Dlaczego warto używać nici dentystycznych?

Nawet najdokładniejsze szczotkowanie zębów nie wystarcza, by dokładnie wyczyścić wszystkie zakamarki jamy ustnej. Badania pokazują, że szczoteczka nie dociera do przestrzeni między zębami, gdzie często gromadzi się płytka bakteryjna [1]. Te trudno dostępne miejsca to prawdziwy raj dla bakterii, które z czasem mogą powodować próchnicę i zapalenie dziąseł. Właśnie dlatego dentyści tak często przypominają o konieczności używania nici dentystycznych jako uzupełnienia codziennego szczotkowania.

Regularne stosowanie nici dentystycznych przynosi wiele korzyści dla zdrowia jamy ustnej. Przede wszystkim skutecznie usuwa resztki jedzenia i płytkę bakteryjną z miejsc, do których szczoteczka nie dociera [2]. Badania potwierdzają, że osoby regularnie używające nici dentystycznych mają zdrowsze dziąsła i rzadziej cierpią na stany zapalne [3]. Dodatkowo, nić dentystyczna pomaga zapobiegać nieprzyjemnemu zapachowi z ust, który często jest spowodowany właśnie przez bakterie gromadzące się między zębami.

Rodzaje nici dentystycznych – jak wybrać najlepszą?

Wybór między nicią woskowaną a niewoskowaną często sprawia trudność, zwłaszcza osobom, które dopiero zaczynają przygodę z nićmi dentystycznymi. Nici woskowane mają specjalną powłokę, która ułatwia ich przesuwanie między zębami. Dzięki temu są idealne dla początkujących oraz osób z ciasno ułożonymi zębami [1]. Dodatkowo, warstwa wosku sprawia, że nić rzadziej się strzępi i jest bardziej wytrzymała podczas użytkowania.

Z drugiej strony, nici niewoskowane są nieco bardziej szorstkie, co może przekładać się na lepsze usuwanie płytki bakteryjnej [3]. Mogą być jednak trudniejsze w użyciu, szczególnie przy ciasno ułożonych zębach. Co ciekawe, badania wskazują, że pod względem skuteczności czyszczenia oba rodzaje nici działają podobnie – kluczowa jest regularność stosowania i prawidłowa technika [2]. Warto wypróbować obie wersje i wybrać tę, która będzie dla nas wygodniejsza w codziennym użytkowaniu.

Nici klasyczne czy taśmy dentystyczne?

Na rynku dostępne są zarówno tradycyjne nici o okrągłym przekroju, jak i szersze taśmy dentystyczne. Taśmy dentystyczne (np. CURAPROX DF 820 PTFE, ZANTOMED ZAHNTAPE, Oral-B Satin Tape, Piksters Dental Tape, TePe Dental Tape) mają płaski, szeroki kształt, który sprawia, że łatwiej czyści się nimi większe przestrzenie między zębami [4]. Są szczególnie polecane osobom z mostami protetycznymi lub większymi przestrzeniami międzyzębowymi. Dzięki większej powierzchni taśma dentystyczna może jednym ruchem oczyścić większy obszar, co przyspiesza cały proces czyszczenia.

Klasyczne nici o okrągłym przekroju sprawdzają się lepiej przy ciasno ułożonych zębach, gdzie wąska nić łatwiej się przeciska. Są również bardziej precyzyjne przy czyszczeniu wokół wypełnień czy koron. Wybór między nicią klasyczną a taśmą dentystyczną zależy głównie od budowy naszego uzębienia oraz osobistych preferencji. Warto mieć na uwadze, że niezależnie od wybranego rodzaju, najważniejsza jest regularność stosowania.

Specjalistyczne nici dentystyczne – dla kogo są przeznaczone?

Istnieje bardzo dużo rodzajów nici dentystycznych. Klasyczne nici dentystyczne, np. woskowane, pokryte teflonem albo z fluorem będą uniwersalne dla każdego. Nie znaczy to jednak, że będą odpowiednie dla każdego. Jeśli nosisz aparat ortodontyczny, protezę, masz mosty lub implanty, to powinieneś wybrać specjalistyczne nici dentystyczne do mostów lub nici dentystyczne do aparatów. Omawiamy je poniżej, a potem przejdziemy do omówienia zwykłych produktów i opowiemy o efektach nici dentystycznych.

Nici dentystyczne do aparatu ortodontycznego

Noszenie aparatu ortodontycznego znacząco utrudnia codzienną higienę jamy ustnej. Zamki i druty ortodontyczne tworzą dodatkowe miejsca, gdzie gromadzi się płytka bakteryjna. Na szczęście istnieją specjalne nici dentystyczne do aparatu, które ułatwiają czyszczenie przestrzeni międzyzębowych mimo obecności elementów aparatu [4]. Ich charakterystyczną cechą jest sztywniejszy koniec, który działa jak nawlekacz, ułatwiając przeprowadzenie nici pod drutem ortodontycznym.

Nici do aparatu ortodontycznego (Oral-B Super Floss, Curasept Professional Floss, GUM Ortho Floss) często mają również pogrubioną, gąbczastą część, która skutecznie czyści większe przestrzenie wokół zamków. Regularne stosowanie takich nici jest niezwykle ważne dla osób noszących aparat, ponieważ zapobiega gromadzeniu się płytki bakteryjnej wokół elementów aparatu. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko odwapnienia szkliwa i powstawania białych plam po zdjęciu aparatu. Warto pamiętać, że inwestycja w specjalistyczne nici dentystyczne do aparatu to inwestycja w zdrowy i piękny uśmiech po zakończeniu leczenia ortodontycznego.

Oral-B Super Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• specjalna, trójdzielna budowa (miękka gąbka oraz usztywniona i miękka końcówka);
• idealna do aparatów ortodontycznych, implantów, protez oraz dla osób z szerokimi przestrzeniami międzyzębowymi;
• opakowanie zawiera 50 odcinków nici po 60 cm;
• miętowy smak.

Curasept Professional Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• po środku zawiera miękką i puszystą mikrofibrę, która ułatwia czyszczenie;
• oba końce są twardsze, co ułatwia wprowadzenie w przestrzenie;
• idealna do aparatów ortodontycznych, implantów, mostów, protez oraz dla osób z szerokimi przestrzeniami międzyzębowymi;
• opakowanie zawiera 50 odcinków nici.

GUM Ortho Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• po środku zawiera miękką i puszystą mikrofibrę, która ułatwia czyszczenie;
• oba końce są twardsze, co ułatwia wprowadzenie w przestrzenie;
• idealna do aparatów ortodontycznych, mostów i szerokich przestrzeni międzyzębowych;
• opakowanie zawiera 50 odcinków nici.

Nici dentystyczne do mostów protetycznych

Osoby z mostami protetycznymi mają szczególne potrzeby w zakresie higieny jamy ustnej. Przestrzeń między mostem a dziąsłem wymaga dokładnego czyszczenia, do którego zwykłe nici dentystyczne mogą nie wystarczyć. Specjalne nici dentystyczne do mostów mają sztywniejszy koniec, który ułatwia wprowadzenie nici pod most, oraz pogrubioną, często gąbczastą część, która dokładnie czyści przestrzeń pod punktem styczności mostu z dziąsłem. Zwykle nić dentystyczna do aparatu ortodontycznego będzie także odpowiednia jako nić dentystyczna do mostów. Możemy tutaj wyróżnić dodatkowo GUM Access Floss, GUM Expanding Floss lub WOOM ORTHO+ [4].

Regularne stosowanie nici dentystycznych do mostów protetycznych pomaga zapobiegać stanom zapalnym dziąseł oraz przedłuża żywotność uzupełnień protetycznych. Warto pamiętać, że most protetyczny, mimo że sam nie ulega próchnicy, może sprzyjać jej rozwojowi na sąsiednich zębach, jeśli higiena nie jest odpowiednio utrzymana. Dlatego też specjalistyczne nici dentystyczne do mostów powinny być nieodłącznym elementem codziennej rutyny pielęgnacyjnej osób z tego typu uzupełnieniami.

GUM Access Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• po środku zawiera miękką i puszystą mikrofibrę, która ułatwia czyszczenie;
• oba końce są twardsze, co ułatwia wprowadzenie w przestrzenie;
• idealna do aparatów ortodontycznych, mostów, implantów i szerokich przestrzeni międzyzębowych;
• wykazuje właściwości pęczniejące, co ułatwia czyszczenie;
• opakowanie zawiera 50 odcinków nici.

GUM Expanding Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• cienka i łatwa do wprowadzenia;
• idealna do aparatów ortodontycznych, mostów, implantów i szerokich przestrzeni międzyzębowych;
• wykazuje właściwości pęczniejące, co ułatwia czyszczenie;
• dobra dla osób z delikatnymi dziąsłami;
• opakowanie to 30 m nici.

WOOM ORTHO+, nić dentystyczna

O produkcie

• pokryta woskiem mikrokrystalicznym;
• łatwo wprowadza się w przestrzenie;
• posiada usztywnioną końcówkę, co dodatkowo ułatwia wprowadzenie w trudno dostępne obszary;
• idealna do aparatów ortodontycznych, mostów, implantów i szerokich przestrzeni międzyzębowych;
• działa antybakteryjnie;
• opakowanie zawiera 50 odcinków nici.

Alternatywy dla klasycznych nici dentystycznych

Dla osób, które mają trudności z tradycyjnymi nićmi dentystycznymi, świetnym rozwiązaniem są flossery, czyli nici dentystyczne z uchwytem. Te jednorazowe urządzenia składają się z plastikowego uchwytu z naciągniętym odcinkiem nici, co znacznie ułatwia dotarcie do tylnych zębów i upraszcza cały proces czyszczenia [4]. Są szczególnie przydatne dla osób z ograniczoną sprawnością manualną, dzieci uczących się właściwej higieny jamy ustnej oraz seniorów.

Badania pokazują, że flossery mogą być równie skuteczne jak tradycyjne nici dentystyczne, pod warunkiem prawidłowego stosowania [4]. Ich główną zaletą jest łatwość użycia, co przekłada się na większą regularność stosowania. Warto jednak pamiętać, że flossery generują więcej odpadów plastikowych niż tradycyjne nici, co może być istotne dla osób dbających o środowisko. Mimo to, ich wygoda i skuteczność sprawiają, że są coraz popularniejszym wyborem wśród osób dbających o higienę jamy ustnej.

DENTEK FRESH AND WHITE, nitkowykałaczki

O produkcie

• połączenie wykałaczki i nici dentystycznej rozpiętej na plastikowej rączce;
• ułatwia dojście do trudno dostępnych obszarów;
• nić wykazuje właściwości wybielające;
• pełni funkcję czyścika do języka;
• miętowy smak;
• zawiera fluor.

JORDAN 3 IN 1 FLOSSER, nitkowykałaczki

O produkcie

• połączenie wykałaczki i nici dentystycznej rozpiętej na plastikowej rączce;
• ułatwia dojście do trudno dostępnych obszarów;
• nić wykazuje właściwości wybielające;
• pełni funkcję czyścika do języka;
• w 50% wykonana z materiałów biodegradowalnych.

Irygatory wodne jako uzupełnienie nici dentystycznych

Irygatory wodne to urządzenia, które wykorzystują strumień wody pod ciśnieniem do czyszczenia przestrzeni międzyzębowych [5,6]. Nie są one bezpośrednim zamiennikiem nici dentystycznych, ale mogą stanowić cenne uzupełnienie codziennej higieny jamy ustnej. Irygatory są szczególnie przydatne dla osób z aparatami ortodontycznymi, implantami czy mostami, gdzie tradycyjne nici mogą być trudne w użyciu. Badania pokazują, że irygatory wodne mogą skutecznie usuwać luźne resztki pokarmowe i bakterie z przestrzeni międzyzębowych [6]. Dodatkowo, pulsujący strumień wody masuje dziąsła, co może poprawiać ich ukrwienie i wspierać zdrowie. Warto jednak pamiętać, że irygatory nie zawsze są w stanie całkowicie usunąć przylegającą płytkę bakteryjną, dlatego najlepsze efekty osiąga się, łącząc je z tradycyjnymi metodami czyszczenia, takimi jak szczotkowanie i używanie nici dentystycznej.

Jak prawidłowo używać nici dentystycznej?

Odpowiednie efekty nici dentystycznej uzyskamy tylko podczas jej prawidłowego stosowania. Właściwa technika stosowania nici dentystycznej ma kluczowe znaczenie dla jej skuteczności [4]. Aby uzyskać najlepsze efekty, należy przestrzegać kilku prostych zasad. Zacznij od odwinięcia około 45 cm nici i owiń większość jej długości wokół środkowych palców obu rąk, pozostawiając między nimi 2-3 cm nici do pracy. Następnie, używając kciuków i palców wskazujących, delikatnie wprowadź nić między zęby ruchem pilnikującym, unikając gwałtownego wciskania, które mogłoby uszkodzić dziąsła.

Po wprowadzeniu nici, owiń ją wokół jednego zęba, tworząc kształt litery C, i delikatnie przesuń w górę i w dół po powierzchni zęba, sięgając pod linię dziąseł. Powtórz ten ruch dla sąsiedniego zęba, a następnie przejdź do kolejnej przestrzeni międzyzębowej, używając czystego fragmentu nici. Pamiętaj, aby wyczyścić wszystkie przestrzenie międzyzębowe, również te znajdujące się za ostatnimi zębami. Cały proces powinien zajmować około 2-3 minut i najlepiej wykonywać go codziennie, najlepiej wieczorem przed szczotkowaniem zębów.

Najczęstsze błędy przy używaniu nici dentystycznej to zbyt mocne naciskanie na dziąsła, co może prowadzić do ich uszkodzenia, oraz używanie tego samego fragmentu nici do czyszczenia wszystkich przestrzeni międzyzębowych, co przenosi bakterie z jednego miejsca do drugiego [7]. Ważne jest również, aby nie rezygnować z używania nici po zaobserwowaniu krwawienia – regularne stosowanie często prowadzi do poprawy stanu dziąseł i ustąpienia krwawienia w ciągu kilku dni.

Popularne nici dentystyczne dostępne w aptekach

Oprócz specjalistycznych produktów, np. nici dentystycznych do mostów lub nici dentystycznych do aparatów, które omówiliśmy wcześniej, istnieją także zwykłe, klasyczne nici. Mogą być woskowane (Oral-B Satin floss, Curaprox DF 834, Curasept Floss, Elmex Dental Floss, Jordan Everyday) lub niewoskowane (Oral-B Essential floss). Warto wybierać te, które posiadają dodatek fluoru, aby wzmonić szkliwo (np. Jordan Easy Slide, Elgydium Clinic Fluoride, Curasept Expanding, Vitis). Dla kompleksowego dbania o nasze zęby i dziąsła można stosować nici dentystyczne z chlorheksydyną, która zwalcza bakterie i jest wskazana dla osób z problemami z dziąsłami (np. Elgydium Clinic Chlorhexidine). Warto dokładnie sprawdzać cechy danych nici dentystycznych, bo wiele z nich łączy ze sobą wymienione wyżej cechy.

Oral-B Satin Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• woskowana nić o miętowym smaku;
• odporna na strzępienie;
• łatwo wsuwa się między zęby;
• idealna dla początkujących.

Jordan Easy Slide, nić dentystyczna

O produkcie

• pokryta teflonem dla łatwiejszego przesuwania;
• nie strzępi się;
• miętowy smak;
• odpowiednia dla osób z wrażliwymi dziąsłami.

Elmex Dental Floss, nić dentystyczna

O produkcie

• zawiera fluor wspierający remineralizację szkliwa;
• woskowana powierzchnia;
• skutecznie usuwa płytkę bakteryjną;
• miętowy smak zapewniający świeżość.

Podsumowanie

Regularne stosowanie nici dentystycznych to niezbędny element kompleksowej higieny jamy ustnej. Wybór odpowiedniego rodzaju nici zależy od indywidualnych potrzeb i preferencji. Osoby z ciasno ułożonymi zębami mogą preferować cieńsze nici woskowane, podczas gdy osoby z większymi przestrzeniami międzyzębowymi lub mostami mogą wybrać szersze taśmy dentystyczne [4]. Dla osób z aparatem ortodontycznym idealne będą specjalistyczne nici z nawlekaczem i pogrubioną częścią czyszczącą. Niezależnie od wybranego rodzaju nici, najważniejsza jest regularność stosowania i prawidłowa technika. Codzienne używanie nici dentystycznej, wraz z właściwym szczotkowaniem zębów, znacząco zmniejsza ryzyko próchnicy i chorób dziąseł [3]. Efekty stosowania nici dentystycznej to nie tylko zdrowsze zęby i dziąsła, ale również świeższy oddech i piękniejszy uśmiech. Warto zainwestować chwilę czasu każdego dnia, aby cieszyć się zdrowiem jamy ustnej przez długie lata.