Jak działa biperyden?
Biperyden należy do grupy leków przeciwcholinergicznych, co oznacza, że działa na układ nerwowy, ograniczając nadmierne pobudzenie niektórych szlaków nerwowych123. Dzięki temu pomaga w łagodzeniu sztywności mięśni, drżenia i spowolnienia ruchowego, które występują między innymi w przebiegu choroby Parkinsona. Biperyden wykazuje silne działanie na ośrodkowy układ nerwowy, a jego wpływ na układ obwodowy jest słabszy w porównaniu do innych leków z tej grupy123. Substancja ta wiąże się z receptorami muskarynowymi w mózgu, co pozwala na redukcję objawów związanych z zaburzeniami ruchowymi.
Wskazania do stosowania biperydenu
Wskazania u dorosłych
Biperyden jest dostępny w kilku postaciach – jako tabletki, tabletki o przedłużonym uwalnianiu oraz roztwór do wstrzykiwań. Wskazania do stosowania mogą się różnić w zależności od postaci leku i sytuacji klinicznej. Poniżej przedstawiono najważniejsze sytuacje, w których biperyden jest wykorzystywany:
- Leczenie sztywności mięśniowej, drżenia i spowolnienia ruchowego w przebiegu choroby Parkinsona – biperyden pomaga zmniejszyć objawy parkinsonizmu, takie jak sztywność, drżenie czy trudności w poruszaniu się456.
- Leczenie zaburzeń motorycznych wywołanych przez neuroleptyki i podobnie działające leki – biperyden jest stosowany w przypadku zaburzeń ruchowych, które mogą pojawić się podczas leczenia niektórymi lekami psychiatrycznymi, w tym wczesnych dyskinez (niekontrolowanych ruchów), akatyzji (uczucia niepokoju ruchowego) oraz objawów parkinsonowskich wywołanych przez te leki456.
- Leczenie innych zaburzeń ruchowych – biperyden może być wykorzystywany także w terapii dystonii (nieprawidłowych, powtarzających się ruchów), zespołu Meige’a (skurczów mięśni twarzy), kurczu powiek oraz spastycznego kręczu karku456.
- Zatrucie nikotyną oraz zatrucie organicznymi związkami fosforu – w nagłych przypadkach biperyden w postaci roztworu do wstrzykiwań może być stosowany jako lek wspomagający4.
Wskazania u dzieci
Stosowanie biperydenu u dzieci jest ograniczone i zalecane jedynie w określonych sytuacjach. Zgodnie z dostępnymi danymi, doświadczenia dotyczą głównie krótkotrwałego stosowania w przypadku zaburzeń ruchowych wywołanych innymi lekami, takimi jak neuroleptyki, metoklopramid lub leki o podobnym działaniu78. Biperyden nie jest zalecany do długotrwałego leczenia zaburzeń ruchowych u dzieci. Niektóre postaci leku (np. tabletki o przedłużonym uwalnianiu) nie są przeznaczone do stosowania u pacjentów poniżej określonego wieku89.
- Krótkotrwałe leczenie zaburzeń ruchowych spowodowanych innymi lekami (np. neuroleptykami, metoklopramidem)78.
Wskazania takie jak leczenie choroby Parkinsona czy przewlekłych zaburzeń ruchowych są zarezerwowane dla dorosłych i nie powinny być stosowane u dzieci.
Wskazania w szczególnych grupach pacjentów
W przypadku osób starszych zaleca się szczególną ostrożność, ponieważ mogą one wykazywać większą wrażliwość na działanie biperydenu, nawet w dawkach terapeutycznych101112. Dotyczy to zwłaszcza osób z uszkodzeniami ośrodkowego układu nerwowego lub zmianami zwyrodnieniowymi. U pacjentów z chorobami układu moczowego, szczególnie z przerostem gruczołu krokowego, również należy zachować ostrożność131415. U kobiet w ciąży biperyden może być stosowany tylko w uzasadnionych przypadkach, pod ścisłą kontrolą lekarza131415.
Porównanie wskazań według grup pacjentów i postaci leku
| Wskazanie | Dorośli | Dzieci > 12 lat | Dzieci < 12 lat | Osoby starsze | Pacjenci z niewydolnością nerek |
|---|---|---|---|---|---|
| Choroba Parkinsona | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością | Brak danych |
| Zaburzenia ruchowe po neuroleptykach | Tak | Tak, krótkotrwale | Tak, krótkotrwale | Tak, z ostrożnością | Brak danych |
| Dystonie, zespół Meige’a, kurcz powiek, kręcz karku | Tak | Nie | Nie | Tak, z ostrożnością | Brak danych |
| Zatrucie nikotyną/organiczne związki fosforu (wstrzykiwania) | Tak | Brak danych | Brak danych | Tak, z ostrożnością | Brak danych |
- Biperyden może być stosowany w różnych postaciach: tabletki, tabletki o przedłużonym uwalnianiu oraz roztwór do wstrzykiwań.
- Stosowanie u dzieci jest możliwe tylko w wyjątkowych sytuacjach, głównie w krótkotrwałym leczeniu zaburzeń ruchowych po lekach.
- Osoby starsze wymagają szczególnej ostrożności, ze względu na większą wrażliwość na działanie biperydenu.
- U pacjentów z chorobami gruczołu krokowego, serca lub w ciąży biperyden powinien być stosowany ze szczególną ostrożnością.
Biperyden w leczeniu zaburzeń ruchowych
Biperyden jest cenioną substancją czynną w terapii choroby Parkinsona oraz w leczeniu powikłań ruchowych wywołanych przez niektóre leki. Dzięki różnym postaciom podania możliwe jest zarówno długotrwałe leczenie przewlekłe, jak i szybkie działanie w nagłych przypadkach. Odpowiedni dobór postaci leku oraz ścisłe przestrzeganie zaleceń dotyczących stosowania pozwalają na skuteczne łagodzenie objawów, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa terapii, szczególnie u osób starszych oraz dzieci.


















