Standardowe dawki melatoniny a ryzyko przedawkowania
Melatonina (Melatoninum) jest hormonem naturalnie produkowanym przez ludzki organizm, ale występuje także w postaci tabletek o różnych dawkach, najczęściej 1 mg, 2 mg, 3 mg lub 5 mg, a także w postaci złożonej z witaminą B6123. Standardowa dawka zależy od wskazania i wieku pacjenta, ale zwykle mieści się w zakresie od 1 do 5 mg na dobę1. W badaniach klinicznych oraz w literaturze opisano podawanie dawek dobowych nawet do 300 mg melatoniny bez wywołania poważnych działań niepożądanych456. Przedawkowanie oznacza przyjęcie większej ilości substancji niż zalecana, co może prowadzić do wystąpienia niepożądanych objawów6.
Objawy przedawkowania melatoniny
Przedawkowanie melatoniny rzadko prowadzi do ciężkich konsekwencji zdrowotnych. Najczęściej zgłaszane objawy są łagodne lub umiarkowane i zwykle ustępują samoistnie789. W przypadku produktów złożonych, zawierających melatoninę oraz witaminę B6, mogą pojawić się także objawy typowe dla przedawkowania witaminy B61011.
- Układ nerwowy: senność, dezorientacja, rzadko psychoza456
- Objawy ogólne: ból głowy, zawroty głowy, nudności6
- Objawy żołądkowo-jelitowe: skurcze żołądka, biegunka (przy bardzo wysokich dawkach)6
- Objawy skórne: nagłe zaczerwienienie twarzy (przy bardzo wysokich dawkach)6
- W przypadku preparatów z witaminą B6: zaburzenia przewodu pokarmowego, niedobór kwasu foliowego, reakcje skórne1011
Postępowanie w przypadku przedawkowania melatoniny
W razie przyjęcia zbyt dużej ilości melatoniny, postępowanie zależy od nasilenia objawów. Najczęściej nie jest wymagane żadne specjalne leczenie, a substancja zostaje wydalona z organizmu w ciągu około 12 godzin od spożycia1268. Zaleca się ogólne leczenie podtrzymujące, czyli zapewnienie komfortu i obserwację pacjenta6.
- Nie ma znanego antidotum (odtrutki) na melatoninę134
- W większości przypadków objawy ustępują samoistnie bez interwencji medycznej712
- W przypadku bardzo dużych dawek lub wystąpienia nietypowych objawów, wskazana jest konsultacja lekarska
- W przypadku preparatów złożonych z witaminą B6, przy cięższych objawach ze strony przewodu pokarmowego, może być potrzebna pomoc medyczna1011
Tabela podsumowująca objawy i postępowanie w przedawkowaniu melatoniny
| Objawy | Postępowanie | Konieczność hospitalizacji |
|---|---|---|
| Łagodne (senność, ból głowy, nudności) | Obserwacja, odpoczynek, brak specjalnego leczenia | Nie |
| Umiarkowane (dezorientacja, zawroty głowy, biegunka, zaczerwienienie twarzy) | Leczenie podtrzymujące, konsultacja lekarska w razie nasilenia objawów | Rzadko, zależy od nasilenia |
| Ciężkie (psychoza, długotrwała dezorientacja – bardzo rzadkie) | Postępowanie objawowe, możliwa konsultacja specjalistyczna | W wyjątkowych przypadkach |
| Objawy ze strony przewodu pokarmowego po witaminie B6 (w preparatach złożonych) | Obserwacja, konsultacja lekarska przy nasilonych objawach | Nie, chyba że objawy są ciężkie |
- Melatonina jest generalnie bezpieczna, nawet w dawkach wielokrotnie przekraczających zalecane.
- W przypadku przyjęcia bardzo dużych dawek, objawy przedawkowania zwykle ograniczają się do senności i łagodnych zaburzeń ze strony układu nerwowego lub pokarmowego.
- Brak jest swoistego antidotum – leczenie polega na obserwacji i łagodzeniu objawów.
- W przypadku preparatów złożonych z witaminą B6 mogą pojawić się dodatkowe objawy, typowe dla przedawkowania tej witaminy.
Melatonina – bezpieczny hormon, ale stosuj z rozwagą
Melatonina jest jedną z najbezpieczniejszych substancji stosowanych w leczeniu zaburzeń snu, a przypadki jej przedawkowania są rzadkie i zwykle przebiegają łagodnie. Nawet bardzo wysokie dawki, przekraczające setki miligramów na dobę, nie powodowały poważnych skutków zdrowotnych u ludzi456. Najczęściej obserwuje się tylko senność, czasem bóle głowy, nudności czy przejściową dezorientację76. Mimo to zawsze warto stosować melatoninę zgodnie z zaleceniami, szczególnie w przypadku dzieci, osób starszych oraz podczas stosowania preparatów złożonych, zawierających dodatkowe substancje, jak witamina B61011. W razie wątpliwości lub nietypowych objawów należy skonsultować się z lekarzem.


















