Co to jest szczelina odbytu?

To stan, w którym dochodzi do pęknięcia błony śluzowej lub skóry wokół kanału odbytu. Obecność szczeliny odbytu może wywoływać ból i pieczenie, zwłaszcza podczas defekacji (wypróżniania). Innym z objawów bywa również pojawienie się wydzieliny z odbytu, a także krwawienie, które jest wywołane uszkodzeniem skóry lub błony śluzowej okolicy odbytu. Krew ma wówczas żywy, jasnoczerwony kolor i może być widoczna zarówno na papierze toaletowym, jak i bieliźnie oraz na powierzchni kału.

Szczelina odbytu może powstać na skutek stanu zapalnego, zakażenia, a także w wyniku innych dolegliwości, np. choroby hemoroidalnej. Ryzyko pęknięcia skóry lub błony śluzowej kanału odbytu zwiększa się w przypadku zaparć i utrudnionego oddawania stolca (najczęściej kał ma bardzo twardą konsystencję, która rani ścianki odbytu). W niektórych przypadkach szczelina odbytu może być również konsekwencją porodu naturalnego [1,2].

Jak leczyć szczelinę odbytu?

Choć lokalizacja dolegliwości nastręcza problemów w jej leczeniu, istnieją tzw. metody zachowawcze, które pozwalają skutecznie pozbyć się problemu. Pamiętaj jednak o tym, że szczelina odbytu nie zagoi się z dnia na dzień, a kluczową sprawą jest w tej sytuacji skrupulatne stosowanie się do zaleceń lekarskich.

Leczenie szczeliny odbytu opiera się na wyeliminowaniu czynnika, który wywołał dolegliwość. Przykładowo, jeśli jej pojawienie się jest wynikiem przewlekłych zaparć, warto wprowadzić zmiany w diecie, a także sięgnąć po preparat probiotyczny. Specjalista może zalecić również stosowanie preparatów ułatwiających wypróżnianie (np. laktuloza, makrogole). 

Jeśli natomiast chodzi o wygojenie pęknięcia, odpowiednim wyborem może okazać się stosowanie gotowych preparatów w postaci kremów lub czopków na szczelinę odbytu. Lekarz może zalecić stosowanie maści recepturowej (wykonywanej w aptece), której głównym składnikiem jest najczęściej diltiazem (w stężeniu 2%), rzadziej natomiast nitrogliceryna (w stęż. 0,2%) bądź nifedypina (w stęż. 0,5%) [1-3].

Jakie są skuteczne czopki na szczelinę odbytu bez recepty?

Czopki na szczelinę odbytu to preparaty, które zawierają m.in. substancje o działaniu nawilżającym i regenerującym (np. kwas hialuronowy, olej jojoba), przeciwzapalnym (np. wyciąg z aloesu, wyciąg z nagietka, hydrokortyzon), miejscowo znieczulającym (np. cynchokaina) czy przeciwbakteryjnym (np. neomycyna). Efektem regularnego stosowania czopków doodbytniczych będzie zahamowanie krwawienia, wygojenie pęknięcia oraz ogólna poprawa jakości życia [1-3].

Proktis M, czopki

O produkcie

• jest to wyrób medyczny;
• w skład preparatu wchodzą wyciągi olejowe z wąkrotki azjatyckiej, nagietka lekarskiego i aloesu, a także olejek z drzewa herbacianego oraz hialuronian sodu;
• czopki działają nawilżająco i przyspieszająco na regenerację błony śluzowej;
• składniki pochodzenia naturalnego o działaniu łagodzącym;
• preparat należy stosować dwa razy dziennie – rano i wieczorem, najlepiej po wypróżnieniu;
• mogą być stosowane przez dłuższy czas;
• brak działania znieczulającego;
• brak informacji na temat stosowania produktu u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz dzieci;
• preparat dostępny w opakowaniach po 10 czopków.

Anusir, czopki

O produkcie

• zarejestrowany jako wyrób medyczny;
• w skład preparatu wchodzi kwas hialuronowy;
• ma działanie przyspieszające regenerację i nawilżające na błonę słuzową odbytu;
• brak działania znieczulającego;
• brak informacji na temat stosowania produktu u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz dzieci;
• produkt należy zawsze stosować zgodnie z zaleceniami lekarza – o ile nie zaleci on inaczej, należy wprowadzić jeden czopek przed snem i kontynuować stosowanie nieprzerwanie przez 5–10 kolejnych dni;
• preparat dostępny w opakowaniach po 10 czopków.

Unigel Procto, czopki

O produkcie

• zarejestrowany jako wyrób medyczny;
• przeznaczony do stosowania w przypadku ostrych oraz przewlekłych ran w obrębie błony śluzowej odbytnicy i odbytu, szczeliny odbytu i hemoroidów, a także po zabiegach chirurgicznych;
• w skład produktu wchodzą kopolimer hydroksyetylometakrylanu (HEMA-HAS) oraz substancje pomocnicze;
• składnik aktywny zawarty w czopkach posiada właściwości zatrzymywania wody, dlatego zwiększa nawilżenie błony śluzowej odbytnicy i odbytu;
• stosować 1 czopek dziennie na noc, przed snem;
• producent deklaruje, że preparat nie brudzi bielizny;
• przed zastosowaniem u kobiet w ciąży należy skonsultować się z lekarzem;
• preparat dostępny w opakowaniach po 5 i 10 czopków.

Proktosedon, czopki

O produkcie

• czopki mają status leku;
• substancjami czynnymi produktu są: eskulina, hydrokortyzon, cynchokaina i neomycyna;
• lek ma działanie: przeciwzapalne, przeciwuczuleniowe, przeciwobrzękowe, przeciwświądowe, przeciwbakteryjne oraz znieczulające;
• nie zaleca się podawania czopków osobom poniżej 12. roku życia;
• nie należy stosować leku w okresie szczepień lub leczenia immunizacyjnego;
• nie zaleca się podawania leku w ciąży ze względu na działanie teratogenne i embiotoksyczne;
• nie zaleca się stosowania leku w trakcie karmienia piersią gdyż lek może hamować wzrost dziecka
• u osób dorosłych stosuje się zazwyczaj 1 czopek rano i 1 czopek wieczorem, a także po każdym wypróżnieniu
• preparat dostępny w opakowaniach po 12 czopków.

Jak stosować czopki na szczelinę odbytu?

Większość preparatów tego typu należy stosować najlepiej wieczorem, po wypróżnieniu i podmyciu się. Takie działanie pozwala zminimalizować straty produktu, a tym samym zwiększyć szanse na szybsze wygojenie pęknięcia. Na rynku dostępne są również produkty, które w celu osiągnięcia zadowalających efektów wymagają znacznie częstszej aplikacji (np. Proktosedon czopki). Pamiętaj, że w zależności od stopnia zaawansowania dolegliwości oraz objawów towarzyszących, lekarz może zalecić inny schemat stosowania [1,2].

Jakie czopki na szczelinę odbytu wybrać?

Zanim zdecydujesz się na konkretny produkt, odwiedź gabinet specjalisty, który oceni stan kanału odbytu i stwierdzi, czy rzeczywiście masz do czynienia z taką, a nie inną dolegliwością (może również skierować cię na inne badania diagnostyczne).

Pamiętaj, że nieprawidłowe leczenie szczeliny odbytu może doprowadzać do jej częstych nawrotów, pogłębienia objawów, a nawet konieczności interwencji chirurgicznej. Aby tego uniknąć, przestrzegaj zaleceń lekarskich i systematycznie stosuj przepisane preparaty.