• Czym są triglicerydy i dlaczego ich poziom ma kluczowe znaczenie dla zdrowia serca
• Jakie są objawy wysokich trójglicerydów i dlaczego często pozostają niezauważone
• Jak obniżyć trójglicerydy domowymi sposobami – praktyczne wskazówki żywieniowe
• Które produkty spożywcze skutecznie obniżają poziom triglicerydów
• Kiedy konieczne jest zastosowanie leków i jakie są najskuteczniejsze opcje
• Jak często należy badać poziom triglicerydów i kiedy udać się do lekarza
• Nowoczesne metody leczenia wysokich triglicerydów

Triglicerydy – co to jest i dlaczego są tak ważne dla Twojego zdrowia?

Czy wiesz, że triglicerydy to najczęstszy rodzaj tłuszczu w Twoim organizmie? Kiedy jesz, Twoje ciało przekształca nadmiar kalorii, cukru i alkoholu w triglicerydy, które są przechowywane w komórkach tłuszczowych jako rezerwa energii. ¹ Różnią się one od cholesterolu – podczas gdy cholesterol służy do budowy komórek, triglicerydy są po prostu magazynem nieużywanych kalorii. ² Prawidłowy poziom to wartość poniżej 150 mg/dl, natomiast poziom graniczny wynosi 150-199 mg/dl, a wysokim uważa się już 200-499 mg/dl. ¹ Gdy poziom przekracza 500 mg/dl, sytuacja staje się poważna i może prowadzić do zapalenia trzustki.

Badanie triglicerydów wykonuje się na czczo – musisz powstrzymać się od jedzenia przez 8-12 godzin przed pobraniem krwi. ² American Heart Association zaleca regularne badania: osoby powyżej 20. roku życia co 4-6 lat, dzieci raz między 9-11 rokiem życia i raz między 17-21 rokiem życia. ² Dlaczego to tak ważne? Ponieważ wysokie triglicerydy mogą prowadzić do utwardzenia tętnic, zwiększając ryzyko zawału serca i udaru. ¹ Wiedza o tym, co właściwie oznaczają triglicerydy dla Twojego zdrowia, jest kluczowa dla właściwej profilaktyki.

Objawy wysokich trójglicerydów – jak rozpoznać problem

Oto problem – wysokie triglicerydy zwykle nie dają żadnych objawów! ³ To sprawia, że mogą długo pozostawać niezauważone. Wysokie trójglicerydy a samopoczucie są ze sobą powiązane, ale objawy wysokich trójglicerydów są subtelne i łatwo je przeoczyć. Dopiero przy bardzo wysokich poziomach (powyżej 500 mg/dl) mogą pojawić się charakterystyczne objawy wysokich trójglicerydów:

• ból brzucha;
• żółtawe guzki pod skórą (ksantomaty);
• powiększenie wątroby lub śledziony;
• w skrajnych przypadkach – zapalenie trzustki.

Wysokie triglicerydy często występują w ramach zespołu metabolicznego wraz z niskim cholesterolem HDL, zwiększonym obwodem talii, wyższym ciśnieniem krwi i podwyższonym cukrem we krwi. ³ Osoby z tym zespołem mogą odczuwać ogólne pogorszenie samopoczucia i zmęczenie, co potwierdza związek między wysokimi trójglicerydami a samopoczuciem. ³ Dlatego regularne badania są tak kluczowe!

Co usuwa trójglicerydy – sprawdzone sposoby naturalne

Zastanawiasz się, jak obniżyć trójglicerydy domowymi sposobami? Dobra wiadomość – to możliwe! Najskuteczniejszym sposobem są zmiany w stylu życia, szczególnie w diecie. ⁴ Kluczowe jest ograniczenie cukrów prostych i produktów z białej mąki. Jeśli szukasz odpowiedzi na pytanie, co usuwa trójglicerydy z organizmu, musisz wiedzieć, że należy unikać ukrytych cukrów! Sprawdzaj etykiety i unikaj:

• syropu kukurydzianego i glukozowo-fruktozowego;
• składników kończących się na “-oza” (fruktoza, glukoza, sacharoza);
• koncentratów soków owocowych;
• syropu trzcinowego i melasy.

Zwiększ spożycie błonnika do 25-30 gramów dziennie – jeśli masz wysokie triglicerydy, prawdopodobnie jesz za mało błonnika. ⁵ Sięgaj po pełnoziarniste produkty, warzywa i owoce. Dieta bogata w omega-3 może obniżyć triglicerydy o 20-50%! ⁴ Jedz ryby bogate w omega-3 co najmniej dwa razy w tygodniu – to doskonały sposób na to, jak obniżyć trójglicerydy domowymi sposobami. Dobre ryby na triglicerydy to:

• łosoś;
• makrela;
• śledź;
• sardynki;
• tuńczyk.

Całkowicie wyeliminuj alkohol – jest bogaty w kalorie i cukier, co szybko podnosi triglicerydy. ⁵ Regularne ćwiczenia przez 150 minut tygodniowo (30 minut przez 5 dni) mogą obniżyć poziom o 20-30%. ^6,2 Utrata nawet 5-10% masy ciała może zmniejszyć triglicerydy o 20%! ⁵ To wszystko pokazuje, że istnieje wiele naturalnych metod na to, jak usunąć trójglicerydy skutecznie.

Skuteczny lek na trójglicerydy – kiedy potrzebna jest farmakoterapia

Gdy zmiany stylu życia nie wystarczają, lekarz może przepisać skuteczny lek na trójglicerydy. Fibraty to leki pierwszego wyboru – mogą obniżyć triglicerydy o 30-50% przy jednoczesnym zwiększeniu “dobrego” cholesterolu HDL. ⁷ Fenofibrat jest preferowany u osób już przyjmujących statyny, ponieważ ma mniejsze ryzyko powikłań mięśniowych. ⁷ Ważne: fibraty mogą nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych jak warfaryna, więc wymagają ścisłego monitorowania. ⁷

Preparaty omega-3 na receptę to kolejny skuteczny lek na trójglicerydy, zatwierdzone do leczenia bardzo wysokich poziomów (powyżej 1000 mg/dl) i mogą obniżyć poziom o 20-50% przy dawce 3-4 g dziennie. ⁷ Jednak wysokie dawki omega-3 mogą powodować krwawienia u niektórych osób, dlatego zawsze skonsultuj się z lekarzem przed rozpoczęciem suplementacji. ¹ Statyny, choć głównie stosowane na cholesterol, również obniżają triglicerydy o 10-30%. ⁷

Nowoczesne terapie – przyszłość leczenia

Najnowsze osiągnięcia to terapie oparte na interferowaniu RNA, które celują w kluczowe białka odpowiedzialne za metabolizm triglicerydów. ⁸ Olezarsen i plozasiran to bezpieczniejsze alternatywy dla wcześniejszych leków, szczególnie u pacjentów z rzadkim zespołem rodzinnej chylomikronemii. ⁸ Te nowoczesne terapie oferują nadzieję pacjentom, którzy nie odpowiadają na tradycyjne leczenie i szukają skutecznego leku na trójglicerydy.

Kiedy udać się do lekarza – nie czekaj na objawy!

Ponieważ wysokie triglicerydy rzadko dają objawy, wykrywane są głównie podczas badań krwi. ² Jeśli Twoje wyniki pokazują podwyższone wartości, lekarz może zasugerować zmiany stylu życia, a jeśli te nie pomogą – przepisać skuteczny lek na trójglicerydy. ² Natychmiastowa konsultacja jest konieczna przy poziomach powyżej 500 mg/dl ze względu na ryzyko zapalenia trzustki. ⁷ Lekarz pomoże również zidentyfikować przyczyny wtórne, takie jak cukrzyca, choroby tarczycy czy niektóre leki, oraz wytłumaczy dokładnie, co to są triglicerydy i co oznaczają w kontekście Twojego zdrowia. ⁷

Pytania i odpowiedzi

Podsumowanie

Triglicerydy to ważny wskaźnik zdrowia serca, który wymaga regularnego monitorowania. Choć wysokie poziomy są często bezobjawowe, mogą prowadzić do poważnych powikłań. ¹ Na szczęście możesz je skutecznie obniżyć przez zmiany stylu życia – dietę ubogą w cukry proste, bogatą w omega-3 i błonnik, regularne ćwiczenia i kontrolę masy ciała. ⁴ Jeśli to nie wystarcza, dostępne są skuteczne leki na trójglicerydy. ⁷ Kluczem jest współpraca z lekarzem i regularne badania – Twoje serce będzie Ci za to wdzięczne!

• Dlaczego pacjenci nie informują lekarzy o przyjmowanych suplementach i jakie to stwarza zagrożenia
• Które popularne suplementy najczęściej wchodzą w niebezpieczne interakcje z lekami
• Jak rozpoznać jakościowy suplement diety wśród tysięcy dostępnych na rynku
• Jakie praktyczne metody pomogą Ci bezpiecznie łączyć suplementy z lekami
• W jakich sytuacjach należy zachować szczególną ostrożność przy suplementacji
• Jakie pytania warto zadać farmaceucie przy zakupie suplementów
• W jaki sposób nowoczesne aplikacje mogą pomóc w kontrolowaniu interakcji

Suplementy a interakcje z lekami – o czym pacjenci często nie wiedzą

Czy wiesz, że ponad 70% Polaków regularnie sięga po suplementy diety? Jednocześnie wielu z nas przyjmuje przepisane przez lekarza leki. Niestety, rzadko zastanawiamy się nad tym, jak te dwa światy na siebie wpływają. Interakcje między suplementami a lekami to temat, który wciąż pozostaje w cieniu, mimo że konsekwencje nieświadomego łączenia tych preparatów mogą być poważne dla naszego zdrowia.

Problem jest tym bardziej istotny, że większość pacjentów nie informuje swoich lekarzy o przyjmowanych suplementach, uznając je za całkowicie bezpieczne i niewpływające na leczenie. Tymczasem badania naukowe jasno wskazują, że suplementy mogą znacząco modyfikować działanie leków – czasem osłabiając ich skuteczność, a czasem niebezpiecznie nasilając działania niepożądane.

Dlaczego nie mówimy lekarzom o suplementach?

Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego tak wielu z nas nie wspomina o suplementach podczas wizyty lekarskiej? Badania pokazują alarmujący trend – większość pacjentów nie ujawnia tych informacji, a lekarze rzadko o nie pytają. Dlaczego tak się dzieje?

1. Uważamy suplementy za “naturalne” i dlatego “bezpieczne”.
2. Obawiamy się krytyki ze strony lekarza za samodzielne decydowanie o suplementacji.
3. Nie jesteśmy świadomi, że suplementy mogą wchodzić w interakcje z lekami.
4. Zakładamy, że skoro lekarz nie pyta o suplementy, to znaczy, że nie są one istotne.

Ta luka komunikacyjna stwarza realne zagrożenie. Wyobraź sobie pacjenta przyjmującego lek przeciwzakrzepowy, który nie wie, że jednocześnie stosowany przez niego miłorząb japoński zwiększa ryzyko krwawień. Albo osobę leczoną z powodu depresji, która nieświadomie osłabia działanie leków, przyjmując jednocześnie dostępny bez recepty dziurawiec.

Niebezpieczne połączenia – które suplementy najczęściej wchodzą w interakcje z lekami?

Niektóre suplementy są szczególnie znane z wchodzenia w interakcje z lekami. Poznaj te, na które powinieneś zwrócić szczególną uwagę!

Dziurawiec zwyczajny, popularny “naturalny antydepresant“, może znacząco obniżać skuteczność wielu leków. Badania wykazały, że przyspiesza on metabolizm leków antykoncepcyjnych (zwiększając ryzyko nieplanowanej ciąży!), antydepresyjnych, przeciwwirusowych stosowanych w leczeniu HIV oraz niektórych leków kardiologicznych. Co więcej, łączenie dziurawca z lekami przeciwdepresyjnymi z grupy SSRI może prowadzić do potencjalnie zagrażającego życiu zespołu serotoninowego. Jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki na receptę, zawsze skonsultuj stosowanie dziurawca z lekarzem lub farmaceutą.

Miłorząb japoński (Ginkgo biloba), czosnek, kurkuma i wysokie dawki kwasów omega-3 mają właściwości przeciwzakrzepowe. Dla zdrowych osób to zaleta, ale w połączeniu z lekami przeciwzakrzepowymi (warfaryna, klopidogrel, aspiryna) mogą niebezpiecznie zwiększać ryzyko krwawień. Pacjenci przyjmujący leki przeciwzakrzepowe powinni być szczególnie ostrożni z tymi suplementami, zwłaszcza przed planowanymi zabiegami chirurgicznymi.

Suplementy wapnia, magnezu, żelaza czy cynku mogą znacząco ograniczać wchłanianie niektórych leków. Antybiotyki z grupy tetracyklin i fluorochinolonów tworzą z jonami metali nierozpuszczalne kompleksy, które nie są wchłaniane z przewodu pokarmowego. Podobnie dzieje się w przypadku lewotyroksyny, leku stosowanego w niedoczynności tarczycy – jej wchłanianie może być zmniejszone nawet o 80% przy jednoczesnym przyjmowaniu suplementów wapnia. Rozwiązanie? Zachowaj co najmniej 2-godzinny odstęp między lekiem a suplementem mineralnym.

Witamina K, obecna w wielu suplementach multiwitaminowych i preparatach na kości, działa antagonistycznie wobec warfaryny, leku przeciwzakrzepowego. Nagłe zwiększenie spożycia witaminy K może osłabić działanie leku i zwiększyć ryzyko zakrzepów. Z drugiej strony, witamina E w wysokich dawkach może nasilać działanie przeciwzakrzepowe, zwiększając ryzyko krwawień. Pacjenci na warfarynie powinni utrzymywać stałe, umiarkowane spożycie witaminy K i unikać jej nagłych wahań.

Ukryte zagrożenia w popularnych suplementach

Niektóre interakcje są szczególnie podstępne, ponieważ dotyczą składników, których pacjenci nie kojarzą z ryzykiem. Czy wiesz, że:

• lukrecja, często dodawana do suplementów ziołowych, może wywoływać nadciśnienie i obniżenie poziomu potasu u osób przyjmujących środki antykoncepcyjne lub leki moczopędne;
• żeń-szeń może obniżać poziom cukru we krwi, co stanowi problem dla diabetyków przyjmujących leki przeciwcukrzycowe;
• suplementy dla sportowców zawierające guaranę czy yerba mate mogą wchodzić w interakcje z lekami na nadciśnienie i zaburzenia rytmu serca;
• nawet sok grejpfrutowy może hamować enzymy wątrobowe odpowiedzialne za metabolizm wielu leków, prowadząc do ich nadmiernego stężenia we krwi.

Jak rozpoznać jakościowy suplement?

W obliczu potencjalnych interakcji z lekami, wybór wysokiej jakości suplementów staje się kluczowy dla Twojego bezpieczeństwa. Na co zwrócić uwagę? Szukaj suplementów posiadających certyfikaty, np. GMP (Good Manufacturing Practice). Ważne, aby producent przedstawiał także wyniki badań dotyczące ilości i jakości składników używanych w produkcji suplementy. Ważne co znajduje się w tabletce i w jakiej ilości, ale także czy produkt jest wolny od znieczyszczeń i metali ciężkich. Te oznaczenia potwierdzają, że produkt przeszedł niezależne kontrole jakości, zawiera deklarowane składniki w określonych ilościach i jest wolny od zanieczyszczeń.

Sprawdzaj skład! Wiarygodni producenci podają dokładne informacje o zawartości poszczególnych składników, unikając enigmatycznych określeń jak “mieszanka zastrzeżona” bez wyszczególnienia dokładnych ilości. Pełna lista składników z precyzyjnymi dawkami pozwala ocenić potencjalne ryzyko interakcji i dostosować suplementację do Twoich potrzeb. Wybieraj suplementy zawierające składniki w formach łatwo przyswajalnych przez organizm. Przykładowo:

• cytrynian magnezu zamiast tlenku magnezu;
• metylokobalamina (aktywna forma witaminy B12) zamiast cyanokobalaminy;
• chelaty aminokwasowe minerałów zamiast form nieorganicznych.

Wysokiej jakości formy składników zwiększają nie tylko skuteczność suplementu, ale także minimalizują ryzyko niepożądanych interakcji wynikających z niepełnego wchłaniania.

Praktyczne wskazówki – jak bezpiecznie łączyć suplementy z lekami?

Jak minimalizować ryzyko niepożądanych interakcji? Oto kilka prostych, ale skutecznych strategii.

1. Przyjmuj suplementy zawierające wapń, magnez, żelazo czy cynk co najmniej 2 godziny przed lub po lekach. Ta prosta zasada pozwala uniknąć interakcji na poziomie wchłaniania i może znacząco zwiększyć bezpieczeństwo i skuteczność zarówno leków, jak i suplementów.
2. Zawsze informuj swojego lekarza i farmaceutę o wszystkich przyjmowanych suplementach, nawet jeśli wydają się “niewinne”. Podczas wizyty lekarskiej miej przy sobie listę wszystkich przyjmowanych preparatów wraz z dawkami. Oto pytania, które warto zadać farmaceucie przy zakupie nowego suplementu:
   • Czy ten suplement może wchodzić w interakcje z lekami, które obecnie przyjmuję?
   • Jaka jest optymalna pora dnia na przyjmowanie tego suplementu w kontekście mojej farmakoterapii?
   • Czy powinienem zachować odstęp czasowy między tym suplementem a moimi lekami?
   • Czy istnieją jakieś produkty spożywcze, których powinienem unikać podczas stosowania tego suplementu?
   • Czy ten producent jest znany z wysokiej jakości produktów?
3. Stosuj oddzielne organizery na leki i suplementy, wyraźnie je oznaczając, aby uniknąć pomyłek. Nowoczesne organizery z przegródkami na poszczególne pory dnia mogą być bardzo pomocne w utrzymaniu reżimu dawkowania. Przechowuj preparaty w oryginalnych opakowaniach z czytelnymi etykietami, co pozwoli na szybką identyfikację w razie wątpliwości.
   • Rozważ prowadzenie dziennika przyjmowanych leków i suplementów, notując nazwy preparatów, dawki, godziny przyjmowania i obserwacje dotyczące samopoczucia. Taki dziennik może być nieocenioną pomocą podczas wizyt lekarskich.
4. Wykorzystaj nowoczesne aplikacje mobilne do zarządzania lekami i suplementami. Aplikacje takie jak Medisafe, MyTherapy czy Drugs.com Medication Guide pozwalają na:
   • utworzenie wirtualnej apteczki z wszystkimi przyjmowanymi preparatami;
   • automatyczne wykrywanie potencjalnych interakcji;
   • przypomnienia o konieczności przyjęcia dawki;
   • śledzenie parametrów zdrowotnych.

Pamiętaj jednak, że żadna aplikacja nie zastąpi konsultacji z lekarzem czy farmaceutą – powinna być traktowana jako narzędzie wspomagające.

Pytania i odpowiedzi

Podsumowanie

Suplementy diety mogą wchodzić w groźne interakcje z lekami, wpływając na skuteczność terapii i zwiększając ryzyko działań niepożądanych. Najczęstsze błędy pacjentów wynikają z braku wiedzy i komunikacji z lekarzem. Szczególną uwagę należy zwrócić na preparaty zawierające dziurawiec, miłorząb, witaminy K i E oraz minerały, które zaburzają wchłanianie leków. Bezpieczna suplementacja wymaga zachowania odstępów czasowych, świadomego doboru jakościowych preparatów i konsultacji z farmaceutą. Pomocne są też nowoczesne aplikacje monitorujące interakcje i dawkowanie.

Lipoproteina A to cząsteczka podobna do cholesterolu LDL (“złego cholesterolu”), ale z dodatkowym białkiem zwanym apolipoproteiną(a) lub apo(a), które jest połączone z apolipoproteiną B-100 za pomocą mostka disiarczkowego. Ta unikalna struktura nadaje Lp(a) specjalne właściwości, które mogą przyczyniać się do rozwoju miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych.¹

Lp(a) różni się od innych lipoprotein (takich jak LDL czy HDL) tym, że:

• ma dodatkowe białko apo(a), które wykazuje podobieństwo do plazminogenu (białka uczestniczącego w rozpuszczaniu skrzepów krwi);
• jej poziom jest w około 90% uwarunkowany genetycznie;
• nie reaguje znacząco na zmiany diety czy aktywność fizyczną;
• może zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych niezależnie od poziomu innych lipidów².

Co ważne, podwyższony poziom Lp(a) jest cechą dziedziczną, co oznacza, że jeśli u jednego członka rodziny wykryto wysokie stężenie Lp(a), warto zbadać również pozostałych członków rodziny, szczególnie dzieci. Pozwala to na wczesną identyfikację osób z podwyższonym ryzykiem i rozpoczęcie odpowiednich działań profilaktycznych.^3,4

Dlaczego lipoproteina A jest ważna dla zdrowia?

Podwyższony poziom Lp(a) we krwi jest uznawany za niezależny czynnik ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Badania wykazały, że osoby z wysokim poziomem Lp(a) mają zwiększone ryzyko:

• choroby wieńcowej;
• zawału serca;
• udaru mózgu;
• zwężenia zastawki aortalnej;
• choroby tętnic obwodowych^2,5.

Szacuje się, że około 20% populacji światowej ma podwyższony poziom Lp(a), co czyni ją jednym z najczęstszych genetycznie uwarunkowanych czynników ryzyka chorób serca.⁵ Co istotne, wysokie poziomy Lp(a) mogą być obecne już u dzieci i przyczyniać się do wczesnego rozwoju zmian miażdżycowych. Badania autopsyjne wykazały, że zmiany miażdżycowe mogą rozpoczynać się już w dzieciństwie, a wysokie stężenie Lp(a) może ten proces przyspieszać.^3,6 Dlatego w rodzinach z historią przedwczesnych chorób sercowo-naczyniowych lub znanych wysokich poziomów Lp(a) warto rozważyć badanie również u dzieci.

Jak lipoproteina A wpływa na rozwój miażdżycy?

Lp(a) przyczynia się do rozwoju miażdżycy na kilka sposobów:

• właściwości prozapalne – zwiększa ekspresję cząsteczek adhezyjnych, które ułatwiają przyleganie monocytów do śródbłonka naczyń i inicjują tworzenie blaszki miażdżycowej;²
• zwiększona akumulacja w ścianie tętnic – Lp(a) ma większe powinowactwo do ściany naczyniowej, proteoglikanów i fibronektyny na powierzchni komórek śródbłonka w porównaniu do cholesterolu LDL, co prowadzi do gromadzenia się Lp(a) w błonie wewnętrznej tętnic;²
• tworzenie komórek piankowatych – makrofagi mogą pochłaniać Lp(a), co prowadzi do powstawania komórek piankowatych, charakterystycznych dla wczesnej miażdżycy;²
• właściwości prozakrzepowe – ze względu na podobieństwo do plazminogenu, Lp(a) może konkurować z nim o miejsca wiązania, zakłócając proces fibrynolizy (rozpuszczania skrzepów) i zwiększając ryzyko zakrzepów;^2,7
• nośnik utlenionych fosfolipidów – Lp(a) jest głównym nośnikiem utlenionych fosfolipidów, które mają silne działanie prozapalne i proaterogenne.⁷

Warto podkreślić, że Lp(a) może być szczególnie niebezpieczna, gdy współistnieje z innymi czynnikami ryzyka. Wysokie stężenie Lp(a) w połączeniu z paleniem tytoniu, nadciśnieniem tętniczym, cukrzycą czy podwyższonym poziomem LDL może wielokrotnie zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Dlatego osoby z wysokim poziomem Lp(a) powinny szczególnie dbać o kontrolę innych czynników ryzyka.^2,7

Diagnostyka lipoproteiny A

Badanie poziomu lipoproteiny(a) stanowi istotny element oceny ryzyka sercowo-naczyniowego i pozwala na wczesne wykrycie predyspozycji do rozwoju chorób układu krążenia.

Kto powinien zbadać poziom Lp(a)?

Według najnowszych wytycznych, badanie poziomu Lp(a) powinno być rozważone u:

• osób z przedwczesną chorobą sercowo-naczyniową (zawał serca, udar mózgu przed 55. rokiem życia u mężczyzn i 65. rokiem życia u kobiet);
• osób z rodzinną hipercholesterolemią;
• osób z rodzinnym wywiadem przedwczesnej choroby sercowo-naczyniowej;
• osób z nawracającymi incydentami sercowo-naczyniowymi mimo optymalnego leczenia;
• osób z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym^5,8.

Coraz więcej ekspertów sugeruje, że każdy dorosły powinien mieć zmierzony poziom Lp(a) przynajmniej raz w życiu, w celu oceny ryzyka.⁸ Dodatkowo, badanie Lp(a) powinno być rozważone u członków rodzin, w których wykryto wysokie poziomy Lp(a) u jednej osoby. Jest to szczególnie ważne w przypadku dzieci, ponieważ wczesna identyfikacja podwyższonego ryzyka może prowadzić do bardziej intensywnych działań profilaktycznych.^3,4 Osoby z wysokim poziomem Lp(a) powinny być regularnie monitorowane pod kątem rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, zazwyczaj co 1-2 lata, w zależności od obecności innych czynników ryzyka.²

Jak interpretować wyniki badania Lp(a)?

Interpretacja wyników badania Lp(a) może być skomplikowana, ponieważ laboratoria stosują różne jednostki i metody pomiaru. Ogólnie przyjmuje się następujące wartości graniczne:

• poziom prawidłowy: <75 nmol/L lub <30 mg/dL;
• poziom podwyższony: ≥125 nmol/L lub ≥50 mg/dL⁸.

Warto pamiętać, że nie ma prostego przelicznika między tymi jednostkami, ponieważ wielkość cząsteczki Lp(a) różni się między osobami ze względu na zmienność genetyczną.^2,7

Ograniczenia w diagnostyce Lp(a)

Istnieją pewne wyzwania związane z badaniem poziomu Lp(a):

• brak standaryzacji metod pomiarowych między laboratoriami;
• różne jednostki raportowania wyników (mg/dL vs nmol/L);
• zmienność wielkości cząsteczki Lp(a) między osobami;
• brak powszechnej dostępności badania w rutynowej diagnostyce^2,7.

Należy również pamiętać, że poziom Lp(a) może ulegać pewnym zmianom w specyficznych sytuacjach fizjologicznych. U kobiet poziom Lp(a) może się zmieniać w czasie ciąży i po menopauzie. Badania wykazały, że hormonalna terapia zastępcza może obniżać poziom Lp(a) u kobiet po menopauzie.^2,5 Również niektóre stany zapalne, choroby nerek czy niedoczynność tarczycy mogą wpływać na poziom Lp(a).⁵

Czy lipoproteina A jest badana w ramach NFZ?

W Polsce badanie poziomu Lp(a) nie jest rutynowo wykonywane w ramach podstawowej diagnostyki lipidowej ani powszechnie refundowane jako samodzielne badanie. Jednak w ramach programu „Moje Zdrowie”, uruchomionego 5 maja 2025 r. przez Ministerstwo Zdrowia i finansowanego przez NFZ, każdy ubezpieczony dorosły może skorzystać z bezpłatnego bilansu zdrowia w przychodni POZ. W podstawowym pakiecie realizowanym raz na 5 lat (dla osób w wieku 20–49 lat) lub raz na 3 lata (powyżej 49. roku życia) znajduje się m.in. lipidogram (TC, LDL, HDL, TG), natomiast oznaczenie lipoproteiny A może być zaoferowane w ramach pakietu rozszerzonego, po spełnieniu określonych kryteriów kwestionariusza zdrowotnego i wieku (jednorazowo w życiu w wieku 20–40 lat).

Jak obniżyć poziom lipoproteiny A?

Obniżenie poziomu Lp(a) jest trudniejsze niż w przypadku innych lipidów, ponieważ:

• poziom Lp(a) jest głównie uwarunkowany genetycznie;
• dieta i ćwiczenia fizyczne mają minimalny wpływ na poziom Lp(a);
• standardowe leki obniżające lipidy mają ograniczony wpływ na Lp(a).

Wśród dostępnych metod i leków możemy wyróżnić kilka, które znajdują zastosowanie w leczeniu podwyższonego poziomu lipoproteiny A, jednakże nie zawsze ich działanie jest związane bezpośrednio z samym obniżeniem stężenia Lp(a):

• Statyny – statyny, które są skuteczne w obniżaniu poziomu LDL, mają niewielki wpływ na poziom Lp(a). Niektóre badania sugerują nawet, że mogą nieznacznie podwyższać poziom Lp(a).⁵ Mimo to statyny są zalecane osobom z wysokim poziomem Lp(a), ponieważ zmniejszają ogólne ryzyko sercowo-naczyniowe poprzez obniżenie poziomu LDL.⁸
• Inhibitory PCSK9 – Inhibitory PCSK9 (ewolokumab, alirokumab) mogą obniżyć poziom Lp(a) o około 20-30%. Badania wykazały, że alirokumab zmniejszył poziom Lp(a) o około 23% w badaniu ODYSSEY OUTCOMES, a ewolokumab o około 27% w badaniu FOURIER.⁵
• Kwas nikotynowy (niacyna) – niacyna może obniżyć poziom Lp(a) o 20-30%, ale nie jest powszechnie zalecana ze względu na brak dowodów na zmniejszenie ryzyka sercowo-naczyniowego oraz liczne skutki uboczne.^5,7
• Afereza lipoprotein – afereza to procedura podobna do dializy, która fizycznie usuwa Lp(a) z krwi. Jest skuteczna w obniżaniu poziomu Lp(a) o 60-70%, ale efekt jest tymczasowy i wymaga regularnych zabiegów (co 1-2 tygodnie). Ze względu na inwazyjny charakter i wysokie koszty, afereza jest zazwyczaj zarezerwowana dla osób z bardzo wysokim poziomem Lp(a) i zaawansowaną chorobą sercowo-naczyniową.²
• Kwas acetylosalicylowy (aspiryna) – obecnie badane jest stosowanie małych dawek aspiryny jako potencjalnej metody zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego u osób z wysokim poziomem Lp(a). Choć aspiryna nie obniża poziomu Lp(a), może zmniejszać ryzyko zakrzepów, które są jednym z mechanizmów, przez które Lp(a) zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.⁸ Decyzja o stosowaniu aspiryny powinna być zawsze skonsultowana z lekarzem, ponieważ lek ten może zwiększać ryzyko krwawień.

Oprócz tego warto także wspomnieć o kilku nowych lekach, które obecnie są w trakcie badań klinicznych:

• Oligonukleotydy antysensowne (ASO) – leki takie jak pelakarsen, olpasiran, zerlasiran i lepodisiran mogą obniżyć poziom Lp(a) o 80-100% poprzez blokowanie produkcji apo(a) w wątrobie. Są podawane w formie zastrzyków co 1-6 miesięcy.⁸
• Małe interferujące RNA (siRNA) – podobnie jak ASO, te leki blokują produkcję apo(a) w wątrobie.

Praktyczne wskazówki dla osób z wysokim poziomem Lp(a)

Jeśli masz podwyższony poziom Lp(a), oto kilka praktycznych wskazówek, które mogą pomóc w zmniejszeniu ogólnego ryzyka sercowo-naczyniowego:

• skrupulatnie kontroluj inne czynniki ryzyka – utrzymuj prawidłowe ciśnienie krwi, poziom cukru i cholesterolu LDL;
• rzuć palenie – palenie w połączeniu z wysokim Lp(a) znacząco zwiększa ryzyko chorób serca;
• utrzymuj prawidłową masę ciała;
• regularnie ćwicz – co najmniej 150 minut aktywności fizycznej tygodniowo;
• stosuj dietę śródziemnomorską, bogatą w owoce, warzywa, ryby i oliwę z oliwek;
• regularnie kontroluj swoje zdrowie – wykonuj badania kontrolne zalecone przez lekarza;
• poinformuj członków rodziny o wysokim poziomie Lp(a) i zachęć ich do badań;
• rozważ konsultację z kardiologiem lub lipidologiem w celu opracowania indywidualnego planu leczenia^2,8.

Osoby z wysokim poziomem Lp(a) powinny być regularnie monitorowane. Zaleca się wykonywanie badań kontrolnych co 1-2 lata, w tym lipidogramu, badań funkcji nerek i wątroby oraz oceny ryzyka sercowo-naczyniowego. W zależności od indywidualnego ryzyka, lekarz może zalecić również badania obrazowe, takie jak echokardiografia, ultrasonografia tętnic szyjnych czy tomografia komputerowa tętnic wieńcowych.^2,9

Podsumowanie

Lipoproteina A to ważny czynnik ryzyka chorób serca, który w 90% jest uwarunkowany genetycznie. Badanie poziomu Lp(a) powinno być wykonane przynajmniej raz w życiu, szczególnie u osób z rodzinną historią przedwczesnych chorób serca. Normy dla Lp(a) to poniżej 30 mg/dL lub 75 nmol/L. Choć obecnie dostępne metody leczenia mają ograniczoną skuteczność w obniżaniu Lp(a), możesz znacząco zmniejszyć swoje ryzyko sercowo-naczyniowe poprzez kontrolę innych czynników ryzyka, takich jak LDL cholesterol, ciśnienie krwi czy palenie. Jeśli masz wysoki poziom Lp(a), regularnie wykonuj badania kontrolne i ściśle współpracuj z lekarzem, aby opracować indywidualną strategię ochrony Twojego serca.

Przegląd lekowy to kluczowy element opieki farmaceutycznej.To proces, w którym farmaceuta sprawdza i ocenia stosowane przez pacjenta leki, aby upewnić się, że są one skuteczne, bezpieczne i odpowiednio dobrane. Podczas przeglądu lekowego sprawdzane są m.in. potencjalne interakcje między lekami, ich działania niepożądane oraz to, czy pacjent stosuje leki zgodnie z zaleceniami lekarza. W szczególności dotyczy to pacjentów przyjmujących wiele leków jednocześnie, co może prowadzić do tzw. wielolekowości, czyli polipragmazji. Celem przeglądu jest optymalizacja terapii, zwiększenie jej skuteczności i zmniejszenie ryzyka wystąpienia komplikacji zdrowotnych.

Regularny przegląd lekowy wpływa na skuteczność leczenia, poprawia jakość terapii i zmniejsza ryzyko powikłań. Przegląd lekowy a skuteczność leczenia to temat, który dotyczy szczególnie osób stosujących leki wysokiego ryzyka, takich jak leki przeciwzakrzepowe czy niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ). Przyjrzyjmy się temu tematowi nieco bliżej.

Przegląd lekowy a skuteczność leczenia

Tak jak wspomnieliśmy powyżej, przegląd lekowy znacząco wpływa na skuteczność leczenia, pomagając wyeliminować interakcje, błędy w dawkowaniu oraz niepotrzebnie stosowane leki. Pacjenci często nieświadomie łączą substancje, które wzajemnie osłabiają swoje działanie lub powodują skutki uboczne. Dzięki dokładnemu przeglądowi domowej apteczki i analizie stosowanych leków, można dostosować terapię tak, by była bezpieczna i skuteczna. 

Regularne przeglądy lekowe pomagają także poprawić przestrzeganie zaleceń terapeutycznych od lekarza i uniknąć problemów wynikających z nieprawidłowego stosowania leków. Przegląd lekowy wykonywany przez farmaceutę może obejmować zarówno tradycyjne wizyty w aptece, jak i wygodny przegląd lekowy online, w zależności od preferencji pacjenta.

Dlaczego nieświadome branie leków może prowadzić do interakcji?

Nieświadome stosowanie leków, zwłaszcza gdy pacjent przyjmuje kilka preparatów jednocześnie, może prowadzić do groźnych interakcji. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że nawet popularne leki bez recepty, suplementy diety czy zioła mogą wpływać na działanie leków przepisanych przez lekarza.

Interakcje leków mogą osłabiać skuteczność terapii, nasilać działania niepożądane lub prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych. Dlatego tak ważny jest regularny przegląd domowej apteczki, najlepiej ze swoim farmaceutą, który pomoże ocenić bezpieczeństwo terapii i uniknąć niepożądanych skutków mieszania leków.

Przykładowe interakcje z naszych domowych apteczek

Niektóre leki, które często znajdują się w naszych domowych apteczkach, mogą wchodzić ze sobą w niebezpieczne interakcje. Poniżej przedstawiamy kilka przykładów, które pokazują, jak ważne jest świadome stosowanie leków i regularne przeprowadzanie przeglądu lekowego.

Ibuprofen, ketoprofen, naproksen vs. warfaryna, acenokumarol, aspiryna

Czyli leki przeciwbólowe i przeciwzapalne (NLPZ) vs. leki przeciwzakrzepowe. NLPZ mogą zwiększać ryzyko krwawień u osób stosujących leki przeciwzakrzepowe. Dodatkowo osłabiają działanie leków na nadciśnienie, co może prowadzić do wzrostu ciśnienia krwi. Stosujesz jednocześnie Ibuprom i Aspirynę? Ketonal i Acenocumarol? Naxii i Warfin? Uważaj na interakcję!

Paracetamol vs. statyny, metotreksat

Czyli przeciwbólowy i przeciwgorączkowy paracetamol a leki hepatotoksyczne, czyli uszkadzające wątrobę. Duże dawki paracetamolu przy jednoczesnym stosowaniu leków obciążających wątrobę mogą prowadzić do jej uszkodzenia. Stosujesz Apap, Paracetamol lub Panadol łącznie z Roswerą, Atorisem, Zarantą? Uważaj na interakcje! Pamiętaj również, że paracetamol jest także częstym składnikiem mieszanek na przeziębienie, takich jak Gripex, Fervex czy Theraflu.

Węgiel leczniczy vs. wszystkie inne leki

Czyli lek stosowany w leczeniu zatruć pokarmowych i biegunek a wszystkie inne stosowane leki. Węgiel leczniczy może silnie wiązać się ze wszystkimi lekami przyjmowanymi jednocześnie, zmniejszając ich wchłanianie i skuteczność terapeutyczną. Dlatego jeśli przyjmujesz węgiel leczniczy (Węgiel leczniczy VP, Carbo Activ Vita), powinieneś zachować przynajmniej dwugodzinny odstęp przed lub po zażyciu innych leków, aby uniknąć osłabienia ich działania.

Podsumowanie

Przegląd lekowy to kluczowy proces w opiece farmaceutycznej, który pomaga zapewnić bezpieczne i skuteczne stosowanie leków. Regularne przeglądy lekowe pozwalają na eliminowanie interakcji między lekami, poprawiają przestrzeganie zaleceń terapeutycznych i optymalizują leczenie. Dzięki dokładnej analizie stosowanych leków, pacjent ma szansę uniknąć niepożądanych skutków ubocznych i niebezpiecznych interakcji. Przegląd lekowy, przeprowadzany osobiście lub online z farmaceutą, może znacząco wpłynąć na poprawę skuteczności terapii i zwiększenie bezpieczeństwa zdrowotnego.

Czy koenzym Q10 może wpłynąć na Twoje zdrowie i samopoczucie? Ten ważny składnik jest kluczowy dla produkcji energii w organizmie, ale jego poziom z wiekiem spada. Na szczęście istnieją suplementy, które pozwalają uzupełnić braki – a tabletki do ssania z koenzymem Q10 wyróżniają się skutecznością i wygodą. Przekonaj się, jak działają te produkty, na co pomagają i dlaczego mogą być dobrym wyborem dla Ciebie.

Czym jest koenzym Q10 i dlaczego jest tak ważny?

Koenzym Q10, nazywany również ubichinonem, to związek obecny w każdej komórce ludzkiego ciała. Jego głównym zadaniem jest udział w produkcji energii – dokładniej w procesie, który dzieje się w mitochondriach, czyli „elektrowniach” komórkowych. Dzięki temu organizm może prawidłowo funkcjonować, a komórki są chronione przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Co więcej, koenzym Q10 wspiera serce, mięśnie i układ nerwowy, co czyni go szczególnie cennym dla osób starszych lub obciążonych wysiłkiem [1,2].

Niestety, z wiekiem poziom tego składnika w organizmie spada, co prowadzi do osłabienia organizmu. Niedobory koenzymu Q10 mogą objawiać się zmęczeniem, bólami mięśni czy problemami z sercem. Dlatego suplementacja tym składnikiem, szczególnie w formie tabletek do ssania, może być bardzo pomocna w codziennym wspieraniu zdrowia​ [3,4].

Dlaczego tabletki do ssania z koenzymem Q10 to dobry wybór?

Wybór odpowiedniego suplementu jest kluczowy dla jego skuteczności. Tabletki do ssania z koenzymem Q10 mają kilka istotnych zalet. Przede wszystkim, ich działanie zaczyna się już w jamie ustnej, co przyspiesza wchłanianie składnika i pozwala szybko odczuć korzyści. Dodatkowo taka forma suplementacji jest wygodna – idealna dla osób, które mają trudności z połykaniem kapsułek. Ssanie tabletek pozwala również na lepszą biodostępność koenzymu, ponieważ omija on część układu trawiennego, co zwiększa skuteczność działania. Dla kogo są przeznaczone tabletki do ssania? Sprawdzają się zarówno u osób młodych, które chcą poprawić swoje samopoczucie, jak i u osób starszych lub cierpiących na przewlekłe zmęczenie. Dzięki swojej uniwersalności mogą być używane w wielu sytuacjach, gdy organizm wymaga wsparcia. [1,2].

Na co pomaga koenzym Q10?

Wiele osób zastanawia się, w jakich sytuacjach suplementacja koenzymem Q10 może być przydatna. Przede wszystkim, ten składnik wspiera zdrowie serca – badania pokazują, że pomaga poprawić funkcję mięśnia sercowego i działa ochronnie na układ krążenia. Co więcej, koenzym Q10 wpływa na poziom energii, co jest szczególnie ważne dla osób zmagających się z przewlekłym zmęczeniem. Jego działanie antyoksydacyjne pomaga także spowolnić procesy starzenia, co sprawia, że jest popularnym składnikiem suplementów wspierających młody wygląd i zdrową skórę [3,4].

Warto również wspomnieć, że koenzym Q10 może być szczególnie pomocny dla osób stosujących statyny – leki obniżające poziom cholesterolu. Statyny zmniejszają naturalną produkcję tego związku w organizmie, co może prowadzić do skutków ubocznych, takich jak bóle mięśni. Suplementacja Q10 pomaga łagodzić te objawy, poprawiając komfort życia [2].

Czy można przedawkować koenzym Q10? Ile należy go przyjmować dziennie?

oenzym Q10 jest uznawany za bezpieczny, a ryzyko przedawkowania jest minimalne. Typowe dawki w suplementacji wynoszą od 30 do 200 mg dziennie, choć w określonych przypadkach, takich jak wspomaganie terapii statynami, mogą wzrastać do 300 mg. Dla ogólnego wsparcia zdrowia zaleca się dawki w granicach 30–100 mg na dobę. Warto przyjmować suplement w mniejszych porcjach w ciągu dnia, aby poprawić wchłanianie i uniknąć potencjalnych skutków ubocznych, takich jak niestrawność czy bóle głowy [1,2].

Czy suplementacja jest konieczna, skoro koenzym Q10 występuje w diecie?

Koenzym Q10 znajdziesz w tłustych rybach, takich jak makrela czy łosoś, a także w podrobach, orzechach i nasionach. Jednak ilość, którą dostarczamy z pożywieniem, jest niewielka – zwykle nie wystarcza, aby w pełni zaspokoić potrzeby organizmu, zwłaszcza w okresach większego wysiłku lub choroby. Dlatego suplementacja, szczególnie w formie tabletek do ssania, staje się nieocenionym wsparciem​ [1,3].

Polecane produkty z koenzymem Q10

Zanim wybierzesz konkretny produkt, warto wiedzieć, jakie tabletki do ssania są dostępne na rynku. Oto kilka rekomendacji, które pomogą Ci podjąć decyzję. Tabletki do ssania z koenzymem Q10 różnią się dawkami, formułami i dodatkowymi składnikami, dzięki czemu możesz dopasować je do swoich potrzeb. Wybór odpowiedniego produktu może być jednak trudny – aby Ci pomóc, przygotowaliśmy listę najpopularniejszych suplementów.

Now Foods Koenzym Q10, tabletki do ssania

O produkcie

• suplement diety;
• zawiera dodatkowo witaminę E i lecytynę;
• lecytyna pochodzenia sojowego;
• bez GMO;
• nie zawiera laktozy;
• smak cytrusowy;
• tabletki do ssania – proste przyjmowanie;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian;
• duże opakowanie i duża dawka.

Pharmasis Q10 Sensitive, tabletki do ssania

O produkcie

• suplement diety;
• zawiera dodatkowo witaminy
• pomarańczowy smak;
• dość mała dawka;
• posiada certyfikat HACCP i GMP.

Progress Labs CoQ10 Forte, tabletki do ssania

O produkcie

• suplement diety;
• nie zawiera sztucznych wypełniaczy;
• dość mała dawka;
• nie zawiera laktozy;
• bez dodatku cukru, soli, skrobi, soi;
• nie zawiera laktozy;
• produkt bezglutenowy.

Wish CoQ10 Forte Natural Ubichinon, tabletki do ssania

O produkcie

• suplement diety;
• nie zawiera sztucznych wypełniaczy;
• dość mała dawka;
• nie zawiera laktozy;
• bez dodatku cukru, soli, skrobi, soi;
• nie zawiera laktozy;
• produkt bezglutenowy;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian.

Podsumowanie

Tabletki do ssania z koenzymem Q10 to skuteczny sposób na uzupełnienie niedoborów tego ważnego składnika, który wspiera zdrowie serca, poprawia energię i chroni komórki przed stresem oksydacyjnym. Zalecane dawki wynoszą od 30 do 200 mg dziennie, jednak w szczególnych przypadkach, takich jak terapia statynami, można stosować dawki sięgające 300 mg. Dzięki wygodnej formie pastylek do ssania suplementacja jest łatwa i szybka, co sprawia, że jest odpowiednia dla osób w każdym wieku. Regularne stosowanie koenzymu Q10 może znacząco poprawić samopoczucie i wspierać codzienne funkcjonowanie organizmu.

Kto powinien badać sobie poziom cholesterolu?

O poziom cholesterolu powinniśmy dbać absolutnie wszyscy. Jednak są pewne grupy pacjentów, które badanie poziomu cholesterolu powinny wykonywać znacznie częściej niż pozostali. Są to osoby: 

• z rozpoznaną chorobą sercowo-naczyniową;
• z cukrzycą;
• z nadciśnieniem tętniczym;
• palące papierosy;
• u których w rodzinie występują przedwczesne choroby niedokrwienne serca;
• z przewlekłą chorobą nerek;
• których wartość BMI  ≥ 30 kg/m² ;
• z rodzinna hipercholesterolemią i innymi zaburzeniami lipidowymi
  występującymi w rodzinie.

Jak leczyć wysoki cholesterol?

Leczenie wysokiego cholesterolu opiera się przede wszystkim na zmianie trybu życia oraz wprowadzeniu leczenia farmakologicznego. Zmiana trybu życia polega głównie na modyfikacji diety i zwiększeniu aktywności fizycznej. Podstawą diety jest ograniczenie tłuszczów pochodzenia zwierzęcego. Osoba chora powinna unikać spożywania czerwonego mięsa, tłustego nabiału, smalcu, masła i żółtek jaj. Nie powinna także spożywać wysoko przetworzonych produktów i słodyczy, które są źródłem tłuszczów “trans” mających szczególnie zły wpływ na poziom lipidów w organizmie. Wskazane jest także unikanie spożywania alkoholu [1].

Jakie są dobre tabletki na cholesterol bez recepty?

Dobre tabletki na cholesterol bez recepty, w połączeniu z odpowiednią dietą to pierwszy sposób na normalizację podwyższonego poziomu cholesterolu. Takie postępowanie może spowodować, że nie będzie konieczne stosowanie leków dostępnych na receptę.

Lipiforma, kapsułki

O produkcie: 

• to ziołowa kapsułka na cholesterol zawierająca w swoim składzie: ekstrakt z czosnku – w tym allicynę oraz ekstrakt z czerwonych drożdży z ryżu – w tym: monakolinę K (2,99 mg);
• zalecana dawka dla osób dorosłych to 1 kapsułka dziennie, przyjmowana najlepiej wieczorem;
• może zawierać dodatkowe składniki, które posiadają udowodnione działania skutkujące obniżeniem poziomu cholesterolu: polikosanol z trzciny cukrowej czy  ekstrakt z owoców bergamoty – LipiFormaPlus, LipiFormaBergamia.

ArmoLipid, tabletki

O produkcie: 

• to tabletki ziołowe zawierające w swoim składzie: czerwony fermentowany ryż (monakolina 2,8 mg), polikosanol, kwas foliowy, koenzym Q10 i astaksantynę;
• preparat jest przeznaczony dla osób poniżej 70. roku życia;
• zalecana dawka dla osób dorosłych to 1 kapsułka dziennie, przyjmowana najlepiej wieczorem.

Cynarex, tabletki

O produkcie: 

• to wyciąg z ziela karczocha;
• stosowany pomocniczo w hipercholesterolemii jako środek obniżający poziom cholesterolu i trójglicerydów w surowicy krwi;
• tego preparatu nie można stosować przy niedrożności dróg żółciowych.
• przeznaczony dla osób powyżej 14. roku życia.

Berimal, kapsułki

O produkcie: 

• zawiera dwa wysokoskoncentrowane składniki aktywne: ActiBPF, czyli standaryzowaną kompozycję polifenoli z bergamoty oraz ekstrakt z czosnku standaryzowany na wysoką zawartość allicyny;
• zalecana dawka dla osób dorosłych to 1-2 kapsułki dziennie – przed posiłkiem;
• produkt nie zawiera laktozy;
• jest odpowiedni dla wegetarian.

Cardiostatil, kapsułki

O produkcie: 

• suplement diety, który zawiera wyciągi z czerwonego ryżu, z owoców bergamoty i czosnku oraz witaminy B6 i B12;
• zalecana dawka dla osób dorosłych to 1 kapsułka dziennie.

Czy tabletki na cholesterol trzeba brać do końca życia?

To pytanie dotyczy najczęściej leków z grupy statyn (grupy leków dostępnych wyłącznie na receptę), których nie można odstawiać samodzielnie, nawet jeśli poziom cholesterolu wrócił do normy. Odstawienie tabletek na cholesterol może spowodować gwałtowny wzrost poziomu cholesterolu we krwi.

Czy tabletki na cholesterol odchudzają?

Nieprawdą jest, że leki na cholesterol odchudzają. Wśród działań niepożądanych statyn wymienia się biegunkę czy jadłowstręt, których wynikiem może być utrata masy ciała, ale to stan patologiczny. Skutkiem ubocznym stosowania statyn może być natomiast zwiększenie masy ciała.

Podsumowanie

Obecność cholesterolu we krwi jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jeśli jednak jego poziom jest zbyt wysoki, może to doprowadzić do poważnych chorób, a nawet śmierci. Leczenie zbyt wysokiego cholesterolu zaczyna się od oceny ryzyka incydentów sercowo-naczyniowych. Jeśli jest niskie, stosuje się leczenie niefarmakologiczne w postaci prowadzenia zdrowego trybu życia. Zalecana jest także kontrola poziomu cholesterolu przynajmniej raz w roku.

Serce jest niezwykle ważnym, centralnym narządem ludzkiego układu krwionośnego. Pompuje krew, która dostarcza tlen oraz składniki odżywcze do komórek organizmu. Serce wykonuje ciężką pracę, kurcząc się ok. 100 tysięcy razy każdego dnia. Niestety wraz z wiekiem serce się osłabia, w szczególności w przebiegu różnych chorób, braku aktywności fizycznej, jak również złych nawyków żywieniowych. O pogarszającej się kondycji serca może świadczyć, np. szybsze odczuwanie zmęczenia przy wysiłku czy zadyszka podczas wchodzenia po schodach. Jeżeli kondycja serca będzie niewystarczająca, może to prowadzić do rozwoju wielu groźnych dla zdrowia chorób. Z tych względów warto zadbać o kondycję i wzmocnić serce jak najwcześniej. Najpierw dowiedzmy się, co będzie dobre na wzmocnienie serca z kategorii nielekowych [1].

Jak wzmocnić serce?

Do wzmocnienia kondycji serca nie zawsze potrzebna jest farmakologia. Kluczowe jest zachowanie organizmu w dobrej kondycji, zrzucenie nadmiarowych kilogramów oraz regularna aktywność fizyczna. Aktywność fizyczna powinna być dostosowana do możliwości pacjenta, nawet krótkie spacery są dobre dla serca. Z kolei 30-40 minut treningu cardio 2-3 razy w tygodniu jest w stanie znacznie polepszyć wydolność serca. To, czego należy bezwzględnie unikać, to długotrwałe siedzenie na kanapie przed telewizorem oraz inne aktywności, które powodują długie okresy bezruchu. Sercu nie służą również podjadanie niezdrowych przekąsek, tłustego jedzenia oraz nadmierne spożywanie alkoholu. Bardzo niekorzystny wpływ na kondycję serca ma również długotrwały stres. Warto więc podjąć wszelkie możliwe kroki, które redukują stres. Jeśli wyczerpaliśmy już te możliwy, a nadal chcemy bądź musimy wzmocnić nasz narząd, to jakie leki na wzmocnienie serca bez recepty zastosować? Które substancje będą korzystne [2]?

Jakie substancje można znaleźć w tabletkach na serce bez recepty?

W tabletkach na serce bez recepty, które mają wspomóc prawidłową pracę serca, można znaleźć szereg różnych substancji. Mają one różne działania, ale większość z nich jest nakierowana na poprawę pracy serca. Są to zarówno witaminy, minerały, jak i zioła. Substancje te znajdują się również w tabletkach na krążenie krwi bez recepty. Do najważniejszych z nich należą:

• głóg – wspomaga układ sercowo-naczyniowy wzmacniając serce, działa przeciwarytmicznie, lekko obniża ciśnienie tętnicze krwi oraz działa uspokajająco;
• koenzym Q10 – wspomaga pracę układu sercowo-naczyniowego, dostarcza energię do komórek i jest rekomendowany trakcie terapii lekami z grupy statyn;
• kwas foliowy – zmniejsza ryzyko udaru mózgu i chorób sercowo-naczyniowych oraz obniża stężenia homocysteiny we krwi;
• magnez – poprawia zdolność zapamiętywania, wspomaga pracę układu sercowo-naczyniowego, reguluje pracę tarczycy i pracę mięśni oraz zmniejsza stres;
• żelazo – jego niedobór powoduje niedokrwistość, ponieważ jest konieczne przy produkcji hemoglobiny i mioglobiny;
• witamina B6 – reguluje ciśnienie krwi poprzez wpływ na układ renina-angiotensyna i krzepnięcie krwi, a jej niedobór może spowodować wzrost stężenia we krwi homocysteiny, co wpływa na rozwój miażdżycy;
• witamina C – działa przeciwutleniające, zapobiega utlenianiu cząstek LDL i zmniejsza adhezję krążących monocytów do komórek śródbłonka naczyń, co zmniejsza ryzyko miażdżycy i chorób sercowo-naczyniowych;
• witamina D – zwiększa wchłanianie wapnia w jelitach i umożliwia jego przedostawanie się do kości, poprawia integralność naczyń krwionośnych, reguluje ciśnienie krwi i zapobiega przerostowi komórek mięśniowych;
• witamina E – działa antyoksydacyjnie i zmniejsza ryzyko rozwoju choroby wieńcowej [1,3].

Przegląd tabletek na serce bez recepty dostępnych w aptece

W aptekach można znaleźć bardzo dużo różnych tabletek zawierających substancję czynne mogące wzmocnić serce (Tabletki tonizujące, Magnokal Asparaginian, NeoMag Cardio, Asparaginian CardioDuo, Na serce 50+). Część z nich działa również jako tabletki na krążenie krwi bez recepty. W zależności od potrzeby konkretnego pacjenta, różne preparaty mogą być najlepsze. Należy pamiętać, że leki mają udowodnione działanie lecznicze, podczas gdy suplementy diety jedynie uzupełniają dietę w brakujące składniki. Dlatego do ich wyboru warto podejść indywidualnie, nie zawsze potrzebny jest produkt leczniczy. Przykładowe tabletki przedstawiono poniżej.

Tabletki tonizujące, tabletki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• 1 tabletka zawiera 150 mg kwiatostanu głogu, 30 mg owocu głogu, 100 mg ziela serdecznika i 40 mg ziela nostrzyka;
• osoby dorosłe mogą stosować 2 tabletki od 2 do 3 razy dziennie przed jedzeniem, jednak nie więcej niż 6 tabletek na dobę;
• wspomaga pracę serca i układu krążenia [4].

Magnokal Asparaginian, tabletki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• każda tabletka zawiera 250 mg magnezu wodoroasparaginianu i 250 mg potasu wodoroasparaginianu;
• osoby dorosłe mogą stosować od 2 do 6 tabletek na dobę w dwóch dawkach podzielonych po posiłkach;
• może być stosowany wspomagająco w przypadku chorób układu krążenia i mięśnia sercowego [5].

NeoMag Cardio, tabletki

O produkcie

• suplement diety;
• każda tabletka zawiera 150 mg potasu, 35 mg magnezu, 30 mg wyciągu z głogu i 0,7 mg witaminy B;
• dorośli mogą przyjmować 1 tabletkę 2 razy dziennie;
• wspomaga utrzymanie prawidłowego ciśnienia krwi i poprawia krążenie [6]. 

Asparaginian CardioDuo, tabletki

O produkcie

• suplement diety;
• 1 tabletka zawiera 36 mg magnezu, 150 mg potasu, 7,7 mg wyciągu z owoców głogu, 1,05 mg żelaza, 26,65 mg witaminy C, 4 mg witaminy E, 0,365 mg witaminy B1, 0,465 mg witaminy B2, 5,33 mg witaminy B3, 2 mg witaminy B5, 0,465 mg witaminy B6, 16,66 µg witaminy B7, 66,5 µg witaminy B9, 0,825 µg witaminy B12, 1 mg asparaginianu i 10,5 mg inuliny.
• osoby dorosłe stosują 1 tabletkę 2 razy dziennie.
• wspomaga pracę serca, układ krążenia i utrzymanie prawidłowego ciśnienia krwi;
• azorubina zawarta w preparacie może mieć szkodliwy wpływ na aktywność i skupienie uwagi u dzieci [7].

Na serce 50+, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• każda kapsułka zawiera 60 mg koenzymu Q10, 1,8 mg witaminy B1, 2 mg witaminy B2, 7 mg witaminy B3, 4,6 mg witaminy B5, 2,2 mg witaminy B6 i 30 mg witaminy C;
• osoby dorosłe mogą stosować 1 kapsułkę na dobę;
• wspomaga prawidłową pracę serca [8].

Czy NeoMag Cardio obniża ciśnienie?

Pacjenci, którzy poszukują tabletek na serce bez recepty lub tabletek na krążenie krwi bez recepty, często mają podwyższone ciśnienie i szukają preparatu, aby go obniżyć. Bardzo aktywnie reklamowany jest jeden z Neomagów. Czy NeoMag Cardio obniża ciśnienie? Nie jest to takie proste. To suplement diety wspomagający pracę serca, który bazuje na głogu i w bardzo małym stopniu może obniżać ciśienie. Inne ziołowe substancje, które obniżają ciśnienie krwi, to np. jemioła. Natomiast ich działanie jest bardzo słabe, dlatego przy podwyższonym ciśnieniu tętniczym krwi należy udać się do lekarza, gdyż stosowanie preparatów ziołowych będzie niezauważalne.

Podsumowanie

Do wzmocnienia serca, nie wystarczy łyknąć kilka leków na wzmocnienie serca bez recepty. Dbanie o serce jest znacznie szerszym i bardziej skomplikowanym procesem. O ile przyjmowanie leków czy suplementów diety może znacznie poprawić kondycję serca, to nie jest w stanie zastąpić zdrowego trybu życia, należy pamiętać o zdrowej diecie oraz  odpowiedniej ilości aktywności fizycznej. Przy wyborze odpowiednich tabletek na serce bez recepty, warto poszukać takich, które zawierają witaminy, minerały czy składniki, takie jak np. głóg. 

Kwasy omega-3 należą do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (PUFA), które prezentują wiele działań prozdrowotnych. Kwasy omega-3 to grupa związków i możemy do nich zaliczyć substancje, takie jak kwas alfa-liponowy (ALA), kwas dokozaheksaenowy (DHA) lub kwas eikozapentaenowy (EPA). Warto zaznaczyć, że nasz organizm nie jest zdolny do produkcji tych kwasów, dlatego powinniśmy dostarczać je z zewnątrz. Co prawda istnieje możliwość konwersji dostarczonego z zewnątrz ALA do EPA i DHA, ale jest to mało efektywne, dlatego lepiej przyjmować je ze źródeł zewnętrznych [1].

Gdzie znajdę kwasy omega-3?

Skoro wiemy już, że przyjmowanie kwasów omega-3 z zewnątrz jest wskazane, to skąd je pozyskać? Czy od razu trzeba sięgać po kwasy omega 3 w płynie? Na początku warto skupić się na naturalnych źródłach. Kwasy omega-3 znajdziemy w produktach roślinnych i zwierzęcych. Największe ilości ALA mają rośliny oleiste, a głównie oleje z nich pozyskiwane, tj. olej lniany, rzepakowy i sojowy, ale także orzechy włoskie lub nasiona chia. EPA i DHA znajdują się głównie w rybach, olejach rybich (np. z kryla) oraz algach [1].

Jak dużo kwasów omega-3 spożywać?

Kwasy omega-3 powinny być dostarczane do naszego organizmu już praktycznie od urodzenia. Międzynarodowe zalecenia podają różne wartości, ale ogólnie można powiedzieć, że najmłodsze dzieci powinny przyjmować około 0,5 g kwasów omega-3 na dobę. Dorośli mężczyźni dobrze, jeśli spożywają około 1,5 g, a kobiety około 1 g tych kwasów. Czy są to duże ilości? Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego i Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne zaleca spożywanie ryb przynajmniej 2 razy w tygodniu (co najmniej 1 porcja ryby tłustej, np. śledź, makrela, łosoś, szprot). Porcja ryby to około 150 gramów. Jeśli nie możemy spożywać takich ilości ryb albo chcemy dostarczyć jeszcze więcej tych cennych związków, to warto rozważyć stosowanie omega 3 w płynie. A na co działają kwasy omega-3 [1,2]?

Na co działają kwasy omega-3?

Niedobory kwasów omega-3 mogą zaburzać funkcjonowanie układu neurologicznego, sercowo-naczyniowego i metabolicznego. Jednym z pierwszych objawów poważnych niedoborów tych związków jest sucha, spękana i łuszcząca się skóra [1].

Kwasy omega na serce

Badania pokazują, że osoby, które spożywają większe ilości kwasów omega-3 rzadziej chorują na choroby sercowo-naczyniowe, np. niewydolność serca lub chorobę wieńcową. Kwasy omega-3 pomagają normalizować ciśnienie tętnicze krwi i profil lipidowy. FDA zaleca stosowanie kwasów omega (4 g na dobę) przy wysokim poziomie trójglicerydów (powyżej 500 mg/dl) w połączeniu z lekami obniżającymi poziomy lipidów (np. statyny) [3].

Należy zaznaczyć, że suplementacja kwasami omega-3 nawet w dużych dawkach (4 g na dobę) nie jest remedium na choroby sercowo-naczyniowe. Metaanalizy wykazują jedynie niewielką korzyść. Leki powinny być podstawą leczenia, a kwasy omega-3 jedynie dodatkiem, który może pomóc [4].

Choroby neurologiczne

Czy kwasy omega-3 poprawiają funkcjonowanie mózgu? Czy są dobre na pamięć? Czy mogą przeciwdziałać chorobie Alzheimera? Aktualne badania i wnioski nie są zgodne co do tego, jakoby kwasy omega-3 miały zapobiegać chorobie Alzheimera. Natomiast faktem jest, że u ludzi, u których dieta jest uboga w kwasy omega-3 i sam poziom DHA w organizmie jest niski, częściej diagnozuje się choroby układu nerwowego. Czy kwasy omega mogą poprawić pamięć? Badania pokazują, że suplementacja kwasów omega nie wpływa na funkcje poznawcze u zdrowych osób, ale może być korzystna u osób z niewielkimi zaburzeniami [1,5].

Kwasy omega na oczy

Istnieją doniesienia mówiące o tym, że dieta bogata w kwasy omega-3 jest dobra dla oczu i może przeciwdziałać rozwojowi zwyrodnieniu plamki żółtej związanej z wiekiem. Niektóre z badań to potwierdzają, jednak są to badania o małej jakości, typu obserwacyjne. Natomiast przegląd systematyczny Cochrane stwierdza, że suplementacja kwasów omega nie przeciwdziała progresji i rozwojowi zwyrodnienia [6,7].

Czy kwasy omega 3 w płynie poprawiają odporność?

Czy kwasy omega 3 podnoszą naszą odporność? Większość preparatów w formie syropów z omega 3 i innych płynów tak się reklamuje. Generalnie kwasy omega 3 wykazują działanie przeciwzapalne i immunomodulujące. Wpływają na aktywność komórek, które biorą udział w reakcji zapalnej. Są polecane także przy chorobach autoimmunologicznych. Kwasów omega-3 nie można traktować jako szczepionki na przeziębienie, ale długookresowa suplementacja oraz przyjmowanie, np. witaminy D może korzystnie wpłynąć na naszą odporność i zmniejszyć liczbę typowych przeziębień [8,9].

Omega 3 w płynie – co wybrać?

Wiemy już, że kwasy omega-3 mają dobroczynne właściwości, szczególnie na układ sercowo-naczyniowy. Które kwasy omega 3 w płynie wybrać? Omega 3 w płynie (np. Mollers Tran Norweski, BioMarine Medical, Leenvit Omega 3, Equazen, Domowa Apteczka Tran z Rekina, Osavi Daily Omega, EstroVita) to szybki i prosty sposób na suplementację tych związków. Są to produkty zarejestrowane jako suplementy diety. Często występują w formie dla dorosłych oraz dzieci. Niektóre mają dodatki smakowe, aby zredukować nieprzyjemny smak. Poniżej przedstawiamy najpopularniejsze płyny i syropy z omega 3.

Mollers Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• posiada dodatkowo 600 IU witaminy D;
• zawiera dużą ilość kwasów omega-3 w jednej dawce;
• do stosowania od 3. roku życia;
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• występuje w różnych smakach: owocowy, cytrynowy, jabłkowy i neutralny;
• zawiera naturalne aromaty;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Mollers Gold Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• posiada dodatkowo dużą dawkę (2000 IU) witaminy D;
• zawiera dużą ilość kwasów omega-3 w jednej dawce;
• do stosowania dla dorosłych
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• smak cytrynowy;
• zawiera naturalne aromaty;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Equazen, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera dość niskie dawki kwasów omega;
• naturalny aromat wanilii, który nadaje smak;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 3 miesiące;
• bez dodatku laktozy.

Osoby, którym zależy głównie na suplementacji ALA, czyli konkretnego kwasu omega-3 powinny wybrać produkty, które są w niego bogate. Do nich należy, np. LenVitol oraz Leenvit Omega 3.

LenVitol, płyn

O produkcie:

• naturalny olej lniany tłoczony na zimno;
• bez dodatku innych substancji;
• zawiera duże ilości ALA;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• przechowywać w lodówce;
• stosować na zimno, nie podgrzewać;
• bez dodatku laktozy;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian.

Leenvit Omega 3, płyn

O produkcie:

• bez dodatku niepotrzebnych substancji;
• zawiera duże ilości ALA;
• przeznaczony dla osób dorosłych i dzieci;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 3 miesiące;
• bez dodatku laktozy.

Kwasy omega 3 w płynie dla dzieci

W aptekach znajdziemy także wiele kwasów omega 3 w płynie dla dzieci. Są to produkty skierowane dla najmłodszych, chociaż większość syropów z omega 3 dla dorosłych można bez problemu stosować u dzieci od 3. roku życia. Są to takie preparaty, jak np. Mollers Mój pierwszy Tran Norweski, MultiOmega 3 Junior, Iskial Junior w płynie, EstroVita Kids, Tran islandzki dla dzieci, kobiet ciężarnych i matek karmiących My Life. MyKids Brain, Kidavet Odporność).

Mollers Mój Pierwszy Tran Norweski, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• zawiera naturalny tran, czyli olej z wątroby dorsza;
• do stosowania od 4. miesiąca życia;
• po otwarciu przechowywać przez 3 miesiące w lodówce;
• zawiera naturalne aromaty, które nadają dobry smak dla dzieci;
• bez dodatku zbędnych substancji;
• produkt bezlaktozowy.

Multi Omega 3 Junior, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• po otwarciu przechowywać przez 60 dni w lodówce;
• produkt bezglutenowy i bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru;
• zawiera dodatek witamin i minerałów;
• przyjemny smak owoców tropikalnych.

Iskial Junior w płynie, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• zawiera naturalne oleje z dorsza i rekina;
• produkt bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru, substancji konserwujących i sztucznych barwników;
• przyjemny cytrynowy smak;
• po otwarciu spożyć w ciągu 30 dni i przechowywać w lodówce.

Tran islandzki dla dzieci, kobiet ciężarnych i matek karmiących My Life, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• do stosowania od 3. roku życia;
• zawiera naturalny olej z dorsza;
• produkt bezlaktozowy;
• nie zawiera cukru, substancji konserwujących i sztucznych barwników;
• przyjemny cytrynowy smak;
• po otwarciu przechowywać w lodówce;
• odpowiedni dla kobiet w ciąży i karmiących piersią.

Tran czy kwasy omega 3 w płynie?

Czym różni się tran od kwasów omega 3 w płynie? Tran, czyli olej z wątroby dorsza, to naturalne źródło kwasów omega-3 – głównie EPA i DHA. Można powiedzieć, że kwasy omega-3 są określeniem szerszym, bo wchodzą tu także inne związki, a tran to konkretne źródło kwasów omega-3. Syropy z omega 3 najczęściej mają w swoim składzie właśnie tran. Czy tran to jedyne źródło kwasów omega-3? Okazuje się, że nie, bo także algi morskie są bogate w te składniki. Będą one dobrym wyborem dla wegan i wegetarian. Co więcej, coraz częściej podnosi się argument, że kwasy omega-3 z alg morskich są zdrowsze z racji mniejszej ilości zanieczyszczeń. Kwasów omega 3 w płynie pochodzących z alg jest dość mało i są to dość drogie preparaty, np. Viridan, OstroVit Pharma Elite Omega 3-6-9 liquid VEGE, Norsan Omega-3 Vegan).

Norsan Omega-3 Vegan, płyn

O produkcie:

• suplement diety;
• kwasy omega 3 w płynie pochodzące z mikroalg;
• naturalny środek zapewniający trwałość – ekstrakt z rozmarynu;
• duża dawka kwasów omega;
• dobry, cytrynowy smak;
• produkt bezlaktozowy;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian;
• po otwarciu przechowywać w lodówce przez 30 dni;
• część dochodu ze sprzedaży producent przeznacza na wsparcie organizacji zaangażowanych w ochronę przyrody;
• producent udostępnia analizy swoich produktów pod kątem czystości i jakości.

Podsumowanie

Kwasy omega 3, takie jak ALA, EPA i DHA to dobroczynne składniki dla naszego organizmu. Wpływają pozytywnie na funkcjonowanie mózgu, układu odpornościowego oraz sercowo-naczyniowego. Powinniśmy dostarczać je, bazując na tłustych rybach lub kwasach omega 3 z płynów dostępnych w aptekach, gdyż nasz organizm nie jest w stanie ich produkować. Kwasy omega 3 są polecane głównie dla osób z chorobami sercowo-naczyniowy. Dziennie powinniśmy przyjmować ich około 1 g, ale u osób z podwyższonymi triglicerydami zaleca się nawet 4 g dziennie. Kwasy omega 3 są bezpieczne dla dzieci i kobiet w ciąży. Warto stosować je przez cały rok, aby wspierać prawidłowe działanie organizmu. Większość syropów z omega 3 pochodzi z tranu, a więc oleju z wątroby dorsza. Alternatywą dla wegan i wegetarian będą kwasy omega 3 z mikroalg.

Każdy z nas ma pewną ilość powietrza w przewodzie pokarmowym i jest to całkowicie normalne. Gazy z naszego układu pokarmowego wydostają się dwiema drogami: albo poprzez jamę ustną, jako popularnie określane “odbijanie się”, albo poprzez odbyt w formie wiatrów. Co ciekawe, ludzie statystycznie oddają wiatry od 5 do 15 razy dziennie. Sytuacja komplikuje się, jeśli doświadczamy nadmiernej ilości gazów, czego efektem będą wzdęcia. Oto objawy nadmiernej ilości gazów w przewodzie pokarmowym:

• odbijanie się — szczególnie w trakcie lub po posiłku, często kilkukrotne albo w krótkich odstępach czasu,
• oddawanie wiatrów,
• uczucie pełności w trakcie lub po posiłku,
• wzdęty brzuch,
• uczucie bulgotania, przelewanie się w brzuchu,
• ból, kłucie, uczucie ucisku w brzuchu [1,2].

Co powoduje nadmierną ilość gazów w przewodzie pokarmowym?

Nadmierna ilość gazów w przewodzie pokarmowym i wzdęcia często mają bardzo proste podłoże. Podczas posiłków i spożywania płynów zawsze łykamy pewną ilość powietrza. Osoby, które wraz z pokarmem przyjmują zbyt duże ilości powietrza, będą doświadczały wspomnianych objawów. Gazy powstają także w trakcie trawienia pokarmów. Niektóre produkty żywnościowe mogą być ich nadmiernym generatorem [1,2].

Niestety czasami wzdęcia i nadprodukcja gazów są objawami chorób układu pokarmowego. Wspomniane objawy mogą towarzyszyć schorzeniom, takim jak:

• zespół jelita drażliwego;
• refluks żołądkowo-przełykowy;
• nieprawidłowa flora bakteryjna jelita cienkiego;
• nietolerancja laktozy;
• nietolerancja fruktozy;
• celiakia;
• stany niedrożności jelit (przepuklina, nowotwór okrężnicy, nowotwór jajnika);
• stany zapalne żołądka i jelit;
• lamblioza [1,2].

Co pomaga na wzdęcia i jak szybko pozbyć się gazów? Poniżej przedstawiamy kilka skutecznych metod na pozbycie się wzdęć. Nie zabraknie tutaj klasycznych preparatów, takich jak np. węgiel na wzdęcia, ale przedstawimy także proste i nielekowe zalecenia.

Naturalne sposoby na wzdęcia

Jeśli chodzi o to, co pomaga na wzdęcia, to najpierw przedstawimy porady niezwiązane z lekami. Nadmierna ilość gazów może być efektem naszego stylu życia i sposobu, w jaki jemy. Jeśli spożywamy pokarm powoli, nie robimy dużych kęsów, nie jemy szybko i dokładnie go żujemy, to znacznie zmniejszamy przyjmowaną ilość powietrza. Takie zalecenia są znane od lat i przynoszą efekty — możemy o nich przeczytać nawet w źródłach odnoszących się do tradycyjnej medycyny perskiej [1-4].

Spożywanie mniejszych porcji pokarmu natomiast częściej jest również zalecane i korzystne z dietetycznego punktu widzenia. Układ pokarmowy jednorazowo ma do strawienia mniejszą ilość składników, co generuje mniejszą produkcję gazów, która jest zjawiskiem normalnym. Czasami przyczyną nadmiernej ilości gazów w przewodzie pokarmowym mogą być nietolerancje i alergie, o których mówimy dalej [3].

Nadmierna ilość gazów i nietolerancje pokarmowe

Wzdęcia i nadmierne gazy mogą być efektem nieprawidłowego trawienia pokarmów, alergii pokarmowych czy nietolerancji pewnych składników. Jeśli to one generują kłopoty, niezbędna jest odpowiednia dieta. Najlepiej unikać tych produktów. Warto skonsultować się z lekarzem lub dietetykiem, gdyż zbyt restrykcyjna rezygnacja z niektórych pokarmów może prowadzić do niedoborów składników odżywczych. Przykłady produktów, które mogą przyczynić się do nadprodukcji gazów, są następujące:

• niektóre warzywa, takie jak: brukselki, brokuły, szparagi, fasola, kapusta, cebula lub grzyby;
• owoce, na przykład gruszki, jabłka, brzoskwinie (oraz soki);
• produkty mleczne (szczególnie ważne przy nietolerancji laktozy);
• produkty pełnoziarniste (mogą generować problemy u osób z IBS, zaleca się wtedy przejście na dietę Low FODMAP);
• gazowane napoje;
• napoje bezcukrowe z sorbitolem, mannitolem lub ksylitolem [2].

Wzdęcia i brak ruchu

Oprócz prawidłowej diety i odpowiednich nawyków żywieniowych duże znaczenie ma aktywność fizyczna. Dzięki niej usprawnimy pracę jelit, co przyczyni się do lepszego pasażu jelitowego gazów. Jeśli nie uprawiasz żadnego sportu, to twoje jelita są rozleniwione i wolno pracują. To prowadzi do zalegania pokarmu i nadmiernej ilości gazów. Nie chodzi o to, aby wykonywać sporty ekstremalne. Nawet kilkanaście lub kilkadziesiąt minut spaceru dziennie będzie odpowiednie [1].

Używki, papierosy i alkohol

Częstą przyczyną zaburzeń jest palenie papierosów. Jeśli cierpisz na nadprodukcję gazów, rozważ rzucenie nałogu. Pomocna może okazać się wizyta w aptece i dobranie odpowiedniej gamy produktów, które pomogą wyleczyć uzależnienie. Zaburzenia pracy układu pokarmowego mogą wynikać też z picia alkoholu lub stosowania innych używek [1].

Wzdęcia a inne leki

Bywa i tak, że wzdęcia oraz problemy żołądkowe są wynikiem przyjmowanych leków. Przeanalizuj swoją farmakoterapię z pomocą farmaceuty lub lekarza. Nigdy nie podejmuj decyzji o zmianie bądź odstawieniu danego leku bez konsultacji medycznej. Przykłady leków, które mogą powodować nadmierne gazy i wzdęcia to:

• niesteroidowe leki przeciwzapalne, takie jak ibuprofen;
• statyny;
• wareniklina [1,5-7].

Jak szybko pozbyć się gazów? Poznaj skuteczne leki

Naturalne sposoby na wzdęcia są skuteczne i zdecydowanie zawsze warto je wdrożyć, jednak często wymagają dużej ilości czasu. Nie osiągnie się efektu szybko, a w przypadku problemu nadmiernej ilości gazów, zależy nam na tym, aby szybko się ich pozbyć. Pomocne mogą okazać się produkty, które usprawniają trawienie bądź redukują nadmiernie zgromadzone gazy.

Uniwersalny i bezpieczny lek na wzdęcia – symetykon

Jak szybko pozbyć się gazów dzięki lekom z apteki? Symetykon (Espumisan, Ulgix Wzdęcia, Ulgix Wzdęcia Max, Simetigast Forte, Spumax Wzdęcia) to substancja czynna zmniejszająca napięcie powierzchniowe pęcherzyków gazów nagromadzonych w jelitach, co powoduje ich pękanie. W efekcie ułatwia ich wchłanianie lub usuwanie z przewodu pokarmowego. Zalecane dawkowanie dla dzieci od 6. roku życia i dorosłych to 80 mg symetykonu od 3 do 4 razy na dobę. Espumisan dostępny jest również w kroplach o stężeniu 40 mg/ml przeznaczony do stosowania u niemowląt od 1. miesiąca życia. W takim przypadku dawkowanie dobowe wynosi od 40 mg do 80 mg substancji czynnej w 2 do 4 podzielonych dawkach na dobę [8].

Spumax, kapsułki

O produkcie

• wyrób medyczny;
• w opakowaniu 30 kapsułek;
• kapsułki są bardzo małe i łatwe do połknięcia;
• nie zawiera laktozy;
• produkt zawiera symetykon, który skutecznie rozbija pęcherzyki gazów w jelitach;
• do stosowania od 6. roku życia;
• nie wchłania się z przewodu pokarmowego – prawdopodobnie bezpieczny dla kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• małe kapsułki, łatwe do połknięcia.

Espumisan, kapsułki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• małe, łatwe do połknięcia kapsułki;
• nie zawiera laktozy;
• do stosowania od 6. roku życia;
• prawdopodobnie bezpieczny w ciąży i podczas karmienia piersią (nie wchłania się z przewodu pokarmowego);
• dostępne opakowania o różnej wielkości;
• dostępny również jako krople, saszetki (Espumisan Easy) i w większej dawce (Espumisan Max);
• niska dawka symetykonu.

Ulgix Wzdęcia Max, kapsułki

O produkcie

• wyrób medyczny;
• kapsułki są małe i łatwe do połknięcia;
• nie zawiera laktozy;
• produkt zawiera symetykon, który skutecznie rozbija pęcherzyki gazów w jelitach;
• do stosowania od 18. roku życia;
• nie wchłania się z przewodu pokarmowego – prawdopodobnie bezpieczny dla kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości;
• dostępny także w mniejszej dawce (Ulgix Wzdęcia).

Węgiel aktywny na wzdęcia

Co jeszcze pomaga na wzdęcia? Zdecydowanie dobrym wyborem będzie węgiel aktywny na wzdęcia. Do leczenia nadmiernej ilości gazów, u osób od 12. roku życia, stosuje się jednorazową porcję w ilości od 800 mg do 1200 mg węgla (Węgiel aktywowany Colfarm, Carbo Medicinalis VP, Węgiel leczniczy VP, Węgiel aktywowany carbon, Węgiel leczniczy Microfarm). Tabletki najlepiej pokruszyć i zawiesić w wodzie, a następnie wypić. Węgiel może zmniejszyć działanie leków, dlatego należy przyjmować go w odstępie minimum 2. godzin po lub po ich przyjęciu. Oprócz tego węgiel może zabarwić kał na czarno, co nie jest niczym groźnym [9].

Węgiel aktywowany Colfarm, tabletki

O produkcie

• suplement diety;
• nie zawiera laktozy;
• występuje także w kapsułkach (z dodatkiem mięty);
• 150 mg węgla aktywnego w 1 kapsułce / tabletce.

Carbo Medicinalis VP, tabletki

O produkcie

• lek bez recepty;
• nie zawiera laktozy;
• 300 mg węgla w tabletce (największa ilość dostępna w aptekach);
• tabletki są dość duże – można je kruszyć.

Węgiel leczniczy VP, kapsułki

O produkcie

• lek bez recepty;
• nie zawiera laktozy;
• 200 mg węgla w kapsułce;
• kapsułki można otworzyć i wysypać zawartość;
• do stosowania od 12. roku życia.

Co jeszcze pomaga na wzdęcia? Przegląd ziół

Odmiennym rozwiązaniem od przyjmowania leków, może być stosowanie ziół przeznaczonych do leczenia niestrawności. Preparaty ziołowe zawierają w swoim składzie wyciągi z różnych roślin, takich jak: mięta pieprzowa, karczoch zwyczajny, koper włoski, rumianek pospolity, mniszek lekarski, cykoria podróżnik, ostryż długi i inne. Znajdziesz je w płynach lub herbatach do zaparzenia (Iberogast, Travisto fix, Gastrosan, Biovital trawienie, Verdin Fix) lub tabletkach czy kapsułkach (Gastrosan caps Trawienie, Ulgix Trawienie Plus, Travisto, Verdin Complexx, Verdin Max).

Iberogast, krople

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• 100% składników naturalnego pochodzenia;
• duża ilość składników roślinnych, które regulują pracę jelit;
• bez konserwantów i sztucznych barwników;
• bezpieczny dla diabetyków;
• odpowiedni dla wegan i wegetarian;
• przebadany klinicznie;
• opakowania różnej wielkości;
• do stosowania od 6. roku życia;
• posiada wygodny zakraplacz;
• zawiera etanol;
• po otwarciu zużyć w ciągu 8. tygodni.

Travisto, tabletki

O produkcie

• suplement diety;
• nie zawiera laktozy;
• ziołowy skład poprawiający trawienie;
• opakowania o różnej wielkości;
• przeznaczony dla dorosłych.

Jak pozbyć się wzdęć przy nietolerancji laktozy?

Co pomaga na wzdęcia, jeśli są wynikiem nietolerancji laktozy? Z jednej strony można nie spożywać produktów, w których obecna jest laktoza lub przejść na żywność bezlaktozową. Niestety nie zawsze jest to możliwe. W takim przypadku kilkanaście minut przed posiłkiem laktozowym warto wziąć tabletki z laktazą (LactoControl, Lactaza TABS) lub krople (Delicol, Kolzym). To enzym, którego brakuje w tej dolegliwości. Dostarczając go z zewnętrz redukujemy nieprzyjemne efekty nietolerancji.

LactoControl, tabletki powlekane

O produkcie

• suplement diety;
• duża ilość laktazy w tabletce;
• wystarczy 1 tabletka przed posiłkiem;
• występuje w opakowaniach o różnych wielkościach;
• duże opakowanie posiada łatwy dozownik.

Podsumowanie

Wzdęcia i nadmierna ilość gazów w przewodzie pokarmowym mogą być skutkiem nietolerancji pokarmowych, braku ruchu czy nieprawidłowych nawyków żywieniowych. Aby szybko pozbyć się gazów, warto sięgnąć po skuteczne leki, takie jak symetykon, który pomaga rozbijać pęcherzyki gazów w jelitach, lub węgiel aktywny na wzdęcia, znany ze zdolności wiązania nadmiaru gazów. Węgiel na wzdęcia wymaga jednak stosowania z zachowaniem odpowiednich odstępów od innych leków. Naturalne sposoby, takie jak dokładne żucie pokarmów i spożywanie mniejszych porcji, również wspierają trawienie. Uzupełnieniem mogą być ziołowe preparaty i aktywność fizyczna, które dodatkowo usprawniają pracę jelit.

Maj 2024 przyniósł kilka nowych produktów dostępnych bez recepty, które mogą znaleźć zastosowanie w codziennym leczeniu drobnych dolegliwości. Actisept MED, dostępny zarówno w formie roztworu na skórę, jak i aerozolu, zawiera substancje dezynfekujące, które mogą być używane do oczyszczania ran i skóry. Axonalgin (tabletki powlekane o dawce 1000 mg) to skuteczny środek przeciwbólowy, idealny do łagodzenia silnych bólów głowy czy mięśni.

Ciclopirox Ziaja w formie kremu został wprowadzony jako skuteczny lek przeciwgrzybiczy, który może pomóc w leczeniu infekcji skórnych. Z kolei Septogard Plus, aerozol do stosowania w jamie ustnej, łączy w sobie działanie antyseptyczne z wygodą aplikacji, co czyni go idealnym do codziennej higieny jamy ustnej. Excedrin Duo to tabletki powlekane łączące 200 mg ibuprofenu i 500 mg paracetamolu, zapewniają silne działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne, skuteczne w leczeniu migren i innych bólów.

Dla tych, którzy preferują miejscowe leczenie bólu i stanów zapalnych, nowe żele Ibuprofen Alkaloid-INT i Ibuprofen HWI pharma services GmbH oferują szybką ulgę bez konieczności przyjmowania tabletek. Również Nurofen Express Forte Mini, kapsułki miękkie o dawce 400 mg, to wygodna opcja dla osób potrzebujących szybko działającego środka przeciwbólowego.

Nowe leki dostępne na receptę 

Wśród nowych leków na receptę wprowadzonych w maju 2024, znalazły się innowacyjne terapie dla pacjentów z różnymi poważnymi schorzeniami.

Leki przeciwnowotworowe

Bosutinib Stada i Bosutinib Zentiva są nowymi opcjami leczenia dla pacjentów z przewlekłą białaczką szpikową. Oxaliplatin Kalceks to kolejny nowy lek przeciwnowotworowy stosowany w chemioterapii. Z kolei  Pazopanib Accord jest nową terapią dla pacjentów z zaawansowanym rakiem nerek. 

Antybiotyki

Cefazoline Phagecon i Ceftriaxone Kalceks to nowe antybiotyki o szerokim spektrum działania, stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych. Cefuroxime Dali Pharma oraz Cefuroxime Kalceks stanowią kolejne ważne opcje w terapii antybiotykowej. 

Leki na układ krążenia

W maju wprowadzono także szereg nowych leków działających na układ sercowo-naczyniowy. Coaramlessa jest nowym lekiem złożonym, stosowanym w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Emoxen jest lekiem stosowanym w terapii chorób sercowo-naczyniowych, poprawiającym przepływ krwi. Z kolei Ezehron Duo to nowa opcja terapeutyczna dla pacjentów z hiperlipidemią, łącząca w sobie działanie dwóch substancji czynnych. Podobnie lek Medoxa – jest statyną stosowaną w zarządzaniu poziomem cholesterolu i zmniejszaniu ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. 

Inne leki

Nowością jest także lek Elvanse – lek stosowany w leczeniu zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD). Kelzy PR jest nowym lekiem antykoncepcyjnym. Legrex to nowy lek stosowany w leczeniu osteoporozy. Natomiast Nintedanib Teva jest nowym lekiem stosowanym w leczeniu idiopatycznego włóknienia płuc.

Pojawił się także nowy lek na dławicę piersiową – Ralik. Wreszcie, Testosterone Undecanoate EVER Pharma jest nową opcją terapii hormonalnej dla mężczyzn z niedoborem testosteronu.

Podsumowanie

Maj 2024 przyniósł wiele nowości na rynku farmaceutycznym, zarówno w kategorii leków dostępnych bez recepty, jak i na receptę. Nowe środki przeciwbólowe, antybiotyki, leki przeciwnowotworowe oraz terapie przewlekłych schorzeń stanowią znaczący krok naprzód w różnych dziedzinach medycyny, oferując pacjentom nowe możliwości leczenia i poprawy jakości życia. Każdy z tych leków został starannie przebadany i zatwierdzony, aby zapewnić skuteczność i bezpieczeństwo stosowania.