Fenta MX to system transdermalny, plaster zawierający fentanyl, stosowany w leczeniu bardzo silnego, przewlekłego bólu. W artykule szczegółowo omówimy, jak i kiedy dawkować ten lek, aby zapewnić jego skuteczność i bezpieczeństwo.

Spis treści

• Wstęp
• Dawkowanie leku Fenta MX
• Zmiana plastra
• Gdzie przyklejać plaster
• Przylepianie plastra
• Usuwanie plastra
• Codzienne aktywności podczas stosowania plastrów
• Słownik pojęć
• Materiały źródłowe

Wstęp

Fenta MX to lek opioidowy stosowany w leczeniu przewlekłego bólu, który wymaga długotrwałego, ciągłego leczenia. Lek ten jest dostępny w formie systemu transdermalnego, czyli plastra, który uwalnia fentanyl przez skórę do krwiobiegu. W artykule omówimy szczegółowo, jak prawidłowo dawkować ten lek, aby zapewnić jego skuteczność i bezpieczeństwo.

Dawkowanie leku Fenta MX

Dawkowanie leku Fenta MX zależy od nasilenia bólu, stanu ogólnego pacjenta oraz dotychczasowego sposobu leczenia przeciwbólowego. Lekarz określi najbardziej odpowiednią dawkę dla pacjenta.

Plastry Fenta MX są dostępne w czterech różnych dawkach:

• Fenta MX 25: 25 mikrogramów/godzinę
• Fenta MX 50: 50 mikrogramów/godzinę
• Fenta MX 75: 75 mikrogramów/godzinę
• Fenta MX 100: 100 mikrogramów/godzinę

Każdy plaster zawiera ilość leku wystarczającą na 3 dni (72 godziny). Plaster należy zmieniać co trzeci dzień, chyba że lekarz zaleci inaczej^[1].

Zmiana plastra

Zmiana plastra powinna odbywać się co 72 godziny. Zawsze należy najpierw usunąć stary plaster przed przyklejeniem nowego. Plaster należy zmieniać o tej samej porze co 3 dni. Jeśli pacjent stosuje więcej niż jeden plaster, należy zmieniać wszystkie plastry jednocześnie^[1].

Poniższa tabela pokazuje, kiedy zmieniać plaster:

Gdzie przyklejać plaster

Plastry należy nakleić na płaskiej powierzchni górnej części ciała lub ramieniu (pomijając okolice stawów). U dzieci plaster należy zawsze naklejać na górną część pleców, aby zminimalizować możliwość usunięcia plastra przez dziecko^[1].

Nie należy przyklejać plastra:

• w to samo miejsce dwa razy z rzędu
• w miejscach ruchomych (w okolicach stawów), na podrażnioną lub uszkodzoną skórę
• na bardzo owłosioną skórę (jeśli w miejscu przylepienia plastra skóra jest owłosiona, włosów nie należy golić, ale przed przylepieniem plastra dokładnie obciąć możliwie blisko skóry)

Przylepianie plastra

Przed przyklejeniem plastra należy upewnić się, że skóra jest całkowicie osuszona, czysta i chłodna. Jeżeli skóra wymaga oczyszczenia, należy użyć chłodnej wody. Przed przyklejeniem plastra nie wolno używać mydła ani innych środków czyszczących, kremów, balsamów lub talku. Nie przyklejać plastra bezpośrednio po gorącej kąpieli w wannie lub pod prysznicem^[1].

Każdy plaster jest umieszczony w indywidualnej torebce. Należy naderwać torebkę w miejscu nacięcia, delikatnie oderwać całkowicie z torebki jeden brzeg, chwycić za oba brzegi otwartej torebki i rozciągnąć. Wyciągnąć plaster i niezwłocznie przykleić. Pustą torebkę należy zachować, aby móc wykorzystać ją później do usunięcia zużytego plastra. Każdy plaster może być użyty tylko raz. Nie wyjmować plastra z torebki do czasu gotowości do przyklejenia go. Sprawdzić, czy plaster nie jest uszkodzony. Nie należy używać plastrów, które są nadcięte, przerwane lub w jakikolwiek inny sposób uszkodzone. Nigdy nie dzielić ani nie przecinać plastrów^[1].

Ostrożnie odkleić od środka plastra jedną połowę przezroczystej warstwy ochronnej. Należy unikać dotykania warstwy przylepnej plastra. Przyłożyć warstwę przylepną plastra do skóry. Usunąć drugą część warstwy ochronnej i docisnąć dłonią cały plaster do skóry. Przytrzymać przez co najmniej 30 sekund. Należy upewnić się, czy plaster przylega całkowicie, zwłaszcza na brzegach^[1].

Usuwanie plastra

Zaraz po odklejeniu plastra należy zgiąć go na pół, aby warstwa przylepna skleiła się. Włożyć do oryginalnej torebki i wyrzucić zgodnie z zaleceniami. Należy przechowywać zużyte plastry w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci. Nawet zużyte plastry zawierają jeszcze lek, który może być szkodliwy dla dzieci i zagrażać ich życiu. Po naklejeniu i usuwaniu plastra zawsze należy umyć ręce tylko czystą wodą^[1].

Codzienne aktywności podczas stosowania plastrów

Plastry są wodoodporne. Można brać prysznic lub kąpiel, lecz nie należy pocierać plastra. Za zgodą lekarza można w trakcie stosowania plastra wykonywać ćwiczenia fizyczne lub uprawiać sport. Można także pływać w trakcie noszenia plastra, lecz nie należy stosować długotrwałych kąpieli rozgrzewających lub sauny. Nie zakładać ciasnej lub elastycznej odzieży, która mogłaby uciskać plaster^[1].

Podczas stosowania plastra należy unikać nadmiernej ekspozycji miejsca przylepienia plastra na zewnętrzne źródła ciepła, takie jak: podgrzewane poduszki, elektryczne koce, butelki z gorącą wodą (termofory), podgrzewane łóżka, lampy nagrzewające lub opalające. Nie należy także opalać się i stosować długotrwałych kąpieli rozgrzewających lub sauny. Istnieje możliwość zwiększonego uwalniania fentanylu z plastra pod wpływem podwyższonej temperatury^[1].

Słownik pojęć

• Opioidy – grupa silnych leków przeciwbólowych, które działają na receptory opioidowe w mózgu, zmniejszając odczuwanie bólu.
• System transdermalny – metoda podawania leku przez skórę za pomocą plastra, który uwalnia substancję czynną do krwiobiegu.
• Fentanyl – silny lek przeciwbólowy z grupy opioidów, stosowany w leczeniu przewlekłego bólu.
• Hipowentylacja – stan, w którym oddychanie jest zbyt płytkie lub zbyt wolne, co prowadzi do niedostatecznego dostarczania tlenu do organizmu.
• Bezdech senny – przerwy w oddychaniu podczas snu, które mogą prowadzić do niedotlenienia organizmu.

Materiały źródłowe

• [1]: Ulotka leku