga ostrożności – kora i wysokie dawki mogą uszkadzać nerki i wątrobę. Przeciwwskazany w ciąży i laktacji.
- surowce roślinne
Orzech laskowy to bogate źródło witaminy E, jednonienasyconych kwasów tłuszczowych i polifenoli. Badania potwierdzają korzystny wpływ na profil lipidowy i markery stanu zapalnego. Osoby z alergią na orzechy lub pyłki brzozy powinny zachować szczególną ostrożność.
- surowce roślinne
Orzech szary (Juglans cinerea) to roślina stosowana tradycyjnie przy zaparciach i dolegliwościach trawiennych. Kora zawiera juglon, garbniki i flawonoidy. Brakuje mocnych dowodów klinicznych, a preparat wchodzi w interakcje z kilkoma lekami i jest przeciwwskazany w ciąży.
- surowce roślinne
Orzech włoski dostarcza kwasów omega-3, ellagitanin i juglonu, które wspierają pracę serca i naczyń krwionośnych. 30 g dziennie może poprawiać elastyczność naczyń – to potwierdzone oświadczenie zdrowotne UE. Osoby na lekach rozrzedzających krew powinny skonsultować wyższe dawki z lekarzem.
- syntetyczne i biologiczne
Osilodrostat obniża poziom kortyzolu u dorosłych z endogennym zespołem Cushinga, poprawiając komfort życia. Terapia wymaga indywidualnego podejścia i ścisłej kontroli lekarskiej.
- surowce roślinne
Osmantus (Osmanthus fragrans) to roślina z Azji Wschodniej, której kwiaty zawierają glikozydy fenyloetanoidowe, flawonoidy i związki lotne (β-jonon, linalol). W badaniach wykazuje właściwości przeciwutleniające i przeciwzapalne. Tradycyjnie stosowany jako herbata ziołowa i składnik kosmetyków.
- syntetyczne i biologiczne
Ospemifen to selektywny modulator receptora estrogenowego, stosowany u kobiet po menopauzie w leczeniu objawów atrofii pochwy, takich jak suchość czy ból, poprawiający komfort życia intymnego.
- syntetyczne i biologiczne
Osseina to organiczna część kości zawierająca kolagen typu I, osteokalcynę i czynniki wzrostu. W połączeniu z hydroksyapatytem tworzy kompleks skuteczniej chroniący gęstość kości niż węglan wapnia – potwierdzają to metaanalizy i wieloletnie badania kliniczne. Stosowana w osteoporozie, osteopenii i wspomaganiu gojenia złamań.
- syntetyczne i biologiczne
Osteol to substancja lecznicza stosowana w leczeniu chorób układu kostno-stawowego, takich jak osteoporoza czy choroba zwyrodnieniowa stawów. Działa ona na kości i stawy, poprawiając ich kondycję i hamując procesy zwyrodnieniowe.
- surowce roślinne
Ostrokrzew afrykański (Ilex mitis) to roślina lecznicza Afryki subsaharyjskiej. Kora i liście są stosowane tradycyjnie na gorączkę, rany i zaparcia. Zawiera saponiny, triterpenoidy i glikozydy. Owoce są toksyczne – mogą wywoływać wymioty i biegunkę. Brak ustalonych dawek terapeutycznych.
- surowce roślinne
Ostrokrzew paragwajski (yerba mate) zawiera kofeinę, kwasy chlorogenowe i saponiny, które pobudzają układ nerwowy, wspierają metabolizm i wykazują działanie przeciwutleniające. Bezpieczna dawka wyciągu to 0,5–3 g dziennie przez maks. 12 tygodni. Przeciwwskazany w nadciśnieniu, chorobach serca i ciąży.
- surowce roślinne
Ostropest plamisty dostarcza sylimaryny – kompleksu flawanolignanów chroniących wątrobę, obniżających transaminazy i poprawiających parametry metaboliczne u osób z cukrzycą typu 2. Jest dobrze tolerowany, ale wchodzi w interakcje z wieloma lekami i wymaga ostrożności u osób z chorobami hormonozależnymi.
- surowce roślinne
Ostróżeczka polna zawiera toksyczne alkaloidy norditerpenoidowe (m.in. delfinę). Historycznie używana jako środek przeciwpasożytniczy i przy astmie. Dziś uznawana za niebezpieczną – może wywołać bradykardię, hipotensję i niewydolność oddechową. Wszystkie części rośliny są trujące.
- surowce roślinne
Ostrożeń warzywny, zwany czarcim żebrem, to roślina o udokumentowanych właściwościach moczopędnych, przeciwzapalnych i antyoksydacyjnych. Bogaty w flawonoidy i kwasy fenolowe, wspiera pracę wątroby, układu moczowego i skóry. Stosowany tradycyjnie jako napar lub w kąpielach ziołowych.
- surowce roślinne
Ostryż długi (kurkuma) zawiera kurkuminę – związek o działaniu przeciwzapalnym i antyoksydacyjnym. Może wspomagać zdrowie stawów, poziom triglicerydów i funkcję wątroby. Wchodzi w interakcje z wieloma lekami, dlatego przed stosowaniem suplementów warto skonsultować się z farmaceutą lub lekarzem.
- surowce roślinne
Ostryż plamisty (biała kurkuma) to roślina lecznicza, której kłącze zawiera sesquiterpeny i kurkuminoidy. Tradycyjnie stosowany przy problemach trawiennych i stanach zapalnych. Przeciwwskazany w ciąży; ostrożność wskazana przy lekach przeciwzakrzepowych.