Dawkowanie empagliflozyny – ogólne zasady

Empagliflozyna stosowana jest głównie u dorosłych i dzieci powyżej 10. roku życia w leczeniu cukrzycy typu 2, a także u dorosłych z niewydolnością serca i przewlekłą chorobą nerek12. Lek występuje najczęściej w postaci tabletek powlekanych, dostępnych w dawkach 10 mg oraz 25 mg34. Może być przyjmowany samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami, na przykład metforminą (preparaty złożone) lub linagliptyną56.

  • Standardowa dawka początkowa dla dorosłych: 10 mg raz na dobę, niezależnie od posiłku78.
  • W przypadku potrzeby ściślejszej kontroli poziomu cukru, dawka może zostać zwiększona do 25 mg raz na dobę, jeśli pacjent dobrze toleruje niższą dawkę i ma prawidłową czynność nerek78.
  • Empagliflozyna może być przyjmowana zarówno z posiłkiem, jak i niezależnie od niego – tabletkę należy popić wodą910.
  • W leczeniu niewydolności serca i przewlekłej choroby nerek u dorosłych zalecana dawka to 10 mg raz na dobę78.
  • W preparatach złożonych z metforminą (np. Synjardy) empagliflozyna stosowana jest najczęściej w dawce 5 mg lub 12,5 mg dwa razy na dobę, przy czym dawka metforminy zależy od dotychczasowego leczenia i czynności nerek1112.
  • W preparatach z linagliptyną (np. Glyxambi) stosuje się jedną tabletkę raz dziennie – 10 mg/5 mg lub 25 mg/5 mg empagliflozyny/linagliptyny1314.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Dzieci i młodzież

  • Empagliflozyna jest przeznaczona do stosowania u dzieci powyżej 10. roku życia z cukrzycą typu 212.
  • Zalecana dawka początkowa to 10 mg raz na dobę1516.
  • U dzieci tolerujących dawkę 10 mg i wymagających dodatkowej kontroli poziomu cukru, można rozważyć zwiększenie dawki do 25 mg raz na dobę1516.
  • Nie zaleca się stosowania empagliflozyny u dzieci poniżej 10. roku życia oraz u dzieci z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m²1516.
  • Bezpieczeństwo i skuteczność empagliflozyny w leczeniu niewydolności serca i przewlekłej choroby nerek u osób poniżej 18 lat nie zostały ustalone910.

Pacjenci w podeszłym wieku

  • Nie ma konieczności rutynowej zmiany dawki ze względu na wiek1516.
  • U osób powyżej 75. roku życia należy zachować szczególną ostrożność ze względu na większe ryzyko odwodnienia oraz zmniejszenia objętości płynów, zwłaszcza jeśli pacjent przyjmuje leki moczopędne1516.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

  • U osób z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m², empagliflozyna powinna być stosowana w dawce 10 mg na dobę. Zwiększenie dawki do 25 mg nie jest zalecane1718.
  • Przy eGFR poniżej 45 ml/min/1,73 m² działanie obniżające poziom cukru jest ograniczone, a poniżej 30 ml/min/1,73 m² praktycznie nie występuje. U tych pacjentów można rozważyć dodatkowe leczenie1718.
  • Nie zaleca się rozpoczynania terapii empagliflozyną u osób z eGFR poniżej 20 ml/min/1,73 m²1718.
  • W preparatach złożonych z metforminą (Synjardy) oraz linagliptyną (Glyxambi), dawkowanie empagliflozyny zależy od czynności nerek i jest modyfikowane zgodnie z tabelą w ulotce1920.

Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby

Ważne informacje o stosowaniu empagliflozyny w połączeniach:

  • W preparatach złożonych z metforminą (Synjardy) i linagliptyną (Glyxambi) schemat dawkowania empagliflozyny różni się od monoterapii – należy uwzględnić zarówno dawkę empagliflozyny, jak i pozostałych składników.
  • W Synjardy najczęściej stosuje się 5 mg lub 12,5 mg empagliflozyny dwa razy na dobę, a dobowa dawka metforminy zależy od czynności nerek.
  • W Glyxambi stosuje się 10 mg/5 mg lub 25 mg/5 mg raz dziennie.
  • W przypadku skojarzenia z insuliną lub pochodną sulfonylomocznika lekarz może zalecić zmniejszenie dawki insuliny lub pochodnej, aby ograniczyć ryzyko hipoglikemii.
  • Pominiętą dawkę należy przyjąć jak najszybciej po przypomnieniu, ale nie wolno przyjmować podwójnej dawki tego samego dnia.

Kobiety w ciąży i karmiące piersią

  • Nie zaleca się stosowania empagliflozyny w czasie ciąży oraz karmienia piersią z powodu braku wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa1522.

Zależność dawkowania od wskazania i schematów leczenia

Dawkowanie empagliflozyny może się różnić w zależności od wskazania oraz stosowania w monoterapii lub w połączeniu z innymi lekami.

  • Cukrzyca typu 2: Standardowo 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg. W połączeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi dawka empagliflozyny pozostaje taka sama, ale może być konieczne zmniejszenie dawek innych leków, szczególnie insuliny lub pochodnych sulfonylomocznika78.
  • Niewydolność serca: Zalecana dawka to 10 mg raz na dobę78.
  • Przewlekła choroba nerek: Również 10 mg raz na dobę78.
  • Preparaty złożone: W Synjardy (empagliflozyna + metformina) i Glyxambi (empagliflozyna + linagliptyna) dawkowanie zależy od funkcji nerek oraz dotychczasowego leczenia1113.

Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania

  • Maksymalna zalecana dawka empagliflozyny to 25 mg na dobę (niezależnie od postaci leku)78.
  • Przekroczenie dawki może prowadzić do zwiększonego wydalania glukozy z moczem i większego ryzyka odwodnienia, jednak nawet dawki znacznie wyższe niż lecznicze nie powodowały istotnych objawów zatrucia w badaniach klinicznych2324.
  • Nie należy stosować dwóch dawek jednego dnia w przypadku pominięcia dawki.
O czym warto pamiętać podczas stosowania empagliflozyny:

  • Empagliflozyna nie jest zalecana u pacjentów z cukrzycą typu 1.
  • Przed rozpoczęciem terapii oraz w trakcie leczenia należy regularnie kontrolować czynność nerek.
  • W razie wystąpienia objawów takich jak nudności, wymioty, ból brzucha lub nietypowe zmęczenie należy natychmiast skontaktować się z lekarzem – mogą to być objawy kwasicy ketonowej.
  • W razie dużych zabiegów chirurgicznych, ostrej choroby lub odwodnienia, leczenie empagliflozyną powinno być czasowo przerwane.
  • Przyjmowanie leku zgodnie z zaleceniami zmniejsza ryzyko działań niepożądanych i poprawia skuteczność terapii.

Podsumowanie: Empagliflozyna – schematy dawkowania i bezpieczeństwo

Grupa pacjentów Schemat dawkowania
Dorośli (cukrzyca typu 2) 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg/dobę78
Dorośli (niewydolność serca, przewlekła choroba nerek) 10 mg raz na dobę78
Dzieci i młodzież (od 10 lat, cukrzyca typu 2) 10 mg raz na dobę, możliwość zwiększenia do 25 mg; nie stosować u dzieci poniżej 10 lat lub z eGFR <60 ml/min/1,73 m²1516
Pacjenci w podeszłym wieku Jak u dorosłych, ale większa ostrożność przy ryzyku odwodnienia1516
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek eGFR ≥ 60: 10–25 mg/dobę; eGFR < 60: 10 mg/dobę; eGFR < 30: nie zaleca się rozpoczynania leczenia1718
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby Nie wymaga zmiany dawki przy łagodnych/umiarkowanych zaburzeniach; nie zaleca się przy ciężkim uszkodzeniu wątroby1521
Kobiety w ciąży i karmiące piersią Nie zaleca się stosowania1522
Preparaty złożone (z metforminą, linagliptyną) Dawkowanie indywidualne, zgodnie z zaleceniami lekarza i w zależności od czynności nerek1113

Pytania i odpowiedzi

Jaką dawkę empagliflozyny stosuje się na początku leczenia cukrzycy typu 2?

Zalecana dawka początkowa to 10 mg raz na dobę, niezależnie od posiłku.78

Czy empagliflozyna może być stosowana u dzieci?

Tak, empagliflozyna może być stosowana u dzieci od 10. roku życia z cukrzycą typu 2. Dawka początkowa to 10 mg raz na dobę.1516

Jak zmienia się dawkowanie empagliflozyny u osób z niewydolnością nerek?

U osób z eGFR poniżej 60 ml/min/1,73 m² zaleca się dawkę 10 mg na dobę. Przy eGFR poniżej 30 ml/min/1,73 m² nie zaleca się rozpoczynania leczenia.1718

Czy można przyjmować empagliflozynę razem z metforminą?

Tak, empagliflozyna jest dostępna w preparatach złożonych z metforminą. Dawka dobierana jest indywidualnie, zgodnie z zaleceniami lekarza.11

Co zrobić, jeśli zapomnę przyjąć dawkę empagliflozyny?

Należy przyjąć pominiętą dawkę jak najszybciej po przypomnieniu, ale nie wolno przyjmować podwójnej dawki tego samego dnia.1718