Dlaczego ostrożność w stosowaniu leków w ciąży i podczas karmienia piersią jest tak ważna?
W okresie ciąży i laktacji organizm kobiety oraz rozwijające się dziecko są szczególnie wrażliwe na działanie różnych substancji. Leki, zwłaszcza te zawierające substancje radioaktywne, mogą przenikać przez łożysko i wpływać na płód, a także przedostawać się do mleka matki i oddziaływać na niemowlę123456. Z tego powodu każda kobieta powinna przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą, zwłaszcza jeśli jest w ciąży lub karmi piersią12.
Bezpieczeństwo stosowania fludeoksyglukozy (18F) w ciąży
Fludeoksyglukoza (18F) jest radiofarmaceutykiem wykorzystywanym głównie w diagnostyce nowotworowej, podawanym w postaci wstrzyknięcia dożylnego789101112. Stosowanie tej substancji u kobiet w ciąży wiąże się z narażeniem płodu na dawkę promieniowania, dlatego jej użycie powinno być ograniczone wyłącznie do przypadków, w których potencjalne korzyści dla matki znacząco przewyższają ryzyko dla niej i dla dziecka123456.
- Przed wykonaniem badania zawsze należy upewnić się, czy kobieta nie jest w ciąży123456.
- W przypadku wątpliwości, np. przy opóźnieniu miesiączki lub nieregularnych cyklach, zaleca się rozważenie alternatywnych metod diagnostycznych, które nie wymagają użycia promieniowania123456.
- W ciąży badania z wykorzystaniem fludeoksyglukozy (18F) wykonuje się tylko w sytuacjach, gdy jest to absolutnie niezbędne3.
Stosowanie fludeoksyglukozy (18F) podczas karmienia piersią
Fludeoksyglukoza (18F) może przenikać do mleka matki, dlatego w okresie karmienia piersią należy zachować szczególną ostrożność131415161718. Przed podaniem tej substancji warto rozważyć możliwość odroczenia badania do czasu zakończenia laktacji. Jeśli wykonanie badania jest konieczne, należy:
- Przerwać karmienie piersią na co najmniej 12 godzin po podaniu fludeoksyglukozy (18F)131415161718.
- Pokarm odciągnięty w tym czasie powinien być wyrzucony, a nie podawany dziecku131415161718.
- Zaleca się unikanie bliskiego kontaktu matki z dzieckiem przez 12–24 godziny po badaniu, aby ograniczyć narażenie niemowlęcia na promieniowanie131415161718.
Wpływ fludeoksyglukozy (18F) na płodność
W dostępnych źródłach nie przeprowadzono badań dotyczących wpływu fludeoksyglukozy (18F) na płodność kobiet i mężczyzn161713141518.
- Fludeoksyglukoza (18F) jest stosowana wyłącznie w diagnostyce i podawana dożylnie przez personel medyczny.
- Decyzję o wykonaniu badania u kobiety w ciąży lub karmiącej piersią podejmuje lekarz, dokładnie analizując korzyści i ryzyko.
- Po badaniu kobieta karmiąca powinna ściśle przestrzegać zaleceń dotyczących przerwy w karmieniu i kontaktach z dzieckiem.
- W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących bezpieczeństwa, zawsze należy zwrócić się o wyjaśnienie do personelu medycznego.
Tabela: Bezpieczeństwo stosowania fludeoksyglukozy (18F) w ciąży i podczas karmienia piersią
| Okres | Możliwość stosowania | Uwagi |
|---|---|---|
| Ciąża | Nie (chyba że jest to absolutnie konieczne) | Stosować tylko, gdy korzyści przewyższają ryzyko dla matki i płodu |
| Karmienie piersią | Możliwe, ale z zachowaniem środków ostrożności | Przerwać karmienie na 12 godzin, odciągnięty pokarm wyrzucić, unikać bliskiego kontaktu z dzieckiem przez 12–24 godziny |
Fludeoksyglukoza (18F) – diagnostyka tylko wtedy, gdy jest to naprawdę konieczne
Podsumowując, fludeoksyglukoza (18F) jest substancją, której stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią powinno być ograniczone do przypadków, gdy nie ma innej możliwości uzyskania niezbędnych informacji diagnostycznych. Ze względu na obecność promieniowania jonizującego, każda decyzja o wykonaniu badania musi być bardzo dokładnie przemyślana, a kobieta powinna być poinformowana o konieczności zastosowania środków ostrożności – zarówno w okresie ciąży, jak i podczas laktacji123456131415161718. W razie konieczności wykonania badania, należy ściśle przestrzegać zaleceń dotyczących bezpieczeństwa, zwłaszcza w odniesieniu do karmienia piersią i kontaktów z dzieckiem.


















