Skutki uboczne i działania niepożądane leku Biseptol
Spis treści
- Wprowadzenie
- Częste działania niepożądane
- Niezbyt częste działania niepożądane
- Rzadkie działania niepożądane
- Bardzo rzadkie działania niepożądane
- Nieznana częstotliwość
- Słownik pojęć
Wprowadzenie
Lek Biseptol, zawierający sulfametoksazol i trimetoprim, jest stosowany w leczeniu różnych zakażeń bakteryjnych. Jak każdy lek, Biseptol może powodować działania niepożądane, które mogą wystąpić u niektórych pacjentów. W tym artykule omówimy możliwe skutki uboczne związane z jego stosowaniem, aby pacjenci byli świadomi potencjalnych zagrożeń i mogli odpowiednio reagować na niepokojące objawy[1][2].
Częste działania niepożądane
Do częstych działań niepożądanych, które mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 pacjentów, ale częściej niż u 1 na 100 pacjentów, należą:
- Wysypka – zmiany skórne, które mogą obejmować pokrzywkę i świąd skóry[1][2].
- Nudności – dolegliwości ze strony układu pokarmowego, które mogą być związane z wymiotami[1][2].
- Hiperkaliemia – zwiększone stężenie potasu we krwi, szczególnie w przypadku stosowania dużych dawek[1][2].
Niezbyt częste działania niepożądane
Do niezbyt częstych działań niepożądanych, które mogą wystąpić u mniej niż 1 na 100 pacjentów, należą:
Rzadkie działania niepożądane
Do rzadkich działań niepożądanych, które mogą wystąpić u mniej niż 1 na 1000 pacjentów, ale częściej niż u 1 na 10 000 pacjentów, należą:
- Guzkowe zapalenie okołotętnicze – zapalenie naczyń krwionośnych[1][2].
- Bóle brzucha – dolegliwości ze strony układu pokarmowego, które mogą obejmować zapalenie języka i jamy ustnej[1][2].
- Nadwrażliwość na światło – reakcje skórne, które mogą obejmować złuszczające zapalenie skóry i rumień wielopostaciowy[1][2].
- Zwiększone wydalanie moczu – zaburzenia nerek i dróg moczowych[1][2].
- Hipoglikemia – zmniejszenie stężenia glukozy w surowicy[1][2].
Bardzo rzadkie działania niepożądane
Do bardzo rzadkich działań niepożądanych, które mogą wystąpić u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów, należą:
- Leukopenia – zmniejszenie liczby białych krwinek[1][2].
- Agranulocytoza – znaczne zmniejszenie ilości lub całkowity zanik białych krwinek[1][2].
- Niedokrwistość – różne formy niedokrwistości, w tym aplastyczna, hemolityczna lub megaloblastyczna[1][2].
- Methemoglobinemia – nieprawidłowa budowa hemoglobiny[1][2].
- Hiponatremia – zmniejszenie stężenia sodu w surowicy[1][2].
- Apatia – zaburzenia psychiczne i układu nerwowego, które mogą obejmować aseptyczne zapalenie opon mózgowych, ataksję, dreszcze, depresję, zmęczenie, omamy, ból głowy, bezsenność, nerwowość, nerwicę obwodową, drgawki, zawroty głowy, szumy uszne[1][2].
- Zapalenie błony naczyniowej – zaburzenia oka[1][2].
- Zapalenie trzustki – zaburzenia żołądka i jelit[1][2].
- Hiperbilirubinemia – zwiększenie stężenia bilirubiny w surowicy[1][2].
- Bóle stawów i mięśni – zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej[1][2].
- Krystaluria – obecność kryształów w moczu[1][2].
- Niewydolność nerek – zaburzenia nerek i dróg moczowych, które mogą obejmować śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczny zespół nerczycowy ze skąpomoczem lub bezmoczem, zwiększenie stężenia azotu pozabiałkowego, zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy[1][2].
Nieznana częstotliwość
Do działań niepożądanych o nieznanej częstotliwości należą:
- Zespół Sweeta – bolesne, wypukłe zmiany skórne w kolorze fioletowym, pojawiające się na kończynach, a czasami na twarzy i szyi, z towarzyszącą im gorączką[1][2].
Słownik pojęć
- Sulfametoksazol – antybiotyk z grupy sulfonamidów, stosowany w leczeniu zakażeń bakteryjnych.
- Trimetoprim – antybiotyk, który działa poprzez hamowanie syntezy kwasu foliowego w bakteriach.
- Hiperkaliemia – stan, w którym stężenie potasu we krwi jest zbyt wysokie.
- Leukopenia – zmniejszenie liczby białych krwinek we krwi.
- Agranulocytoza – znaczne zmniejszenie ilości lub całkowity zanik białych krwinek.
- Niedokrwistość – stan, w którym liczba czerwonych krwinek lub stężenie hemoglobiny jest zbyt niskie.
- Methemoglobinemia – stan, w którym hemoglobina jest nieprawidłowo zbudowana i nie może prawidłowo przenosić tlenu.
- Hiponatremia – zmniejszenie stężenia sodu we krwi.
- Krystaluria – obecność kryształów w moczu.
- Zespół Stevensa-Johnsona – ciężka reakcja skórna, która może być zagrażająca życiu.
- Toksyna nekroliza naskórka – ciężka reakcja skórna, która może prowadzić do złuszczania się skóry.
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelit – zapalenie jelit spowodowane nadmiernym wzrostem bakterii Clostridioides difficile.
- Zespół Sweeta – bolesne, wypukłe zmiany skórne w kolorze fioletowym, pojawiające się na kończynach, a czasami na twarzy i szyi, z towarzyszącą im gorączką.
Podsumowanie
| Częste działania niepożądane | Wysypka, nudności, hiperkaliemia |
| Niezbyt częste działania niepożądane | Kandydoza |
| Rzadkie działania niepożądane | Guzkowe zapalenie okołotętnicze, bóle brzucha, nadwrażliwość na światło, zwiększone wydalanie moczu, hipoglikemia |
| Bardzo rzadkie działania niepożądane | Leukopenia, agranulocytoza, niedokrwistość, methemoglobinemia, hiponatremia, apatia, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie trzustki, hiperbilirubinemia, bóle stawów i mięśni, krystaluria, niewydolność nerek |
| Nieznana częstotliwość | Zespół Sweeta |



















