Trudności z zasypianiem – skąd się biorą?

Przyczyn problemów z zasypianiem jest bardzo wiele. Najczęściej dotyczą one osób żyjących w nadmiernym i długotrwałym stresie oraz niepokoju, nad którymi często nie ma kontroli. Dodatkowo źle zbilansowana dieta, nadmiar kofeiny w pożywieniu, spożywanie alkoholu przed snem, częste korzystanie wieczorami ze smartfonów, zbyt mała aktywność fizyczna czy niewłaściwa higiena snu negatywnie wpływają na długość oraz jakość naszego snu. Dlatego warto najpierw zmienić swój styl życia, a długość i jakość snu powinny poprawić się. Jeśli pomimo wprowadzonych zmian, nadal mamy trudności z zasypianiem należy udać się do specjalisty, który wprowadzi odpowiednie leczenie farmakologiczne [9].

Jakie stosuje się obecnie leki na sen?

W aptekach mamy spory wybór leków stosowanych w leczeniu trudności z zasypianiem. Są to zarówno leki bez recepty oraz spora grupa preparatów dostępnych jedynie z przepisu lekarza. 

Do leków na sen bez recepty lekarskiej zaliczamy:

• leki ziołowe, powstałe na bazie wyciągu z kozłka lekarskiego, szyszek chmielu czy melisy;
• melatoninę, a więc hormon, wykorzystywany w leczeniu zaburzeń rytmu, snu i czuwania;
• leki przeciwhistaminowe, a więc doksylaminę i difenhydraminę, które są stosowane w leczeniu przygodnej bezsenności.

Wśród leków na sen przepisywanych na receptę znajdują się:

• leki powszechnie nazywane Z-tkami, a więc zopiklon, zolpidem, zaleplon;
• silne leki nasenne, a więc benzodiazepiny, czyli głównie temazepam, alprazolam, nitrazepam czy oksazepam.

Dodatkowo niektóre substancje aktywne, stosowane zwyczajowo w leczeniu depresji, stanów lękowych, schizofrenii czy inne leki przeciwhistaminowe również mogą być wykorzystywane w leczeniu trudności ze snem.  

Jakie preparaty nasenne dostaniesz w aptece?

W aptekach jest wiele różnych preparatów, które są stosowane w leczeniu kłopotów z zasypianiem. Na niektóre z nich wymagane jest posiadanie recepty lekarskiej, głównie ze względu na poważne skutki uboczne oraz ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia. Wybrałem dla Was kilka bardzo dobrych leków i suplementów diety w leczeniu bezsenności [1-8].

Produkty na sen bez recepty

Lek na sen na receptę

Czym różnią się poszczególne grupy leków nasennych?

Leki na sen bez recepty lekarskiej są wskazane dla osób dorosłych zmagających się z krótkotrwałą i sporadyczną bezsennością. Należy pamiętać, że bez konsultacji lekarskiej można je stosować maksymalnie przez 7 dni. W trakcie terapii tymi preparatami u niektórych pacjentów mogą wystąpić bóle i zawroty głowy, splątanie, zaburzenia równowagi czy suchość w jamie ustnej, dlatego nie można ich nadużywać. W przypadku utrzymującej się bezsenności należy skontaktować się z lekarzem. który po uprzedniej diagnozie zaleci silne leki nasenne. Są to preparaty tylko na receptę, ponieważ niewłaściwie stosowane mogą szybko uzależniać oraz wywołać wiele negatywnych działań niepożądanych.

Obecnie lekarze częściej rekomendują swoim pacjentom tzw. Z-tki, które w przeciwieństwie do pochodnych benzodiazepiny niosą z sobą mniejsze ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia. Z-tki zmniejszają ilość przebudzeń nocnych i wydłużają czas snu. Po 2-3 tygodniach ich stosowania należy zrobić kilkudniową przerwę, w celu zminimalizowania ryzyka rozwoju tolerancji. Benzodiazepiny to bardzo silne substancje, które są stosowane w leczeniu stanów lękowych, bezsenności czy napadów padaczki. Różnią się one między sobą czasem działania. Dlatego w leczeniu bezsenności obecnie zaleca się stosowanie krótko działających benzodiazepin. Należy pamiętać, że gwałtowne odstawienie tych substancji może wywołać dokuczliwe objawy zespołu odstawiennego [9].

Podsumowanie

Podsumowując, problemy z zasypianiem mogą wynikać z wielu czynników, w tym przewlekłego stresu, nieprawidłowego stylu życia i złej higieny snu. W pierwszej kolejności warto wprowadzić zmiany w codziennych nawykach, a dopiero potem sięgać po preparaty farmakologiczne. W aptekach dostępne są zarówno łagodne środki bez recepty – ziołowe, z melatoniną czy przeciwhistaminowe – jak i silniejsze leki dostępne na receptę, takie jak Z-tki czy benzodiazepiny. Wybór odpowiedniego środka powinien być dostosowany do indywidualnych potrzeb pacjenta, a w przypadku utrzymujących się trudności ze snem konieczna jest konsultacja z lekarzem.