Acebutolol – działania niepożądane i skutki uboczne

Działania niepożądane acebutololu – co warto wiedzieć?

Acebutolol, znany także jako Acebutololi hydrochloridum lub Acebutololum, należy do leków z grupy beta-adrenolityków, które są szeroko stosowane w leczeniu nadciśnienia, choroby wieńcowej i zaburzeń rytmu serca¹. Jak każdy lek, acebutolol może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta muszą one wystąpić². Występowanie oraz nasilenie objawów niepożądanych zależy od wielu czynników, takich jak dawka, długość stosowania, wiek i stan zdrowia pacjenta oraz inne przyjmowane leki³⁴.

Najczęściej zgłaszane objawy to uczucie zmęczenia oraz dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, jednak w rzadkich przypadkach mogą wystąpić poważniejsze reakcje, takie jak zaburzenia pracy serca czy trudności z oddychaniem². Warto pamiętać, że działania niepożądane acebutololu mogą różnić się w zależności od postaci leku, drogi podania oraz indywidualnej reakcji organizmu².

Podczas podejmowania decyzji o leczeniu acebutololem zawsze należy rozważyć korzyści i ryzyko związane z jego stosowaniem. Poniżej przedstawiamy działania niepożądane pogrupowane według częstości ich występowania, wraz z krótkimi opisami objawów.

Działania niepożądane według częstości występowania

Bardzo często (≥1/10)

• Zmęczenie – uczucie wyczerpania, brak energii⁵.
• Dodatnie miano przeciwciał przeciwjądrowych – obecność określonych przeciwciał we krwi, najczęściej bez objawów klinicznych⁵.
• Zaburzenia żołądkowo-jelitowe – ogólne dolegliwości trawienne, np. bóle brzucha, nudności⁵.

Często (≥1/100 do <1/10)

• Zawroty głowy – uczucie niestabilności, oszołomienia⁵⁶.
• Ból głowy – bóle o różnym nasileniu, zwykle łagodne⁶.
• Nudności, biegunka – dolegliwości żołądkowo-jelitowe, które mogą ustąpić po kilku dniach stosowania leku⁶.
• Bezsenność – trudności z zasypianiem, zaburzenia snu⁶.
• Depresja, koszmary senne – obniżony nastrój, nieprzyjemne sny⁵.
• Duszność – trudności w oddychaniu, uczucie braku powietrza⁶.
• Wysypka – zmiany skórne, zazwyczaj ustępujące po odstawieniu leku⁵.
• Zaburzenia widzenia – nieostre widzenie, trudności w skupieniu wzroku⁵.
• Zimne stopy, ziębnięcie kończyn – uczucie chłodu w rękach lub stopach⁶.
• Osłabienie libido – spadek popędu seksualnego⁶.
• Astenia (osłabienie) – ogólne uczucie słabości⁷.
• Świąd – swędzenie skóry⁷.

Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)

• Zespół o typie tocznia – objawy podobne do tocznia rumieniowatego, zwykle ustępują po odstawieniu leku⁵.

Rzadko (≥1/10000 do <1/1000)

• Zaparcia, wzdęcia, biegunka – zaburzenia trawienne⁷.
• Zwolnienie przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, nasilenie istniejącego bloku przedsionkowo-komorowego – zaburzenia rytmu serca⁷.
• Ból w klatce piersiowej, obrzęki obwodowe, niewydolność serca – uczucie ciężkości w klatce piersiowej, obrzęki kończyn, osłabienie pracy serca⁷.
• Objawy zespołu Raynauda – blednięcie, sinienie i drętwienie palców, szczególnie w zimnie⁷.
• Chromanie przestankowe – bóle nóg podczas chodzenia, ustępujące w spoczynku⁷.
• Nieżyt nosa i gardła, kichanie – objawy przypominające przeziębienie⁷.
• Skurcz oskrzeli, zapalenie płuc – trudności w oddychaniu, kaszel, gorączka⁷.
• Koszmary senne, omamy, splątanie, psychozy, depresja – zaburzenia psychiczne i nastroju⁷.
• Zmniejszenie ilości wydzielanych łez – suchość oczu, trudności z noszeniem soczewek kontaktowych⁷.
• Zapalenie wątroby – objawy ze strony wątroby, np. żółtaczka⁷.
• Pokrzywka, wysypka, toczeń rumieniowaty, nasilenie objawów łuszczycy – różne zmiany skórne, czasem o charakterze autoimmunologicznym⁸.
• Bóle mięśni i stawów, ból pleców – bóle o różnym nasileniu⁸.
• Dyzuria, nykturia, zwiększona częstość oddawania moczu – trudności w oddawaniu moczu, częste oddawanie moczu w nocy⁸.
• Hipoglikemia, obecność przeciwciał przeciwjądrowych – spadek poziomu cukru we krwi, obecność specyficznych przeciwciał⁸.
• Toczeń układowy – bardzo rzadko, reakcje autoimmunologiczne obejmujące wiele narządów⁸.

Bardzo rzadko (<1/10000)

• Toczeń układowy – objawy ogólnoustrojowe choroby autoimmunologicznej, zwykle ustępujące po odstawieniu leku⁸.

Częstość nieznana

• Parestezje – uczucie mrowienia, drętwienia kończyn⁵.
• Zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego – różnorodne objawy neurologiczne⁵.
• Zespół suchego oka – uczucie suchości, pieczenia w oczach⁵.
• Niewydolność serca, blok przedsionkowo-komorowy Iº, bradykardia – poważne zaburzenia rytmu serca⁵.
• Zapalenie płuc, nacieki w płucach – infekcje i zmiany zapalne w płucach⁵.
• Wymioty – odruchy wymiotne, nudności⁵.
• Zespół odstawienny – nasilenie objawów choroby po nagłym odstawieniu leku⁵.
• Blok zatokowy – zaburzenie przewodzenia impulsów w sercu, zwłaszcza u osób starszych lub z istniejącymi chorobami serca⁸.
• Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, uszkodzenie wątroby – zmiany w wynikach badań laboratoryjnych, rzadko objawy kliniczne⁸.
• Łysienie – utrata włosów, zwykle przemijająca⁸.
• Psychozy, omamy, splątanie, utrata libido, zaburzenia snu – różne zaburzenia psychiczne i snu⁵.

Zgłaszanie działań niepożądanych

Każde podejrzewane działanie niepożądane po zastosowaniu acebutololu powinno być zgłaszane do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub bezpośrednio do producenta leku⁹¹⁰¹¹. Dzięki temu możliwe jest nieprzerwane monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leku i aktualizowanie wiedzy na temat jego działań niepożądanych.

Podsumowanie – bezpieczeństwo stosowania acebutololu

Acebutolol, stosowany zgodnie z zaleceniami, jest lekiem skutecznym i na ogół dobrze tolerowanym przez pacjentów. Większość działań niepożądanych ma łagodny charakter i ustępuje po pewnym czasie lub po odstawieniu leku. Jednak u niektórych pacjentów mogą pojawić się poważniejsze objawy, takie jak zaburzenia rytmu serca, reakcje alergiczne, zaburzenia psychiczne czy objawy ze strony wątroby i płuc. Kluczowe jest, by każdy pacjent był świadomy możliwych działań niepożądanych i wiedział, kiedy należy zwrócić się po pomoc medyczną. Zgłaszanie niepożądanych reakcji pomaga poprawić bezpieczeństwo terapii dla wszystkich użytkowników acebutololu²¹⁰.

Tabela – działania niepożądane acebutololu według układów narządowych i częstości