REKLAMA

Wstęp: Działania niepożądane benfotiaminy

Benfotiamina jest substancją czynną z grupy witamin złożonych, będącą pochodną witaminy B1. Zazwyczaj charakteryzuje się bardzo dobrą tolerancją i wywołuje niewiele działań niepożądanych12. Większość zgłaszanych objawów niepożądanych ma łagodny przebieg i pojawia się sporadycznie, choć w pojedynczych przypadkach mogą wystąpić poważniejsze reakcje, zwłaszcza u osób z nadwrażliwością. Częstość występowania działań niepożądanych zależy od dawki, długości stosowania, postaci leku (np. tabletki, drażetki), a także od indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek czy choroby współistniejące23. Warto pamiętać, że nie każdy pacjent doświadczy działań niepożądanych, a decyzja o stosowaniu benfotiaminy zawsze powinna uwzględniać korzyści i możliwe ryzyko2. Działania uboczne mogą się także różnić, jeśli benfotiamina jest stosowana samodzielnie lub w połączeniu z innymi witaminami, jak pirydoksyna (witamina B6) czy cyjanokobalamina (witamina B12)45.

Działania niepożądane według częstości występowania

Bardzo rzadko (poniżej 1 na 10 000 osób)

  • Reakcje nadwrażliwości, takie jak wykwity skórne, pokrzywka lub wysypka. Objawy mogą obejmować świąd, zaczerwienienie, a w niektórych przypadkach także nadwrażliwość na światło. Jeśli zauważysz takie objawy, należy przerwać stosowanie i skonsultować się z lekarzem246.
  • Nadmierna potliwość i przyspieszone bicie serca (tachykardia) mogą towarzyszyć reakcjom alergicznym6.
  • Reakcje anafilaktyczne (nagła, ciężka reakcja alergiczna) – opisywane są niezwykle rzadko4.

Rzadko (od 1 na 10 000 do 1 na 1 000 osób)

  • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, bóle brzucha lub inne dolegliwości ze strony układu pokarmowego. W przypadku wystąpienia uporczywych objawów warto skonsultować się z lekarzem236.
  • Ból głowy – zgłaszany rzadko, szczególnie w przypadku preparatów złożonych6.
  • Reakcje nadwrażliwości, jak nadmierna potliwość, przyspieszony rytm serca, świąd i pokrzywka37.

Częstość nieznana

  • Neuropatia obwodowa (uszkodzenie nerwów) – dotyczy głównie preparatów zawierających także witaminę B6 i pojawia się w przypadku długotrwałego stosowania dużych dawek (powyżej 50 mg witaminy B6 na dobę przez 6-12 miesięcy)46.
Ważne: Działania niepożądane benfotiaminy występują bardzo rzadko i zazwyczaj mają łagodny przebieg. Jednak w przypadku pojawienia się reakcji alergicznych, takich jak wysypka, świąd czy trudności w oddychaniu, należy niezwłocznie przerwać stosowanie i skontaktować się z lekarzem. Osoby stosujące preparaty złożone (z witaminą B6 lub B12) powinny zwracać uwagę na możliwość pojawienia się objawów neuropatii, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu wysokich dawek. Regularna obserwacja własnego samopoczucia pozwala na szybkie wykrycie ewentualnych niepożądanych reakcji i podjęcie odpowiednich kroków.

Działania niepożądane a postać leku i preparaty złożone

Profil działań niepożądanych benfotiaminy może się nieznacznie różnić w zależności od postaci leku (tabletki drażowane, powlekane) oraz od tego, czy stosowana jest samodzielnie, czy w połączeniu z innymi witaminami. W preparatach złożonych, zawierających benfotiaminę oraz witaminę B6 i B12, mogą pojawić się działania niepożądane charakterystyczne również dla tych dodatkowych składników, np. neuropatie związane z długotrwałym przyjmowaniem wysokich dawek witaminy B66. W przypadku monoterapii benfotiaminą działania niepożądane ograniczają się zwykle do reakcji alergicznych i dolegliwości ze strony układu pokarmowego23.

Zgłaszanie działań niepożądanych

Każde działanie niepożądane, niezależnie od jego nasilenia, powinno być zgłaszane do odpowiednich instytucji. Dzięki temu możliwe jest nieustanne monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leków i aktualizowanie informacji o możliwych reakcjach ubocznych. Zgłoszeń można dokonywać do Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (URPL) lub bezpośrednio do producenta leku189.

Podsumowanie: Benfotiamina – substancja o wysokim profilu bezpieczeństwa

Benfotiamina należy do substancji o bardzo niskim ryzyku wystąpienia działań niepożądanych. Zgłaszane objawy uboczne mają najczęściej charakter łagodny i pojawiają się sporadycznie. Najczęściej dotyczą one reakcji skórnych lub żołądkowo-jelitowych. W przypadku preparatów złożonych (z witaminą B6 lub B12) ryzyko działań niepożądanych może być nieco większe, jednak nadal pozostaje ono niewielkie. Każde niepokojące objawy należy zgłaszać odpowiednim instytucjom, co przyczynia się do poprawy bezpieczeństwa wszystkich pacjentów. Stosowanie benfotiaminy zgodnie z zaleceniami pozwala na minimalizowanie ryzyka i korzystanie z jej właściwości prozdrowotnych29.

Pamiętaj:

  • Działania niepożądane mogą różnić się w zależności od postaci leku oraz od tego, czy benfotiamina występuje samodzielnie, czy w preparacie złożonym.
  • Najczęściej zgłaszane są łagodne reakcje skórne oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
  • W przypadku długotrwałego stosowania wysokich dawek preparatów złożonych z witaminą B6, może wystąpić neuropatia obwodowa.
  • Każde podejrzenie działań niepożądanych warto zgłosić odpowiednim instytucjom.

Tabela: Działania niepożądane benfotiaminy według układów narządowych i częstości występowania

Układ narządowy Bardzo często Często Niezbyt często Rzadko Bardzo rzadko Częstość nieznana
Układ immunologiczny – – – Reakcje nadwrażliwości (nadmierna potliwość, tachykardia, świąd, pokrzywka)37 Reakcje skórne (wysypka, pokrzywka), reakcje anafilaktyczne42 –
Układ nerwowy – – – – – Neuropatia obwodowa (dotyczy długotrwałego stosowania dużych dawek witaminy B6)46
Układ pokarmowy – – – Nudności, inne dolegliwości żołądkowo-jelitowe236 – –
Ogólne i miejscowe – – – Ból głowy6 – –

Pytania i odpowiedzi

Jakie są najczęstsze działania niepożądane benfotiaminy?

Najczęściej obserwuje się łagodne reakcje skórne, takie jak wysypka czy świąd, oraz dolegliwości żołądkowo-jelitowe, np. nudności23.

Czy benfotiamina może powodować reakcje alergiczne?

Tak, w bardzo rzadkich przypadkach mogą wystąpić reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka, pokrzywka czy świąd24.

Czy długotrwałe stosowanie benfotiaminy jest bezpieczne?

Długotrwałe stosowanie benfotiaminy jest bezpieczne, ale w preparatach złożonych z witaminą B6 duże dawki mogą prowadzić do neuropatii obwodowej6.

Jak zgłosić działania niepożądane po benfotiaminie?

Działania niepożądane można zgłaszać do URPL lub bezpośrednio do producenta leku89.

REKLAMA