• Dlaczego kostka może boleć bez żadnego urazu i jakie są najczęstsze przyczyny
• Jak rozpoznać, czy ból kostki to problem poważny czy można go leczyć w domu
• Kiedy ból po wewnętrznej lub zewnętrznej stronie kostki może oznaczać chorobę
• Jakie domowe sposoby najskuteczniej łagodzą ból kostki
• W jakich sytuacjach musisz natychmiast udać się do lekarza
• Co oznacza obrzęk kostki bez urazu i czy to powód do niepokoju
• Jak przygotować się do wizyty u lekarza, żeby maksymalnie ją wykorzystać

Dlaczego kostka boli bez urazu – najczęstsze przyczyny

Czy zdarzyło Ci się obudzić z bolesną kostką, mimo że nie pamiętasz żadnego urazu? To częsty problem, który może zaskoczyć każdego. Kostka to skomplikowana struktura składająca się z wielu kości, ścięgien i mięśni, które mogą boleć z różnych przyczyn – od przeciążenia po choroby autoimmunologiczne. ¹ Co ciekawe, u niektórych osób wrażliwych na zmiany pogody, nawet spadek ciśnienia atmosferycznego może wywołać nagły ból stawów. ² Ważne jest, aby nie bagatelizować takich sygnałów – wczesne rozpoznanie problemu często pozwala na skuteczniejsze leczenie.

Czy wiesz, że charakter bólu może podpowiedzieć jego przyczynę? Ból palący, kłujący czy pulsujący – każdy z nich może wskazywać na inne schorzenie. ³ Szczególnie istotne jest zwrócenie uwagi na to, czy ból nasila się rano po przebudzeniu (typowe dla zapalenia stawów) czy wieczorem po całym dniu aktywności. Jeśli słyszysz trzeszczenie czy pękanie w kostce podczas ruchu, może to oznaczać problemy ze stawem wymagające profesjonalnej oceny. ⁴

Najczęstsze przyczyny bólu kostki bez urazu

Ból kostki po zewnętrznej stronie bez urazu może wynikać z kilku typowych problemów. Zapalenie ścięgna Achillesa to częsta przyczyna, szczególnie u osób aktywnych fizycznie – rozwija się stopniowo i powoduje sztywność, zwłaszcza rano. ¹ Inne częste przyczyny to zapalenie kaletki (wypełnionych płynem woreczków amortyzujących tarcie) oraz problemy związane z płaskostopiem czy wysokim podbiciem, które wpływają na sposób chodzenia. ⁵

Z kolei ból kostki po wewnętrznej stronie bez urazu często wiąże się z dysfunkcją ścięgna piszczelowego tylnego, które podtrzymuje łuk stopy. ¹ Zespół kanału tarsal to kolejna przyczyna – nerw piszczelowy ulega uciskowi, powodując mrowienie i pieczenie, podobnie jak w zespole cieśni nadgarstka. ⁶ Zapalenie powięzi podeszwowej może również przyczyniać się do bólu kostki, szczególnie kłującego bólu w pięcie rano po przebudzeniu. ³

Poważne choroby, które mogą się ukrywać za bólem kostki

Niektóre schorzenia wymagają szczególnej uwagi. Dna moczanowa może powodować nagły, bardzo intensywny ból kostki, często pojawiający się w nocy i tak silny, że budzi ze snu. ¹ Reumatoidalne zapalenie stawów charakteryzuje się symetrycznym bólem (zazwyczaj obu kostek), sztywnością rano trwającą dłużej niż godzinę. ⁴ Toczeń rumieniowaty może powodować ból kostki wraz ze skrajnym zmęczeniem, wysypkami skórnymi i nadwrażliwością na słońce.

Osteoporoza, zwana “cichym kaleka”, może prowadzić do nietypowych złamań kostki, szczególnie u starszych osób, często bez wyraźnych objawów ostrzegawczych. ³ Czy wiedziałeś, że nawet niewłaściwe obuwie może być przyczyną długotrwałego bólu kostki? Buty bez odpowiedniego wsparcia mogą zmienić całą postawę ciała i przeciążać stawy.

Kiedy spuchnięta kostka bez urazu powinna Cię zaniepokoić?

Obrzęk kostki bez urazu może sygnalizować różne problemy – od stosunkowo łagodnych po zagrażające życiu. Przewlekła niewydolność żylna to częsta przyczyna, gdy zastawki w żyłach nóg nie działają prawidłowo. ⁷ Znacznie poważniejsza jest zakrzepica żył głębokich (DVT), która może wystąpić po długich lotach czy okresach bezczynności i stać się zagrożeniem dla życia. ⁸

Inne przyczyny obrzęku to:

• niewydolność serca – osłabione serce nie może skutecznie pompować krwi;
• problemy z nerkami lub wątrobą;
• niedoczynność tarczycy;
• niektóre leki (antydepresanty, pigułki antykoncepcyjne);
• ciąża, szczególnie w trzecim trymestrze.

Skuteczne domowe sposoby na ból kostki

Czy znasz metodę RICE? To podstawa domowego leczenia bólu kostki: odpoczynek (Rest), lód (Ice), ucisk (Compression) i uniesienie (Elevation). ⁹ Przykładaj lód przez 15 minut kilka razy dziennie, a kostę unieś powyżej poziomu serca, gdy to możliwe. Leki przeciwzapalne jak ibuprofen czy naproxen nie tylko łagodzą ból, ale także redukują stan zapalny. ²

Delikatne ćwiczenia rozciągające ścięgno Achillesa i ruchy okrężne kostką pomagają zachować ruchomość stawu. ² Wkładki ortopedyczne mogą znacznie pomóc w przypadku problemów z ustawieniem stopy, a odpowiednie obuwie sportowe jest kluczowe, szczególnie podczas koszykówki czy siatkówki. ⁹

Jakie leki na spuchniętą kostkę bez urazu wybrać?

Domowe sposoby na ból kostki są ważne, ale jeśli kostka boli, ale nie spuchła, to możemy zastosować żele i maści przeciwbólowe. Sprawdzą się tutaj popularne substancje, jak np. diklofenak (Venogel, Dicloziaja, Voltaren Max, Olfen hydrożel), etofenamat (Traumon, Difortan), ibuprofen (Metafen Forte żel, Dip Rilif, Ibum, Nurofen Mięśnie i Stawy) lub naproksen (Naproxen Emo, Opokan Actigel). Te żele stosuje się zwykle kilka razy dziennie, smarując bolące miejsce. Można je stosować podczas obrzęku jak i bez niego. Redukują one obrzęk i ból oraz ewentualny stan zapalny. Pamiętajmy też, że plastry z substancjami przeciwbólowymi, np. Itami, Voltaren forte, Olfen Patch również można stosować tylko często żel będzie lepszym wyborem, bo ciężko dobrze przykleić plaster w okolicach kostki. Dobrym wyborem może być stosowanie maści rozgrzewających (Perskindol Active Classic Gel, Bengay, Maść końska rozgrzewająca, NeoCapsiderm) lub chłodzących (Maść końska chłodząca). Chłodzenie będzie dobre, jeśli towarzyszy nam obrzęk, a rozgrzewanie może być pomocne, jeśli ból kostki wynika z np. przeciążenia lub skurczu mięśni.

Voltaren Max, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• duża dawka składnika aktywnego;
• nie tłuści;
• nie stosować leku jeśli pacjent jest uczulony na którykolwiek z jego składników lub kwas acetylosalicylowym, ibuprofen lub inne leki stosowane w leczeniu bólu stawów i mięśni, gorączki i stanów zapalnych;
• bezwzględnie nie należy stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• z kolei w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak przenika do mleka matki w niewielkich ilościach dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Traumon, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować żelu w przypadku uczulenia na etofenamat, kwas flufenamowy, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• nie należy go używać również jeżeli występuje uszkodzenie skóry lub wypryskowe zmiany zapalne na skórze lub błonach śluzowych czy oczach;
• w trakcie używania preparatu oraz w okresie dwóch tygodni po leczeniu należy unikać ekspozycji leczonych miejsc na słońce lub solarium;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• etofenamat przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Dip Rilif, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• rzadziej mogą wystąpić zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak bóle brzucha czy niestrawność;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące nie jest zalecane i powinno się odbywać pod nadzorem lekarza.

Olfen MAX, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie powinno się stosować leku, jeżeli pacjent jest uczulony na diklofenak, niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku;
• nie wolno stosować żelu na otwarte rany, uszkodzoną skórę, wypryski;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży lek można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Nurofen Mięśnie i Stawy, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące powinno się odbywać pod nadzorem lekarza i nie jest zalecane (szczególnie w I i II trymestrze ciąży).

NeoCapsiderm, maść

O produkcie

• leku nie wolno stosować u dzieci, na uszkodzoną skórę oraz w przypadku nadwrażliwości na przetwory z pieprzowca, salicylany lub na pozostałe składniki preparatu;
• lanolina będąca składnikiem maści może wywoływać miejscowe podrażnienia skóry;
• nie należy stosować maści w czasie ciąży i karmienia piersią;
• lek nie może być stosowany przez dzieci.

Ibum, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie powinno stosować się leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników preparatu;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące powinno się odbywać pod nadzorem lekarza i nie jest zalecane (szczególnie w I i II trymestrze ciąży).

Naproxen Emo, żel

O produkcie

• zawiera naproksen o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym;
• wskazany przy leczeniu bólu mięśniowo-stawowego i choroby zwyrodnieniowej stawów;
• zmniejsza ból i obrzęk;
• można stosować powyżej 3. roku życia.
• nie tłuści – konsystencja żelu;
• podczas stosowania produktu należy unikać ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe (światło słoneczne, solarium).

Bengay, maść

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera substancje o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym;
• wykazuje efekt rozgrzewająco-chłodzący.

Perskindol Active Classic Gel, żel

O produkcie

• wyrób medyczny;
• zawartość mentolu zapewnia efekt rozgrzewająco-chłodzący;
• olejki eteryczne i ekstrakty roślinne rozgrzewają bolące miejsca;
• można stosować od 5. roku życia.

Kiedy natychmiast udać się do lekarza?

Niektóre sytuacje wymagają pilnej konsultacji lekarskiej. Czy wiesz, kiedy nie można zwlekać?

• Ból z gorączką, obrzękiem i zaczerwienieniem – może oznaczać poważną infekcję
• Całkowita utrata zdolności chodzenia
• Drętwienie, mrowienie lub utrata czucia w stopie
• Kostka zmienia kształt lub wygląda zniekształcona
• Ból tak intensywny, że powoduje mdłości
• Niestabilność kostki – wrażenie “podkręcania się” podczas chodzenia

Zapalenie stawów spowodowane infekcją bakteryjną czy zapalenie kości i szpiku to poważne stany wymagające pilnego leczenia. ¹ Pamiętaj – lepiej dmuchać na zimne niż żałować później!

Jak przygotować się do wizyty u lekarza?

Przed wizytą przygotuj szczegółowy opis objawów: kiedy się pojawiły, co je nasila lub łagodzi, jaki mają charakter. ² Weź ze sobą listę wszystkich leków, włączając te bez recepty – niektóre mogą powodować obrzęk. Odnotuj, czy ból nasila się rano czy wieczorem, czy słyszysz nietypowe dźwięki z kostki. ⁴ Im więcej informacji podasz lekarzowi, tym łatwiej będzie mu postawić właściwą diagnozę.

Pytania i odpowiedzi

Podsumowanie

Ból kostki bez urazu może świadczyć o zapaleniu ścięgien, dysfunkcji mięśni lub schorzeniach ogólnoustrojowych jak dna moczanowa czy reumatoidalne zapalenie stawów. Lokalizacja bólu – po zewnętrznej lub wewnętrznej stronie – pozwala wstępnie rozpoznać jego przyczynę. Spuchnięta kostka bez urazu może wskazywać na problemy z żyłami, sercem lub nerkami. W domowym leczeniu skuteczne są metoda RICE, leki przeciwzapalne i odpoczynek. Jeśli ból nasila się, towarzyszy mu gorączka lub problemy z poruszaniem się – koniecznie skonsultuj się z lekarzem.

• Czym jest torbiel Bakera i dlaczego powstaje za kolanem
• Jak rozpoznać objawy i wykonać prosty test domowy
• Które maści i żele najskuteczniej łagodzą ból i stan zapalny
• Jak stosować chłodzące i rozgrzewające preparaty
• Sprawdzone domowe sposoby leczenia metodą RICE
• Kiedy konieczna jest wizyta u lekarza i jakie są sygnały alarmowe
• Jak zapobiegać powstawaniu torbieli w przyszłości
• Dlaczego niektóre torbiele znikają same, a inne wymagają leczenia

Czym jest torbiel Bakera i dlaczego powstaje pod kolanem?

Torbiel Bakera to wypełniony płynem guzek, który tworzy się z tyłu kolana i może przypominać w dotyku balon wypełniony wodą ¹. Nazwa pochodzi od brytyjskiego chirurga Williama Morranta Bakera, który po raz pierwszy opisał tę dolegliwość w XIX wieku ². Dlaczego właściwie powstaje? Główną przyczyną jest nadprodukcja płynu stawowego w kolanie, który nie ma innego wyjścia niż gromadzenie się z tyłu stawu ³.

Najczęstsze przyczyny powstania torbieli Bakera to:

• choroba zwyrodnieniowa stawów (artretyzm);
• reumatoidalne zapalenie stawów;
• uszkodzenia łąkotki;
• urazy więzadeł kolanowych;
• dna moczanowa.

Torbiel najczęściej dotyka osoby w wieku 35-70 lat, przy czym kobiety chorują częściej niż mężczyźni ². Dlaczego kobiety? Ponieważ częściej rozwijają choroby zapalne stawów ². Dobra wiadomość jest taka, że wiele torbieli znika samoistnie bez jakiegokolwiek leczenia ⁴.

Jak rozpoznać torbiel Bakera? Jakie są główne objawy?

Czy zastanawiasz się, jak sprawdzić, czy masz torbiel Bakera? Istnieje prosty test zwany objawem Fouchera – torbiel staje się miękka lub znika gdy kolano jest zgięte do 45 stopni, a twardnieje przy wyprostowaniu ⁵. To charakterystyczna cecha, która pomaga w rozpoznaniu.

Główne objawy torbieli Bakera:

1. Guzek z tyłu kolana – bardziej widoczny w pozycji stojącej.
2. Uczucie ciągnięcia pod kolanem – nasila się przy aktywności.
3. Ból i sztywność – szczególnie przy zginaniu nogi.
4. Ograniczenie ruchomości – trudności z pełnym wyprostowaniem.
5. Obrzęk – w okolicy kolana i podudzia.

Ważne jest to, że niektóre osoby w ogóle nie odczuwają objawów i dowiadują się o torbieli przypadkowo podczas badań ². W przypadku pęknięcia torbieli pacjenci odczuwają ostre bóle i uczucie, jakby woda spływała po nodze, ale płyn jest stopniowo wchłaniany przez organizm w ciągu 2-4 tygodni ².

Kiedy należy natychmiast zgłosić się do lekarza?

Dlaczego niektóre objawy wymagają pilnej konsultacji? Ponieważ mogą przypominać zakrzep żylny głęboki, który stanowi zagrożenie życia. Natychmiast udaj się do lekarza, gdy występuje:

• narastający ból i obrzęk łydki;
• zaczerwienienie i uczucie ciepła;
• drętwienie lub osłabienie nogi;
• szybko powiększający się guzek.

Czy maść na torbiel Bakera rzeczywiście pomaga?

Maść na torbiel Bakera może być skutecznym wsparciem w łagodzeniu objawów, ale dlaczego warto ją stosować? Preparaty zawierające niesteroidowe leki przeciwzapalne działają miejscowo, unikając działań niepożądanych leków doustnych ⁶. Jak wybrać odpowiednią maść? Najskuteczniejsze rodzaje maści:

1. Chłodząca maść na torbiel Bakera – idealna przy chorobach zapalnych stawów.
2. Maści rozgrzewające – lepsze przy chorobie zwyrodnieniowej.
3. Żele z diklofenak – silne działanie przeciwzapalne.
4. Preparaty z ibuprofenem – łagodzą ból i obrzęk.

Pamiętaj jednak, że maść nie usuwa przyczyny problemu, lecz jedynie łagodzi objawy ⁶. Dlaczego to ważne? Ponieważ bez leczenia choroby podstawowej torbiel może powracać. Poniżej prezentujemy krótkie opisy wybranych maści, żeli i kremów, które mogą być stosowane na torbiel Bakera.

Voltaren Max, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• duża dawka składnika aktywnego;
• nie tłuści;
• nie stosować leku jeśli pacjent jest uczulony na którykolwiek z jego składników lub kwas acetylosalicylowym, ibuprofen lub inne leki stosowane w leczeniu bólu stawów i mięśni, gorączki i stanów zapalnych;
• bezwzględnie nie należy stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• z kolei w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak przenika do mleka matki w niewielkich ilościach dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Traumon, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować żelu w przypadku uczulenia na etofenamat, kwas flufenamowy, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• nie należy go używać również jeżeli występuje uszkodzenie skóry lub wypryskowe zmiany zapalne na skórze lub błonach śluzowych czy oczach;
• w trakcie używania preparatu oraz w okresie dwóch tygodni po leczeniu należy unikać ekspozycji leczonych miejsc na słońce lub solarium;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• etofenamat przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Dip Rilif, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• rzadziej mogą wystąpić zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak bóle brzucha czy niestrawność;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące nie jest zalecane i powinno się odbywać pod nadzorem lekarza.

Olfen MAX, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie powinno się stosować leku, jeżeli pacjent jest uczulony na diklofenak, niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku;
• nie wolno stosować żelu na otwarte rany, uszkodzoną skórę, wypryski;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży lek można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• diklofenak przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Nurofen Mięśnie i Stawy, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie należy stosować leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące powinno się odbywać pod nadzorem lekarza i nie jest zalecane (szczególnie w I i II trymestrze ciąży).

NeoCapsiderm, maść

O produkcie

• leku nie wolno stosować u dzieci, na uszkodzoną skórę oraz w przypadku nadwrażliwości na przetwory z pieprzowca, salicylany lub na pozostałe składniki preparatu;
• lanolina będąca składnikiem maści może wywoływać miejscowe podrażnienia skóry;
• nie należy stosować maści w czasie ciąży i karmienia piersią;
• lek nie może być stosowany przez dzieci.

Ibum, żel

O produkcie

• lek działa przeciwzapalnie, przeciwbólowo i zmniejsza obrzęk;
• nie tłuści;
• nie powinno stosować się leku w przypadku uczulenia na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników preparatu;
• stosowanie przez kobiety w ciąży i karmiące powinno się odbywać pod nadzorem lekarza i nie jest zalecane (szczególnie w I i II trymestrze ciąży).

Olfen hydrożel, żel

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• najmniejsze stężenie diklofenaku w dawce;
• konsystencja hydrożelu szybko się wchłania.

Naproxen Emo, żel

O produkcie

• zawiera naproksen o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym;
• wskazany przy leczeniu bólu mięśniowo-stawowego i choroby zwyrodnieniowej stawów;
• zmniejsza ból i obrzęk;
• można stosować powyżej 3. roku życia.;
• nie tłuści – konsystencja żelu;
• podczas stosowania produktu należy unikać ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe (światło słoneczne, solarium).

Jakie inne metody leczenia można stosować w domu?

Oprócz maści istnieje wiele domowych sposobów na łagodzenie objawów. Po co stosować metodę RICE? Ta sprawdzona metoda (odpoczynek, lód, ucisk, uniesienie) skutecznie zmniejsza stan zapalny i obrzęk ³.

Skuteczne metody domowe:

• Zimne okłady – 10-15 minut co godzinę pierwszego dnia
• Bandaże uciskowe – zmniejszają obrzęk
• Uniesienie nogi – powyżej poziomu serca
• Kule – odciążają staw kolanowy
• Wkładki do butów – zapewniają dodatkowe wsparcie

Interesującą metodą są domowe okłady z naturalnymi składnikami – można stosować twaróg, jogurt grecki czy gorczycę między warstwami ręczników, nakładając najpierw wilgotny ręcznik na kolano ⁶. Dlaczego te składniki? Mają właściwości przeciwzapalne i chłodzące.

Kiedy potrzebne jest leczenie u lekarza?

Jeśli objawy nie ustępują po kilku tygodniach domowego leczenia, warto rozważyć bardziej zaawansowane metody. Jakie opcje oferuje medycyna?

1. Iniekcje kortykosteroidów – szybko zmniejszają stan zapalny.
2. Nakłucie i odsysanie – usuwa nadmiar płynu.
3. Fizjoterapia – wzmacnia mięśnie wokół kolana.
4. Artroskopia – w przypadkach uszkodzeń wewnętrznych.

Dlaczego nawroty są częstsze u starszych pacjentów? Ponieważ mają zazwyczaj bardziej zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe, podczas gdy u młodszych osób ryzyko nawrotu jest znacznie mniejsze ⁶.

Jak zapobiegać powstawaniu torbieli pod kolanem?

Najlepszą strategią jest profilaktyka. Dlaczego warto inwestować w zapobieganie? Ponieważ uniknięcie urazu jest zawsze łatwiejsze niż jego leczenie. Oto kluczowe zasady:

Podczas sportu:

• używaj odpowiedniego sprzętu ochronnego;
• nie “przebiegaj” przez ból;
• regularnie się rozgrzewaj i rozciągaj;
• dawaj ciału czas na regenerację.

W życiu codziennym:

• utrzymuj zdrową masę ciała;
• usuń przedmioty mogące spowodować upadek;
• używaj laski przy problemach z chodzeniem;
• wzmacniaj mięśnie wokół kolana.

Najczęściej zadawane pytania o torbiel Bakera

Podsumowanie

Torbiel Bakera, choć brzmi groźnie, to w większości przypadków łagodna dolegliwość, która może zniknąć samoistnie ⁴. Maść na torbiel Bakera, szczególnie chłodząca, może skutecznie łagodzić objawy, ale kluczem do sukcesu jest kompleksowe podejście łączące różne metody leczenia. Pamiętaj, że wczesna interwencja i profilaktyka są zawsze lepsze niż leczenie zaawansowanych problemów. Jeśli masz wątpliwości lub objawy się nasilają, nie wahaj się skonsultować z lekarzem – twoje zdrowie jest najważniejsze.

Ból stawów i mięśni pojawia się dość często w codziennym życiu. Często bywa wynikiem nadwyrężeń, naciągnięć, skręceń lub urazów mechanicznych, np. będących wynikiem uderzenia lub upadku. Maści na bóle stawów i mięśni są bardzo dobrym wyborem w leczeniu bólu ostrego, czyli takiego, który pojawia się nagle i trwa krócej niż 4 tygodnie. Rekomendacje zalecają rozpoczynanie terapii przeciwbólowej właśnie przy użyciu maści na bolące stawy, które można dostać w aptece. W przypadku bólu, maści nie stanowią leczenia I rzutu, ale są skuteczne jako terapia dodatkowa. Jaka jest najlepsza maść na ból stawów? Jak je stosować i które produkty warto kupić [1]?

Leki przeciwbólowe w maściach na bóle stawów

W aptece znajdziemy ogromną ilość maści na bolące stawy, mięśnie i stłuczenia. W tej rzece preparatów znajduje się kilka substancji z grupy Niesteroidowych Leków Przeciwbólowych, które stanowią trzon terapii miejscowej. Maści na ból stawów z NLPZ nanosi się na nieuszkodzoną skórę. Substancje przeciwbólowe ją penetrują i docierają do stawów, gdzie redukują objawy bólu i zapalenia (np. obrzęk i zaczerwienienie).

Maści na ból stawów z diklofenakiem

Częstym składnikiem maści na bolące stawy jest diklofenak. To substancja z grupy NLPZ, która występuje w stężeniu 10 mg/g (np. Olfen hydrożel, Diclogel, Diclac Lipogel), 11,6 mg/g (Dicloziaja), 12 mg/g (Venogel), 20 mg/g (np. Mel Max Actigel, Olfen Max) i 23,2 mg/g (Voltaren Max). Dawkowanie preparatu jest bardzo proste. Mniejsze stężenia aplikuje się od 3 do 4 razy na dobę, a te najwyższe tylko 2 razy na dobę. Diklofenak w wielu badaniach porównawczych wykazuje najlepszą efektywność terapeutyczną i wiele rekomendacji zaleca stosowanie maści na bolące stawy z diklofenakiem. Jest to także substancja, która działa typowo w miejscu bólu i w bardzo małym stopniu wchłania się do organizmu (mniej niż np. etofenamat, o którym więcej dalej) [2,3].

Olfen hydrożel, żel

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• najmniejsze stężenie diklofenaku w dawce;
• konsystencja hydrożelu szybko się wchłania.

Voltaren Max, żel

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• największe stężenie diklofenaku w dawce;
• żelowa konsystencja zapewnia szybkie wchłonięcie preparatu i brak tłustych plam;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości;
• trójkątna nakrętka ułatwia otwieranie i zamykanie.

Ibuprofen miejscowo na ból

Ibuprofen najczęściej kojarzy się z doustnymi lekami przeciwbólowymi, ale jest to również dobra substancja na ból stawów, kości i mięśni. Występuje on w formie kremów i żeli w dawce 50 mg/g (Ibuprom Effect żel, Nurofen mięśnie i stawy, Dolgit) i 100 mg/g (Metafen żel forte). Badania porównawcze pokazują, że ibuprofen stosowany miejscowo nie jest tak silny jak diklofenak, ale nadal jest skutecznym i dobrym lekiem na ból stawów. Ibuprom w maściach na ból stawów występuje także z dodatkiem mentolu (np. Dip Rilif, Ibument, Ibum Sport), który zwiększa szybkość działania. Preparaty te stosuje się zwykle od 3 do 4 razy na dobę [1,4,5].

Metafen żel forte, żel

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• największe stężenie ibuprofenu w żelach dostępnych na rynku;
• żelowa konsystencja zapewnia szybkie wchłonięcie preparatu i brak tłustych plam.

Dip Rilif, żel

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• dodatek mentolu zwiększa szybkość działania żelu;
• żelowa konsystencja zapewnia szybkie wchłonięcie preparatu i brak tłustych plam;
• występuje w opakowaniach o dwóch wielkościach.

Etofenamat i maści na bolące stawy

Etofenamat to substancja z grupy NLPZ, która dobrze działa przeciwbólowo i przeciwzapalnie na bolące stawy i mięśnie. Jak wypada on w porównaniu do innych maści na bolące stawy? Działa lepiej przeciwbólowo niż diklofenak  w stężeniu 10 mg/g, ale nie jest tak silny jak diklofenak w dawce 23,2 mg/g. Będzie to dobry preparat na silny ból. Etofenamat (np. Traumuscol, Traumon, Difortan) występuje w formie żelu o stężeniu 100 mg/g, który aplikuje się od 3 do 4 razy na dobę [3,6].

Traumuscol, żel

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• konsystencja żelu zapewnia szybkie wchłanianie i nie pozostawia tłustych plam;
• występuje w opakowaniach o dwóch wielkościach.

Nimesulid i naproksen w żelach przeciwbólowych

W kwestii substancji w maściach na ból stawów można wyróżnić jeszcze nimesulid (AulinDol) i naproksen (Naproxen Emo, Naproxen Hasco, 4Flex PureGel). Nie są one tak popularne jak wyżej wymienione maści, ale również działają dobrze i miejscową terapię przeciwbólową można z powodzeniem oprzeć na nich. Nimesulid stosuje się do 3 razy na dobę, a naproksen nawet do 5 razy. Warto wspomnieć, że naproksen można aplikować dzieciom od 3. roku życia [4,7].

AulinDol, żel

O produkcie:

• żel dostępny bez recepty;
• konsystencja żelu nie pozostawia tłustych plam i szybko się wchłania;
• występuje w opakowaniach o dwóch wielkościach.

Naproxen Emo, żel

O produkcie:

• żel dostępny bez recepty;
• konsystencja żelu nie pozostawia tłustych plam i szybko się wchłania;
• występuje w opakowaniach o dwóch wielkościach;
• można stosować od 3. roku życia.

Maści na bolące stawy i wrażliwość na światło

Część substancji z grupy NLPZ stosowana miejscowo wykazuje działanie fotouczulające. Fotonadwrażliwość występuje podczas kontaktu substancji leczniczej z promieniowaniem świetlnym. W przypadku maści na bolące stawy problem ten dotyczy głównie diklofenaku (Voltaren, Diclogel, Diclac Lipożel) oraz dostępnego na receptę ketoprofenu (Fastum, Opokan-keto). Ryzyko występuje także podczas stosowania innych NLPZ, np. etofenamatu, nimesulidu, ibuprofenu i naproksenu. Reakcja fototoksyczności powoduje powstanie wolnych rodników, które uszkadzają DNA komórek. Prościej mówiąc, dochodzi do reakcji, która przypomina silne oparzenie słoneczne. Pojawia się zaczerwienienie, tworzą się bąble i obrzęk. Prawdopodobieństwo wystąpienia reakcji fototoksycznej rośnie wraz z długością stosowania maści i pojawia się dość szybko po ekspozycji słonecznej. Podczas stosowania maści na ból stawów nie można się opalać i długo przebywać na słońcu. Regiony smarowane maściami najlepiej chronić przed promieniami słonecznymi [8,9].

Rozgrzewające i chłodzące maści na bóle stawów

W aptece spotkamy także maści na ból stawów o właściwościach rozgrzewająco-chłodzących. Najczęściej mają w składzie salicylan metylu i mentol (Dip Hot rozgrzewający, Bengay) lub mentol z olejkami eterycznymi (np. Neuro Terapia Nes Pharma, Perskindol Active Classic Gel). Salicylan metylu to substancja z grupy NLPZ o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Efekt rozgrzewająco-chłodzący uzyskuje się dzięki mentolowi. Odparowując z powierzchni skóry, chłodzi ją, ale jednocześnie zwiększa przekrwienie tkanek i przepływ krwi, co działa rozgrzewająco. Typowe właściwości rozgrzewające mają olejki eteryczne, np. z goździka korzennego [8,9].

Bengay, maść

O produkcie:

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera substancje o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym;
• wykazuje efekt rozgrzewająco-chłodzący.

Perskindol Active Classic Gel, żel

O produkcie:

• wyrób medyczny;
• zawartość mentolu zapewnia efekt rozgrzewająco-chłodzący;
• olejki eteryczne i ekstrakty roślinne rozgrzewają bolące miejsca;
• można stosować od 5. roku życia.

Najlepsza maść na ból stawów

Pomocniczo stosuje się je do leczenia poważniejszych i przewlekłych schorzeń, np. w ból w osteoporozie. Maści na ból stawów aplikuje się zwykle od 2 do 4 razy na dobę przez kilka dni. W terapii urazów jest ważne, aby na początku odciążać staw i go nie przemęczać oraz wdrożyć fizjoterapię najszybciej jak to możliwe. Wybór maści na bolące stawy będzie zależał od nasilenia bólu. Przy silnym i bardzo silnym bólu najlepiej sięgać po diklofenak w dawce 23,2 mg/g lub etofenemat. Należy zaznaczyć, że w tym porównaniu diklofenak powinien szybciej przynieść ulgę. Na ból o umiarkowanej intensywności można stosować wszystkie maści na bolące stawy z NLPZ. Różnice pomiędzy nimi są dość niewielkie. Przy lekkim bólu warto sięgnąć po preparaty działające rozgrzewająco-chłodząco.

Jeżeli chcesz zobaczyć polecane maści przeciwbólowe dla dzieci to kliknij tutaj.

• Nie wszystkie maści przeciwbólowe są bezpieczne dla dzieci; wybierz te, które są odpowiednio badane.
• Szerokie spektrum bólu u dzieci wymaga indywidualnego podejścia i zrozumienia ich przyczyn.
• Alternatywne metody łagodzenia bólu, takie jak termoterapia czy naturalne środki, mogą być bezpieczne dla dzieci.

Rynek farmaceutyczny oferuje ograniczony wybór produktów w postaci żeli i maści, które są odpowiednie do stosowania u dzieci. Jest to spowodowane rygorystycznymi wymogami dotyczącymi bezpieczeństwa stosowania leków w tej grupie wiekowej. Produkty te, przeznaczone zwłaszcza dla dzieci starszych i młodzieży, muszą być używane z dużą ostrożnością. Szczególnie narażone na ewentualne niepożądane reakcje są dzieci cierpiące na alergie lub mające nadwrażliwość na aktywne składniki takie jak salicylany oraz inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), przykładowo ibuprofen czy diklofenak, oraz różnorodne substancje pomocnicze zawarte w preparatach. Ponadto istotne jest, aby nie nakładać tych środków na obszary skóry, które są uszkodzone lub podrażnione.

Wybierając maść przeciwbólową dla dziecka, warto rozważyć te oparte o składniki uznane za bezpieczniejsze w pediatricznej praktyce medycznej. Preparaty zawierające łagodniejsze substancje działające miejscowo mogą okazać się korzystnym rozwiązaniem z minimalizacją ryzyka wystąpienia negatywnych reakcji. Istnieje także kilka alternatywnych metod łagodzenia bólu u dzieci, takich jak termoterapia (używanie ciepła lub zimna) czy terapie naturalne polegające na wykorzystaniu ziół i olejków eterycznych o udowodnionym działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym.

Różnorodność bólu, z którym może się zmagać dziecko

Dzieci mogą doświadczać szerokiego spektrum dolegliwości bólowych, które obejmują ból brzucha, głowy, uszu, gardła, a także bóle pleców, mięśni czy stawów. Opisane bóle mogą mieć zróżnicowane przyczyny, w tym przeciążenie ciała, nadmierną aktywność fizyczną prowadzącą do napięcia mięśniowego, nieprawidłową postawę i sposób siedzenia, procesy zapalne, infekcje, kontuzje takie jak zwichnięcia czy złamania, a także mogą być efektem procesów rekonwalescencji po zabiegach chirurgicznych. Zrozumienie natury i przyczyn bólu jest kluczowe dla właściwego zdiagnozowania i zastosowania odpowiedniego leczenia, które zależy od wielu czynników w tym od indywidualnych uwarunkowań dziecka i specyfiki schorzenia. Szczególnie istotne jest, aby nie bagatelizować żadnych sygnałów bólowych u dzieci, ponieważ mogą one być oznaką poważniejszych problemów zdrowotnych wymagających profesjonalnej interwencji medycznej.

Jakie są przyczyny występowania bólów wzrostowych u najmłodszych?

Bóle wzrostowe u dzieci, zwane też bólami wzrostowymi, są zjawiskiem, z którym boryka się wiele młodych osobników ludzkich w okresie ich intensywnego rozwoju. Problem ten nie rozróżnia płci, wpływając zarówno na dziewczynki, jak i chłopców, głównie w przedziale wiekowym od 2. do 12. roku życia. Zaskakująco, te nieprzyjemne doznania ograniczają się wyłącznie do dolnych kończyn, podczas gdy kończyny górne są wolne od tego typu dolegliwości.

Charakterystyczne dla bólów wzrostowych jest to, że pojawiają się one głównie wieczorem oraz w nocy, wywołując uczucie rozlanego bólu poniżej poziomu kolan. Ból ten może rozprzestrzeniać się przez całą golęń aż do stopy, co jest często związane z nadmiernym obciążeniem mięśnia piszczelowego przedniego. Warto zwrócić uwagę, że dolegliwości te najczęściej występują u dzieci, które charakteryzują się wysoką aktywnością fizyczną. Skłonność do występowania bólów wzrostowych może być także powiązana z okresami szybkiego wzrostu dziecka, kiedy to tkanki i struktury muskuloszkieletowe intensywnie się rozwijają.

Należy podkreślić, że pomimo intensywnych badań nad fenomenem bólów wzrostowych, nie udało się jednoznacznie ustalić ich przyczyny. Spekuluje się, że za te dolegliwości mogą odpowiadać procesy biologiczne związane z rozciąganiem się tkanki kostnej i mięśniowej w wyniku wzrostu, jednakże konsensus naukowy w tej kwestii nadal nie został osiągnięty.

Ból kończyn u dzieci a ich poziom aktywności fizycznej

Nierzadko zdarza się, że dzieci oraz młodzież doświadczające intensywnych treningów, takich jak taniec czy biegi, skarżą się na ból zlokalizowany w rejonie mięśnia piszczelowego tylnego, bardziej zauważalny z boku przyśrodkowego nogi. To, co w wielu przypadkach leży u podstawy tych dolegliwości, to tak zwany syndrom shin splints, znany również jako ból goleni. Objawia się on nie tylko bólem, ale także tkliwością w dotyku, nadmiernym napięciem mięśniowym, a czasem może pojawić się obrzęk w dotkniętym obszarze.

Z kolei dzieci, które charakteryzują się niskim lub średnim poziomem aktywności fizycznej, również mogą być podatne na bóle narządów ruchu. Przyczyny bólu ruchowego u tych dzieci często leżą w problemach ortopedycznych, a także mogą być powiązane z nadwagą, otyłością lub różnego rodzaju niepełnosprawnościami. Ważne jest, aby zauważyć, że odpowiednio dobrane ćwiczenia, dostosowane do indywidualnych możliwości i stanu zdrowia dziecka, mogą znacząco pomóc w zapobieganiu tego typu problemom. Zdrowy styl życia, w tym odpowiednia dieta i aktywność fizyczna, ma kluczowe znaczenie dla zachowania zdrowia układu ruchu u dzieci i młodzieży.

Dlaczego należy zachować ostrożność stosując maści przeciwbólowe u najmłodszych?

Mimo że apteki oferują szeroki wybór produktów przeciwbólowych w postaci maści i żeli, to jednak stosowanie większości z nich u dzieci do około 12.-14. roku życia nie jest zalecane. Bezpieczeństwo stosowania leków w określonej grupie wiekowej musi być potwierdzone przez badania, uwzględniające różnice w strukturze i grubości skóry młodszych pacjentów. Substancje aktywne mogą być wchłaniane do krwiobiegu przez skórę, co w niektórych przypadkach może prowadzić do reakcji występujących w całym organizmie. Z tego względu, przed użyciem jakiegokolwiek produktu koniecznie powinno się skonsultować z lekarzem lub farmaceutą, bądź uważnie przeczytać informacje zawarte w ulotce dołączonej do produktu, zwłaszcza te dotyczące minimalnego wieku pacjenta, od którego może być on bezpiecznie stosowany.

Wśród preparatów, które są niezalecane dla dzieci poniżej 12. roku życia, znajdują się te zawierające salicylany (na przykład Bengay), ze względu na ryzyko rozwoju zespołu Reye’a. Zespół ten jest niebezpieczny, gdyż może powodować uszkodzenia mózgu oraz wątroby. Inną substancją, której stosowania zarówno u dzieci, jak i adolescentów należy unikać, jest etofenamat (na przykład Traumon, Difortan), ponieważ brakuje wystarczających danych potwierdzających jej bezpieczeństwo w tych grupach wiekowych. Bezpieczeństwo dzieci jest priorytetem, dlatego każda decyzja o zastosowaniu produktów przeciwbólowych powinna być dokładnie przemyślana i skonsultowana z odpowiednim specjalistą.

Pytania rodziców o maść przeciwbólową dla dziecka

Dziecko może doświadczać różnego rodzaju bólu, m.in. brzucha, głowy, uszu, gardła, a także bólu pleców, mięśni czy stawów. Te ostatnie mogą wynikać z różnych przyczyn, np. przeciążenia, nadmiernego napięcia mięśni, niewłaściwego pozycjonowania ciała, stanów zapalnych i infekcji, a także zwichnięć, złamań oraz stanów po zabiegach operacyjnych [1,2].

Co to są bóle wzrostowe u dzieci?

Niektóre dzieci zmagają się z tzw. bólem wzrostowym, czyli takim, który jest związany z procesem wzrostu organizmu. Problem dotyczy zarówno dziewczynek, jak i chłopców, a objawy pojawiają się najczęściej między 2. a 12. rokiem życia. Co ciekawe, bóle wzrostowe obejmują jedynie kończyny dolne, natomiast nie stwierdzono występowania tego rodzaju dolegliwości w kończynach górnych. 

Ból tego typu pojawia się najczęściej w godzinach wieczornych i nocnych. Ma charakter rozlany i jest zwykle odczuwalny poniżej kolana, przez goleń, aż do stopy, co wiąże się z przeciążeniem mięśnia piszczelowego przedniego. Zaobserwowano, że bóle wzrostowe występują najczęściej u dzieci aktywnych ruchowo [1,2].

Ból u dzieci a aktywność ruchowa

Bywa, że ból kończyn dolnych lokalizuje się w okolicy mięśnia piszczelowego tylnego i jest odczuwalny bardziej przyśrodkowo. Dotyczy to najczęściej dzieci i młodzieży, która odbywa intensywne treningi taneczne lub biegowe. Mówi się wówczas o syndromie “shin splints”, czyli bólu goleni, któremu może towarzyszyć może tkliwość, nadmierne napięcie mięśni, a niekiedy również obrzęk.

Na bóle narządu ruchu są również narażone dzieci wykazujące niską lub umiarkowaną aktywność fizyczną. Bóle ruchowe mogą również wynikać z problemów natury ortopedycznej, nadwagi i otyłości, a także niepełnosprawności [1,2].

Dlaczego maści przeciwbólowe należy stosować ostrożnie u dzieci?

Choć półki apteczne wprost uginają się pod ciężarem preparatów przeciwbólowych w postaci żeli i maści, wiele z nich jest przeciwwskazanych do stosowania u dzieci do ok. 12.-14. roku życia. Aby lek mógł być stosowany w danej grupie wiekowej, musi zostać przebadany pod kątem bezpieczeństwa. Wynika to z różnic w budowie i grubości poszczególnych warstw skóry – substancja może bowiem przechodzić w głąb skóry, przedostawać się do krwi i wywoływać reakcje ogólne.  Dlatego zanim sięgniesz po jakikolwiek preparat skonsultuj się z lekarzem, farmaceutą bądź dokładnie przeczytaj ulotkę. Znajdziesz w niej informację o tym, od jakiego wieku można stosować dany lek. 

Przykładowo, u dzieci poniżej 12. roku życia nie należy stosować preparatów zawierających salicylany (np. Bengay). Jest to spowodowane ryzykiem wystąpienia zespołu Reye’a, który może doprowadzić do uszkodzenia mózgu oraz wątroby.  Przeciwwskazany do stosowania zarówno u dzieci, jak i młodzieży jest również etofenamat (np. Traumon, Difortan) – brakuje danych na temat bezpieczeństwa substancji w tej grupie wiekowej [3,4].

Jaka maść przeciwbólowa jest najlepsza dla dziecka?

Na rynku dostępnych jest stosunkowo niewiele żeli i maści przeciwbólowych, które można bezpiecznie stosować u dzieci. Większość z nich jest przeznaczona dla starszych dzieci i nastolatków.  Warto podkreślić, że maści i żele przeciwbólowe należy stosować ostrożnie u dzieci, które zmagają się z alergią, są uczulone na dany składnik czynny (np. salicylany czy inne niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. ibuprofen, diklofenak) lub substancję pomocniczą. Co więcej, nie wolno aplikować tego typu preparatów na skórę uszkodzoną.

Naproxen Emo, żel 

Opokan Actigel, żel

Diklofenak Perrigo, żel

Olfen hydrożel, żel

Nurofen Mięśnie i Stawy, żel

Podsumowanie

Pamiętaj, że preparat preparatowi nierówny. Każdy z nich, pomimo nawet tej samej substancji czynnej i dawki, może mieć inną rejestrację wiekową. Co więcej, jeśli ból utrzymuje się pomimo stosowania konkretnego preparatu, skontaktuj się z lekarzem.

Nie lekceważ zwłaszcza tych objawów bólowych, którym towarzyszą utrata apetytu, gorączka i nieprzemijające zmęczenie. Mogą to być bowiem symptomy innych chorób, które wymagają przeprowadzenia szerszej diagnostyki [1,2].

Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) to choroba autoimmunologiczna, w której organizm w wyniku nieprawidłowego działania układu odpornościowego identyfikuje własne tkanki jako obce i zaczyna je niszczyć. Powoduje nieswoiste oraz symetryczne zapalenia stawów. Charakterystycznym objawem jest obrzęk stawów, zarówno u stóp, jak i rąk, który może się rozszerzyć na barki czy kolana. RZS przebiega z okresami przejściowej remisji, a następnie zaostrzeniem objawów. Najczęściej pierwszymi objawami są ból, sztywność i osłabienie mięśni, obrzęki, wrażliwość stawu na dotyk czy ucisk, jak również ograniczenie ruchomości stawów. Jako najczęstszą przyczyną RZS podawane są czynniki genetyczne (ok. 40-60%), a dokładnie geny systemu HLA (ludzkiego antygenu leukocytarnego) DRB1 oraz DR45. Na RZS cierpi statystycznie od 0,5 do 1% populacji, częściej kobiety [1,2].

Czy reumatoidalne zapalenie stawów można wyleczyć?

Dzisiejszy stan wiedzy medycznej, pomimo ogromnego postępu w wielu terapiach, nie jest w stanie skutecznie wyleczyć RZS. Leczenie jest objawowe i ma na celu głównie wyciszyć objawy oraz dąży do jak najdłuższej remisji choroby. Badania pokazują, że osoby cierpiące na RZS żyją ok. 10 lat krócej, głównie ze względu na liczne powikłania tej choroby. Dlatego niezwykle ważne dla tych pacjentów jest monitorowanie schorzeń współistniejących, w szczególności chorób sercowo-naczyniowych czy cukrzycy. Dodatkowo pacjenci powinni szczególnie dbać o zachowanie prawidłowej masy ciała, zrezygnować z używek i poddawać się regularnej rehabilitacji. Czy można jakoś zmniejszyć objawy RZS? Czy maści na reumatyzm będą dobrze działać? Trochę więcej opowiemy o nich w dalszej części tekstu. [2,3].

Jaka maść na reumatoidalne zapalenie stawów będzie najlepsza?

Jak wspomniano wcześniej, leczenie RZS opiera się głównie na terapii objawowej. Jedną z możliwości takiego leczenia jest zastosowanie maści, które mogą być pewną alternatywą dla niektórych tabletek. Maść na zapalenie stawów stosuje się bezpośrednio na wybranych obszarach ciała, w miejscu występowania bólu. Preparaty te mają za zadanie zwalczyć ból i zmniejszyć stan zapalny. Najlepsza maść na reumatoidalne zapalenie stawów powinna zawierać składniki o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym. Rzadziej stosowane są maści rozgrzewające, które nie mają działania przeciwzapalnego, ale dzięki wytworzeniu uczucia ciepła, są w stanie zmniejszyć ból mięśni i stawów [1,3].

Dlaczego maść na bóle reumatyczne jest lepsza od tabletek?

Tabletki czy maści stosowane w RZS zawierające np. niesteroidowe leki przeciwzapalne, będą miały podobne działanie. Bez wątpienia jednak maści czy kremy będą miały mniej potencjalnych działań niepożądanych. Leki przeciwzapalne stosowane doustnie z reguły mogą drażnić błonę śluzową żołądka i powodować szereg niekorzystnych działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego. Z kolei te same substancje podawane miejscowo na skórę w postaci maści na reumatyzm będą działały w danym miejscu, a wchłaniając się do krwioobiegu będą omijać wątrobę i żołądek, przez co nie spowodują wymienionych skutków ubocznych. Problemem może być jednakże moc ich działania – dla niektórych pacjentów maść na zwyrodnienie stawów może działać zbyt słabo przeciwbólowo [2,3].

Jaką maść na reumatoidalne zapalenie stawów kupisz w aptece?

W aptece można znaleźć bardzo dużo różnych preparatów w postaci maści, żeli czy kremów, które mogą pomóc pacjentom zwalczyć ból podczas emisji RZS. Oczywiście w przypadku tej choroby, ze względu na jej złożoność, leczenie najczęściej ordynuje lekarz (maści na receptę są zazwyczaj silniejsze), ale w pewnych przypadkach pacjent potrzebuje szybkiej i doraźnej pomocy. Najlepsza maść na stawy dostępna bez recepty to często preparat zawierający niesteroidowe leki przeciwzapalne w formie miejscowej. Maść na bóle reumatyczne może zawierać takie składniki jak diklofenak, ibuprofen czy naproksen. Dodatkowo na rynku dostępne są maści rozgrzewające zawierające mentol, kapsaicynę lub salicylany, które również mogą przynieść ulgę w bólu stawów.

Traumon, żel

O produkcie

• nie należy stosować żelu  w przypadku uczulenia na etofenamat, kwas flufenamowy, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• nie należy go używać również jeżeli występuje uszkodzenie skóry lub wypryskowe zmiany zapalne na skórze lub błonach śluzowych czy oczach;
• w trakcie używania preparatu oraz w okresie dwóch tygodni po leczeniu należy unikać ekspozycji leczonych miejsc na słońce lub solarium;
• nie wolno stosować preparatu w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży żel można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy możliwy czas;
• etofenamat przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza.

Bengay, maść

O produkcie

• mogą wystąpić skutki uboczne, takie jak obrzęk naczynioruchowy, duszność, pęcherze, pieczenie, rumień, podrażnienie, ból, parestezje, świąd i wysypkę oraz oparzenia w miejscu podania;
• lek może wchodzić w interakcje z kwasem acetylosalicylowym i lekami przeciwzakrzepowymi np. warfaryną;
• kobiety będące w ciąży lub karmiące piersią przed zastosowaniem leku powinny poradzić się lekarza.

Viprosal B, maść

O produkcie

• może powodować działania niepożądane, takie jak np.: zapalenie skóry, wysuszenie skóry, miejscowe złuszczenie skóry, rumień, świąd, wysypka rumieniowata, kruchość skóry, nadżerki, owrzodzenia, swędzenie, obrzęk czy pokrzywka;
• kobiety w ciąży lub karmiące piersią przed zastosowaniem leku powinny skonsultować się z lekarzem;
• preparat nie jest zalecany do stosowanie u dzieci, młodzieży i nastolatków.

Rub-Arom, maść

O produkcie

• nie powinno się stosować maści u dzieci poniżej 7. roku życia;
• preparat może powodować m.in. rumień, podrażnienie górnych dróg oddechowych czy skurcz oskrzeli;
• lek nie jest zalecany do stosowania u kobiet w ciąży lub karmiących piersią.

Dolgit, krem

O produkcie

• krem może powodować wystąpienie działań niepożądanych m.in. niespecyficzne reakcje alergiczne, zaczerwienienie skóry, mrowienie w miejscu podania, astmę, pogorszenie stanu astmatycznego, duszność, skurcz oskrzeli, wysypkę różnego typu, świąd, pokrzywkę, choroby pęcherzowe skóry, ból brzucha czy niestrawność;
• może wchodzić w interakcje z innymi lekami z grupy NLPZ;
• podczas karmienia piersią oraz III trymestrze ciąży stosowanie leku jest przeciwwskazane, a podczas I i II trymestru powinno odbywać się tylko po konsultacji z lekarzem.

Czy maść na zwyrodnienie stawów pomoże przy RZS?

Warto zaznaczyć, że maść na zwyrodnienie stawów może być również stosowana przy reumatoidalnym zapaleniu stawów, choć są to dwie różne choroby. Preparaty te działają głównie objawowo, zmniejszając ból i stan zapalny, dlatego mogą przynieść ulgę przy różnych schorzeniach stawów. Należy jednak pamiętać, że leczenie podstawowe powinno być prowadzone przez lekarza reumatologa.

Podsumowanie

Nie można jednoznacznie wskazać, która maść, krem czy żel będzie najlepszy w przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów. Przede wszystkim nie są one stosowane w celu wyleczenia RZS, co w chwili obecnej nie jest niestety możliwe. Tego typu preparaty są stosowane jedynie, żeby zmniejszyć objawy choroby, w szczególności zmniejszyć ból i działać przeciwzapalnie. Niewątpliwą zaletą maści na reumatyzm, chociażby w porównaniu do niesteroidowych leków przeciwzapalnych stosowanych doustnie, jest mniejsza ilość możliwych działań niepożądanych. Co do wyboru maści na zapalenie stawów, żelu czy konkretnego kremu jest to sprawa indywidualna. W pewnych sytuacjach lepiej zastosować maść rozgrzewającą, a w innych żel zawierający NLPZ, który zmniejszy dodatkowo stan zapalny. Najlepsza maść na reumatoidalne zapalenie stawów to taka, która przynosi indywidualną ulgę pacjentowi i jest dobrze tolerowana przez jego skórę.

Ból pleców w ciąży to powszechny problem, który dotyka większość przyszłych mam. Może pojawić się w każdym okresie ciąży, choć najczęściej daje o sobie znać w II i III trymestrze. Dlaczego ból pleców w ciąży jest tak częsty i jak sobie z nim radzić? Jakie metody łagodzenia są bezpieczne dla matki i dziecka?

Ból pleców w ciąży może wystąpić na każdym etapie, jednak jego intensywność i charakter często zależą od trymestru. Niektóre kobiety doświadczają dziwnego bólu pleców na początku ciąży, co może być jednym z pierwszych sygnałów zmian zachodzących w organizmie. Szczególnie narażone na dolegliwości bólowe są kobiety z istniejącymi wcześniej wadami postawy (skolioza, lordoza, zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego). Również panie z nadwagą częściej cierpią na bóle pleców, ponieważ ich kręgosłup i stawy są dodatkowo obciążone. Brak aktywności fizycznej przed ciążą również zwiększa ryzyko wystąpienia tych dolegliwości. Ale jakie mogą być przyczyny bólu na dole pleców w ciąży w 1 trymestrze albo kiedy ból pleców w ciąży jest niebezpieczny? Odpowiedzi na te pytania znajdziecie w dalszej części artykułu.

Dlaczego boli kręgosłup w 1 trymestrze ciąży?

Ból na dole pleców w ciąży w 1 trymestrze może być zaskakujący dla wielu kobiet, ponieważ brzuch jeszcze nie jest widocznie powiększony. Przyczyna tkwi w hormonalnych zmianach zachodzących w organizmie. Już od pierwszych tygodni ciąży organizm zaczyna produkować relaksynę, hormon rozluźniający więzadła i stawy, co może prowadzić do bólu lędźwi w ciąży.

Nasilenie bólu pleców w 2 trymestrze ciąży

Ból pleców w ciąży w 2 trymestrze staje się bardziej intensywny z kilku powodów. W tym okresie brzuch i piersi znacząco się powiększają, co przesuwa środek ciężkości ciała do przodu. Mięśnie pleców pozostają w ciągłym napięciu, próbując zrównoważyć tę zmianę. Dodatkowo, zwiększająca się masa ciała ciężarnej potęguje odczuwanie bólu pleców. W tym okresie wiele kobiet ma również problemy ze znalezieniem wygodnej pozycji do spania. Rosnący brzuch utrudnia ułożenie ciała, co może prowadzić do niewystarczającego odpoczynku i nasilenia bólu. A jak to wygląda, gdy do porodu coraz bliżej?

Ból pleców w ciąży w 3 trymestrze – kiedy jest najbardziej intensywny

Ból pleców w ciąży w 3 trymestrze często osiąga szczyt intensywności. W tym okresie uwalnia się najwięcej relaksyny, hormonu przygotowującego mięśnie i więzadła miednicy do maksymalnego rozciągnięcia podczas porodu. Bóle krzyżowe w ciąży stają się wtedy szczególnie dokuczliwe. Dodatkowo, masa dziecka jest już znacząca, a macica osiąga największe rozmiary, co jeszcze bardziej obciąża kręgosłup. Wiele kobiet doświadcza również bólu w okolicy lędźwiowej, co nazywamy bólem lędźwi w ciąży. Kiedy zacząć się martwić? Kiedy ból pleców w ciąży jest faktycznie niebezpieczny?

Kiedy ból pleców w ciąży jest niebezpieczny?

Choć ból pleców w ciąży jest normalnym zjawiskiem, w niektórych przypadkach może sygnalizować poważniejsze problemy. Należy natychmiast skonsultować się z lekarzem, jeśli:

• ból jest bardzo intensywny i nie ustępuje po odpoczynku;
• towarzyszy mu gorączka, krwawienie lub upławy;
• występuje uczucie drętwienia lub mrowienia w nogach;
• pojawia się nagły, ostry ból w dolnej części pleców;
• ból uniemożliwia normalne funkcjonowanie.

Co na ból pleców w ciąży? Bezpieczne metody łagodzenia

Przejdźmy teraz do odpowiedzi, co na ból pleców w ciąży będzie najlepsze. Skupmy się najpierw na bezpiecznych metodach, które nie wymagają stosowania leków lub maści przeciwbólowych. Zalecanym sposobem odpoczynku nocnego jest ułożenie ciała na lewym boku, co zmniejsza obciążenie serca. Umieszczenie małej poduszki między kolanami może przynieść ulgę i zapewnić lepszy wypoczynek. W ciągu dnia warto odpoczywać w pozycji “odwróconego krzesła” – pod zgiętymi kolanami umieścić pufę lub zwiniętą kołdrę. Ta pozycja skutecznie odciąża kręgosłup i zmniejsza dolegliwości bólowe.

Aktywność fizyczna przed ciążą i kontynuowana w jej trakcie znacząco wpływa na prawidłowe funkcjonowanie układu ruchu. Odpowiednie ćwiczenia mogą wzmocnić mięśnie pleców i zmniejszyć dolegliwości bólowe. Szczególnie polecane są:

• ćwiczenia wzmacniające mięśnie pleców (tzw. “zdrowy kręgosłup”);
• łagodna joga dla ciężarnych;
• ćwiczenia rozluźniające, jak “koci grzbiet”;
• delikatne skłony;
• gimnastyka z dużą piłką;
• zajęcia relaksacyjne i oddechowe.

Ważne jest, aby dostosować intensywność ćwiczeń do indywidualnych możliwości i nie przeciążać organizmu. Aby złagodzić ból pleców w ciąży, warto wypróbować również:

• ciepłą kąpiel pod prysznicem;
• delikatny masaż wykonywany przez partnera lub specjalistę;
• techniki relaksacyjne i oddechowe;
• zabiegi fizjoterapeutyczne pod okiem specjalisty.

Skuteczność technik oddechowych i relaksacyjnych

Czy jest to skuteczne? Techniki oddechowe i relaksacyjne są bardzo skuteczne w łagodzeniu bólu pleców w ciąży. Warto rozpocząć naukę prawidłowego oddechu we wczesnym etapie ciąży, aby lepiej poznać własne ciało i nauczyć się radzić sobie z bólem. Łagodny masaż z użyciem oliwki dziecięcej i kilku kropli olejku eterycznego może przynieść znaczną ulgę. Olejek lawendowy działa uspokajająco i wyciszająco, podczas gdy olejki cytrusowe (pomarańczowy, grejpfrutowy) mają działanie energetyzujące. Wiele olejków można również dodawać do kąpieli dla dodatkowego efektu relaksacyjnego. A co z tymi żelami, maściami i tabletkami? Czy istnieje maść przeciwbólowa bezpieczna w ciąży?

Czy istnieje maść przeciwbólowa bezpieczna w ciąży ?

Żele przeciwbólowe najczęściej zawierają diklofenak, ibuprofen, naproksen lub etofenamat – substancje z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), które nie są zalecane w ciąży. Plastry rozgrzewające zawierają zazwyczaj kapsaicynę (wyciąg z ostrej papryki), która powoduje przekrwienie skóry i rozszerzenie naczyń krwionośnych, co może wywołać efekt ogólnoustrojowy. Czy istnieje jakaś maść rozgrzewająca w ciąży, która będzie bezpieczna? Maści rozgrzewające i plastry rozgrzewające w ciąży nie są zalecane bez konsultacji z lekarzem. Zawierają one substancje, które mogą mieć działanie ogólnoustrojowe przy dłuższym stosowaniu, np. wspomniana kapsaicyna. Niestety nie istnieje żadna maść przeciwbólowa bezpieczna w ciąży. Co w takim razie wybrać, jeśli kobieta ciężarna musi wziąć coś na ból?

Co na ból pleców w ciąży? Jedynie paracetmaol

Wybór środków przeciwbólowych w ciąży jest ograniczony ze względu na bezpieczeństwo dziecka. Paracetamol jest uważany za jeden z najbezpieczniejszych leków przeciwbólowych dla ciężarnych. Działa przeciwbólowo i przeciwgorączkowo, ale nie wykazuje działania przeciwzapalnego. Jest to tak na prawdę jedyny lek, który można podać kobiecie i który będzie działał przeciwbólowo i przeciwgorączkowo. Co więcej, jest także bezpieczny dla kobiety karmiącej piersią oraz noworodka. Natomiast w ciąży każde leki powinny być stosowane przez jak najkrótszy czas i w jak najmniejszej dawce. Z tego powodu należy go stosować jedynie w ostateczności i najpierw lepiej bazować na technikach relaksacyjnych lub lekkich ćwiczeniach. A jak stosować paracetamol w ciąży?

Lek stosuje się w dawce 500-1000 mg jednorazowo, co 4-6 godzin. Nie należy przekraczać dawki 4 g na dobę (8 tabletek po 500 mg). Posiłek spożyty przed przyjęciem leku może zmniejszyć i opóźnić jego wchłanianie.

Czy ból pleców może zwiastować poród?

Tak, ból w okolicy krzyżowej kręgosłupa może być sygnałem zbliżającego się porodu. Często współwystępuje ze skurczami macicy, uczuciem ucisku na miednicę mniejszą i okolicę kulszową. Ten rodzaj bólu ma charakter nasilający się i nawrotowy. Obecnie kobiety mają możliwość wyboru pozycji podczas porodu oraz korzystania z akcesoriów, które pomagają przyjąć odpowiednią postawę minimalizującą ból. Popularne są duże piłki do ćwiczeń oraz ciepłe kąpiele, które pomagają się zrelaksować i zmniejszyć odczuwanie bólu.

Podsumowanie

Ból pleców w ciąży to powszechny problem, który może pojawić się w każdym trymestrze. Szczególnie intensywny bywa w drugim i trzecim trymestrze, gdy brzuch znacząco się powiększa. Istnieje wiele bezpiecznych metod łagodzenia tych dolegliwości, od odpowiednich pozycji ciała, przez ćwiczenia, po techniki relaksacyjne. W przypadku stosowania leków przeciwbólowych, zawsze należy skonsultować się z lekarzem. Paracetamol jest uważany za najbezpieczniejszy lek przeciwbólowy w ciąży, ale powinien być stosowany z ostrożnością, w najmniejszej skutecznej dawce i przez możliwie krótki czas. Maści rozgrzewające i plastry rozgrzewające w ciąży nie są zalecane bez konsultacji lekarskiej ze względu na potencjalny wpływ zawartych w nich substancji na organizm matki i dziecka. Najważniejsze jest, aby zadbać o odpowiednią ilość snu i odpoczynku oraz stosować naturalne metody łagodzenia bólu, które są bezpieczne zarówno dla matki, jak i dla rozwijającego się dziecka.

Staw barkowy składa się z kilku stawów i ma bardzo szeroki zakres ruchów.  Jest on stabilizowany przez kości ramienną, łopatkę, obojczyk i mostek, które są otoczone licznymi mięśniami, ścięgnami i więzadłami. Dolegliwości bólowe okolic stawu barkowego są najczęściej spowodowane powtarzalnymi przeciążeniami i urazami tych stawów, podczas aktywności fizycznej lub normalnych codziennych czynności. Ból może być również powodowany przez występujące z wiekiem zmiany zwyrodnieniowe lub choroby zapalne np. reumatoidalne zapalenie stawów. W bardzo rzadkich przypadkach bólem barku mogą objawiać się inne choroby, takie jak zawał serca, guz płuca czy choroba wrzodowa [1].

Ból barku – przyczyny. Jakie może być źródło problemu?

Aby zdiagnozować przyczynę bólu barku, najlepiej skonsultować się z profesjonalistą medycznym, takim jak lekarz ortopeda. Zazwyczaj rozpoczyna on od przeprowadzenia dokładnego wywiadu medycznego i badania fizykalnego. Podczas badania lekarz może ocenić zakres ruchu, siłę i stabilność stawu barkowego.

W zależności od wyników z początkowego badania, mogą być zalecane dodatkowe badania diagnostyczne. Mogą one obejmować badania obrazowe, takie jak zdjęcia rentgenowskie, rezonans magnetyczny (MRI) lub badanie ultrasonograficzne, aby uzyskać szczegółowe obrazy stawu barkowego, kości i otaczających struktur. Te badania mogą pomóc w identyfikacji ewentualnych nieprawidłowości strukturalnych, takich jak złamania, zwichnięcia czy uszkodzenia ścięgien lub więzadeł.

W niektórych przypadkach lekarz może również przeprowadzić konkretne procedury diagnostyczne, takie jak artroskopia barku. Jest to minimalnie inwazyjne badanie, podczas którego do stawu barkowego wprowadza się małą kamerę w celu zobaczenia struktur i dokładniejszej diagnozy [9].

Co zrobić w przypadku bólu barku?

Gdy wystąpi ból barku, należy pamiętać o następujących aspektach:

• w przypadku nasilenia bólu należy unikać wysiłku i czynności nasilających ból;
• można stosować okłady lodowe na bark przez 15 do 20 minut kilka razy dziennie i inne domowe sposoby;
• zastosować leczenie objawowe stosując doustnie lub miejscowo leki przeciwbólowe;
• podjąć rehabilitację;
• udać się do ortopedy, który będzie w stanie postawić odpowiednią diagnozę;
• szczególnie warto pójść do ortopedy, gdy bólowi barku towarzyszy obrzęk, sztywność stawu, uczucie rozbicia, stany podgorączkowe czy gorączka;
• lekarz może podjąć decyzję o zastosowaniu blokady, polegającej na wstrzyknięciu kortykosteroidu lub leku miejscowo znieczulającego w okolicę będącą przyczyną dolegliwości [2].

Jakie są domowe sposoby na ból barku?

Jak uśmierzyć ból barku w domu? Oto kilka prostych sposobów na złagodzenie dolegliwości bólowych:

• można wykonywać  w domu odpowiednie ćwiczenia (najlepiej zaproponowane przez ortopedę lub fizjoterapeutę)
• ból mogą złagodzić maści przeciwbólowe i przeciwzapalne dostępne w aptece bez recepty;
• stosowanie okładów u maści chłodzących i rozgrzewających, terapia ciepłem i zimnem przynosi wyraźną ulgę w zależności od przyczyny (stan zapalny – zimne okłady, a ciepłe okłady na przewlekłe dolegliwości bólowe bez stanu zapalnego);
• regularna aktywność fizyczna, szczególnie ćwiczenia rozciągające, pozwolą zmniejszyć ryzyko wystąpienia tego typu dolegliwości w przyszłości;
• kinesiotaping, czyli specjalne plastry na bark, można je zakładać samodzielnie, ale nie jest to łatwe, więc często robią to fizjoterapeuci [1,2].

Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne na ból barku – co kupisz w aptece?

Zarówno w formie doustnej, jak i miejscowej (maść, żele, kremy), sprawdzają się substancje przeciwzapalne i przeciwbólowe, do których należą niesteroidowe leki przeciwzapalne m.in. ibuprofen, naproksen czy diklofenak. Są one powszechnie dostępne w aptece (większość preparatów nie wymaga recepty lekarskiej). Przykładowe preparaty sprawdzające się w przypadku bólów barków znajdują się poniżej [2].

AulinDol żel, lek bez recepty

Skład

• 1 g żelu zawiera 30 mg nimesulidu.

Stosowanie

• Dorośli nakładają cienką warstwę (ok. 6-7 cm wyciśniętego żelu) na bolesne miejsce 2-3 razy na dobę i wcierają do całkowitego wchłonięcia (przez 7 do 15 dni).

Wskazania

• W przypadku objawowego leczenia bólu powstałego w wyniku skręceń stawów i z ostrym urazowym zapaleniem ścięgien.

O produkcie

• nie jest wskazane jego używanie w przypadku nadwrażliwości na którykolwiek składnik preparatu i jeśli u pacjenta wystąpiło kiedykolwiek uczulenie na kwas acetylosalicylowy lub na inne leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych;
• nie należy stosować na skórę pękniętą, otartą lub w przypadku zakażeń skóry;
• podczas terapii zdarzają się reakcje alergiczna, takie jak obrzęk twarzy, ust, języka lub gardła, bądź trudności z oddychaniem;
• w związku z ryzykiem nadwrażliwości na światło należy chronić skórę przed słońcem i nie korzystać z solarium;
• po otwarciu należy zużyć w ciągu 14 dni;
• nie powinno się stosować preparatu u kobiet w ciąży i w okresie karmienia piersią [3].

Dip Rilif żel, lek bez recepty

Skład

• 1 g żelu zawiera  50 mg ibuprofenu i 30 mg mentolu.

Stosowanie

• Pacjenci od 12 roku życia i osoby dorosłe stosują cienką warstwę żelu delikatnie ją wmasowując aż do wchłonięcia w bolesne miejsce do 3 razy na dobę  ale nie częściej niż co 4-godziny.

Wskazania

• Bóle reumatyczne, mięśniowe, bóle pleców oraz ból i obrzęk powstały wskutek uszkodzeń powysiłkowych, urazów stawów z naderwaniem więzadeł i kontuzjach sportowych, a także uszkodzenia i bóle w tkance włóknistej, ścięgnach i więzadłach i lumbago (postrzale).

O produkcie

• nie wolno stosować produktu w przypadku nadwrażliwości na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• w trakcie kuracji mogą wystąpić reakcje alergiczne m.in. zaczerwienienie, świąd, pieczenie, wysypka, pokrzywka i oparzenia w miejscu stosowania;
• rzadziej mogą pojawić się zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego m.in. bóle brzucha, niestrawność, itd.;
• nie powinno stosować się leku podczas karmienia piersią czy podczas ciąży [4].

Metafen żel Forte, lek bez recepty

Skład

• 1 g żelu zawiera 100 mg soli lizynowej ibuprofenu.

Stosowanie

• Pacjenci od 12 roku życia i osoby dorosłe powinny wmasowywać w bolące miejsce pasek ok. 3 cm żelu, nie częściej jednak niż co 4 godziny do 3 razy na dobę, nie dłużej niż przez 2 tygodnie).

Wskazania

• W leczeniu miejscowym bólów pleców, pourazowych, towarzyszących chorobom układu mięśniowo-szkieletowego oraz nerwobóli.

O produkcie

• nie powinno się stosować produktu w przypadku nadwrażliwości na ibuprofen, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników leku;
• podczas stosowania preparatu leczniczego mogą wystąpić reakcje alergiczne, takie jak zaczerwienienie, świąd, pieczenie, wysypka, pokrzywka czy oparzenia w miejscu stosowania;
• rzadziej występują zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, takie jak bóle brzucha lub niestrawność;
• stosowanie przez kobiety w ciąży oraz karmiące piersią powinno się odbywać pod kontrolą lekarza (nie jest zalecane) [5].

Naproxen Emo żel, lek bez recepty

Skład

• 1 g leku zawiera 100 mg naproksenu.

Stosowanie

• Dzieci od 3 roku życia i osoby dorosłe stosują ok. 4 cm pasek żelu 4 do 5 razy na dobę w odstępach kilkugodzinnych (leczenie trwa z reguły do 4 tygodni).

Wskazania

• W przypadku miejscowego leczenie bólów mięśniowo-stawowych i choroby zwyrodnieniowej stawów.

O produkcie

• nie należy używać preparatu, jeżeli pacjent jest uczulony na naproksen, niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych składników tego preparatu;
• nie należy stosować produktu, gdy u pacjenta występują stan zapalny lub uszkodzenie skóry albo otwarte rany;
• podczas terapii mogą wystąpić miejscowe reakcje alergiczne, takie jak rumień, świąd i pieczenie, a przy dłuższym stosowaniu mogą wystąpić nudności, biegunka, senność, bóle głowy czy reakcje nadwrażliwości;
• podczas leczenia i nawet  2 tygodnie po jego zakończeniu, trzeba unikać bezpośredniego światła słonecznego (w tym również solarium);
• nie należy stosować preparatu w ciąży czy podczas karmienia piersią [6].

Traumon żel, lek bez recepty

Skład

• 1 g żelu zawiera 100 mg etofenamatu.

Stosowanie

• młodzież od 12 lat i dorośli nakładają pasek długości ok. 5-10 cm na bolące miejsce i wcierają od 3 do 4 razy na dobę.

Wskazania

• Lek jest wskazany do stosowania w przypadku urazów mechanicznych, stłuczeń, naciągnięcia mięśni, ścięgien i stawów, chorobie zwyrodnieniowej stawów, kręgosłupa, kolanowych czy barkowych, jak również reumatyzmie pozastawowym, zapaleniu kaletki maziowej, ścięgien, pochewek ścięgnistych, torebek stawowych czy nadkłykci.

O produkcie

• nie powinno się stosować żelu  w przypadku nadwrażliwości na etofenamat, kwas flufenamowy, inne niesteroidowe leki przeciwzapalne lub którykolwiek z pozostałych jego składników;
• nie należy używać leku,  jeżeli występuje uszkodzenie skóry lub wypryskowe zmiany zapalne na skórze bądź błonach śluzowych czy oczach;
• w trakcie terapii może wystąpić rumień, pieczenie skóry czy zapalenie skóry w postaci silnego świądu, wysypki, obrzęku lub wysypki pęcherzowej;
• podczas używania preparatu i w czasie dwóch tygodni po leczeniu należy unikać ekspozycji smarowanych miejsc na słońce lub solarium;
• nie należy stosować leku w trzecim trymestrze ciąży, a w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży preparat można stosować tylko pod kontrolą lekarza przez jak najkrótszy czas;
• substancja czynna przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego preparat powinien być stosowany pod kontrolą lekarza [7].

Voltaren Max żel, lek bez recepty

Skład

• 1 gram żelu zawiera 23,2 mg diklofenaku dietyloamoniowego (odpowiada to 20 mg diklofenaku sodowego).

Stosowanie

• dzieci od 14 roku życia i osoby dorosłe powinny stosować lek 2 razy na dobę na bolące miejsca;
• jeżeli ból i obrzęk nie ustąpią w ciągu tygodnia lub wręcz nastąpi pogorszenie, koniecznie trzeba udać się do lekarza.

Wskazania

• Żel jest wskazany do leczenia pourazowych stanów zapalnych ścięgien, więzadeł, mięśni i stawów oraz bólu pleców.

O produkcie

• nie należy stosować tego preparatu, gdy występuje uczulenie na którykolwiek ze składników żelu lub kwas acetylosalicylowy, ibuprofen albo inne leki stosowane w leczeniu bólu stawów i mięśni, gorączki oraz stanów zapalnych;
• preparat nie może być stosowany w trzecim trymestrze ciąży;
• w trakcie pierwszych sześciu miesięcy ciąży produkt leczniczy może być stosowany tylko pod kontrolą lekarza (przez jak najkrótszy możliwy czas);
• substancja czynna przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego lek musi być stosowany pod kontrolą lekarza podczas karmienia piersią;
• podczas terapii mogą wystąpić m.in.: wysypka skórna, świąd, zaczerwienienie, pieczenie lub zapalenie skóry czy zwiększona wrażliwość skóry na światło słoneczne [8].

Jak bezpiecznie stosować żele i maści na ból barku?

Kiedy stosujesz maści i żele przeciwbólowe na ból barku, istnieje kilka zaleceń dotyczących bezpiecznego stosowania:

1. Przeczytaj i postępuj zgodnie z instrukcją: Przed użyciem maści lub żelu przeciwbólowego, ważne jest przeczytanie i dokładne zapoznanie się z instrukcją użytkowania. Postępuj zgodnie z zaleceniami dotyczącymi dawkowania, częstotliwości stosowania i przewidzianego okresu leczenia.
2. Postępuj zgodnie z zaleceniami dotyczącymi ilości: Stosuj odpowiednią ilość maści lub żelu, zgodnie z zaleceniami producenta. Należy pamiętać, że nadmierne użycie może nie tylko nie przynieść większego efektu, ale także zwiększyć ryzyko wystąpienia działań niepożądanych.
3. Nanieś na czystą skórę: Przed nałożeniem maści lub żelu przeciwbólowego, upewnij się, że obszar skóry wokół bólu jest czysty i suchy.
4. Masuj delikatnie: Po nałożeniu maści lub żelu, delikatnie wmasowuj preparat w skórę wokół obszaru bólu. Unikaj zbyt silnego nacisku, szczególnie jeśli skóra jest podrażniona lub uszkodzona.
5. Unikaj oczu i otwartych ran: Należy unikać kontaktu maści lub żelu z oczami, otwartymi ranami lub błonami śluzowymi. Jeśli kontakt wystąpi, należy jak najszybciej przemyć obszar wodą i skonsultować się z lekarzem.
6. Unikaj stosowania na uszkodzoną skórę: Nie stosuj maści lub żelu przeciwbólowego na otwartą ranę, uszkodzoną skórę lub na obszarze, który ma skaleczenia, wypryski lub wysypki. Jeśli masz wątpliwości, skonsultuj się z lekarzem przed użyciem.
7. Przestrzegaj zaleceń dotyczących wieku i stanu zdrowia: Niektóre maści lub żele przeciwbólowe mogą być ograniczone pod względem wieku lub stanu zdrowia. Przeczytaj etykietę lub instrukcję, aby upewnić się, że dany preparat jest odpowiedni dla Ciebie.

Podsumowanie

Bóle barku nie są jedynie problemem osób w podeszłym wieku, chociaż dotyczą ich znacznie częściej, niż osób młodych. Mogą być również wynikiem urazów, przeciążania czy w rzadszych przypadkach, niektórych chorób. W wielu przypadkach pierwszą pomocą na utrudniający normalne funkcjonowanie ból, są różnego rodzaju maści przeciwbólowe. Te najczęściej używane zawierają niesteroidowe leki przeciwzapalne, takie jak ibuprofen czy diklofenak. Pomimo że ich stosowanie może powodować działania niepożądane i nie we wszystkich przypadkach mogą być zastosowane, to warto ich używać w tego typu dolegliwościach. Nie należy jedynie zapominać o konieczności wizyty u lekarza, kiedy samoleczenie nie jest skuteczne!

Co powinna zawierać maść na ból kolana?

Diklofenak

To popularny składnik żeli i maści na ból kolan. Należy do grupy NLPZ (niesteroidowych leków przeciwzapalnych). Lek jest inhibitorem cyklooksygenazy, enzymu, który odgrywa ważną rolę w organizmie i odpowiada za stan zapalny i czucie bólu, a także termoregulację.

Zablokowanie działania izoenzymu COX-1 wiąże się z zahamowaniem stanu zapalnego, bólu i obrzęku w organizmie, natomiast zahamowanie izoenzymu COX-2 wiąże się z zahamowaniem działania protekcyjnych prostaglandyn i wywołuje działania niepożądane leku.

Dawkowanie

Diklofenak w postaci zewnętrznej nakłada się na skórę od dwóch do czterech razy dziennie, w zależności od nasilenia bólu. Wielkość zastosowanej maści lub żelu zależy od miejsca dotkniętego bólem. W przypadku bólu kolana wystarczy porcja o wielkości od owocu wiśni do orzecha włoskiego (od 2–4 g), którą należy równomiernie rozprowadzić na skórze, unikając mocnego wcierania, by nie nasilić bólu.

Bezpieczeństwo stosowania

Żel ze względu na składniki pomocnicze wchłania się szybko, nie brudzi ubrania. Należy jednak pamiętać, by nie stosować go na skórę podrażnioną bądź uszkodzoną (np. w wyniku urazu, stłuczenia). Należy również zachować ostrożność w przypadku częstej aplikacji i wystawiania skóry na działanie promieniowania słonecznego. Może dojść wówczas do reakcji alergicznej-podrażnienia, pieczenia i świądu.

Lek może być stosowany w przypadku nadwyrężeń i stanów zapalnych tkanek miękkich do 14 dni. Lekarz może ewentualnie przedłużyć czas stosowania leku.

Po aplikacji na skórę należy umyć ręce, by nie wprowadzić leku np. do oka.

Przeciwwskazaniem do stosowania leku jest trzeci trymestr ciąży (leki z grupy NLPZ mogą powodować przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego Botalla), stosowanie u dzieci do 14 roku życia oraz występowanie w przeszłości po zastosowaniu aspiryny czy innych NLPZ astmy aspirynowej, nieżytu nosa czy problemów z oddychaniem.

Należy także pamiętać o możliwym wchłonięciu dawki leku do krążenia ogólnego i wywołania działań niepożądanych (uszkodzenie przewodu pokarmowego, nerek, astma aspirynowa.

Preparaty

Diclac Lipogel (struktura liposomalna ułatwiająca wchłanianie przez skórę), Voltaren Max żel, Dicloziaja żel

Ibuprofen

Ibuprofen to również lek należący do grupy NLPZ hamuje izoenzymy COX-1 i COX-2. Zmniejsza objawy bólowe i stan zapalny. Przenika przez skórę do głębiej położonych tkanek i płynu maziówkowego w stawach. Jego stężenie oznaczone w płynach stawowych jest stężeniem uznanym za terapeutyczne.

Dawkowanie

Zwykle stosuje się na skórę pasek żelu o długości od 4 do 10 cm, co odpowiada od 2 do 5 g żelu (około 250 mg ibuprofenu). Nie należy przekraczać dobowo dawki 600 mg ibuprofenu, więc żel można stosować od 2 do 4 razy na dobę, ale nie częściej niż co 4 godziny.

Również Ibuprofenu w postaci wodno-alkoholowego żelu nie należy stosować na podrażnioną i zranioną skórę bądź, gdy występuje podrażnienie lub wysypka po pierwszej aplikacji.

Środki ostrożności

Ryzyko wchłonięcia przez skórę do krążenia ogólnego jest niewielkie, jednak należy zachować ostrożność u pacjentów cierpiących na chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy, refluks (możliwe nadżerki w błonie śluzowej przewodu pokarmowego), niewydolność nerek i epizody duszności po lekach z grupy NLPZ..

Preparaty

Ibuprom Sport Żel, Ibalgin żel, Dolgit krem

Etofenamat

Jest najnowszym lekiem przeciwbólowym i przeciwzapalnym wprowadzonym do obrotu w produktach do stosowania zewnętrznego.

Należy również do grupy NLPZ działa przeciwbólowo i przeciwzapalnie, a także przeciwobrzękowo.

Dawkowanie

Stosuje się go na skórę, nanosząc pasek o długości od 5 do 10 cm, co odpowiada około (1,7-3,3 g żelu). Skóra nie może być podrażniona ani uszkodzona, ponadto w okresie stosowania leku oraz kilkanaście dni po leczeniu nie powinno się korzystać z solarium ani opalać skóry na słońcu. Unikać również trzeba kontaktu z błonami śluzowymi i oczami oraz myć ręce po aplikacji.

Bezpieczeństwo stosowania

Istnieje ryzyko przedawkowania leku i wystąpienia reakcji niepożądanych w przypadku długotrwałego stosowania oraz aplikacji na duże powierzchnie ciała.

Najczęstszymi działaniami niepożądanymi były pieczenie i uczucie mrowienia w miejscu aplikacji oraz zaczerwienie i podrażnienie.

W przypadku pacjentów z chorobą wrzodową żołądka i dwunastnicy oraz epizodów astmy aspirynowej po lekach z grupy NLPZ nie można takiego działania wykluczyć po aplikacji etofenamatu na skórę, mimo że istnieje niewielkie ryzyko wchłonięcia leku do krążenia ogólnego. 

Preparaty

Traumon żel, Difortan żel

Ketoprofen

Jest lekiem z grupy NLPZ, ale w odróżnieniu od wymienionych powyżej leków, dostępny tylko z przepisu lekarza.

Ketoprofen występuje w formie żelu, przeznaczonego do aplikacji na skórę. Szybko się wchłania, nie wymaga wmasowywania w skórę.

Jest skuteczny w bólach lędźwiowo-krzyżowych, bólach pourazowych mięśni szkieletowych i bólach reumatycznych. Skuteczny jest również w umiarkowanej postaci choroby zwyrodnieniowej stawów (M.inn. stawu kolanowego)

Dawkowanie

Zwykle stosuje się pasek żelu o długości od 5 do 10 cm, co odpowiada 100 mg-200 mg ketoprofenu. Nie należy przekraczać dawki 200 mg ketoprofenu w ciągu doby ani nie nanosić leku na skórę częściej niż co 4 godziny. Żelu nie należy stosować na podrażnioną i uszkodzoną skórę.

Podobnie jak pozostałe leki przeznaczone do stosowania miejscowego nie nadaje się do użycia pod opatrunek okluzyjny. Miejsce posmarowane można przykryć opatrunkiem czy bandażem nieprzywierającym w sposób trwały do skóry.

Bezpieczeństwo

Leku nie należy stosować u dzieci i młodzieży do 15 roku życia, nie powinien być stosowany w III trymestrze ciąży, a także należy zachować ostrożność u pacjentów chorujących na chorobę wrzodową żołądka i dwunastnicy, niewydolność nerek i objawy astmatyczne po innych lekach z grupy NLPZ (duszność, skórne reakcje alergiczne i nieżyt nosa).

Istotne jest podczas leczenia unikanie słońca i opalania w solarium, ze względu na możliwe ciężkie działania niepożądane.

Preparaty

Opokan żel, Ketonal żel, Ketoprofen żel, Fastum żel

Jak bezpiecznie stosować żele i maści na ból kolana?

Kiedy stosujesz maści przeciwbólowe, ważne jest przestrzeganie pewnych wytycznych, aby zapewnić bezpieczne i skuteczne użycie. Oto kilka wskazówek:

1. Przeczytaj i postępuj zgodnie z instrukcjami: Dokładnie przeczytaj ulotkę lub informacje dołączone do opakowania maści przeciwbólowej. Znajdziesz tam ważne informacje dotyczące prawidłowego stosowania i dawkowania.
2. Umiejętnie umyj ręce: Przed nałożeniem maści upewnij się, że umyłeś ręce, aby uniknąć rozprowadzania maści w niepożądane miejsca, takie jak oczy. Po nałożeniu maści ponownie umyj ręce, aby usunąć wszelkie pozostałości.
3. Nałóż cienką warstwę: Użyj tylko cienkiej warstwy maści na dotkniętym obszarze. Delikatnie wetrzyj ją do wchłonięcia. Unikaj nakładania nadmiernych ilości maści, ponieważ nie zwiększa to skuteczności.
4. Stosuj zgodnie z zaleceniami: Postępuj zgodnie z zalecaną częstotliwością stosowania podaną w instrukcjach. Zazwyczaj zaleca się stosowanie maści kilka razy dziennie, ale dokładna częstotliwość może się różnić w zależności od konkretnego produktu.
5. Unikaj stosowania na uszkodzonej lub podrażnionej skórze: Nie nakładaj maści na otwarte rany, skaleczenia ani obszary podrażnionej skóry. Jeśli Twoja skóra jest wrażliwa lub masz jakiekolwiek obawy, skonsultuj się z profesjonalistą przed użyciem maści.
6. Przechowuj poza zasięgiem dzieci: Przechowuj maść przeciwbólową w bezpiecznym miejscu, poza zasięgiem dzieci, aby zapobiec przypadkowemu spożyciu lub nadużyciu⁴.

Jakie inne leki można stosować na ból kolana?

Na ból kolana, oprócz maści, można stosować inne formy leków, takie jak:

1. Doustne leki przeciwbólowe i przeciwzapalne, np. niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) jak ibuprofen czy paracetamol.
2. Środki przeciwbólowe o działaniu miejscowym, takie jak plastry znieczulające, zawierające substancje takie jak lidokaina czy kapsaicyna.
3. Preparaty złożone, zawierające składniki takie jak glukozaminę, chondroitynę czy kolagen, które mogą wspomagać regenerację stawów i łagodzić ból.
4. Leki zmniejszające obrzęk.
5. Iniekcje sterydowe, które mogą być stosowane w przypadkach silnego bólu i zapalenia stawu kolanowego.

Jakie są inne metody na ból kolana? Domowe sposoby

Gdy chodzi o leczenie bólu kolan w domu, istnieje kilka metod, które można wypróbować. Oto kilka sugestii:

1. Stosowanie zimnych lub ciepłych okładów: Stosowanie zimnego okładu, takiego jak kompres z lodem, może zmniejszyć stan zapalny i znieczulić obszar, zapewniając tymczasową ulgę. Alternatywnie, ciepły okład lub ciepły ręcznik może pomóc rozluźnić mięśnie i złagodzić ból.
2. Trzymaj kolano uniesione: Uniesienie kolana może pomóc w zmniejszeniu opuchlizny i poprawie krążenia krwi w okolicy. Spróbuj podłożyć nogę na poduszkę lub poduszkę, gdy leżysz.
3. Delikatne ćwiczenia i rozciąganie: Wykonywanie delikatnych ćwiczeń i rozciągania może pomóc poprawić ruchomość i siłę kolana, zmniejszając ból na dłuższą metę. Ważne jest jednak wybieranie ćwiczeń odpowiednich dla twojego stanu i unikanie nadmiernego obciążania kolan. Zasięgnij porady fizjoterapeuty w celu doboru ćwiczeń ukierunkowanych na staw kolanowy.
4. Utrzymanie zdrowej wagi: Nadmierna waga może powodować dodatkowe obciążenie kolan, nasilając ból i dyskomfort. Utrzymanie zdrowej wagi może pomóc złagodzić ból kolan i zmniejszyć ryzyko dalszych urazów.

Kiedy warto skonsultować się z lekarzem?

Konsultacja z lekarzem jest wskazana, gdy ból kolana jest ciągły lub nasila się, utrudniając codzienne aktywności lub wskazując na poważniejszy problem zdrowotny. W przypadku bólu uniemożliwiającego chodzenie, rozpierającego uczucia w kolanie, obrzęku, zaczerwienienia lub gorączki, lekarz powinien być zobowiązany do pilnej wizyty.

Jeśli ból w kolanie utrzymuje się w ciągu kilku dni lub powoduje trudności w codziennych czynnościach, takich jak wchodzenie po schodach lub podnoszenie ciężkich przedmiotów, można rozważyć konsultację z lekarzem. W przypadku skręcenia, urazu, zapalenia lub zwyrodnienia stawów, lekarz może skierować pacjenta do specjalisty, takiego jak ortopeda, fizjoterapeuta lub reumatolog [5].

Podsumowanie

Ból kolana, a także inne bóle mięśniowo-stawowe można złagodzić dostępnymi lekami miejscowymi o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Należy jednak przestrzegać zaleconego dawkowania i środków ostrożności. Gdy ból, pomimo stosowania leku pojawia się ciągle, można przedłużyć czas stosowania pod kontrolą lekarza.

Leki miejscowe są świetną alternatywą dla doustnych leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Nie wywołują tak wielu działań niepożądanych i nie prowadzą do rozwinięcia interakcji z innymi lekami, bowiem ich wchłanianie do krążenia ogólnego jest ograniczone. Niemniej jednak należy zachować szczególną ostrożność w pewnych sytuacjach i stosować się do przedstawionych zaleceń, a farmakoterapia będzie skuteczna i bezpieczna.

Ból krzyża to potoczne określenie na dolegliwości bólowe, które pojawiają się w dolnym odcinku pleców, czyli kręgosłupie lędźwiowo-krzyżowym. Często taki ból pleców określa się jako lumbago. Przyczyny bólu pleców mogą być różne. Często ból krzyża jest wynikiem przeciążenia układu kostno-mięśniowego i stanów skurczowych mięśni. Niekiedy może mieć też poważniejszą przyczynę, np. być objawem zwyrodnienia stawów.

Jak złagodzić ból krzyża?

W przypadku każdego schorzenia najlepiej jest leczyć przyczynę, a nie objawy. Jednak dane statystyczne wskazują, że nawet 95% przypadków bólu krzyża ma nieokreślone pochodzenie. Jak w takim razie złagodzić ból krzyża [1]?

Prawidłowa postawa

To dosyć prozaiczne stwierdzenie, ale bardzo często nieprawidłowa postawa jest przyczyną bólu krzyża. I nie chodzi tutaj o problemy medyczne, ale nasze przyzwyczajenia. Brak garbienia się i prawidłowa ergonomia pracy – podczas stania i siedzenia – są niezbędne do życia bez bólu pleców.

Ćwiczenia

Lata niezdrowych nawyków przekładają się na osłabienie naszych mięśni. W tym przypadku samo dbanie o prawidłową postawę może być niewystarczające. Nasze mięśnie mogą być słabe i spięte, dlatego nawet nagłe chodzenie i siedzenie prosto może przynieść odwrotny efekt.

Punkt pierwszy i drugi skłaniają nas do dbania o siebie, ale aby jeszcze bardziej nie cierpiał na tym organizm, to warto wybrać się do fizjoterapeuty, który stwierdzi, w jakiej kondycji są nasze mięśnie. Profesjonalista pomoże dobrać odpowiednie ćwiczenia oraz rozluźni gorset mięśniowy przy pomocy technik manualnych. Czasami nawet jedna wizyta może być skuteczna [2]!

Leki

Jeśli działania niefarmakologiczne nie przynoszą efektów, to często trzeba sięgnąć po leki. W zależności od nasilenia bólu wybiera się różne preparaty.

Co na ból krzyża?

Leki przeciwbólowe na ból pleców

Rekomendacje leczenia bólu krzyża zalecają włączenie Niesteroidowych Leków Przeciwzapalnych (NLPZ) lub paracetamolu (np. Apap). W przypadku NLPZ najczęściej stosuje się:

• ibuprofen (np. Ibum, Ibuprom, Nurofen Express Forte),
• diklofenak (np. Voltaren Max, Olfen Max, Itami, Voltaren Acti Forte),
• ketoprofen (np. Ketonal Active, Ketolek),
• deksketoprofen (np. Dexak),
• meloksykam (np. Opokan, Moilec),
• naproksen (np. Aleve) [1,2].

W przypadku silnego bólu warto zastosować połączenie leków przeciwbólowych działających miejscowo oraz ogólnie. Substancje lecznicze, takie jak diklofenak i etofenamat (np. Difortan, Traumon) dostępne są do smarowania miejscowo bez recepty.

Poniżej prezentujemy zestawienie wybranych leków na ból krzyża oraz zasady ich stosowania.

Ibuprom, tabletki powlekane, lek bez recepty

Voltaren Max, żel, lek bez recepty

Itami, plaster leczniczy, lek bez recepty

Voltaren Acti Forte, tabletki powlekane, lek bez recepty

Olfen Patch, plaster leczniczy, lek bez recepty

Ketonal Active, kapsułki twarde, lek bez recepty

Dexak , tabletki powlekane, lek bez recepty

Leki zwiotczające mięśnie

Czasami ból i stany skurczowe bywają na tyle silne, że trzeba wspomóc się lekami zwiotczającymi mięśnie. Są to leki dostępne jedynie na receptę. W bólu krzyża stosuje się substancje takie, jak:

• tyzanidyna (np. Sirdalud),
• tolperyzon (np. Mydocalm, Mydocalm forte),
• pridinol (np. Myditin).

Sirdalud, tabletki powlekane, lek na receptę

Myditin, tabletki powlekane, lek na receptę

Jakie są inne leki na ból krzyża?

Jeśli leki z grupy NLPZ oraz inne przeciwbólowe, a także leki zwiotczające mięśnie i fizjoterapia nie pomagają, to lekarz może rozważyć wprowadzenie innych leków.

W mocnych stanach bólowych można włączyć opioidy. Najczęściej stosuje się tramadol (np. Poltram, Tramal Retard). Można zastosować także połączenie tramadolu z paracetamolem, np. Doreta, Poltram Combo lub z deksketoprofenem, np. Skudexa [2].