Aztreonam &#8211; porównanie substancji czynnych

Zespół jelita drażliwego

Poznaj działanie

Venogel

12 mg + 10 mg + 5 mg/g

Ból

Poznaj działanie

Pikopil

krople doustne

Zaparcia

Poznaj działanie

Lacidofil

Probiotyki

Poznaj działanie

kapsułki o przedłużonym uwalnianiu

Deflegmin Effect Long

Kaszel mokry

Poznaj działanie

MARIMER woda morska hipertoniczny

Atussan

syrop

Kaszel suchy

Poznaj działanie

Wyrób medyczny

spray

Katar

Poznaj działanie

Olbas® Oil

płyn

Aromaterapia

Poznaj działanie

Soledum forte

Zatoki

Poznaj działanie

Tantum Verde Duo

aerozol do jamy ustnej

Ból gardła

Poznaj działanie

Suplement diety

Essetil Forte

Wątroba

Poznaj działanie

Menu

❮❮ Aztreonam

Aztreonam – porównanie substancji czynnych

Aztreonam, ceftazydym i imipenem to antybiotyki należące do grupy beta-laktamów, wykorzystywane w leczeniu poważnych zakażeń bakteryjnych. Choć łączy je podobny mechanizm działania, różnią się zakresem wskazań, drogami podania oraz bezpieczeństwem stosowania u dzieci, kobiet w ciąży i osób z chorobami nerek czy wątroby. Poznaj, jakie są ich główne cechy wspólne, a w czym się od siebie różnią, by lepiej zrozumieć, kiedy i dlaczego są stosowane w terapii.

Spis treści

REKLAMA

Aztreonam, ceftazydym i imipenem to antybiotyki beta-laktamowe o szerokim zastosowaniu, ale różnią się wskazaniami, bezpieczeństwem i możliwością stosowania w szczególnych grupach pacjentów.

Podobieństwa i różnice: Aztreonam, ceftazydym i imipenem

Aztreonam, ceftazydym oraz imipenem to substancje czynne zaliczane do antybiotyków beta-laktamowych. Każda z nich wykazuje silne działanie przeciwbakteryjne, ale należą do różnych podgrup tej klasy leków. Aztreonam to monobaktam, ceftazydym to cefalosporyna trzeciej generacji, natomiast imipenem to karbapenem¹²³. Ich mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy ściany komórkowej bakterii, co prowadzi do ich obumarcia¹²³. Wspólną cechą tych leków jest także możliwość stosowania w leczeniu poważnych, często trudnych do opanowania zakażeń bakteryjnych, zwłaszcza u pacjentów hospitalizowanych⁴⁵⁶.

Zakres zastosowania – kiedy stosuje się aztreonam, ceftazydym i imipenem?

Wskazania do stosowania tych trzech antybiotyków mają wiele punktów wspólnych, ale także istotne różnice. Aztreonam najczęściej stosowany jest u pacjentów z mukowiscydozą w leczeniu przewlekłych infekcji dróg oddechowych wywołanych przez Pseudomonas aeruginosa, zwłaszcza w postaci wziewnej u dzieci od 6 roku życia i dorosłych⁴. W postaci dożylnej, szczególnie w połączeniu z innymi lekami (np. awibaktamem), aztreonam bywa używany w leczeniu powikłanych zakażeń jamy brzusznej, szpitalnego zapalenia płuc czy zakażeń układu moczowego, ale przede wszystkim u dorosłych⁷. Ceftazydym to antybiotyk o bardzo szerokim zastosowaniu – leczy m.in. szpitalne zapalenia płuc, zakażenia dolnych dróg oddechowych u pacjentów z mukowiscydozą, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, powikłane zakażenia układu moczowego, skóry, tkanek miękkich, jamy brzusznej, kości i stawów oraz stosowany jest w profilaktyce okołooperacyjnej⁵⁸. Może być stosowany zarówno u dorosłych, jak i u dzieci, w tym noworodków⁵. Imipenem jest wykorzystywany w leczeniu powikłanych zakażeń jamy brzusznej, ciężkiego zapalenia płuc (w tym szpitalnego i respiratorowego), zakażeń śródporodowych i poporodowych, powikłanych zakażeń układu moczowego, skóry i tkanek miękkich oraz w leczeniu pacjentów z gorączką neutropeniczną i zakażeniami bakteryjnymi⁶. Może być stosowany u dorosłych i dzieci powyżej 1. roku życia⁶.

Aztreonam wziewny jest przeznaczony dla dzieci od 6 lat i dorosłych z mukowiscydozą⁴.
Ceftazydym ma najszersze wskazania pediatryczne, łącznie z noworodkami⁸.
Imipenem nie jest zalecany u dzieci poniżej 1. roku życia⁹.

Ważne: Zakres stosowania antybiotyków zależy nie tylko od rodzaju zakażenia, ale również od wieku pacjenta, drogi podania i obecności chorób współistniejących. Niektóre preparaty (np. aztreonam wziewny) są zarejestrowane wyłącznie dla określonych grup pacjentów, dlatego nie zawsze można je stosować zamiennie z innymi antybiotykami z tej samej grupy⁴⁷⁵.

Mechanizm działania i właściwości farmakokinetyczne

Wszystkie trzy leki hamują syntezę ściany komórkowej bakterii, jednak różnią się odpornością na działanie enzymów bakteryjnych i zakresem aktywności. Aztreonam działa głównie na bakterie Gram-ujemne i jest odporny na niektóre beta-laktamazy, ale może być rozkładany przez enzymy o poszerzonym spektrum (ESBL)¹¹⁰. Ceftazydym także działa na bakterie Gram-ujemne, ale jest podatny na hydrolizę przez ESBL². Imipenem charakteryzuje się najszerszym spektrum działania, obejmującym zarówno bakterie Gram-dodatnie, Gram-ujemne, jak i beztlenowe³. Warto zwrócić uwagę, że imipenem podawany jest zawsze w połączeniu z cylastatyną, która zapobiega jego rozkładowi w nerkach³.

Pod względem farmakokinetycznym aztreonam podawany wziewnie osiąga wysokie stężenia w plwocinie, ale bardzo niskie w osoczu, dzięki czemu działa miejscowo w płucach i wywołuje mniej ogólnoustrojowych działań niepożądanych¹¹. Ceftazydym oraz imipenem są podawane dożylnie lub domięśniowo i rozprzestrzeniają się w różnych tkankach, w tym w płynie mózgowo-rdzeniowym (szczególnie podczas zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych)¹²¹³. Wszystkie trzy leki wydalane są głównie przez nerki¹⁴¹²¹³.

Przeciwwskazania i środki ostrożności

Najważniejszym przeciwwskazaniem dla wszystkich tych antybiotyków jest uczulenie na dany lek lub inne antybiotyki beta-laktamowe, takie jak penicyliny, cefalosporyny czy karbapenemy¹⁵¹⁶¹⁷. W przypadku aztreonamu ryzyko reakcji krzyżowej z innymi beta-laktamami jest mniejsze niż przy ceftazydymie czy imipenemem, ale nie można go całkowicie wykluczyć¹⁸. Ceftazydym i imipenem mogą powodować ciężkie reakcje alergiczne, w tym anafilaksję, dlatego przed rozpoczęciem leczenia należy zebrać dokładny wywiad dotyczący wcześniejszych reakcji na antybiotyki¹⁹²⁰.

Wszystkie te leki mogą wywołać biegunkę związaną z zakażeniem Clostridioides difficile, która może mieć ciężki przebieg¹⁸²¹²². U osób z zaburzeniami czynności nerek konieczne jest dostosowanie dawki – w przeciwnym razie może dojść do gromadzenia się leku i nasilenia działań niepożądanych, w tym powikłań neurologicznych takich jak drgawki czy splątanie (szczególnie po imipenemie i ceftazydymie)²³²⁴²⁵.

Uczulenie na jeden z antybiotyków beta-laktamowych może oznaczać przeciwwskazanie do pozostałych, zwłaszcza w przypadku ciężkich reakcji alergicznych¹⁸¹⁹¹⁷.
Ryzyko powikłań neurologicznych (drgawki, splątanie) jest szczególnie istotne przy niewydolności nerek, zwłaszcza przy imipenemie²⁶.

Bezpieczeństwo stosowania w szczególnych grupach pacjentów

Stosowanie tych antybiotyków u dzieci, kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz osób z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby różni się w zależności od substancji czynnej:

Aztreonam wziewny można stosować u dzieci od 6. roku życia i dorosłych, a w innych postaciach u dorosłych. Brak danych o bezpieczeństwie u dzieci poniżej 6 lat (w przypadku wziewnej postaci)⁴. W ciąży aztreonam powinien być stosowany tylko, jeśli korzyści przeważają nad ryzykiem, natomiast podczas karmienia piersią jego stężenie w mleku jest bardzo niskie i można go stosować²⁷.
Ceftazydym może być podawany nawet noworodkom⁸. W ciąży jest zalecany tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko, a podczas karmienia piersią przenika do mleka w niewielkich ilościach i nie powinien szkodzić dziecku²⁸.
Imipenem można stosować u dzieci powyżej 1. roku życia, a w ciąży tylko wtedy, gdy jest to konieczne ze względu na stan zdrowia matki⁶²⁹. U osób z niewydolnością nerek konieczna jest bardzo ścisła kontrola i odpowiednie dostosowanie dawki, gdyż lek jest wydalany przez nerki²⁵.
W przypadku chorób wątroby nie ma potrzeby zmiany dawkowania dla aztreonamu i ceftazydymu w łagodnych lub umiarkowanych zaburzeniach, ale w ciężkich przypadkach brak jest wystarczających danych, by ocenić bezpieczeństwo³⁰³¹²⁰.
Podczas prowadzenia pojazdów aztreonam nie wpływa lub wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów, natomiast ceftazydym i imipenem mogą powodować zawroty głowy³²³³³⁴.

Ważne dla bezpieczeństwa:

Każdy z tych antybiotyków wymaga dostosowania dawki u osób z niewydolnością nerek.
Ryzyko ciężkich reakcji alergicznych występuje przy wszystkich trzech lekach, ale jest szczególnie istotne przy ceftazydymie i imipenemie.
Aztreonam wziewny daje bardzo niskie stężenia ogólnoustrojowe, przez co jest bezpieczniejszy dla kobiet karmiących piersią.
Ceftazydym jest najczęściej wybierany u noworodków i niemowląt.
Imipenem nie jest zalecany u dzieci poniżej 1. roku życia.

Porównanie kluczowych cech – tabela

Substancja czynna	Najważniejsze wskazania	Stosowanie u dzieci	Stosowanie w ciąży	Stosowanie u kierowców
Aztreonam	Przewlekłe zakażenia dróg oddechowych u chorych na mukowiscydozę (wziewnie), powikłane zakażenia jamy brzusznej, układu moczowego, szpitalne zapalenie płuc (dożylnie, głównie dorośli)	Od 6 lat (wziewnie), brak danych poniżej 6 lat; dożylnie – brak rejestracji dla dzieci	Można rozważyć, jeśli korzyści przeważają nad ryzykiem	Nie wpływa lub wywiera nieistotny wpływ
Ceftazydym	Szpitalne zapalenia płuc, zakażenia u pacjentów z mukowiscydozą, zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych, powikłane zakażenia dróg moczowych, skóry, tkanek miękkich, jamy brzusznej, kości i stawów, profilaktyka okołooperacyjna	Noworodki, niemowlęta, dzieci i młodzież	Można rozważyć tylko, gdy korzyści przeważają nad ryzykiem	Może powodować zawroty głowy
Imipenem	Powikłane zakażenia jamy brzusznej, ciężkie zapalenie płuc, zakażenia śródporodowe i poporodowe, powikłane zakażenia układu moczowego, skóry i tkanek miękkich, gorączka neutropeniczna	Powyżej 1 roku życia	Można rozważyć tylko, gdy korzyści przeważają nad ryzykiem	Może powodować zawroty głowy, senność

Antybiotyki beta-laktamowe w leczeniu ciężkich zakażeń – co wybrać?

Aztreonam, ceftazydym i imipenem to leki, które często są stosowane w poważnych, trudnych do leczenia zakażeniach bakteryjnych. Ich wspólną cechą jest skuteczność wobec bakterii Gram-ujemnych, choć imipenem działa także na bakterie Gram-dodatnie i beztlenowe. Wybór odpowiedniego antybiotyku zależy od wielu czynników, takich jak rodzaj zakażenia, wiek pacjenta, obecność innych chorób, a także indywidualna tolerancja na leki. Aztreonam jest dobrym wyborem dla osób z alergią na inne beta-laktamy, jednak nie zastąpi ceftazydymu czy imipenemu w każdym przypadku. Ceftazydym jest uniwersalny i szeroko stosowany u dzieci i dorosłych, natomiast imipenem zarezerwowany jest dla najcięższych zakażeń, zwłaszcza gdy inne antybiotyki okazują się nieskuteczne. Wszystkie te leki wymagają dostosowania dawkowania u osób z niewydolnością nerek i ostrożności w szczególnych grupach pacjentów⁴⁷⁵⁸⁶.

Pytania i odpowiedzi

Czy aztreonam można stosować u dzieci?

Aztreonam wziewny można stosować u dzieci od 6 lat, w innych postaciach jest zarejestrowany głównie dla dorosłych.¹

Czym różni się ceftazydym od aztreonamu?

Ceftazydym ma szersze wskazania, jest stosowany także u noworodków i działa na więcej rodzajów bakterii. Aztreonam jest wybierany głównie przy uczuleniach na inne beta-laktamy.²³

Czy imipenem można podawać w ciąży?

Imipenem można stosować w ciąży tylko wtedy, gdy jest to konieczne i przewidywane korzyści przewyższają ryzyko.⁴

Który z tych antybiotyków jest bezpieczniejszy dla osób z niewydolnością nerek?

Wszystkie wymagają dostosowania dawki przy niewydolności nerek. Niewłaściwe dawkowanie może prowadzić do poważnych działań niepożądanych.⁵⁶⁷

REKLAMA

Interakcje z innymi lekami

Aztreonam nie wykazuje istotnych interakcji z innymi lekami stosowanymi w leczeniu mukowiscydozy¹. Ceftazydym może wchodzić w interakcje z probenecydem, furosemidem oraz lekami nefrotoksycznymi, zwiększając ryzyko uszkodzenia nerek². Imipenem nie powinien być stosowany jednocześnie z kwasem walproinowym ze względu na ryzyko obniżenia skuteczności leczenia padaczki³.

Częste działania niepożądane

W przypadku aztreonamu mogą wystąpić reakcje alergiczne i skurcz oskrzeli¹. Ceftazydym często wywołuje biegunkę, wysypki skórne, a także może prowadzić do powikłań neurologicznych u pacjentów z niewydolnością nerek². Imipenem może powodować drgawki, zwłaszcza u osób z zaburzeniami czynności nerek lub chorobami ośrodkowego układu nerwowego³.

Zobacz również:

Dawkowanie leku

Aztreonam to antybiotyk, który może być podawany wziewnie lub dożylnie, w zależności od rodzaju zakażenia i wieku pacjenta. Schematy dawkowania różnią się w zależności od postaci leku, wskazania i indywidualnych potrzeb pacjenta. W opisie znajdziesz praktyczne informacje na temat dawek dla dorosłych, dzieci, osób starszych i chorych z zaburzeniami nerek czy wątroby.

Działania niepożądane i skutki uboczne

Aztreonam to antybiotyk, który może powodować różne działania niepożądane, w zależności od drogi podania i stosowanej postaci leku. Objawy te najczęściej dotyczą układu oddechowego, skóry, przewodu pokarmowego i krwi, ale zdarzają się również reakcje ogólne czy rzadkie powikłania. Poznaj najważniejsze informacje o możliwych działaniach niepożądanych, ich częstości oraz o różnicach między nebulizacją a podaniem dożylnym.

Mechanizm działania

Aztreonam to antybiotyk o wyjątkowym mechanizmie działania, wykorzystywany głównie do zwalczania zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne. Działa poprzez blokowanie ważnych procesów w komórkach bakteryjnych, prowadząc do ich zniszczenia. Jego właściwości oraz sposób działania sprawiają, że jest skutecznym wyborem w terapii różnych poważnych zakażeń, także u pacjentów z mukowiscydozą czy trudnymi infekcjami szpitalnymi.

Profil bezpieczeństwa

Aztreonam to antybiotyk stosowany głównie w leczeniu poważnych zakażeń bakteryjnych, zarówno w postaci wziewnej, jak i dożylnej. Bezpieczeństwo jego stosowania zależy od drogi podania, wieku pacjenta oraz obecności innych schorzeń. Przed rozpoczęciem terapii ważne jest poznanie możliwych działań niepożądanych, przeciwwskazań i środków ostrożności, szczególnie u osób z alergią na antybiotyki beta-laktamowe, zaburzeniami nerek lub wątroby oraz kobiet w ciąży i karmiących piersią.

Przeciwwskazania

Aztreonam to antybiotyk z grupy beta-laktamów, który odgrywa ważną rolę w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne. Stosowany jest zarówno w leczeniu powikłanych zakażeń szpitalnych, jak i przewlekłych infekcji dróg oddechowych u osób z mukowiscydozą. Jednak nie każdy pacjent może przyjmować ten lek – przeciwwskazania mogą zależeć od drogi podania, obecności innych chorób czy wcześniejszych reakcji alergicznych. Poznaj najważniejsze sytuacje, w których aztreonam nie powinien być stosowany lub wymaga szczególnej ostrożności.

Stosowanie u dzieci

Stosowanie aztreonamu u dzieci wymaga szczególnej ostrożności i zawsze musi być ściśle dostosowane do wieku oraz indywidualnych potrzeb pacjenta. Substancja ta jest stosowana w leczeniu określonych zakażeń, jednak nie każdy preparat z aztreonamem jest przeznaczony dla najmłodszych. Dowiedz się, w jakich sytuacjach i na jakich zasadach można ją bezpiecznie stosować u dzieci, jakie są ograniczenia oraz na co zwrócić uwagę podczas terapii.

Stosowanie u kierowców

Aztreonam to antybiotyk stosowany w leczeniu zakażeń bakteryjnych, który może być podawany w różnych formach, takich jak inhalacje lub dożylnie. W zależności od postaci leku i sposobu jego podania, wpływ aztreonamu na zdolność do prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn może się różnić. Dowiedz się, jakie działania niepożądane mogą wystąpić i na co warto zwrócić uwagę, stosując ten lek w codziennym życiu.

Stosowanie w ciąży

Stosowanie leków w ciąży i podczas karmienia piersią wymaga szczególnej ostrożności, ponieważ substancje czynne mogą wpływać na rozwój dziecka. Aztreonam to antybiotyk stosowany w różnych postaciach i drogach podania, a jego bezpieczeństwo zależy od tych czynników oraz od ewentualnego połączenia z innymi substancjami. W poniższym opisie znajdziesz szczegółowe informacje na temat bezpieczeństwa stosowania aztreonamu oraz preparatów złożonych zawierających aztreonam u kobiet w ciąży i matek karmiących piersią, w tym różnice dotyczące różnych postaci leku.

Wskazania - na co działa?

Aztreonam to antybiotyk o wyjątkowym działaniu, skuteczny przede wszystkim w zwalczaniu poważnych zakażeń bakteryjnych wywołanych przez tlenowe bakterie Gram-ujemne, takie jak Pseudomonas aeruginosa. Stosowany zarówno u dorosłych, jak i dzieci, znajduje zastosowanie w leczeniu przewlekłych infekcji dróg oddechowych u chorych na mukowiscydozę oraz w poważnych zakażeniach wewnątrzbrzusznych, płucnych i układu moczowego. W połączeniu z innymi substancjami, np. awibaktamem, jego spektrum działania rozszerza się, co czyni go cennym narzędziem w walce z opornymi bakteriami.

Rzedawkowanie substancji

Aztreonam to antybiotyk stosowany w leczeniu zakażeń bakteryjnych, dostępny w różnych postaciach i drogach podania. Przedawkowanie tej substancji może mieć różny przebieg – od braku objawów po poważne zaburzenia, zwłaszcza u osób z problemami nerek. Warto wiedzieć, jak rozpoznać przedawkowanie oraz jakie kroki należy podjąć w takiej sytuacji.