Dawkowanie empagliflozyny – ogólne zasady
Empagliflozyna stosowana jest głównie u dorosłych i dzieci powyżej 10. roku życia w leczeniu cukrzycy typu 2, a także u dorosłych z niewydolnością serca i przewlekłą chorobą nerek12. Lek występuje najczęściej w postaci tabletek powlekanych, dostępnych w dawkach 10 mg oraz 25 mg34. Może być przyjmowany samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami, na przykład metforminą (preparaty złożone) lub linagliptyną56.
- Standardowa dawka początkowa dla dorosłych: 10 mg raz na dobę, niezależnie od posiłku78.
- W przypadku potrzeby ściślejszej kontroli poziomu cukru, dawka może zostać zwiększona do 25 mg raz na dobę, jeśli pacjent dobrze toleruje niższą dawkę i ma prawidłową czynność nerek78.
- Empagliflozyna może być przyjmowana zarówno z posiłkiem, jak i niezależnie od niego – tabletkę należy popić wodą910.
- W leczeniu niewydolności serca i przewlekłej choroby nerek u dorosłych zalecana dawka to 10 mg raz na dobę78.
- W preparatach złożonych z metforminą (np. Synjardy) empagliflozyna stosowana jest najczęściej w dawce 5 mg lub 12,5 mg dwa razy na dobę, przy czym dawka metforminy zależy od dotychczasowego leczenia i czynności nerek1112.
- W preparatach z linagliptyną (np. Glyxambi) stosuje się jedną tabletkę raz dziennie – 10 mg/5 mg lub 25 mg/5 mg empagliflozyny/linagliptyny1314.
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
- Empagliflozyna jest przeznaczona do stosowania u dzieci powyżej 10. roku życia z cukrzycą typu 212.
- Zalecana dawka początkowa to 10 mg raz na dobę1516.
- U dzieci tolerujących dawkę 10 mg i wymagających dodatkowej kontroli poziomu cukru, można rozważyć zwiększenie dawki do 25 mg raz na dobę1516.
- Nie zaleca się stosowania empagliflozyny u dzieci poniżej 10. roku życia oraz u dzieci z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m²1516.
- Bezpieczeństwo i skuteczność empagliflozyny w leczeniu niewydolności serca i przewlekłej choroby nerek u osób poniżej 18 lat nie zostały ustalone910.
Pacjenci w podeszłym wieku
- Nie ma konieczności rutynowej zmiany dawki ze względu na wiek1516.
- U osób powyżej 75. roku życia należy zachować szczególną ostrożność ze względu na większe ryzyko odwodnienia oraz zmniejszenia objętości płynów, zwłaszcza jeśli pacjent przyjmuje leki moczopędne1516.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
- U osób z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m², empagliflozyna powinna być stosowana w dawce 10 mg na dobę. Zwiększenie dawki do 25 mg nie jest zalecane1718.
- Przy eGFR poniżej 45 ml/min/1,73 m² działanie obniżające poziom cukru jest ograniczone, a poniżej 30 ml/min/1,73 m² praktycznie nie występuje. U tych pacjentów można rozważyć dodatkowe leczenie1718.
- Nie zaleca się rozpoczynania terapii empagliflozyną u osób z eGFR poniżej 20 ml/min/1,73 m²1718.
- W preparatach złożonych z metforminą (Synjardy) oraz linagliptyną (Glyxambi), dawkowanie empagliflozyny zależy od czynności nerek i jest modyfikowane zgodnie z tabelą w ulotce1920.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
- U osób z łagodnym lub umiarkowanym upośledzeniem czynności wątroby nie ma konieczności zmiany dawki1721.
- Stosowanie empagliflozyny u osób z ciężkim uszkodzeniem wątroby nie jest zalecane ze względu na brak wystarczających danych i większe ryzyko działań niepożądanych1521.
- W preparatach złożonych z metforminą (Synjardy) i linagliptyną (Glyxambi) schemat dawkowania empagliflozyny różni się od monoterapii – należy uwzględnić zarówno dawkę empagliflozyny, jak i pozostałych składników.
- W Synjardy najczęściej stosuje się 5 mg lub 12,5 mg empagliflozyny dwa razy na dobę, a dobowa dawka metforminy zależy od czynności nerek.
- W Glyxambi stosuje się 10 mg/5 mg lub 25 mg/5 mg raz dziennie.
- W przypadku skojarzenia z insuliną lub pochodną sulfonylomocznika lekarz może zalecić zmniejszenie dawki insuliny lub pochodnej, aby ograniczyć ryzyko hipoglikemii.
- Pominiętą dawkę należy przyjąć jak najszybciej po przypomnieniu, ale nie wolno przyjmować podwójnej dawki tego samego dnia.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
- Nie zaleca się stosowania empagliflozyny w czasie ciąży oraz karmienia piersią z powodu braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa1522.
Zależność dawkowania od wskazania i schematów leczenia
Dawkowanie empagliflozyny może się różnić w zależności od wskazania oraz stosowania w monoterapii lub w połączeniu z innymi lekami.
- Cukrzyca typu 2: Standardowo 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg. W połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi dawka empagliflozyny pozostaje taka sama, ale może być konieczne zmniejszenie dawek innych leków, szczególnie insuliny lub pochodnych sulfonylomocznika78.
- Niewydolność serca: Zalecana dawka to 10 mg raz na dobę78.
- Przewlekła choroba nerek: Również 10 mg raz na dobę78.
- Preparaty złożone: W Synjardy (empagliflozyna + metformina) i Glyxambi (empagliflozyna + linagliptyna) dawkowanie zależy od funkcji nerek oraz dotychczasowego leczenia1113.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Maksymalna zalecana dawka empagliflozyny to 25 mg na dobę (niezależnie od postaci leku)78.
- Przekroczenie dawki może prowadzić do zwiększonego wydalania glukozy z moczem i większego ryzyka odwodnienia, jednak nawet dawki znacznie wyższe niż lecznicze nie powodowały istotnych objawów zatrucia w badaniach klinicznych2324.
- Nie należy stosować dwóch dawek jednego dnia w przypadku pominięcia dawki.
- Empagliflozyna nie jest zalecana u pacjentów z cukrzycą typu 1.
- Przed rozpoczęciem terapii oraz w trakcie leczenia należy regularnie kontrolować czynność nerek.
- W razie wystąpienia objawów takich jak nudności, wymioty, ból brzucha lub nietypowe zmęczenie należy natychmiast skontaktować się z lekarzem – mogą to być objawy kwasicy ketonowej.
- W razie dużych zabiegów chirurgicznych, ostrej choroby lub odwodnienia, leczenie empagliflozyną powinno być czasowo przerwane.
- Przyjmowanie leku zgodnie z zaleceniami zmniejsza ryzyko działań niepożądanych i poprawia skuteczność terapii.
Podsumowanie: Empagliflozyna – schematy dawkowania i bezpieczeństwo
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (cukrzyca typu 2) | 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg/dobę78 |
| Dorośli (niewydolność serca, przewlekła choroba nerek) | 10 mg raz na dobę78 |
| Dzieci i młodzież (od 10 lat, cukrzyca typu 2) | 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg; nie stosować u dzieci poniżej 10 lat lub z eGFR <60 ml/min/1,73 m²1516 |
| Pacjenci w podeszłym wieku | Jak u dorosłych, ale większa ostrożność przy ryzyku odwodnienia1516 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek | eGFR ≥ 60: 10–25 mg/dobę; eGFR < 60: 10 mg/dobę; eGFR < 30: nie zaleca się rozpoczynania leczenia1718 |
| Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby | Nie wymaga zmiany dawki przy łagodnych/umiarkowanych zaburzeniach; nie zaleca się przy ciężkim uszkodzeniu wątroby1521 |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Nie zaleca się stosowania1522 |
| Preparaty złożone (z metforminą, linagliptyną) | Dawkowanie indywidualne, zgodnie z zaleceniami lekarza i w zależności od czynności nerek1113 |


















