Karczoch — właściwości lecznicze. Jak wpływa na naszą wątrobę?

Karczoch zwyczajny (Cynara scolymus) zawiera wiele składników mineralnych, dużą ilość inuliny i związków fenolowych, takich jak cynaryna i kwas chlorogenowy. Najważniejszą funkcję w wyciągu z karczocha pełni cynaryna. Jest ona znana głównie z działania hepatoprotekcyjnego, przeciwdziała stłuszczeniu wątroby, dodatkowo ma również silne działanie przeciwutleniające. Hamuje apoptozę hepatocytów, wynikającą właśnie z działania wolnych rodników. Co więcej, redukuje uszkodzenia wątroby wywołane m.in. przez czterochlorek węgla.

Cynaryna wykazuje również silne działanie pobudzające wydzielanie żółci i produkcję kwasów żółciowych oraz zmniejsza syntezę cholesterolu. Obniża to jego poziom, tym samym zatrzymując odkładanie się blaszki miażdżycowej. Co więcej, wyciągi z karczocha zmniejszają również bóle brzucha, wzdęcia, nudności, wymioty czy biegunki. Obserwuje się również działanie przeciwbakteryjne, przeciwnowotworowe i przeciwzapalne [1,2]. Właściwości te czynią preparaty z karczochem dobrymi środkami na cholesterol, wątrobę i trawienie.

Jaki preparat z karczochem na wątrobę i cholesterol wybrać?

Na rynku aptecznym dostępnych jest wiele preparatów zawierających karczoch, różniących się formą podania, zawartością substancji czynnych oraz sposobem stosowania. Wybór odpowiedniego produktu zależy od indywidualnych preferencji oraz potrzeb pacjenta.

Karczoch w tabletkach i kapsułkach

Najpopularniejszą i najwygodniejszą formą suplementacji karczocha są tabletki i kapsułki. Na rynku znajdziemy zarówno lek wydawany bez recepty, jak i suplementy diety.

Cynarex, tabletki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• 1 tabletka zawiera 250 mg wyciągu suchego z ziela karczocha (3-5:1);
• lek zawiera również celulozę mikrokrystaliczną z dodatkiem koloidalnego dwutlenku krzemu, krospowidon typ A, stearynian magnezu i talk;
• kobiety w ciąży i karmiące piersią powinny skonsultować się z lekarzem przed zażyciem preparatu;
• młodzież powyżej 14 lat i osoby dorosłe w niestrawności stosują 2 tabletki raz dziennie, pomocniczo w hipercholesterolemii lub jako środek ochronny, u osób narażonych na działanie substancji toksycznych wydalanych z żółcią, stosuje się 3 razy na dobę po 2 tabletki;
• lek dostępny w opakowaniach po 30 tabletek [3].

Herbaya Karczoch Prawidłowe Trawienie, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• 1 kapsułka zawiera ekstrakt z liści karczocha pozyskany z 843,75 mg liści karczocha;
• kapsułki zawierają dodatkowo celulozę mikrokrystaliczną, hydroksypropylometylocelulozę, sole magnezowe kwasów tłuszczowych, dwutlenek krzemu, dwutlenek tytanu, kompleksy miedziowe chlorofili i chlorofilin;
• brak informacji o ilości zawartej cynaryny w ekstrakcie z karczocha;
• nie zawiera glutenu i laktozy;
• produkt wegański;
• nie jest przeznaczony dla kobiet w ciąży i karmiących piersią.
• zaleca się przyjmowanie 2 kapsułek dziennie;
• dostępny w opakowaniach po 60 kapsułek [4].

Karczoch Colfarm, tabletki powlekane

O produkcie

• suplement diety;
• 1 tabletka zawiera 400 mg wyciągu z karczocha, w tym 20 mg cynaryny;
• tabletki zawierają również celulozę, sole magnezowe kwasów tłuszczowych, sól sodową karboksymetylocelulozy usieciowioną, dwutlenek krzemu, sorbitole, kwasy tłuszczowe, gumę arabską i karagen;
• produkt przeznaczony dla osób dorosłych;
• nie należy stosować u kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• należy przyjmować 1 tabletkę dziennie
• preparat dostępny w opakowaniach po 30 i 60 tabletek [5].

Olimp Karczoch Premium, kapsułki

O produkcie

• suplement diety;
• 1 kapsułka zawiera 420 mg ekstraktu z liści karczocha (Cynara scolymus L.), w tym 21 mg cynaryny;
• preparat zawiera również celulozę mikrokrystaliczną, sole magnezowe kwasów tłuszczowych, dwutlenek krzemu, żelatynę i barwnik E 171;
• produkt przeznaczony jest dla osób powyżej 12. roku życia;
• kobiety w ciąży i karmiące piersią nie powinny go przyjmować;
• należy stosować 1 kapsułkę dziennie
• preparat jest dostępny w opakowaniach po 30 kapsułek [6].

Wyciąg z karczocha w formie płynu doustnego

Dla osób preferujących formę płynną, dostępne są preparaty w postaci kropli oraz soku. Ta forma podania może być szczególnie korzystna dla osób mających trudności z połykaniem tabletek lub kapsułek.

Cynacholin, płyn doustny

O produkcie

• lek dostępny bez recpety;
• 100 ml płynu zawiera 100 ml (co odpowiada 97,5 g) wyciągu gęstego z ziela karczocha (Cynarae herba extractum spissum) (2-4:1);
• należy zachować ostrożność podczas stosowania, ponieważ produkt leczniczy zawiera 40-50% (v/v) etanolu (dawka jednorazowa 2,5 ml to odpowiednik ok. 9 ml wina lub ok. 22 ml piwa);
• nie powinien być stosowany przez osoby z chorobą alkoholową;
• ze względu na zawartość alkoholu, lek może osłabiać zdolność kierowania pojazdami mechanicznymi, obsługę maszyn, a także sprawność psychoruchową;
• stosowanie leku nie jest zalecane u kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• może być stosowany u osób powyżej 12. roku życia;
• należy przyjmować po 2,5 ml leku rozcieńczonego niewielką ilością płynu, najlepiej wodą, 2-3 razy dziennie;
• podczas przechowywania leku może tworzyć się osad;
• lek dostępny w opakowaniach po 100 ml [7].

Karczoch Alter Medica, sok

O produkcie

• suplement diety;
• 1 ml soku zawiera 2,23 mg cynaryny i 6 mg witaminy C;
• stosowanie preparatu u dzieci, kobiet w ciąży i karmiących piersią należy skonsultować z lekarzem;
• dorośli powinni spożywać 20 ml soku dziennie;
• po otwarciu przechowywać w lodówce i zużyć w ciągu 25 dni;
• sok zawiera naturalny osad, dlatego przed użyciem należy wstrząsnąć butelką;
• zapach, konsystencja, smak i kolor mogą różnić się w zależności od partii – wynika to z naturalnego pochodzenia składników i nie wpływa na jakość i działanie produktu;
• produkt pasteryzowany;
• dostępny w opakowaniach po 500 ml [8].

Karczoch w tabletkach — jak długo go stosować?

Czas stosowania karczocha w tabletkach zależy przede wszystkim od celu, jaki chcemy osiągnąć. Jeśli przyjmujemy tabletki, żeby wspomagać wątrobę, można stosować je przez kilka miesięcy, a następnie przerwać na kilka dni lub tygodni. Jeśli stosujemy te suplementy w celu obniżenia poziomu cholesterolu, należy postępować zgodnie z zaleceniami specjalisty, gdyż w leczeniu farmakologicznym i profilaktyce stosowanie karczocha może uzupełniać terapię, ale nigdy nie może jej zastąpić. W każdym przypadku niezwykle ważne jest stosowanie się do zaleceń specjalisty oraz producenta danego suplementu.

Jakie są skutki uboczne tabletek z karczochem?

Preparatów zawierających karczoch nie powinno się stosować w przypadku nadwrażliwości na substancję czynną, karczoch i inne rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Nie powinno się stosować tych preparatów w przypadku niedrożności dróg żółciowych oraz zapalenia wątroby czy dróg żółciowych. Z kolei jeśli pacjent ma stwierdzoną kamicę żółciową, powinien skonsultować stosowanie tych preparatów z lekarzem. Karczoch i jego preparaty są z reguły bezpieczne i nie powodują działań niepożądanych. Rzadko mogą wystąpić reakcje alergiczne lub zaburzenia pracy żołądka i jelit, takie jak biegunka, bóle skurczowe brzucha lub zgaga.

Co wziąć pod uwagę wybierając preparat z karczochem na wątrobę lub cholesterol?

Karczoch można znaleźć w różnych postaciach, od tabletek, przez kapsułki po sok. Co ważne, praktycznie wszystkie preparaty mają standaryzację wyciągu z karczocha. Większość z nich ma jednak rejestrację jako suplementy diety. Dostępne są jednak i produkty lecznicze, takie jak Cynarex czy Cynacholin, co bez wątpienia jest to ich dużą zaletą. Są one przebadane i na pewno zawierają to, co deklaruje producent.

Osoby, które mają problemy zdrowotne, przy których można wykorzystać lecznicze właściwości karczocha, powinny wziąć je pod uwagę. Jeżeli karczoch ma być stosowany profilaktycznie, np. w celu poprawy kondycji wątroby, pracy układu pokarmowego czy unormowania poziomu cholesterolu, to można rozważyć również zastosowanie suplementów diety. Tutaj wybór jest znacznie szerszy. Przy wyborze warto kierować się postacią (np. czy łatwiej przyjąć tabletkę, czy wypić sok), zawartością składników czy renomą producenta. Bez względu na wybór preparatu, karczoch jest warty zastosowania. Daje wiele korzyści, nie powodując zbyt wielu działań niepożądanych.

Czy preparaty z karczochem mogą wchodzić w interakcje?

Karczoch jest bogaty w składniki odżywcze i ma wiele korzyści dla zdrowia. Jednak istnieją pewne możliwe interakcje między lekami a spożyciem karczochów. Przykładowo, karczoch zawiera substancję zwana cynaryną, która może wpływać na metabolizm niektórych leków. Prowadzone są badania dotyczące interakcji karczochu z lekami przeciwbólowymi, lekami przeciwzakrzepowymi oraz lekami przeciwhistaminowymi [9].

Zanim zdecydujemy się na spożycie karczocha i jednoczesne stosowanie leków, warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą, którzy będą w stanie udzielić dokładniejszych informacji na temat potencjalnych interakcji między lekami a karczochami. Ważne jest także staranne czytanie ulotek leków i zwracanie uwagi na wszelkie informacje dotyczące możliwych interakcji z żywnością.

Podsumowanie

Karczoch, dzięki swoim właściwościom leczniczym, jest cennym wsparciem w dbaniu o zdrowie wątroby oraz regulacji poziomu cholesterolu. Na rynku znajdziesz różne formy preparatów – od tabletek i kapsułek po soki, przy czym najbezpieczniejszym wyborem będą leki (np. Cynarex czy Cynacholin), które w przeciwieństwie do suplementów diety przechodzą rygorystyczne badania kliniczne. Pamiętaj, że karczoch w tabletkach możesz stosować przez kilka miesięcy, ale zrób przerwę po tym czasie, a w przypadku kamicy żółciowej, niedrożności dróg żółciowych czy zapalenia wątroby, skonsultuj jego stosowanie z lekarzem. Zanim rozpoczniesz suplementację, zwróć szczególną uwagę na możliwe interakcje z przyjmowanymi lekami, a w razie wątpliwości skonsultuj się ze specjalistą. Niezależnie od wybranej formy preparatu, karczoch jest bezpiecznym środkiem wspomagającym, który rzadko wywołuje skutki uboczne, jednak pamiętaj, że w przypadku wysokiego cholesterolu może jedynie uzupełniać, ale nigdy nie zastąpi przepisanej przez lekarza terapii.