Dawkowanie oksacyliny – ogólne zasady
Oksacylina, należąca do półsyntetycznych penicylin, jest podawana w różnych postaciach i drogach w zależności od rodzaju i ciężkości zakażenia oraz stanu pacjenta. Najczęściej stosuje się ją doustnie lub w postaci iniekcji (domięśniowo, dożylnie, rzadziej do jamy opłucnej). Wielkość dawki ustala się indywidualnie, biorąc pod uwagę m.in. masę ciała, wiek oraz stopień nasilenia infekcji12.
Standardowe dawkowanie u dorosłych
- Tabletki doustne: Zazwyczaj stosuje się 500 mg co 6 godzin (czyli cztery razy dziennie). Tabletkę należy przyjmować godzinę przed posiłkiem lub dwie godziny po jedzeniu1.
- Iniekcje domięśniowe lub dożylne: Dawkowanie waha się od 1 do 2 g co 4-6 godzin, w zależności od ciężkości zakażenia. Maksymalna dawka dobowa wynosi 12 g2.
Dawkowanie u dzieci i młodzieży
- Dzieci powyżej 20 kg: Doustnie, 500 mg co 6 godzin. W ciężkich zakażeniach preferuje się podanie parenteralne1.
- Dzieci do 20 kg: Zaleca się podawanie dożylne. Zwykle stosuje się 100-200 mg/kg masy ciała na dobę w 4 dawkach podzielonych (co 6 godzin). W ciężkich zakażeniach dawkę można zwiększyć do 300 mg/kg masy ciała na dobę w 4-6 dawkach podzielonych2.
Czas trwania leczenia
Czas leczenia zależy od rodzaju i ciężkości zakażenia. Zaleca się kontynuowanie terapii jeszcze przez 2 do 4 dni po ustąpieniu objawów choroby13.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Dzieci powyżej 5 lat: 50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) dożylnie lub domięśniowo co 6 godzin. W niektórych przypadkach konieczne jest stosowanie oksacyliny w połączeniu z innymi antybiotykami, np. gentamycyną2.
- Dzieci w wieku 2 miesiące – 5 lat: 25-50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) dożylnie co 6 godzin. W leczeniu niektórych zakażeń stosuje się terapię skojarzoną2.
- Noworodki: 25-50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) dożylnie lub domięśniowo co 4-6 godzin, często w skojarzeniu z innymi antybiotykami5.
Pacjenci w podeszłym wieku
U osób starszych zwykle nie ma konieczności zmiany dawki w porównaniu do dorosłych, jednak należy zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Zaleca się regularną kontrolę czynności nerek i wątroby podczas dłuższego leczenia6.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
W przypadku niewydolności nerek konieczna może być modyfikacja dawkowania – zmniejszenie dawki lub wydłużenie odstępów między podaniami. U osób z zaburzeniami czynności wątroby i nerek zaleca się regularne monitorowanie stężenia oksacyliny we krwi13.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
Brak jest danych dotyczących długoterminowego bezpieczeństwa oksacyliny w tych grupach. O stosowaniu decyduje lekarz, oceniając potencjalne korzyści i ryzyko78.
Dawkowanie w zależności od wskazania
Oksacylina może być stosowana w różnych zakażeniach, a jej dawkowanie dostosowuje się do typu infekcji oraz ciężkości przebiegu choroby. Poniżej przedstawiono przykłady schematów dawkowania dla wybranych wskazań:
- Zapalenie płuc wywołane przez Staphylococcus aureus:
- Dorośli: 1-2 g dożylnie lub domięśniowo co 6 godzin przez 10-14 dni.
- Dzieci powyżej 5 lat: 50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) co 6 godzin przez 10-14 dni.
- Dzieci 2 miesiące – 5 lat: 25-50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) co 6 godzin w połączeniu z gentamycyną2.
- Ropne zapalenie mięśni:
- Dorośli: 2 g dożylnie lub domięśniowo co 6 godzin przez 5-10 dni; po poprawie klinicznej można przejść na doustną dawkę 500 mg co 6 godzin.
- Dzieci: 25-50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) co 6 godzin przez 5-10 dni, następnie 12,5-25 mg/kg masy ciała (maksymalnie 500 mg) doustnie co 6 godzin9.
- Infekcyjne zapalenie wsierdzia (leczenie empiryczne):
- Dorośli: 2 g dożylnie co 4 godziny, w skojarzeniu z innymi antybiotykami.
- Dzieci: 50 mg/kg masy ciała (maksymalnie 2 g) dożylnie co 4 godziny, w połączeniu z innymi antybiotykami5.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Maksymalna dawka dobowa dla dorosłych: 12 g2.
- Przedawkowanie: W przypadku przedawkowania należy natychmiast przerwać stosowanie oksacyliny i wdrożyć leczenie objawowe. Przedawkowanie może prowadzić do nasilonych działań niepożądanych1011.
Podsumowanie dawkowania oksacyliny w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (doustnie) | 500 mg co 6 godzin |
| Dorośli (iniekcje) | 1-2 g co 4-6 godzin; maksymalnie 12 g na dobę |
| Dzieci powyżej 20 kg | 500 mg co 6 godzin doustnie |
| Dzieci do 20 kg | 100-200 mg/kg masy ciała na dobę w 4 dawkach podzielonych (co 6 godzin) dożylnie lub domięśniowo |
| Noworodki | 25-50 mg/kg masy ciała co 4-6 godzin dożylnie lub domięśniowo |
| Pacjenci w podeszłym wieku | Zwykle jak u dorosłych; ostrożność przy niewydolności nerek |
| Pacjenci z niewydolnością nerek | Konieczność zmniejszenia dawki lub wydłużenia odstępów między dawkami |
| Kobiety w ciąży i karmiące | Stosowanie wyłącznie po indywidualnej ocenie lekarza |


















