Jak działa lenwatynib?
Lenwatynib należy do grupy leków przeciwnowotworowych zwanych inhibitorami kinaz tyrozynowych. Jego główne działanie polega na blokowaniu receptorów odpowiedzialnych za tworzenie nowych naczyń krwionośnych, które odżywiają guz nowotworowy. Dzięki temu hamuje wzrost i rozprzestrzenianie się nowotworu. Ponadto lek działa bezpośrednio na komórki nowotworowe, ograniczając ich namnażanie.
Lenwatynib jest stosowany w leczeniu zaawansowanych postaci różnych nowotworów, gdzie inne metody leczenia nie przyniosły efektu. W terapii raka endometrium jest podawany w połączeniu z pembrolizumabem, lekiem immunoterapeutycznym, co zwiększa skuteczność leczenia.
Działanie lenwatynibu opiera się na hamowaniu receptorów dla czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGFR), czynnika wzrostu fibroblastów (FGFR) oraz innych receptorów zaangażowanych w rozwój nowotworu.
Wskazania do stosowania lenwatynibu u dorosłych
Lenwatynib jest przeznaczony do leczenia dorosłych pacjentów z następującymi nowotworami:
- Rak zróżnicowany tarczycy – stosowany samodzielnie u pacjentów z postępującym, miejscowo zaawansowanym lub przerzutowym rakiem brodawkowatym, pęcherzykowatym lub z komórek Hürthla, którzy nie reagują na leczenie jodem radioaktywnym.
- Rak wątrobowokomórkowy – stosowany samodzielnie u dorosłych pacjentów z zaawansowanym lub nieoperacyjnym rakiem wątroby, którzy nie byli wcześniej leczeni ogólnie.
- Rak endometrium – stosowany w skojarzeniu z pembrolizumabem u pacjentek z zaawansowanym lub nawrotowym rakiem endometrium, u których choroba postępuje po leczeniu związkami platyny i którzy nie kwalifikują się do leczenia operacyjnego lub radioterapii.
- Zaawansowany rak nerkowokomórkowy – stosowany w skojarzeniu z pembrolizumabem jako leczenie pierwszego rzutu oraz w skojarzeniu z ewerolimusem po wcześniejszym leczeniu terapią ukierunkowaną na VEGF.
Wskazania u dzieci i młodzieży
Lenwatynib nie jest zarejestrowany do stosowania u dzieci i młodzieży z powodu braku wystarczających danych potwierdzających skuteczność i bezpieczeństwo w tej grupie wiekowej. Europejska Agencja Leków zawiesiła obowiązek dostarczania wyników badań u dzieci w niektórych wskazaniach, takich jak rak wątrobowokomórkowy i rak endometrium.
Badania kliniczne oceniały skuteczność lenwatynibu u dzieci i młodzieży z różnymi nowotworami litymi, ale wyniki nie pozwoliły na jednoznaczne ustalenie korzyści z terapii.
Lenwatynib w różnych postaciach i połączeniach
Lenwatynib dostępny jest w postaci kapsułek twardych o dawkach 4 mg i 10 mg. Lek jest stosowany zarówno w monoterapii, jak i w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi, takimi jak pembrolizumab (immunoterapia) czy ewerolimus (inhibitor mTOR). W zależności od wskazania i stanu pacjenta, dobór terapii jest indywidualny.
Bezpieczeństwo stosowania i środki ostrożności
Podczas leczenia lenwatynibem ważne jest monitorowanie i kontrola działań niepożądanych. Najczęściej obserwuje się:
- Nadciśnienie tętnicze – pojawia się zazwyczaj na początku terapii. Konieczne jest regularne pomiary ciśnienia krwi oraz stosowanie leków obniżających ciśnienie, jeśli zajdzie taka potrzeba.
- Proteinuria – obecność białka w moczu, która wymaga regularnej kontroli i może wymagać zmiany dawkowania lub przerwania leczenia.
- Problemy z wątrobą – podwyższone wartości enzymów wątrobowych, niewydolność lub zapalenie wątroby. Należy kontrolować czynność wątroby przed i podczas leczenia.
- Zaburzenia czynności nerek – ryzyko niewydolności nerek związane głównie z odwodnieniem i toksycznością układu pokarmowego.
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe – w tym niewydolność serca i wydłużenie odstępu QT w EKG, które wymagają monitorowania.
- Ryzyko krwotoków – szczególnie u pacjentów z naciekami nowotworowymi na naczynia krwionośne.
- Perforacje przewodu pokarmowego i przetoki – mogą wystąpić u pacjentów z wcześniejszymi zabiegami chirurgicznymi lub radioterapią.
- Zaburzenia gojenia ran – mogą wymagać przerwania leczenia przed i po dużych zabiegach chirurgicznych.
- Martwica kości szczęki – ryzyko zwiększone u pacjentów stosujących jednocześnie inne leki hamujące resorpcję kości lub inhibitory angiogenezy.
- Niedoczynność tarczycy – wymaga regularnego monitorowania i leczenia.
Lenwatynib – bezpieczne stosowanie u specjalnych grup pacjentów
W przypadku pacjentów w wieku podeszłym, osób z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek oraz pacjentów z grup etnicznych innych niż kaukaska lub azjatycka, stosowanie lenwatynibu wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnej oceny ryzyka.
Nie ma wystarczających danych dotyczących stosowania lenwatynibu natychmiast po innych lekach przeciwnowotworowych, dlatego ważne jest zachowanie odpowiednich przerw między terapiami.
Wskazania lenwatynibu w tabeli
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Rak zróżnicowany tarczycy oporny na jod radioaktywny | Tak | Nie ustalono skuteczności | Nie ustalono skuteczności | Tak, z ostrożnością | Tak, z modyfikacją dawki |
| Rak wątrobowokomórkowy zaawansowany | Tak | Nie ustalono skuteczności | Nie ustalono skuteczności | Tak, z ostrożnością | Tak, z modyfikacją dawki |
| Rak endometrium zaawansowany lub nawrotowy (w skojarzeniu z pembrolizumabem) | Tak | Nie ustalono skuteczności | Nie ustalono skuteczności | Tak, z ostrożnością | Tak, z modyfikacją dawki |
| Zaawansowany rak nerkowokomórkowy (w skojarzeniu z pembrolizumabem lub ewerolimusem) | Tak | Nie ustalono skuteczności | Nie ustalono skuteczności | Tak, z ostrożnością | Tak, z modyfikacją dawki |


















