Jak prawidłowo dawkować lek Bactrim?

Lek Bactrim, zawierający sulfametoksazol i trimetoprim, jest stosowany w leczeniu różnych zakażeń bakteryjnych. Prawidłowe dawkowanie jest kluczowe dla skuteczności leczenia i minimalizacji ryzyka działań niepożądanych. W tym artykule szczegółowo omówimy, jak i kiedy dawkować lek Bactrim, bazując na informacjach zawartych w dokumentach “Charakterystyka produktu leczniczego” oraz “Ulotka leku”.

Spis treści

• Dawkowanie dla dzieci
• Dawkowanie dla dorosłych i młodzieży
• Specjalne przypadki dawkowania
• Przeciwwskazania
• Działania niepożądane
• Słownik pojęć

Dawkowanie dla dzieci

Dawkowanie leku Bactrim dla dzieci zależy od wieku i masy ciała dziecka. Standardowe dawkowanie wynosi średnio 30 mg/kg mc./dobę sulfametoksazolu i 6 mg/kg mc./dobę trimetoprimu w dwóch dawkach podzielonych^[1]. Poniżej przedstawiono zalecane dawkowanie w zależności od wieku dziecka:

• Od 6 tygodni do 5 miesięcy: ½ łyżeczki miarowej (2,5 mL) co 12 godzin.
• Od 6 miesięcy do 5 lat: 1 łyżeczka miarowa (5 mL) co 12 godzin.
• Od 6 do 12 lat: 2 łyżeczki miarowe (10 mL) co 12 godzin.

W przypadku dzieci w wieku powyżej 12 lat można stosować dawkowanie jak dla dorosłych^[2].

Dawkowanie dla dorosłych i młodzieży

Dawkowanie leku Bactrim dla dorosłych i młodzieży w wieku powyżej 12 lat z prawidłową czynnością nerek wynosi 4 łyżeczki miarowe (20 mL) syropu co 12 godzin. W przypadku ciężkich zakażeń dawkę tę można zwiększyć do 6 łyżeczek miarowych (30 mL) co 12 godzin^[1]. Minimalna dawka w przypadku długotrwałego leczenia (powyżej 14 dni) to 2 łyżeczki miarowe (10 mL) co 12 godzin^[2].

Specjalne przypadki dawkowania

W niektórych przypadkach dawkowanie leku Bactrim może się różnić:

• Zapalenie płuc wywołane przez Pneumocystis jirovecii: Stosuje się dawkę nie wyższą niż 100 mg/kg mc./dobę sulfametoksazolu i 20 mg/kg mc./dobę trimetoprimu w równych dawkach podzielonych podawanych co 6 godzin, przez 14 dni^[1].
• Profilaktyka zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis jirovecii: Zalecana dawka u młodzieży i dorosłych to 4 łyżeczki miarowe syropu Bactrim raz na dobę^[2].
• Leczenie dawką pojedynczą w niepowikłanym, ostrym zapaleniu dróg moczowych: 8 do 12 łyżeczek miarowych syropu Bactrim stosowanych jednorazowo, przyjmowanych wieczorem po kolacji lub przed snem^[1].
• Leczenie wrzodu miękkiego: 4 łyżeczki miarowe syropu Bactrim co 12 godzin. Jeśli po 7 dniach nie będzie widocznych oznak poprawy, należy rozważyć podawanie leku przez kolejne 7 dni^[2].

Przeciwwskazania

Lek Bactrim jest przeciwwskazany w następujących przypadkach^[1]:

• U pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
• U pacjentów z istotnym uszkodzeniem miąższu wątroby.
• U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek z klirensem kreatyniny <15 mL/min.
• W skojarzeniu z dofetylidem.
• U dzieci w ciągu pierwszych 6 tygodni życia.

Działania niepożądane

W zalecanych dawkach Bactrim jest z reguły dobrze tolerowany, jednak jak każdy lek, może powodować działania niepożądane^[2]. Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi są:

• Wysypki skórne.
• Zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak mdłości i wymioty.
• Podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych.
• Zwiększone stężenie azotu mocznikowego krwi i kreatyniny w surowicy.

W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, takich jak rzekomobłoniaste zapalenie jelit, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, należy natychmiast przerwać stosowanie leku i skontaktować się z lekarzem^[1].

Słownik pojęć

• Sulfametoksazol – antybiotyk z grupy sulfonamidów, stosowany w leczeniu zakażeń bakteryjnych.
• Trimetoprim – antybiotyk, który działa poprzez hamowanie syntezy kwasu foliowego w bakteriach.
• Ko-trimoksazol – połączenie sulfametoksazolu i trimetoprimu, stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych.
• Klirens kreatyniny – wskaźnik oceniający funkcję nerek, mierzący zdolność nerek do filtrowania kreatyniny z krwi.
• Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – ostra choroba biegunkowa występująca po antybiotykoterapii, spowodowana przez bakterie Clostridium difficile.
• Zespół Stevensa-Johnsona – ciężka reakcja skórna, charakteryzująca się wysypką, pęcherzami i złuszczaniem się skóry.
• Toksiczne martwicze oddzielanie się naskórka – ciężka reakcja skórna, prowadząca do martwicy i oddzielania się naskórka.

Podsumowanie dawkowania leku Bactrim:

Materiały źródłowe

• [1]: Charakterystyka produktu leczniczego
• [2]: Ulotka leku