Bezpieczeństwo stosowania awelumabu – najważniejsze informacje

Awelumab jest lekiem biologicznym stosowanym u dorosłych w leczeniu określonych nowotworów. Choć większość pacjentów dobrze toleruje terapię, jego podawanie wiąże się z ryzykiem poważnych działań niepożądanych, zwłaszcza u osób z chorobami autoimmunologicznymi, zaburzeniami czynności narządów oraz w określonych sytuacjach klinicznych12.

Bezpieczeństwo u kobiet w ciąży i matek karmiących piersią

Stosowanie awelumabu w ciąży nie jest zalecane. Brakuje danych dotyczących bezpieczeństwa, a na podstawie mechanizmu działania tego leku można przypuszczać, że może on niekorzystnie wpływać na rozwijający się płód i zwiększać ryzyko poronienia lub martwego urodzenia34. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas terapii i przez co najmniej miesiąc po jej zakończeniu3.

Nie wiadomo, czy awelumab przenika do mleka matki, ale przeciwciała mogą być obecne w mleku kobiecym, dlatego nie zaleca się karmienia piersią w trakcie leczenia oraz przez minimum miesiąc po ostatniej dawce leku5.

Wpływ na prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn

Awelumab nie powinien znacząco wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, jednak u niektórych pacjentów może wywołać zmęczenie6. Zaleca się zachowanie ostrożności do czasu upewnienia się, że lek nie wpływa negatywnie na sprawność psychofizyczną.

Ważne:

  • Reakcje związane z infuzją są jednym z najczęstszych i najpoważniejszych działań niepożądanych awelumabu. Objawy takie jak gorączka, dreszcze, spadek ciśnienia, duszność czy wysypka wymagają natychmiastowej reakcji personelu medycznego1.
  • Premedykacja lekami przeciwalergicznymi i paracetamolem przed pierwszymi dawkami może ograniczyć ryzyko takich reakcji7.
  • Większość reakcji występuje podczas pierwszych czterech podań leku8.
  • W przypadku ciężkich reakcji infuzję należy natychmiast przerwać i odstawić lek na stałe9.

Interakcje z alkoholem

Nie ma dostępnych danych na temat interakcji awelumabu z alkoholem. Zaleca się jednak ostrożność, ponieważ alkohol może wpływać na ogólną odporność organizmu i funkcjonowanie narządów, a także nasilać ryzyko działań niepożądanych w trakcie terapii przeciwnowotworowej10.

Stosowanie u osób z niewydolnością nerek

Nie ma konieczności modyfikacji dawki awelumabu u pacjentów z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek1112. Brakuje jednak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i dawkowania u osób z ciężką niewydolnością nerek – w tej grupie lek należy stosować z dużą ostrożnością13.

Stosowanie u osób z niewydolnością wątroby

U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby nie ma konieczności dostosowywania dawki awelumabu1314. W przypadku umiarkowanych lub ciężkich zaburzeń wątroby nie ma wystarczających danych, dlatego stosowanie leku w tej grupie pacjentów wymaga indywidualnej oceny i ostrożności13. Dodatkowo, w przypadku leczenia skojarzonego z aksytynibem ryzyko poważnych działań niepożądanych ze strony wątroby jest wyższe, dlatego konieczna jest częstsza kontrola funkcji wątroby15.

Stosowanie awelumabu u osób starszych

Nie ma konieczności dostosowywania dawki u pacjentów w podeszłym wieku (65 lat i więcej)11. Bezpieczeństwo stosowania w tej grupie jest porównywalne z innymi dorosłymi, jednak zawsze należy monitorować reakcję organizmu na leczenie.

Inne grupy pacjentów wymagające szczególnej ostrożności

  • Pacjenci z chorobami autoimmunologicznymi – ryzyko powikłań immunologicznych i zaostrzenia choroby jest wyższe, a decyzja o leczeniu powinna być podejmowana indywidualnie2.
  • Osoby po przeszczepie narządu lub z aktywną chorobą autoimmunologiczną były wyłączone z badań klinicznych – w tych przypadkach stosowanie awelumabu wymaga szczególnej ostrożności16.
  • Pacjenci z chorobami wymagającymi leczenia immunosupresyjnego, zakażeniem HIV, wirusowym zapaleniem wątroby typu B lub C również powinni być leczeni ostrożnie, po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka16.
  • Dzieci i młodzież – bezpieczeństwo i skuteczność stosowania awelumabu nie zostały ustalone w tej grupie wiekowej1117.
Ważne dla pacjentów z chorobami autoimmunologicznymi i po przeszczepach:

  • Awelumab może nasilać objawy chorób autoimmunologicznych oraz powodować zaostrzenia tych schorzeń, nawet jeśli są one dobrze kontrolowane2.
  • W badaniach klinicznych osoby z aktywnymi chorobami autoimmunologicznymi, po przeszczepach lub z zakażeniami wirusowymi były wyłączone z udziału16.
  • W tych przypadkach każda decyzja o wdrożeniu terapii awelumabem wymaga bardzo dokładnej indywidualnej analizy przez lekarza16.
  • Może być konieczne częstsze monitorowanie pacjenta oraz ścisła kontrola parametrów laboratoryjnych podczas terapii.

Tabela – Podsumowanie bezpieczeństwa stosowania awelumabu w wybranych grupach pacjentów

Grupa pacjentów Możliwość stosowania Uwagi
Osoby w podeszłym wieku Można stosować Bez konieczności modyfikacji dawki
Kobiety w ciąży Nie zalecane Może być szkodliwy dla płodu
Kobiety karmiące piersią Nie zalecane Zalecana przerwa w karmieniu piersią podczas leczenia i miesiąc po zakończeniu
Pacjenci z zaburzeniami nerek (łagodne/umiarkowane) Można stosować Bez konieczności modyfikacji dawki
Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek Brak danych Zachować ostrożność
Pacjenci z łagodnymi zaburzeniami wątroby Można stosować Bez konieczności modyfikacji dawki
Pacjenci z umiarkowanymi/ciężkimi zaburzeniami wątroby Brak danych Stosować ostrożnie, indywidualna ocena
Prowadzenie pojazdów Zachować ostrożność Może powodować zmęczenie
Alkohol Zachować ostrożność Brak danych o interakcjach
Choroby autoimmunologiczne Stosować ostrożnie Podwyższone ryzyko powikłań
Dzieci i młodzież Nie zalecane Brak ustalonego bezpieczeństwa i skuteczności

Awelumab – bezpieczeństwo stosowania w praktyce

Awelumab, jako nowoczesny lek immunoonkologiczny, jest skuteczny w leczeniu określonych nowotworów, ale jego stosowanie wymaga czujności i regularnego monitorowania pacjenta. Największe ryzyko poważnych powikłań dotyczy osób z chorobami autoimmunologicznymi, zaburzeniami czynności narządów oraz kobiet w ciąży i karmiących piersią. U większości dorosłych, zwłaszcza w podeszłym wieku oraz z łagodnymi zaburzeniami funkcji nerek czy wątroby, nie ma konieczności zmiany dawkowania. Brakuje natomiast wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa u dzieci, młodzieży oraz osób z ciężkimi zaburzeniami pracy narządów. W każdym przypadku terapia powinna być prowadzona przez doświadczony zespół medyczny, a pacjent powinien być pod stałą kontrolą.

Pytania i odpowiedzi

Czy awelumab można stosować w ciąży?

Stosowanie awelumabu w ciąży nie jest zalecane ze względu na potencjalne ryzyko dla płodu oraz brak danych potwierdzających bezpieczeństwo.

Czy podczas leczenia awelumabem można prowadzić samochód?

Awelumab nie powinien znacząco wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów, ale może powodować zmęczenie. Zaleca się ostrożność.

Czy awelumab wymaga modyfikacji dawki u osób z niewydolnością nerek?

Nie ma konieczności zmiany dawki u osób z łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek brak jest wystarczających danych.

Czy awelumab jest bezpieczny dla osób starszych?

Tak, nie ma konieczności zmiany dawki u osób starszych, ale jak przy każdym leczeniu należy monitorować stan zdrowia pacjenta.

Czy awelumab może być stosowany u dzieci?

Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania awelumabu u dzieci i młodzieży nie zostały ustalone.