Skąd się bierze zapalenie spojówek?

Spojówka to błona powlekająca całą powierzchnię gałki ocznej oraz wyścielającą powieki od strony oka. Ze względu na jej położenie w oku jest najbardziej narażona na oddziaływanie czynników zewnętrznych. Właśnie dlatego zapalenie spojówek pozostaje jednym z najczęściej występujących chorób oka. Może mieć podłoże: alergiczne, bakteryjne, wirusowe, lub być powikłaniem zespołu suchego oka. Leczenie specjalistyczne jest dobierane w zależności od przyczyny występowania objawów. Każde z nich ma cechę charakterystyczną, za pomocą której można wywnioskować, co wywołało zapalenie. W przypadku:

• bakterii: ropna, lepka wydzielina;
• wirusów: obfita rzadsza wydzielina;
• alergii: mocny świąd;
• zespołu suchego oka: pieczenie.

W zapaleniu spojówek zawsze można zauważyć takie objawy jak zaczerwienienie oka czy uczucie dyskomfortu [1]. 

Ile trwa zapalenie spojówek?

Bakteryjne i wirusowe zapalenie spojówek zazwyczaj przechodzi samoistnie i trwa około 2 tygodnie. Wdrożenie odpowiedniego leczenia znacznie skróci czas trwania choroby oraz złagodzi uciążliwe objawy. Alergiczne zapalenie spojówek utrzymuje się w zależności od tego, jak długo oko jest narażone na działanie czynnika uczulającego. Oczywiście leki przeciwalergiczne mogą przerwać występowanie dolegliwości [1].

Jak wygląda zapalenie spojówek?

W zapaleniu spojówek obserwujemy silne zaczerwienienie oczu, któremu często towarzyszy silny świąd. Dodatkowo, zwłaszcza w przypadku zapalenia pochodzenia bakteryjnego, lub wirusowego, pojawia się wydzielina. Może być ona gęsta i lepka, lub rzadsza. Osoba przechodząca zapalenie spojówek czuje mocny dyskomfort i pieczenie oczu [1].

Jak leczyć zapalenie spojówek?

Leki na zapalenie spojówek dobiera się pod względem przyczyny jego powstania. Część z nich można dostać bez recepty. Po inne, w przypadku bakteryjnych i wirusowych zapaleń, należy udać się do lekarza specjalisty. W przypadku zespołu suchego oka powinno się zastosować jak najszybciej nawilżające krople do oczu. Zawierają one następujące substancje.

Hialuronian sodu – jest polisacharydem, który naturalnie występuje w filmie łzowym. Odpowiednia lepkość substancji pozwala na jej prawidłowe rozprzestrzenienie się na całej powierzchni oka. Dobrze zabezpiecza przed wysuszaniem oraz usuwa zanieczyszczenia znajdujące się na oku. Kwas hialuronowy ma zdolność wiązania wody, dzięki czemu kropla pozostaje dłużej na powierzchni oka [2]. Krople do oczu z hialuronianem to na przykład: ApoTears, Hyabak, Hialeye, Hyal-Drop Multi.

Hyabak, krople do oczu

Hialeye Free, krople do oczu

O produkcie

• produkt ważny po otwarciu przez 6 miesięcy;
• można stosować w sposób ciągły nawet do 30 dni;
• nie zawiera konserwantów;
• preparat odpowiedni dla osób noszących soczewki kontaktowe.

Hyal drop, krople do oczu

O produkcie

• preparat może być stosowany w celu nawilżania oczu, również podczas noszenia miękkich i twardych soczewek kontaktowych;
• wyrób medyczny należy zużyć w ciągu 6 miesięcy od otwarcia;
• krople nie zawierają konserwantów;
• można stosować przez okres nie dłuższy niż 6 miesięcy po jego otwarciu;
• przed zastosowaniem innego produktu do oczu, zaleca się oczekiwanie przynajmniej 15 minut.

Ektoina. Jest to substancja posiadająca silne właściwości wiążące wodę, dzięki czemu przylega do mokrych powierzchni, tworząc warstwę ochronną – taką powierzchnią jest na przykład oko. Badania dowiodły, że potrafi stabilizować warstwę lipidową naturalnego filmu łzowego oraz działać przeciwzapalnie [3]. Ektoinę można znaleźć w preparatach: Alectoin, Ektin, Hylo-Dual.

Alectoin, krople do oczu

O produkcie

• krople zawierają ektoinę, hydroksyetylocelulozę, chlorek sodu, wodę, bufor cytrynianowy;
• wyrób medyczny jest przeznaczony do profilaktyki i wspomagania leczenia objawów alergicznego zapalenia spojówek;
• preparat może być stosowany przez osoby noszące soczewki kontaktowe, dzieci oraz osoby z nadwrażliwością oczu;
• stosuje się 1-2 krople do każdego oka kilka razy dziennie;
• nie powinno stosować preparatu po operacji lub urazie w obrębie oczu, uczulenia na którykolwiek ze składników wyrobu i trzeba go zużyć w ciągu 6 tygodni od pierwszego otwarcia.

Ektin, krople do oczu

O produkcie

• nie zawiera konserwantów;
• mogą być stosowane przez kobiety w ciąży i karmiące piersią oraz przez dzieci;
• w przypadku stosowania innego preparatu do oczu, należy odczekać 15 minut po użyciu kropel Ektin.

Hylo-Dual, krople do oczu

O produkcie

• nie zawiera konserwantów i fosforanów;
• ważny przez 6 miesięcy po pierwszym użyciu;
• krople mogą być stosowane podczas noszenia soczewek kontaktowych.

Krople na zapalenie spojówek bez recepty mogą zawierać substancje, które złagodzą objawy alergicznego zapalenia spojówek. Warto sięgnąć po krople zawierające olopatadynę lub ketotifen. Są to substancje o działaniu przeciwhistaminowym. W związku z tym hamują działanie głównego mediatora reakcji alergicznej, czyli histaminy. Zastosowanie miejscowe na gałkę oczną chroni nas przed ogólnoustrojowymi działaniami niepożądanymi [4,5]. Bez recepty można dostać krople pod nazwą: Oftahist, Zabak.

Oftahist, krople do oczu

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• substancja lecznicza — olopatydyna;
• ważne 4 tygodnie po pierwszym otwarciu;
• opakowanie wielodawkowe, butelka 5 ml.

Zabak, krople do oczu

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• substancja lecznicza — ketotifen;
• ważne 3 miesiące po pierwszym otwarciu;
• opakowanie wielodawkowe, butelka 10 ml.

Następny składnik to świetlik, który zawiera glikozydy o działaniu przeciwzapalnym. Roślina znalazła zastosowanie głównie w okulistyce. W postaci kropel można ją stosować między innymi przy zapaleniu spojówek. Nadaje się do łagodzenia wszystkich postaci zapalenia [6]. Na półce aptecznej znajdziemy preparaty: Zuma Świetlik Plus, Lacrimal Natura.

Zuma Świetlik Plus, krople do oczu

O produkcie

• zawiera środek konserwujący – cetrymid;
• przed wkropleniem należy zdjąć soczewki kontaktowe;
• po pierwszym użyciu preparat zachowuje ważność przez 30 dni.

Lacrimal Natura, krople do oczu

O produkcie

• krople zawierają konserwant – chlorek benzalkoniowy;
• produkt powinien zostać zużyty w ciągu pierwszych 28 dni od pierwszego użycia;
• przed użyciem należy zdjąć soczewki kontaktowe.

W wyborze kropli warto zwrócić uwagę na obecność substancji konserwujących, ponieważ mogą one dodatkowo powodować podrażnienia przy przewlekłym stosowaniu. Istnieją systemy opakowań o nazwach abak i comod (np. Hylo-Comod czy wspomniany wcześniej Hyabak), które umożliwiają zachowanie jałowości kropel bez konieczności stosowania konserwantów. 

Hylo-Comod, krople do oczu

O produkcie

• wyrób medyczny może być stosowany w celu nawilżania oczu, również podczas noszenia soczewek kontaktowych;
• krople nie zawierają konserwantów oraz fosforanów;
• produkt należy zużyć maksymalnie w ciągu 6 miesięcy od pierwszego otwarcia;
• krople mogą być stosowane przez dzieci, kobiety w ciąży i karmiące piersią.

Jeśli chodzi o zapalenie spojówek wywołane bakteriami i wirusami, których objawem jest obecność wysięku, należy koniecznie udać się do lekarza. Krople dostępne bez recepty mogą załagodzić objawy tego typu zapalenia, jednak nie wyleczą go w pełni. W tej sytuacji niezbędne będą krople dostępne na receptę. 

Domowe sposoby na zapalenie spojówek

Ciężko wyleczyć zapalenie spojówek domowymi sposobami, ze względu na to, że nie posiadamy leków nadających się do podania do oka. Jedyne, o co możemy zadbać, co znacząco przyspieszy i ułatwi gojenie, to higiena oczu. Warto codziennie zmywać makijaż i używać osobnych ręczników do wycierania twarzy. Oczy można przemywać przygotowanym w domu naparem ze świetlika, lub rumianku. Obie rośliny mają działanie przeciwzapalne [1].

Podsumowanie

Zapalenie spojówek jest powszechnym schorzeniem oczu wywoływanym przez różne czynniki, w tym bakterie, wirusy, alergie, czy zespół suchego oka. W leczeniu zapalenia spojówek kluczowe jest dobranie odpowiednich kropli do oczu, które mogą zawierać substancje takie jak hialuronian sodu, ektoinę czy olopatadynę, w zależności od przyczyny i objawów. W przypadkach zapalenia wywołanego przez bakterie czy wirusy konieczna jest wizyta u lekarza oraz stosowanie leków na receptę. Dbając o higienę oczu i używając odpowiednich kropli, można skutecznie złagodzić objawy i przyspieszyć proces gojenia.