REKLAMA

Mebeweryna, alweryna i drotaweryna to leki rozkurczowe, różniące się wskazaniami, bezpieczeństwem u dzieci i kobiet w ciąży oraz mechanizmem działania.

Porównywane substancje czynne – podstawowe informacje

W niniejszym opracowaniu porównujemy trzy substancje czynne: mebewerynę, alwerynę oraz drotawerynę. Wszystkie należą do leków rozkurczowych, które łagodzą skurcze mięśni gładkich, szczególnie w obrębie przewodu pokarmowego123. Ich głównym zadaniem jest zmniejszanie bólu i dyskomfortu, który towarzyszy zaburzeniom pracy jelit czy dróg żółciowych.

  • Mebeweryna to spazmolityk muskulotropowy, działający bezpośrednio na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, bez wpływu na ogólną motorykę jelit1.
  • Alweryna również wykazuje działanie rozkurczowe, a jej efekty są zbliżone do działania papaweryny, lecz bez typowych działań antycholinergicznych2.
  • Drotaweryna to pochodna izochinoliny o silnym działaniu spazmolitycznym, która działa zarówno na skurcze pochodzenia nerwowego, jak i mięśniowego3.

Wszystkie te substancje stosowane są głównie w leczeniu objawów zespołu jelita drażliwego, bolesnych skurczów brzucha oraz innych dolegliwości związanych z nadmiernym napięciem mięśni gładkich123.

Wskazania do stosowania – podobieństwa i różnice

Mebeweryna, alweryna i drotaweryna mają wspólny zakres wskazań, ale istnieją też między nimi wyraźne różnice dotyczące szczegółowych zastosowań oraz grup pacjentów, którym mogą być podawane.

  • Mebeweryna jest wskazana przede wszystkim do objawowego leczenia bólów brzucha, wzdęć i zaburzeń rytmu wypróżnień (biegunka, zaparcia) związanych z nieprawidłową pracą przewodu pokarmowego, w tym zespołem jelita drażliwego. Może być stosowana u dorosłych i dzieci powyżej 10. roku życia, a w postaci zawiesiny – także u dzieci powyżej 3 lat45.
  • Alweryna znajduje zastosowanie w leczeniu stanów skurczowych mięśni gładkich przewodu pokarmowego, dróg żółciowych, moczowych oraz macicy. Może być stosowana także przy bolesnym miesiączkowaniu oraz w uchyłkowatości jelita grubego. Przeznaczona jest dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat6.
  • Drotaweryna jest lekiem o szerokim zastosowaniu – stosuje się ją w stanach skurczowych przewodu pokarmowego (w tym zespół jelita drażliwego), dróg żółciowych, moczowych oraz w bolesnym miesiączkowaniu. Może być podawana zarówno doustnie, jak i w zastrzykach. W postaci tabletek dopuszczona jest dla dzieci powyżej 6 lat, w ampułkach – dla dorosłych78.

Podsumowując, wszystkie trzy substancje są stosowane w zbliżonych wskazaniach, choć drotaweryna i alweryna mają nieco szerszy zakres zastosowań (obejmują także drogi żółciowe, moczowe oraz ginekologię)67.

Ważne: Wiek pacjenta ma znaczenie przy wyborze leku rozkurczowego. Mebeweryna i drotaweryna są dostępne w wersjach dla dzieci, ale różnią się minimalnym wiekiem, od którego można je stosować. Alweryna natomiast przeznaczona jest wyłącznie dla młodzieży powyżej 12 lat i dorosłych. Dobór leku powinien być dostosowany do wieku i indywidualnych potrzeb pacjenta.

Mechanizm działania i właściwości farmakokinetyczne

Choć wszystkie omawiane substancje wykazują działanie rozkurczowe, ich mechanizm działania oraz losy w organizmie nieco się różnią.

  • Mebeweryna działa bezpośrednio na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, hamując przepuszczalność kanałów jonowych, blokując wychwyt noradrenaliny oraz wykazując miejscowe działanie znieczulające. Dzięki temu łagodzi skurcze bez wpływu na naturalną motorykę jelit i nie wywołuje działań typowych dla leków antycholinergicznych1.
  • Alweryna wykazuje działanie rozkurczowe zarówno bezpośrednio na mięśnie gładkie (działanie miotyczne), jak i pośrednio poprzez hamowanie układu współczulnego (efekt atropinopodobny). Wpływa na motorykę przewodu pokarmowego i układu moczowego2.
  • Drotaweryna hamuje aktywność enzymu fosfodiesterazy IV, co prowadzi do wzrostu stężenia cAMP w komórkach mięśni gładkich i ich rozkurczu. Dzięki temu działa rozkurczająco na mięśnie w różnych narządach, bez wpływu na układ nerwowy3.

Jeśli chodzi o farmakokinetykę:

  • Mebeweryna jest szybko wchłaniana po podaniu doustnym, a jej metabolity są wydalane głównie z moczem. W postaci o przedłużonym uwalnianiu pozwala na wygodniejsze dawkowanie9.
  • Alweryna również szybko się wchłania i jest metabolizowana do aktywnych metabolitów, które są wydalane przez nerki10.
  • Drotaweryna dobrze się wchłania zarówno po podaniu doustnym, jak i pozajelitowym, wiąże się z białkami osocza, a jej metabolity są wydalane z moczem i kałem11.

Wszystkie te substancje wykazują szybkie działanie po podaniu doustnym, a różnice dotyczą głównie sposobu metabolizowania i wydalania.

Przeciwwskazania i środki ostrożności – co warto wiedzieć?

Podobnie jak inne leki, mebeweryna, alweryna i drotaweryna mają określone przeciwwskazania do stosowania oraz wymagają zachowania szczególnej ostrożności w określonych sytuacjach.

  • Mebeweryna jest przeciwwskazana u osób z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze. Należy zachować ostrożność u osób z nietolerancją laktozy lub sacharozy oraz u pacjentów z rzadkimi chorobami metabolicznymi12.
  • Alweryna nie powinna być stosowana u dzieci poniżej 12 lat, pacjentów z niedociśnieniem, dziedziczną nietolerancją fruktozy, a także u osób z ciężką niewydolnością krążenia, wątroby lub nerek13.
  • Drotaweryna jest przeciwwskazana u osób z ciężką niewydolnością wątroby, nerek lub serca, blokiem przedsionkowo-komorowym II i III stopnia oraz u dzieci poniżej 6 lat (w przypadku tabletek) lub 12 lat (w przypadku tabletek forte)1415.

Wszystkie trzy leki nie powinny być stosowane u osób z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze. Dodatkowo, alweryna i drotaweryna wymagają ostrożności u pacjentów z zaburzeniami krążenia, a mebeweryna – u osób z nietolerancją cukrów.

Bezpieczeństwo stosowania w szczególnych grupach pacjentów

Wybór odpowiedniego leku rozkurczowego zależy również od sytuacji pacjenta – szczególnie w przypadku dzieci, kobiet w ciąży i karmiących piersią, kierowców oraz osób z zaburzeniami pracy wątroby lub nerek.

  • Dzieci: Mebeweryna w postaci tabletek i kapsułek przeznaczona jest dla dzieci powyżej 10 lat, a zawiesina – powyżej 3 lat16. Alweryna jest wskazana od 12 roku życia17. Drotaweryna w tabletkach może być stosowana od 6 lat (w przypadku tabletek standardowych) lub od 12 lat (w przypadku tabletek forte)1819.
  • Kobiety w ciąży i karmiące piersią: Wszystkie trzy substancje nie są zalecane do stosowania w ciąży i podczas karmienia piersią ze względu na brak wystarczających danych potwierdzających bezpieczeństwo202122. Drotaweryna dodatkowo nie powinna być stosowana w czasie porodu ze względu na ryzyko krwotoku poporodowego.
  • Kierowcy: Mebeweryna nie wpływa lub wpływa nieistotnie na zdolność prowadzenia pojazdów23. Alweryna również nie ma istotnego wpływu na prowadzenie pojazdów, choć w rzadkich przypadkach może powodować zawroty głowy24. Drotaweryna zwykle nie wpływa na prowadzenie pojazdów, ale przy podaniu dożylnym lub przy zawrotach głowy należy zachować ostrożność25.
  • Osoby z zaburzeniami nerek lub wątroby: Mebeweryna i alweryna nie wymagają zwykle dostosowania dawki, ale u osób z ciężką niewydolnością narządów należy zachować ostrożność2627. Drotaweryna jest przeciwwskazana w przypadku ciężkiej niewydolności wątroby i nerek14.

Warto pamiętać, że każdy przypadek jest inny i przed rozpoczęciem leczenia należy wziąć pod uwagę indywidualne przeciwwskazania oraz potrzeby pacjenta.

Ważne: Kobiety w ciąży oraz karmiące piersią powinny unikać stosowania mebeweryny, alweryny i drotaweryny, jeśli nie jest to absolutnie konieczne. W przypadku ciężkiej niewydolności wątroby lub nerek szczególnie należy zwrócić uwagę na drotawerynę, która jest wtedy przeciwwskazana. Osoby prowadzące pojazdy zazwyczaj mogą przyjmować te leki bez obaw, ale w razie wystąpienia zawrotów głowy należy zachować ostrożność.

Podsumowanie – mebeweryna, alweryna i drotaweryna: kluczowe różnice i podobieństwa

Substancja czynna Najważniejsze wskazania Stosowanie u dzieci Stosowanie w ciąży Stosowanie u kierowców
Mebeweryna Bóle brzucha, zespół jelita drażliwego Od 10 lat (zawiesina od 3 lat) Nie zaleca się Brak przeciwwskazań
Alweryna Skurcze przewodu pokarmowego, dróg żółciowych, bolesne miesiączki Od 12 lat Nie zaleca się Zachowaj ostrożność przy zawrotach głowy
Drotaweryna Skurcze przewodu pokarmowego, dróg żółciowych, dróg moczowych, bolesne miesiączki Od 6 lub 12 lat (w zależności od postaci) Nie zaleca się (przeciwwskazana w porodzie) Zachowaj ostrożność przy zawrotach głowy

Pytania i odpowiedzi

Czym różni się mebeweryna od drotaweryny i alweryny?

Mebeweryna działa wybiórczo na mięśnie gładkie jelit, nie wpływając na ich motorykę, natomiast drotaweryna i alweryna mają szerszy zakres działania rozkurczowego także na drogi żółciowe i moczowe123.

Czy wszystkie te leki można stosować u dzieci?

Mebeweryna (tabletki i kapsułki) jest przeznaczona od 10 lat, zawiesina od 3 lat, alweryna od 12 lat, a drotaweryna w tabletkach od 6 lub 12 lat, zależnie od postaci161718.

Czy mebeweryna, alweryna i drotaweryna mogą być stosowane w ciąży?

Nie zaleca się stosowania tych leków w ciąży i podczas karmienia piersią ze względu na brak wystarczających danych o bezpieczeństwie202122.

Który lek wybrać przy problemach z wątrobą lub nerkami?

Drotaweryna jest przeciwwskazana w ciężkiej niewydolności wątroby lub nerek, a mebeweryna i alweryna wymagają ostrożności w takich przypadkach142627.

REKLAMA