Czym jest kortyzol?

Kortyzol to hormon steroidowy wytwarzany i uwalniany w nadnerczach. Pełni on wiele istotnych funkcji w organizmie, takich jak kontrola cyklu snu i czuwania, zmniejszanie stanu zapalnego, kontrolowanie wykorzystania białek, węglowodanów czy tłuszczów. Jest on również bardzo ważny w regulacji odpowiedzi organizmu na stres czy kontroli ciśnienia krwi i poziomu cukru. Ważne, aby poziom kortyzolu był na odpowiednim poziomie (homeostaza). Odchylenie jego poziomu w każdą stronę może być groźne dla zdrowia. Poziom kortyzolu zwiększa się w przypadku potencjalnego zagrożenia, poprawia się wtedy koncentracja, akcja serca jest przyspieszona, może dojść do drżenia ciała lub zawrotów głowy. Przewlekły stres często prowadzi do podwyższonego poziomu kortyzolu we krwi, należy wtedy obniżyć jego poziom [1].

Jak sprawdzić poziom kortyzolu w organizmie?

Aby była potrzeba zmniejszenia ilości kortyzolu w organizmie, najpierw trzeba sprawdzić, czy faktycznie jest go za dużo. W tym celu można wykonać następujące badania:

• badanie z moczu i krwi, które określa poziom hormonów;
• test kortyzolu ze śliny, najlepiej późnym wieczorem lub rano;
• testy obrazowania [2].

Jak naturalnie obniżyć wysoki poziom kortyzolu?

Zdecydowanie najlepiej zacząć obniżenie wysokiego poziomu kortyzolu od wprowadzenia kilku zmian w swoim trybie życia. Są to bezpieczne zmiany, które wpłyną na ogólną poprawę zdrowia i kondycji organizmu. Do najważniejszych należą:

• wstawanie i zasypianie o podobnych porach i odpowiednia jakość snu – osoby pracujące w nocy lub na różne zmiany wpływające na rutynę przed snem mają zauważalnie wyższy poziom kortyzolu,
• unikanie ekspozycji na światło niebieskie emitowane przez smartfony czy telewizory co najmniej godzinę przed snem – lepiej przed zaśnięciem poczytać książkę lub posłuchać podcastu;
• regularna aktywność fizyczna – zbyt intensywny trening może mieć jednak efekt odwrotny;
• medytacja, joga, tai-chi lub ćwiczenia oddechowe – wszystkie aktywności, gdzie stosowane jest głębokie oddychanie znacząco obniżają poziom stresu;
• unikanie stresujących sytuacji, większa akceptacja siebie i otaczającego świata – stres jest jednym z głównych czynników zwiększających poziom kortyzolu;
• unikanie alkoholu, kofeiny i innych używek – alkohol czy kawa przed snem pogarszają jego jakość oraz powodują wydzielanie kortyzolu [1,2].

Jak obniżyć kortyzol w organizmie poprzez dietę?

Zbilansowana dieta, a w szczególności niewielka ilość kofeiny, cukru, tłuszczów nasyconych i rafinowanych ziaren, jest kluczowa do zachowania odpowiedniego poziomu kortyzolu. W celu obniżenia zbyt wysokiego poziomu cholesterolu dieta powinna być bogata w:

• produkty pełnoziarniste- zawierają błonnik i polifenole, które poprawiają kondycję jelit i zmniejszają poziom stresu;
• owoce i warzywa – mają w składzie przeciwutleniacze i polifenole, które zwalczają wolne rodniki uszkadzające komórki;
• gorzka czekolada – zawiera flawonoidy redukujące stres i zmniejszające ilość wydzielanego kortyzolu;
• kwasy omega-3 obecne m.in. w orzechach, tłustych rybach czy nasionach – polepszają funkcjonowanie mózgu i redukują stres;
• kefiry, jogurty, kapusta kiszona i inne produkty zawierające probiotyki i prebiotyki – poprawiają zdrowie jelit oraz normalizują poziom kortyzolu;
• odpowiednia ilość wody i nawadnianie organizmu – odwodnienie prowadzi do znacznego poziomu kortyzolu we krwi;
• zielona herbata – zawiera L-teaninę, która zmniejsza stres i poprawia czujność umysłową [1,3].

Passiflora – naturalne wsparcie w redukcji stresu, które zapobiega wysokim poziomom kortyzolu

Warto wspomnieć również o Passiflorze (męczennicy cielistej, Passiflora incarnata) w kontekście naturalnych metod wspierania organizmu w radzeniu sobie z podwyższonym poziomem kortyzolu. Zawarte w niej substancje czynne wpływają na układ nerwowy, pomagając w utrzymaniu równowagi emocjonalnej i wspierając proces relaksacji. Passiflora może sprzyjać stabilizacji nastroju, ułatwiać zasypianie i łagodzić reakcje organizmu na stres.

Ponieważ przewlekły stres prowadzi do nadmiernego wydzielania kortyzolu – zwanego potocznie „hormonem stresu” – regularne stosowanie preparatów z Passiflorą może wspomóc naturalne mechanizmy obniżania jego poziomu. Dodatkowo przy dłuższym stosowaniu jest dobrze tolerowana przez organizm. Z tego powodu uznaje się ją za bezpieczne wsparcie dla osób dbających o równowagę psychiczną i fizjologiczną.

Sedistress fortetabletki, 500 mg

Lek dostępny bez recepty

O leku

• roślinny, tradycyjny produktu leczniczy;
• zawiera wyciąg suchy z ziela męczennicy – roślinę wykazującą działanie łagodzące objawy stresu psychicznego;
• przeznaczony do łagodzenia nerwowości, niepokoju i rozdrażnienia;
• ułatwia zasypianie;
• nie zawiera laktozy;
• do stosowania powyżej 12. roku życia.

Wskazania

Produkt stosowany jest w leczeniu nerwowości, stresu oraz bezsenności.

Skład

Substancjami czynnymi produktu są: wyciąg z ziela męczennicy cielistej.

Dawkowanie

Przyjmuj lek zgodnie z poniższymi zaleceniami:

• W przypadku łagodzenia krótkotrwałego stresu psychicznego: przyjmuj od 1 do 2 tabletek na dobę.
• W przypadku trudności z zasypianiem: przyjmij 1 tabletkę wieczorem, na około pół godziny przed snem. W razie potrzeby możesz przyjąć drugą tabletkę później.

Nie przekraczaj dawki 3 tabletek na dobę. Jeśli objawy nie ustępują po 2 tygodniach, skonsultuj się z lekarzem. Tabletki połykaj w całości, popijając dużą ilością wody.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Jakie suplementy diety wybrać na obniżenie kortyzolu?

Oprócz wymienionych powyżej metod naturalnych i męczennicy cielistej, w celu obniżenia poziomu kortyzolu, można użyć także innych suplementów diety. Do najważniejszych składników w nich występujących należą m.in.:

• kwasy omega-3 np. Solgar Omega-3 – regularne suplementowanie tych kwasów obniża poziom kortyzolu, co potwierdzają badania naukowe;
• ashwagandha np. Naturell Ashwagandha – aby obniżyć poziom kortyzolu, najlepiej stosować ją rano;
• rumianek np. Yango Rumianek – reguluje uwalnianie kortyzolu, wzmacnia układ odpornościowy i zakłóca tworzenie cytokin prozapalnych, które zwiększają poziom kortyzolu;
• melisa np. Olimp Melisa Premium – obecny w niej kwas rozmarynowy obniża poziom kortyzolu, a wolne rodniki działają przeciwutleniająco;
• żeń-szeń np. Olimp Żeń-szeń Vita Complex – jego suplementacja obniża poziom kortyzolu u zdrowych osób poprzez blokowanie uwalniania hormonu adrenokortykotropowego, co ma działanie antystresowe [1,3].

Podsumowanie

Podsumowując, kortyzol pełni kluczową rolę w funkcjonowaniu organizmu, wpływając na metabolizm, odpowiedź na stres, regulację cyklu snu oraz wiele innych procesów. Ważne jest, aby poziom tego hormonu utrzymywać w równowadze, ponieważ zarówno jego nadmiar, jak i niedobór mogą negatywnie wpłynąć na zdrowie. Wysoki poziom kortyzolu, szczególnie związany z przewlekłym stresem, można skutecznie obniżyć, wprowadzając zmiany w stylu życia, dbając o odpowiednią dietę oraz stosując suplementy. Kluczowa jest regularna aktywność fizyczna, techniki relaksacyjne oraz unikanie stresujących sytuacji. Warto również pamiętać o odpowiedniej jakości snu, który ma bezpośredni wpływ na poziom tego hormonu. Dzięki zrównoważonym nawykom żywieniowym i zdrowemu trybowi życia można skutecznie wspierać naturalną regulację kortyzolu i poprawiać ogólną kondycję organizmu.