Co to jest beta-glukan?

Beta-glukan to polisacharyd, który jest składnikiem ściany komórkowej niektórych drożdży, grzybów, bakterii czy zbóż. Występuje w postaci dwóch izomerów: 1,3-D/1,4-D oraz 1,3-D/1,6-D. Pierwszy jest rozpuszczalny w wodzie i spotykany głównie w zbożach, takich jak np. owies czy jęczmień [1]. Z kolei drugi izomer nie jest łatwo rozpuszczalny w wodzie oraz występuje w grzybach i drożdżach. Co ważne, tylko konfiguracja (1,3),(1,6) beta-glukanu ma potwierdzone działanie immunostymulujące, dlatego przy wyborze preparatu warto sprawdzić, czy producent podał nazwę izomeru. W przypadku, gdy w preparacie występuje on w konfiguracji (1,3),(1,4) oznacza, że pochodzi ze zbóż i nie będzie wykazywał działania pobudzającego odporność. Ostrożność należy również zachować w przypadku, gdy producent nie podaje informacji o występujących izomerach [2].

Jak działa beta-glukan?

Beta-glukan posiada szereg właściwości pozytywnie wpływających na ludzki organizm. Najważniejsze właściwości 1,3-D/1,6-D beta-glukanu to:

• działanie immunostymulujące;
• obniżanie poziom glukozy we krwi;
• regulacja pracy jelit;
• obniżanie poziomu cholesterolu we krwi;
• łagodzenie podrażnień i odbudowa błony śluzowej przewodu pokarmowego;
• zmniejszanie łaknienia [3,4].

Beta glukan dla dzieci. Czy warto go stosować?

Beta-glukan może być przyjmowany przez dzieci zarówno wraz z pożywieniem, jak i poprzez suplementację preparatami dostępnymi w aptece. Oprócz podnoszenia odporności korzystnie wpływa na rozwój fizyczny i sprawność umysłową dziecka. Nie powinno się jednak przekraczać jego zalecanych dawek, bo może doprowadzić to do zmniejszenia wchłaniania innych składników odżywczych. W następstwie może to pogorszyć rozwój fizyczny dziecka [3].

Kto nie powinien stosować beta-glukanu?

Beta-glukan uznawany jest za bezpieczną substancję. Nie ma zbyt licznych informacji o działaniach niepożądanych spowodowanych jego przyjmowaniem i przeciwskazaniach. Przyjęcie jego zbyt dużej ilości może prowadzić do biegunki. Beta-glukan jest również przeciwwskazany u osób po przeszczepach oraz  borykających się z chorobami tarczycy. Dodatkowo nie należy go również łączyć z niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi np. kwasem acetylosalicylowym (zaburzenia żołądkowo-jelitowe). Nie ma również wystarczających badań na temat jego stosowania w ciąży i podczas karmienia piersią. Z tego względu nie należy go wtedy stosować [5].

W jakich preparatach występuje beta-glukan?

W Polsce nie ma zarejestrowanego leku zawierającego beta-glukan. Dostępnych jest za to wiele preparatów z beta-glukanem zarejestrowanych jako suplementy diety lub środki spożywcze. Z tego względu bardzo ważne jest dokładne sprawdzenie i wybranie preparatu, który ma szansę zapewnić nam efekt, jakiego oczekujemy. Można spotkać preparaty w postaci kapsułek, tabletek, syropów czy płynów. Wybrane preparaty zawierają:

Beta glukan — syropy

Beta glukan dla dzieci można dostać m.in. w postaci syropów bez recepty, które są łatwe do podania dla najmłodszych.

Imunoglukan P4H, syrop

O produkcie

• dla dzieci powyżej 3. roku życia i dorosłych;
• preparatu nie wolno stosować u osób z przeszczepionymi narządami wewnętrznymi;
• ssoby poddane leczeniu immunosupresyjnemu, kobiety w ciąży i podczas laktacji mogą stosować preparat wyłącznie po konsultacji z lekarzem prowadzącym.

Solbetan, syrop

O produkcie

• zawiera beta-glukan z drożdży i witaminę D;
• syrop wstrząsnąć przed użyciem;
• spożycie w nadmiernych ilościach może mieć efekt przeczyszczający.

Alpikol, syrop

O produkcie

• dla dzieci od 3. roku życia;
• ma naturalny skład;
• w skład preparatu wchodzi beta-glukan, wyciąg z owoców bzu czarnego oraz wyciąg z korzenia pelargonii afrykańskiej;
• nie ma barwników ani aromatów;
• produkt zawiera składniki pochodzenia naturalnego, które mogą być przyczyną pojawienia się osadu. Przed spożyciem należy wstrząsnąć;
• chronić przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych;
• po otwarciu opakowania butelkę dobrze zamkniętą należy przechowywać w lodówce i spożyć maksymalnie w ciągu 2 tygodni.

Kapsułki i tabletki z beta-glukanem

Dorośli mogą sięgnąć po tabletki i kapsułki z beta-glukanem dostępne bez recepty.

Imunit Forte, kapsułki

O produkcie

• do substancji czynnych zawartych w produkcie należą selen oraz beta-glukan;
• proste dawkowanie (1 kapsułka dziennie);
• nie stosować preparatu jeśli występuje nadwrażliwość na jakikolwiek ze składników preparatu.

Immuno-Up, tabletki

O produkcie

• produkt złożony jest z beta-glukanu oraz laktoferyny;
• nie stosować przy nadwrażliwości na białka mleka krowiego.
• u dzieci stosować po konsultacji z lekarzem.
• preparat powinien być bardzo ostrożnie stosowany u osób z chorobami autoimmunizacyjnymi oraz zapalnymi schorzeniami jelit jak.

Gdzie naturalnie występuje beta-glukan?

Beta-glukan jest rodzajem błonnika, który występuje naturalnie w wielu źródłach roślinnych, grzybach i niektórych organizmach. Oto kilka przykładów miejsc, w których można znaleźć beta-glukan:

• owies;
• jęczmień;
• grzyby;
• drożdże;
• warzywa: marchew, brokuły i dynia;
• algi morskie.

Jak długo stosować preparaty z beta-glukanem?

Przyjmowanie preparatów z beta-glukanem przynosi najwięcej korzyści gdy jest długotrwałe. Kilkukrotne podanie ich nie przyniesie pożądanego efektu. Producent leku Immunoglukan zaleca przyjmowanie syropu przez minimum okres 2-3 miesięcy. Dopiero po upływie tego czasu możemy liczyć na wzmocnienie odporności. Dotyczy to również pozostałych preparatów z beta-glukanem  takich jak Solbetan czy Imunit Forte.

Jak wybrać dobry preparat z beta-glukanem?

Większość producentów podaje, z czego został pozyskany beta glukan. Ułatwia to rozpoznanie, czy mamy do czynienia z działającym izomerem. Niestety praktycznie wszystkie wyciągi nie są standaryzowane na zawartości beta-glukanu, a przynajmniej nie są podane takie informacje. Ze względu na ten fakt ciężko określić ile faktycznie beta-glukanu znajduje się w preparacie.  Niektóre preparaty mają również inne składniki, co może być pomocne (nie należy przekraczać ich zalecanych dawek, np. przyjmując inne preparaty je zawierające). Wybór najlepszego preparatu nie jest łatwy i zależy od wielu czynników, np. kto będzie go stosował, np. dziecku łatwiej podać syrop, czy potrzebne są od razu inne składniki? A może jakiegoś preparatu nie powinno się przyjmować, bo np. suplementujemy już jakiś jego składnik? Zawsze należy jednak sprawdzić źródło pochodzenia beta-glukanu oraz jego dawkę.

Podsumowanie

Beta-glukan to naturalny składnik błonnika pokarmowego, który zyskuje coraz większą popularność dzięki swoim właściwościom wspierającym układ odpornościowy. Jego regularne spożywanie może pomóc w zwiększeniu odporności na infekcje oraz wspierać ogólne zdrowie organizmu. Chociaż beta-glukan nie jest cudownym lekiem, badania potwierdzają jego pozytywny wpływ na zdrowie, co sprawia, że warto rozważyć włączenie go do swojej diety jako element profilaktyki zdrowotnej.