Wenlafaksyna – dawkowanie leku

Ogólne zasady dawkowania wenlafaksyny

Wenlafaksyna (Venlafaxinum) dostępna jest w postaci tabletek o natychmiastowym uwalnianiu oraz kapsułek o przedłużonym uwalnianiu. Najczęściej stosowaną formą są kapsułki o przedłużonym uwalnianiu, które przyjmuje się raz na dobę, najlepiej podczas posiłku i zawsze o tej samej porze. Kapsułki należy połykać w całości, popijając płynem – nie wolno ich dzielić, żuć, kruszyć ani rozpuszczać¹²³⁴.

Standardowa dawka dla dorosłych

• Epizody dużej depresji: Zalecana początkowa dawka wenlafaksyny o przedłużonym uwalnianiu to 75 mg raz na dobę. U pacjentów, którzy nie reagują na tę dawkę, lekarz może stopniowo zwiększać dawkę do maksymalnie 375 mg na dobę. Zwiększanie dawki powinno odbywać się w odstępach co najmniej 2 tygodni lub dłuższych, a w uzasadnionych przypadkach – nie częściej niż co 4 dni⁵⁶⁷⁸⁹.
• Uogólnione zaburzenia lękowe: Dawka początkowa to również 75 mg raz na dobę. W razie potrzeby, dawkę można zwiększać do maksymalnie 225 mg na dobę⁵⁶¹⁰.
• Fobia społeczna: Zalecana dawka to 75 mg raz na dobę. Nie ma dowodów, że większe dawki przynoszą dodatkowe korzyści, ale w razie braku efektu można rozważyć zwiększenie dawki do 225 mg na dobę¹¹¹²¹³.
• Lęk napadowy: Leczenie rozpoczyna się od 37,5 mg raz na dobę przez 7 dni. Następnie zwiększa się dawkę do 75 mg na dobę. W przypadku braku poprawy można stopniowo zwiększać dawkę do maksymalnie 225 mg na dobę¹⁴¹⁵¹⁶.

Tabletki o natychmiastowym uwalnianiu

• Zwykle stosowana dawka to 75 mg na dobę, podzielona na dwie dawki (np. 37,5 mg dwa razy dziennie). U niektórych pacjentów, zwłaszcza w cięższych przypadkach, leczenie można rozpocząć od 150 mg na dobę w dwóch dawkach podzielonych¹⁷¹⁸.
• Dawkę można zwiększać o 75 mg co 2-3 dni aż do uzyskania pożądanego efektu, ale nie przekraczając 375 mg na dobę¹⁷¹⁸.

Czas trwania terapii

Leczenie wenlafaksyną powinno trwać dostatecznie długo, najczęściej kilka miesięcy lub dłużej. W przypadku leczenia depresji zaleca się kontynuację terapii przez co najmniej 6 miesięcy od uzyskania poprawy (remisji)¹⁹²⁰¹⁰.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

• Wenlafaksyna nie jest zalecana do stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia. Badania kliniczne nie potwierdziły skuteczności i bezpieczeństwa stosowania w tej grupie wiekowej²³²⁴²⁵.

Pacjenci w podeszłym wieku

• Nie ma konieczności rutynowej modyfikacji dawki tylko ze względu na wiek pacjenta, jednak u osób starszych zaleca się szczególną ostrożność ze względu na możliwe zaburzenia czynności nerek i wątroby oraz zmiany wrażliwości organizmu²³²⁴²⁶.
• Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki i ścisłą obserwację pacjenta podczas zwiększania dawki²³²⁴.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

• U osób z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (GFR 30–70 ml/min) nie jest konieczna zmiana dawkowania, ale zaleca się ostrożność²⁷²⁸.
• U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min) oraz u osób wymagających hemodializy, dawkę należy zmniejszyć o 50%²⁷²⁸.
• Może być konieczne indywidualne dostosowanie dawki ze względu na dużą zmienność reakcji pacjentów z niewydolnością nerek²⁷.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

• U osób z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby należy rozważyć zmniejszenie dawki o około 50%. W przypadku ciężkich zaburzeń wątroby dawkę można zmniejszyć nawet o więcej niż 50%, a leczenie prowadzić ze szczególną ostrożnością²⁷²⁸.

Kobiety w ciąży i matki karmiące piersią

• Brak jest jednoznacznych danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania wenlafaksyny w ciąży i w okresie karmienia piersią. O możliwości stosowania leku w tych sytuacjach decyduje lekarz po indywidualnej ocenie korzyści i ryzyka²⁹³⁰.

Zmiany dawkowania w zależności od wskazania

• Depresja i profilaktyka nawrotów: Schemat dawkowania taki jak w leczeniu epizodu depresji. Dawka w profilaktyce zwykle odpowiada dawce skutecznej w leczeniu ostrego epizodu¹⁹²⁰.
• Zaburzenia lękowe: Dawka zależy od ciężkości objawów i reakcji na leczenie. W lęku napadowym rozpoczyna się od najniższej dawki (37,5 mg/dobę), a następnie ją zwiększa¹⁴¹⁵.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

• Maksymalna dawka dobowa wenlafaksyny: W leczeniu depresji i innych wskazań – 375 mg na dobę (w postaci tabletek lub kapsułek o przedłużonym uwalnianiu). W zaburzeniach lękowych – do 225 mg na dobę⁵⁶⁷.
• Przedawkowanie: Może prowadzić do poważnych objawów, takich jak zaburzenia świadomości, drgawki, zaburzenia rytmu serca, wymioty, a nawet zgon. Ryzyko powikłań wzrasta przy jednoczesnym spożyciu alkoholu lub innych leków³⁵³⁶³⁷.
• Objawy przedawkowania: Tachykardia (przyspieszone tętno), drgawki, zaburzenia świadomości, zaburzenia rytmu serca, nudności, wymioty, a także zmiany w EKG³⁵³⁶³⁷.

Podsumowanie: Wenlafaksyna – dawkowanie dla różnych grup pacjentów