Jak dawkować acebutolol?
Acebutolol jest lekiem z grupy beta-adrenolityków, który stosuje się w terapii nadciśnienia tętniczego, choroby wieńcowej oraz zaburzeń rytmu serca. Występuje w postaci tabletek powlekanych, które należy przyjmować doustnie, najlepiej podczas posiłku i popijając wodą123. Schemat dawkowania zależy od rodzaju choroby, stopnia jej nasilenia oraz indywidualnych cech pacjenta, takich jak wiek czy sprawność nerek.
Standardowe dawkowanie u dorosłych
- Nadciśnienie tętnicze: Zalecana dawka początkowa to 400 mg na dobę. Można ją przyjmować jednorazowo rano podczas śniadania lub podzielić na dwie dawki po 200 mg rano i wieczorem. W przypadku cięższego nadciśnienia dawkę można stopniowo zwiększyć do maksymalnie 800 mg na dobę, podzieloną na dwie dawki456.
- Choroba wieńcowa (dławica piersiowa): Zazwyczaj rozpoczyna się od 400 mg na dobę, przyjmowanych jednorazowo lub w dwóch dawkach podzielonych. Dawka podtrzymująca to zwykle 600 mg na dobę. W ciężkich przypadkach dławicy piersiowej dawkę można zwiększyć do 900 mg na dobę, podawaną w trzech dawkach podzielonych. Maksymalna dawka dobowa to 1200 mg456.
- Zaburzenia rytmu serca: Leczenie rozpoczyna się od 200 mg, a następnie dawkę dostosowuje się do potrzeb pacjenta. Działanie przeciwarytmiczne osiąga się najczęściej po dawce 400–1200 mg na dobę, podzielonej na kilka porcji456.
Szczególne grupy pacjentów
- Dzieci i młodzież: Nie zaleca się stosowania acebutololu u dzieci i młodzieży, ponieważ nie określono bezpieczeństwa i skuteczności tej terapii w tej grupie wiekowej9102.
- Osoby starsze: U pacjentów w podeszłym wieku z prawidłową czynnością nerek nie ma konieczności modyfikowania dawki. Jednak w przypadku osób z zaburzeniami czynności nerek należy zachować ostrożność i dostosować dawkę do stanu zdrowia6.
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: U osób z klirensem kreatyniny poniżej 50 ml/min zaleca się zmniejszenie dawki dobowej o połowę. Przy klirensie poniżej 25 ml/min dawkę należy zmniejszyć o 75%. Zaleca się także przyjmowanie leku raz na dobę91011.
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: W dostępnych źródłach nie podano szczególnych zaleceń dotyczących modyfikacji dawki u pacjentów z chorobami wątroby11.
- Kobiety w ciąży i karmiące piersią: W dokumentacji nie podano szczegółowych informacji dotyczących dawkowania acebutololu w tych grupach645.
Dawkowanie w zależności od wskazania
Schemat dawkowania acebutololu różni się w zależności od leczonego schorzenia. W nadciśnieniu tętniczym i chorobie wieńcowej zwykle stosuje się niższe dawki początkowe, natomiast w zaburzeniach rytmu serca dawka może być wyższa i dostosowywana indywidualnie do potrzeb pacjenta456.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
- Nadciśnienie tętnicze: Maksymalna dawka dobowa wynosi 800 mg, podzielona na dwie porcje45.
- Choroba wieńcowa i zaburzenia rytmu serca: Maksymalna dawka dobowa może sięgać 1200 mg, podawana w trzech dawkach podzielonych45.
- Przedawkowanie: Objawy przedawkowania obejmują bradykardię (wolne bicie serca), niedociśnienie, zaburzenia przewodzenia serca, a także zaburzenia oddychania i poziomu cukru we krwi. W razie podejrzenia przedawkowania konieczna jest natychmiastowa pomoc medyczna121314.
- U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek może dojść do kumulacji acebutololu, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych.
- Dawka powinna być odpowiednio zmniejszona – o połowę przy klirensie kreatyniny poniżej 50 ml/min i o 75% przy klirensie poniżej 25 ml/min.
- Lek należy podawać raz na dobę.
- W razie jakichkolwiek wątpliwości dotyczących dawkowania u osób z chorymi nerkami, niezbędna jest konsultacja ze specjalistą.
Podsumowanie dawkowania acebutololu w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli (nadciśnienie) | 400 mg na dobę, jednorazowo lub w dwóch dawkach po 200 mg; w ciężkich przypadkach do 800 mg na dobę w dwóch dawkach podzielonych |
| Dorośli (choroba wieńcowa) | 400 mg na dobę, dawka podtrzymująca 600 mg; w ciężkich przypadkach do 900 mg na dobę w trzech dawkach podzielonych; maksymalnie 1200 mg |
| Dorośli (zaburzenia rytmu serca) | 400–1200 mg na dobę w dawkach podzielonych |
| Dzieci i młodzież | Nie zaleca się stosowania |
| Osoby starsze (z prawidłową czynnością nerek) | Jak u dorosłych |
| Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens 25–50 ml/min) | Dawka zmniejszona o 50%, podawana raz na dobę |
| Pacjenci z niewydolnością nerek (klirens < 25 ml/min) | Dawka zmniejszona o 75%, podawana raz na dobę |
| Kobiety w ciąży i karmiące piersią | Brak szczegółowych zaleceń w dostępnych źródłach |
Acebutolol – elastyczność dawkowania dla bezpieczeństwa i skuteczności
Dawkowanie acebutololu powinno być zawsze dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta i konkretnego schorzenia. Najważniejsze jest rozpoczynanie terapii od najmniejszej skutecznej dawki oraz ostrożność w przypadku pacjentów z niewydolnością nerek. Leku nie stosuje się u dzieci i młodzieży, a u osób starszych z prawidłową czynnością nerek nie jest konieczna modyfikacja dawki. W razie wątpliwości, dawkowanie zawsze powinno być skonsultowane z lekarzem prowadzącym, zwłaszcza jeśli występują dodatkowe schorzenia lub przyjmowane są inne leki456.


















