Jakie są przyczyny zapalenia zatok?

Do najczęstszych przyczyn zapalenia zatok można zaliczyć infekcje wirusowe i bakteryjne. Zatoki stają się wtedy zapchane śluzem, co sprzyja rozwojowi bakterii i prowadzi do stanu zapalnego. Jednak zapalenie zatok może być również efektem zakażenia grzybiczego lub alergii. W przypadku alergii błona śluzowa wyściełająca zatoki puchnie, co utrudnia odpływ wydzieliny i powoduje zator. Dodatkowo, czynniki takie jak zmiany pogodowe czy zanieczyszczenie powietrza mogą potęgować objawy. Warto dodać, że zapalenie zatok dotyczy nie tylko dorosłych, ale również dzieci, gdzie może występować nawet kilka razy w ciągu roku [1].

Jakie są objawy zapalenia zatok?

Zapaleniu zatok towarzyszy wiele objawów, wśród których wymienia się m.in. uczucie ogólnego osłabienia i zmęczenia, stan podgorączkowy lub gorączkę, obrzęk błony śluzowej i uczucie zatkanego nosa, a także katar oraz spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła. Niekiedy występuje kaszel, który może nasilać się w godzinach nocnych. Większość pacjentów zmagających się z zapaleniem zatok skarży się również na ból, który jest opisywany jako pulsujący, uciskający, nasilający się przy pochylaniu głowy do przodu [1].

Jak radzić sobie z bólem zatok? 

Zanim sięgniesz po preparaty przeciwbólowe, wypróbuj przynajmniej jedną z niefarmakologicznych metod leczenia zatok. Jest ich co najmniej kilka. Możesz wykonywać m.in. inhalacje parowe na zatoki (inhalacje z użyciem gorącej pary wodnej), nebulizacje (inhalacje z użyciem nebulizatora), a także płukanie nosa i zatok solą fizjologiczną (tzw. irygacje) czy ciepłe okłady. Zadbaj również o prawidłowe nawilżenie powietrza, ponieważ niedostateczna wilgotność w pomieszczeniu może dodatkowo podrażniać zatoki [1].

Jakie tabletki na ból zatok stosować?

Gdy niefarmakologiczne metody leczenia bólu zatok zawodzą lub okazują się niewystarczające, możesz sięgnąć po inne sposoby. Na początku warto pomyśleć o preparatach ziołowych, które są lekami. Przykładem może być 1,8-cyneol czyli związek pochodzący z olejku eukaliptusowego, który znajdziemy w Soledum forte. Przeznaczony jest do leczenia zapalenia zatok i chorób dróg oddechowych. Zmniejsza produkcję śluzu, przez co może pomóc w objawach. Alternatywnie można wybrać inne tabletki na zatoki ze składnikami roślinnymi, np. SInupret, Sinupret extract, Sinulan Duo Forte, Verbascon zatoki.

Soledum fortekapsułki, 200 mg

Lek dostępny bez recepty

O leku

• stosowany wspomagająco przy zapaleniu zatok oraz w chorobach zapalnych dróg oddechowych;
• jako jedyny na rynku zawiera czysty 1,8-cyneol wyizolowany z olejku eukaliptusowego¹;
• do stosowania powyżej 12. roku życia;
• działa przeciwzapalnie, wykrztuśnie, zmniejsza produkcję śluzu, a jednocześnie działa rozkurczowo na oskrzela, co łagodzi kaszel;
• działa przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo;
• może być stosowany u osób z chorobą wrzodową, astmą i POChP;
• działanie produktu potwierdzone badaniami klinicznymi i laboratoryjnymi.

1. Dane pobrane z rejestru produktów leczniczych: https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/rpl/search/public, stan na dzień: 23.05.2025.

 

Wskazania

Produkt stosuje się w przypadku , ostrego zapalenia oskrzeli oraz kaszlu mokrego.

Skład

Do substancji czynnych zawartych w produkcie należą cyneol.

Dawkowanie

W przypadku ostrych stanów zapalnych podaje się zazwyczaj jedną kapsułkę preparatu Soledum forte 3 razy na dobę. W stanach przewlekłych bądź podczas kontynuacji terapii dawkę zmniejsza się do jednej kapsułki dwa razy dziennie.
Jeśli dolegliwości utrzymują się powyżej 7 dni bądź pojawią się takie objawy jak zaburzenia oddychania, gorączka, ropne lub krwawe odkrztuszanie, należy skonsultować się z lekarzem.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Sinupret extract, tabletki drażowane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera składniki o potwierdzonym działaniu rozrzedzającym śluz;
• produkt jest zarejestrowany jako lek, co jest gwarancją jego jakości;
• zawiera skoncentrowany wyciąg ziołowy;
• nie należy stosować leku w przypadku nadwrażliwości na którykolwiek ze składników leku, u pacjentów z chorobą wrzodową i u osób poniżej 18 roku życia;
• w trakcie terapii mogą wystąpić zaburzenia żołądkowo-jelitowe lub miejscowe reakcje nadwrażliwości;
• jeżeli w ciągu tygodnia nie obserwuje się poprawy, należy skonsultować się z lekarzem;
• podczas ciąży i karmienia piersią przed zastosowaniem leku należy skontaktować się z lekarzem;
• dostępny także w formie tabletek o mniejszym stężeniu substancji i jako krople.

Verbascon Zatoki, tabletki powlekane

O produkcie

• może być stosowany już od 6 roku życia;
• nie zaleca się stosowania produktu przez kobiety w ciąży oraz karmiące piersią;
• podobnie jak większość podobnych preparatów jest suplementem diety;
• mniej składników czynnych w porównaniu do niektórych składów konkurencyjnych produktów.

A co z lekami przeciwbólowymi? Można je stosować jako jedyna forma leczenia lub jako dodatek do preparatów roślinnych. Najbardziej popularnymi środkami są w tym kontekście paracetamol oraz tzw. NLPZ, czyli niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. kwas acetylosalicylowy, ibuprofen, naproksen sodowy). 

Podczas gdy paracetamol działa typowo przeciwbólowo i przeciwgorączkowo, leki z grupy NLPZ wykazują dodatkowe działanie przeciwzapalne. Pamiętaj, że przeciwwskazaniem do stosowania paracetamolu są choroby wątroby oraz nerek. Ibuprofenu i kwasu acetylosalicylowego nie stosuj natomiast wtedy, gdy zmagasz się z chorobą wrzodową nerek i/lub dwunastnicy bądź w przypadku krwawienia z przewodu pokarmowego [1].

Apap, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• w swoim składzie zawiera paracetamol;
• zaleca się przyjmowanie leku na czczo, aby przyspieszyć jego działanie;
• kofeina zawarta między innymi w kawie zwiększa działanie przeciwbólowe leku;
• podczas stosowania leku nie należy spożywać alkoholu;
• bezpieczny dla kobiet w ciąży i karmiących piersią;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości.

Nurofen, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• substancją czynną jest ibuprofen;
• małe tabletki – łatwe do połknięcia;
• dostępne opakowania o różnych wielkościach;
• należy przyjmować po posiłku, aby zmniejszyć ryzyko podrażnienia przewodu pokarmowego.

Infex zatoki, tabletki powlekane

O produkcie

• zarejestrowany jako lek, co daje pewność co do jakości i bezpieczeństwa stosowania produktu;
• w skład leku wchodzi pseudoefedryna oraz ibuprofen;
• pseudoefedryna zmniejsza obrzęk błony śluzowej nosa, dzięki czemu ułatwia oddychanie;
• przeznaczony dla osób powyżej 12. roku życia;
• stosuj krótkotrwale (maks. 3 dni) najmniejszą skuteczną dawkę;
• nie zażywaj leku bezpośrednio przed pójściem spać (pseudoefedryna może działać pobudzająco i wywoływać problemy ze snem);
• dostępne opakowania o różnej wielkości;
• przykładowe odpowiedniki: Ibuprom Zatoki, Nurofen Zatoki, Metafen Zatoki, Apselan Plus.

Ibuprom Zatoki Tabs, tabletki drażowane

O produkcie

• lek dostępny jest bez recepty;
• zawiera ibuprofen i chlorowodorek fenylefryny;
• skuteczność fenylefryny stosowanej doustnie jest obecnie kwestionowana*;
• lek przeznaczony dla osób powyżej 12. roku życia;
• nie stosuj preparatu dłużej niż 3 dni.

* Zgodnie z najnowszymi doniesieniami FDA (Amerykańska Agencja Żywności i Leków), fenylefryna nie wpływa znacząco na złagodzenie lub skrócenie czasu trwania objawów przeziębienia, w tym związanych z uczuciem zatkanego nosa [2]. 

Metafen, tabletki

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• w jego składzie znajduje się ibuprofen i paracetamol;
• produkt występuje w opakowania o różnej wielkości;
• silniejszy w zbijaniu gorączki u dorosłych, niż sam paracetamol;
• niewskazany u osób z astmą aspirynową i aktywną chorobą wrzodową;
• produkt bezlaktozowy.

Polopiryna Max, tabletki dojelitowe

O produkcie

• zarejestrowany jako lek, co daje pewność co do jakości i bezpieczeństwa stosowania produktu;
• substancją czynną jest kwas acetylosalicylowy (aspiryna);
• przeznaczony dla osób powyżej 16 lat;
• przyjmuj lek w trakcie lub bezpośrednio po posiłku;
• nie zażywaj preparatu jeśli stosujesz równolegle inne leki z kwasem acetylosalicylowym (np. Acard, Polocard, Aspirin Cardio, Acard Pro);
• nie podawaj kwasu acetylosalicylowego dzieciom do 12. roku życia (możliwość wystąpienia zespołu Reye’a);
• preparat stosuj maksymalnie przez 3 dni.

Podsumowanie

Jak widzisz, na rynku farmaceutycznym dostępnych jest wiele preparatów w postaci tabletek na ból zatok. To, które z nich wybrać, zależy jednak nie tylko od indywidualnych upodobań, ale również od wieku, chorób towarzyszących (np. wątroby, żołądka) oraz nadwrażliwości (np. na aspirynę). Aby przyspieszyć przebieg leczenia, warto stosować również metody niefarmakologiczne lub jeśli jest taka potrzeba, leki przeciwalergiczne bądź przeciwdrobnoustrojowe (np. przeciwgrzybicze lub antybiotyki). Pamiętaj, aby preparaty na ból zatok zażywać możliwie jak najkrócej. Zmniejszysz w ten sposób ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Jeśli pomimo stosowania leków oraz metod niefarmakologicznych zapalenie zatok nie odpuszcza, zgłoś się do lekarza. Być może konieczne jest rozszerzenie diagnostyki i zmiana metody leczenia.