REKLAMA
Kruszyna pospolita, znana również jako Frangula alnus, to krzew z rodziny szakłowatych (Rhamnaceae), który od wieków cieszy się uznaniem w medycynie ludowej oraz farmaceutycznej. Roślina ta jest szeroko stosowana ze względu na swoje właściwości lecznicze, a szczególnie na działanie przeczyszczające, co czyni ją cennym surowcem w terapii różnych schorzeń układu pokarmowego. Kruszyna pospolita występuje w wielu regionach, w tym w Polsce, gdzie można ją spotkać w lasach, na brzegach rzek oraz w miejscach wilgotnych. Jej kora jest głównym surowcem wykorzystywanym w medycynie, a jej skład chemiczny obfituje w substancje aktywne, które wpływają na organizm ludzki na wiele sposobów.
Występowanie Kruszyny Pospolitej
Kruszyna pospolita jest rośliną, która występuje w różnych częściach świata, w tym w Europie, Azji, Ameryce Północnej oraz Afryce. W Polsce rośnie głównie na niżu oraz w niskich pasmach górskich, preferując tereny wilgotne, takie jak brzegi rzek, lasy liściaste oraz zarośla. Krzew ten osiąga wysokość od 1 do 3 metrów, a jego charakterystyczne, ciemne, gładkie pędy oraz eliptyczne liście sprawiają, że jest łatwy do zidentyfikowania. Kruszyna pospolita może również pełnić funkcje ozdobne, a niektóre jej odmiany, takie jak Asplenifolia, są cenione w ogrodnictwie.
Główne Substancje Chemiczne w Kruszynie Pospolitej
Kora kruszyny pospolitej jest bogata w aktywne związki chemiczne, które mają kluczowe znaczenie dla jej działania leczniczego. Wśród nich można wyróżnić:
- Glikozydy antranoidowe: Takie jak glukofrangulina A i B, frangulina A i B, które są odpowiedzialne za działanie przeczyszczające.
- Flawonoidy: W tym ramnetyna i jej pochodne, które mają działanie przeciwzapalne oraz antyoksydacyjne.
- Garbniki: Mają działanie przeciwpasożytnicze i przeciwzapalne, co wspiera zdrowie układu pokarmowego.
- Sole mineralne i kwas askorbinowy: Dodatkowo wzbogacają profil leczniczy kory kruszyny.
Działanie Surowców Pozyskiwanych z Kruszyny Pospolitej
Kora kruszyny pospolitej jest znana przede wszystkim ze swojego działania przeczyszczającego, które jest efektem działania glikozydów antranoidowych. Po spożyciu, substancje te ulegają rozkładowi w jelitach, co prowadzi do pobudzenia ruchów robaczkowych jelit oraz zwiększenia wydzielania wody, co skutkuje upłynnieniem mas kałowych. Działanie to występuje zazwyczaj po 6-8 godzinach od spożycia.
Oprócz działania przeczyszczającego, kruszyna pospolita wykazuje także inne właściwości terapeutyczne:
- Działanie żółciopędne i rozkurczowe: Pomaga w chorobach wątroby i pęcherzyka żółciowego, wspierając wydzielanie soków trawiennych.
- Działanie bakteriobójcze, przeciwpasożytnicze i przeciwgrzybicze: Kruszyna hamuje namnażanie grzybów oraz niszczy pasożyty jelitowe.
- Działanie moczopędne: Odwar z kory kruszyny może być stosowany w chorobach pęcherza moczowego i nerek.
Wykorzystanie w Lecznictwie
Kora kruszyny pospolitej znajduje zastosowanie w różnych schorzeniach, a jej głównym zastosowaniem jest leczenie zaparć. Preparaty zawierające kruszynę są stosowane w celu regulacji pracy jelit oraz poprawy trawienia. Oto niektóre z zastosowań kory kruszyny:
- Zaparcia i zaburzenia trawienne: Kora kruszyny jest skuteczna w leczeniu zaparć oraz niestrawności, pobudzając motorykę jelit.
- Odchudzanie: Może być stosowana wspomagająco w procesie odchudzania, jednak nie powinna być traktowana jako główny środek do redukcji masy ciała.
Sposób Przygotowania i Dawkowanie
Aby skorzystać z właściwości kory kruszyny, można przygotować odwar. W tym celu należy:
- Wziąć 8-10 gramów suszonej kory.
- Zalać ją 200 ml wody i gotować przez 8 minut.
- Odstawić na pół godziny, a następnie przecedzić.
- Wypić w trzech porcjach w ciągu jednego dnia.
Ważne jest, aby nie przekraczać zalecanej dawki, ponieważ przedawkowanie może prowadzić do przekrwienia okrężnicy.
Ostrzeżenia i Środki Ostrożności
Przed zastosowaniem preparatów na bazie kory kruszyny pospolitej, należy zachować ostrożność, szczególnie w przypadku:
- Przeciwwskazania: Nie zaleca się stosowania kruszyny w czasie ciąży, karmienia piersią, u dzieci poniżej 12 roku życia oraz u osób z problemami z nerkami lub sercem.
- Działania niepożądane: Może powodować biegunkę, bóle brzucha i skurcze jelit, a długotrwałe stosowanie może prowadzić do uzależnienia od środków przeczyszczających.
- Interakcje z lekami: Należy unikać łączenia kruszyny z lekami na serce oraz innymi lekami przeczyszczającymi.
Podsumowując, kruszyna pospolita jest rośliną o szerokim spektrum działania leczniczego, jednak wymaga odpowiedniej ostrożności i konsultacji z lekarzem przed jej zastosowaniem. Jej właściwości przeczyszczające oraz inne działanie terapeutyczne czynią ją cennym surowcem w medycynie, jednak niewłaściwe stosowanie może prowadzić do poważnych skutków zdrowotnych.
REKLAMA























