Czym jest cysteina?

Cysteina, a dokładnie kwas α-amino-β-tiolopropionowy, jest jednym z 22 podstawowych aminokwasów rozgałęzionych. Jest zaliczana do aminokwasów siarkowych, obok metioniny i homocysteiny. Cysteina, ze względu na obecność grupy tiolowej, jest ważna w procesie wytwarzania mostków disiarczkowych, co gwarantuje prawidłową strukturę protein. Jest ona zaliczana do aminokwasów endogennych (ludzki organizm może samodzielnie je wytworzyć). Jednak do jej produkcji potrzebne jest dostarczania odpowiednich substancji do organizmu człowieka. Jej powstawanie odbywa się poprzez transpozycję atomu siarki z cząsteczki metioniny, dzięki cząsteczce adenotrójfosforanu (ATP). Cysteina może występować jako L-cysteina lub D-cysteina, jednakże tylko L-cysteina jest aktywną formą występującą w organizmie ludzkim [1].

Jakie właściwości ma L-cysteina?

L-cysteina ma następujące właściwości:

• jest konieczna do wytworzenia kolagenu (wpływa m.in. na odpowiedni stan skóry, procesy naprawcze w tkance chrzęstnej czy elastyczność naczyń krwionośnych);
• wpływa również na wytwarzanie w organizmie działającego przeciwutleniająco glutationu, jak również licznych ważnych białek i hormonów;
• jest istotna w zapobieganiu osteoporozie;
• łagodzi stany zapalne czy świąd skóry w przebiegu alergii;
• ma działanie wykrztuśne (ułatwia oczyszczanie płuc i oskrzeli) oraz wzmacnia odporność, dlatego jej odpowiedni poziom jest szczególnie wskazany w okresie wzmożonej zachorowalności;
• co ciekawe, niektóre badania naukowe wskazują, że może poprawić kondycję plemników;
• może pomóc obniżać poziom insuliny we krwi oraz pomóc zachować odpowiedni poziom glukozy we krwi;
• ma właściwości ochronne na nerki i wątrobę;
• ma korzystny wpływ na trawienie [1].

Jakie są objawy niedoboru cysteiny w organizmie?

Jeśli posiadasz następujące objawy, być może cierpisz na niedobór cysteiny:

• łamliwe, kruszące się paznokcie;
• zwiększone wypadanie włosów oraz ich słaba kondycja;
• rogowacenie skóry;
• zmniejszona ochrona organizmu przed stresem oksydacyjnym i problemy z układem immunologicznym mogą prowadzić do łatwiejszego rozwoju licznych chorób;
• problematyczne gojenie się ran [2].

L-cysteina w pożywieniu. Gdzie występuje?

Organizm człowieka może co prawda samodzielnie produkować L-cysteinę, ale nie zawsze jest to możliwe w pożądanych ilościach. Z tego względu warto spożywać pokarmy zawierające duże ilości cysteiny:

• pistacje;
• nasiona słonecznika;
• soja;
• jaja kurze;
• sery i produkty mleczne;
• niektóre rodzaje mięsa i ryb;
• orzechy włoskie [1].

Cysteina w tabletkach — jakie preparaty suplementować?

Cysteinę można znaleźć również w licznych suplementach diety, najczęściej w dawkach od 50 do 500 mg. Zaleca się przyjmowanie cysteiny razem z witaminą C, która zwiększa biodostępność cysteiny i chroni przed jej ewentualnymi skutkami ubocznymi.

Solgar L-cysteina 500 mg, suplement diety

Skład

• 1 kapsułka zawiera 500 mg L-cysteiny

Stosowanie

• Osoby dorosłe mogą stosować 1 kapsułkę na dobę.

Wskazania

• L-cysteina zawarta w suplemencie diety wspiera wytwarzanie kolagenu oraz poprawia elastyczność i strukturę skóry.

O produkcie

• tylko 1 kapsułka dziennie;
• kobiety będące w ciąży oraz karmiące piersią powinny przed zastosowaniem preparatu skonsultować się z lekarzem;
• suplement diety nie zawiera cukru, soli, skrobi, drożdży, pszenicy, soi, glutenu, sztucznych substancji aromatycznych, konserwujących lub barwiących.
• jest odpowiedni dla wegan i wegetarian oraz jest produktem koszernym [3].

TerraNova Karczoch, Mniszek, Lekarski, L-Cysteina kapsułki roślinne, suplement diety

Skład

• 1 kapsułka zawiera 412,5 mg kompleksu MagniFood, w tym 100 mg korzenia z mniszka lekarskiego, 75 mg korzenia kurkumy, 62,5 mg liścia karczocha, 50 mg owocu cytryńca chińskiego, 25 mg owocu i liści rokitnika, 25 mg liścia zielonej herbaty, 25 mg liścia jarmużu, 25 mg liścia zielonego jęczmienia, 25 mg stablizowanych otrębów ryżowych, 75 mg witaminy C, 37,5 mg L-cysteiny, 10 mg kwasu alfa-liponowego, 10 mg tauryny, 2,75 mg arabinogalaktanu i 12 5 µg selenu.

Stosowanie

• Osoby dorosłe powinny stosować 2 kapsułki dziennie podczas posiłku.

Wskazania

• Chroni organizm przed stresem oksydacyjnym.

O produkcie

• suplement diety nie jest polecany kobietom w ciąży lub karmiącym piersią bez wyraźnego zalecenia przez lekarza;
• ze względu na zawartość liścia zielonego jęczmienia osoby chore na celiakię powinny skonsultować się z lekarzem przed użyciem preparatu;
• suplement jest 100% wegański, nie zawiera dodatków do żywności (barwników, konserwantów i aromatów).
• zawiera niewielką ilość L-cysteiny [4].

Now Foods L-cysteine 500 mg tabletki, suplement diety

Skład

• 1 tabletka zawiera 60 mg witaminy C, 10 mg witaminy B6 i 500 mg L-cysteiny.

Stosowanie

• Dorośli mogą stosować od 1 do 3 tabletek na dobę.

Wskazania

• Suplement diety jest przeznaczony do stosowania jako uzupełnienie codziennej diety w L-cysteinę oraz witaminy B6 i C, co wspiera utrzymanie zdrowej skóry, włosów i paznokci.

O produkcie

• duża dawka L-cysteiny;
• nie zawiera cukru, soli, skrobi, drożdży, pszenicy, glutenu, soi, mleka, jajek, skorupiaków ani konserwantów;
• kobiety w ciąży oraz karmiące piersią powinny zasięgnąć opinii lekarza przed użyciem tego suplementu diety [5].

Czy L-cysteina jest szkodliwa?

Jak w przypadku każdego suplementu diety, tak i ten należy przyjmować z umiarem. Do nadmiaru L-cysteiny w organizmie można doprowadzić, przyjmując nieodpowiednie dawki suplementów, szczególnie jeżeli nasza dieta jest również w nią bogata. Dochodzi wtedy do wzrostu  poziomu homocysteiny we krwi, co jest czynnikiem ryzyka chorób serca, zawału czy nawet udaru. Spożycie na raz 7 g L-cysteiny uważane jest za dawkę śmiertelną.  Z kolei w przypadku nadmiaru tego aminokwasu może dojść do:

• bólów głowy;
• biegunki;
• nudności;
• wysypki.

Podsumowanie

Do najważniejszych funkcji cysteiny należy udział w wytwarzaniu silnego przeciwutleniacza — glutationu oraz keratyny, odpowiedzialnej za dobrą kondycję  włosów, paznokci czy skóry. Cysteina jest również pomocna w niektórych chorobach zapalnych, niepłodności u mężczyzn, alergii, zapaleniu oskrzeli czy problemach układu odpornościowego. Warto spożywać produkty bogate w cysteinę albo suplementować preparaty dostępne w aptece. Dostępne są zarówno preparaty zawierające tylko L-cysteinę, jak i również produkty złożone, zawierające, obok cysteiny,  inne substancje.