REKLAMA

Mechanizm działania mometazonu – jak działa ta substancja czynna?

Mechanizm działania mometazonu odnosi się do sposobu, w jaki ta substancja wpływa na organizm, aby przynieść efekt leczniczy. Zrozumienie, jak działa mometazon, pomaga lepiej pojąć, dlaczego jest stosowany w leczeniu stanów zapalnych i alergii. W tym kontekście warto znać dwa ważne pojęcia: farmakodynamikę i farmakokinetykę. Farmakodynamika to opis, co lek robi w organizmie – jak wpływa na komórki i tkanki. Farmakokinetyka natomiast wyjaśnia, co organizm robi z lekiem – jak go wchłania, rozprowadza, przetwarza i wydala.

Działanie mometazonu na organizm – co się dzieje na poziomie komórek?

Mometazon jest syntetycznym glikokortykosteroidem, co oznacza, że naśladuje działanie naturalnych hormonów kory nadnerczy, ale jest silniejszy i stosowany miejscowo. Jego główne działanie to:

  • Przeciwzapalne: Mometazon hamuje procesy prowadzące do powstawania stanu zapalnego. W organizmie powstają różne substancje, zwane mediatorami zapalenia, takie jak leukotrieny czy cytokiny (np. IL-1, IL-5, IL-6, TNF-alfa), które wywołują obrzęk, zaczerwienienie i ból. Mometazon zmniejsza ich produkcję i uwalnianie, co łagodzi objawy zapalenia.
  • Przeciwświądowe: Dzięki zmniejszeniu stanu zapalnego ustępuje też swędzenie skóry lub błony śluzowej.
  • Obkurczanie naczyń krwionośnych: Mometazon powoduje zwężenie drobnych naczyń krwionośnych w miejscu stosowania, co ogranicza przekrwienie i obrzęk.

Choć dokładny sposób, w jaki mometazon hamuje zapalenie, nie jest w pełni poznany, wiadomo, że działa na poziomie komórkowym, wpływając na receptory glikokortykosteroidowe i kontrolując produkcję białek regulujących reakcje zapalne.123

Ważne: Mometazon jest dostępny w różnych postaciach, takich jak kremy, maści, płyny na skórę, aerozole do nosa i proszki do inhalacji. Działanie i wchłanianie substancji może się różnić w zależności od formy leku oraz miejsca stosowania. Wchłanianie przez skórę jest minimalne, ale może wzrosnąć przy uszkodzonej skórze lub stosowaniu opatrunków okluzyjnych.45

Jak organizm radzi sobie z mometazonem? – co się dzieje z lekiem po zastosowaniu?

Po zastosowaniu mometazonu na skórę lub błonę śluzową, tylko niewielka część substancji przedostaje się do krwiobiegu. Na przykład, podczas ośmiogodzinnego kontaktu z nieuszkodzoną skórą, wchłania się około 0,4–0,7% dawki z kremu lub maści. W przypadku aerozolu do nosa biodostępność ogólnoustrojowa jest bardzo niska, poniżej 1%.46

W organizmie mometazon jest szybko metabolizowany w wątrobie, głównie przez enzymy z grupy cytochromu P450 (CYP3A4). Metabolity są następnie wydalane z moczem i żółcią. Substancja czynna ma krótki okres półtrwania eliminacji wynoszący około 4,5 godziny po dożylnym podaniu, co oznacza, że po tym czasie stężenie leku w organizmie zmniejsza się o połowę.76

W przypadku wziewnego stosowania mometazonu (np. w leczeniu astmy) biodostępność jest niska z powodu niewielkiego wchłaniania w płucach i intensywnego metabolizmu pierwszego przejścia w wątrobie. Wchłonięta dawka jest w większości metabolizowana i wydalana z organizmu.5

U osób z uszkodzoną skórą, u dzieci, przy stosowaniu na duże powierzchnie ciała lub pod opatrunkami okluzyjnymi, wchłanianie mometazonu może być większe, co może zwiększać ryzyko działań niepożądanych związanych z układem hormonalnym.8

Ważne: Mometazonu furoinian stosowany w postaci wziewnej lub donosowej działa głównie miejscowo i w dawkach leczniczych nie wywołuje istotnego działania ogólnoustrojowego. Dzięki temu ryzyko działań niepożądanych jest mniejsze niż przy lekach podawanych doustnie lub dożylnie.29

Badania przedkliniczne – co wiadomo o bezpieczeństwie mometazonu?

Badania na zwierzętach wykazały, że mometazonu furoinian nie powoduje specyficznych toksycznych działań poza typowymi dla grupy glikokortykosteroidów. Do typowych efektów należą zmiany w układzie rozrodczym oraz wpływ na rozwój płodów u zwierząt, takie jak przepuklina pępkowa czy rozszczep podniebienia. Nie stwierdzono jednak wpływu na płodność u zwierząt.1011

W badaniach genotoksyczności mometazon nie wykazał działania mutagennego w testach in vivo, choć w bardzo wysokich stężeniach in vitro może uszkadzać chromosomy. Nie zaobserwowano istotnego działania rakotwórczego w badaniach na myszach i szczurach.1110

W przypadku stosowania zalecanych dawek u ludzi nie należy spodziewać się wystąpienia tych niekorzystnych efektów.12

Mometazon – skuteczna i bezpieczna substancja czynna

Mometazon jest silnym, syntetycznym kortykosteroidem o potwierdzonym działaniu przeciwzapalnym i przeciwświądowym, stosowanym miejscowo na skórę, do nosa oraz wziewnie. Jego działanie opiera się na hamowaniu mediatorów reakcji zapalnej i alergicznej, co przynosi ulgę w chorobach takich jak atopowe zapalenie skóry, łuszczyca, alergiczny nieżyt nosa czy astma oskrzelowa.123

Dzięki minimalnemu wchłanianiu do krwiobiegu i szybkiemu metabolizmowi, mometazon charakteryzuje się niskim ryzykiem działań niepożądanych ogólnoustrojowych. Jest to ważne zwłaszcza przy stosowaniu u dzieci i osób z uszkodzoną skórą.49

Przedkliniczne badania potwierdzają bezpieczeństwo stosowania mometazonu w zalecanych dawkach, a jego skuteczność została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych. Mometazon pozostaje istotnym lekiem w terapii miejscowej stanów zapalnych i alergicznych, pomagając pacjentom w codziennym funkcjonowaniu i poprawiając komfort życia.1211

Pytania i odpowiedzi

Jak działa mometazon na skórę?

Mometazon działa przeciwzapalnie, przeciwświądowo i obkurcza naczynia krwionośne, co łagodzi objawy stanów zapalnych skóry.

Czy mometazon można stosować u dzieci?

Tak, w dawkach leczniczych mometazon jest bezpieczny u dzieci, ale dawkowanie powinno być dostosowane do wieku i stanu dziecka.

Jak długo utrzymuje się działanie mometazonu?

Działanie mometazonu może utrzymywać się nawet do 24 godzin po zastosowaniu.

Czy mometazon wchłania się do krwiobiegu?

Wchłanianie mometazonu do krwi jest minimalne, co zmniejsza ryzyko działań niepożądanych ogólnoustrojowych.

REKLAMA