Boli Cię głowa od zatok? Sprawdź, co możesz stosować!

Zatoki są jamami w czaszce, które pełnią rolę ochronną dla oczodołów oraz mózgu, ponadto biorą udział w modulowaniu głosu, oczyszczają i nawilżają wdychane powietrze oraz wzmacniają kości twarzoczaszki. Są pokryte od środka błoną śluzową, gdzie warunki temperatury i wilgoci są idealne dla rozwoju drobnoustrojów chorobotwórczych. Zapalenie zatok ma podłoże bakteryjne lub wirusowe. W wyniku rozwoju zapalenia dochodzi do obrzęku błon śluzowych, wytwarzania wydzieliny, która może całkowicie zatkać światło zatok. W niektórych przypadkach mogą powstać nawet polipy nosa [1,2].

Zapalenie zatok — objawy. Co poza bólem głowy?

Zapalenie zatok wiąże się z występowaniem bólu. Oprócz mocnego bólu głowy podczas zapalenia zatok możemy zaobserwować:

• katar;
• gorączkę;
• kaszel z odkrztuszaniem wydzieliny spływającej do gardła z zatok;
• drapanie w gardle;
• złe samopoczucie;
• zaburzenia smaku i węchu;
• ból przy dotykaniu okolic zatok [1,2].

W którym miejscu boli głowa od zatok?

Ból głowy spowodowany problemami z zatokami może występować w różnych miejscach głowy, w zależności od tego, które zatoki są zaangażowane. Najczęstsze zatoki, które mogą powodować ból głowy, to zatoki sitowe, zatoki czołowe, zatoki klinowe i zatoki szczękowe. Oto przykładowe lokalizacje bólu głowy w związku z problemami z zatokami:

• Ból czoła: Zatoki czołowe znajdują się na górnej części nosa i czoła, więc ból może promieniować do obszaru czoła.
• Ból za oczami: Zatoki sitowe leżą za oczami, więc ból może być odczuwany głównie za oczami lub w okolicach oczu.
• Ból skroniowy: Zatoki klinowe znajdują się w obszarze skroni, więc ból może promieniować do skroni i skroniowej części głowy.
• Ból szczęki: Zatoki szczękowe leżą po obu stronach nosa, więc ból może promieniować w okolice szczęki i policzków.

Ból głowy związany z zatokami jest często opisywany jako uciskający lub tępy, a czasem może towarzyszyć uczucie ciężkości w okolicach nosa lub czoła. Jeśli podejrzewasz, że masz ból głowy spowodowany problemami z zatokami, warto skonsultować się z lekarzem, który może zdiagnozować problem i zalecić odpowiednie leczenie.

Ból zatok: jak leczyć?

Ból głowy w okolicy zatok wynika najczęściej z obrzęku błony śluzowej oraz nagromadzonej wydzieliny, która uciska na ściany zatok. Dlatego leczenie polega przede wszystkim na zmniejszeniu obrzęku, udrożnieniu nosa i ułatwieniu odpływu śluzu. Do wyboru mamy wiele metod – od domowych sposobów, przez preparaty ziołowe i wyroby medyczne, aż po leki dostępne bez recepty. Warto znać różne możliwości, aby dopasować terapię do własnych potrzeb i nasilenia objawów.

Ziołowe leki upłynniające wydzielinę w zatokach

Na początku leczenia bólu zatok warto sięgnąć po preparaty oparte na naturalnych składnikach, które są bezpieczniejsze i mogą być stosowane dłużej bez ryzyka uzależnienia czy poważniejszych działań niepożądanych. Dobrym przykładem są leki ziołowe, takie jak Sinupret extract, Sinupret lub Soledum forte, który upłynnia wydzielinę i ułatwia jej spływanie, oraz wyroby medyczne, np. Bacterid, zawierający emolienty i olej z drzewa mastyksowego, które wspierają oczyszczanie nosa i chronią błonę śluzową. Takie naturalne rozwiązania mogą skutecznie łagodzić objawy i wspierać regenerację, a dopiero w przypadku braku poprawy warto rozważyć włączenie klasycznych leków syntetycznych.

Bacteridkrople do nosa

Wyrób medyczny

O produkcie

• zalecany do stosowania przy stanach zapalnych błony śluzowej nosa z przekrwieniem i uczuciem zatkania;
• rekomendowany przy stanie zapalnym zatok przynosowych, nieżycie nosa i nawracającym zapaleniu ucha środkowego;
• składniki zawarte w wyrobie upłynniają wydzielinę, co odtyka zatkany nos i wspomaga oddychanie;
• zawiera olej z drzewa mastyksowego o właściwościach kojących;
• zawarte składniki emolientowe łagodzą podrażnienia i chronią śluzówkę;
• może być stosowany  od 2. roku życia;
• przebadany klinicznie.

Wskazania

Wskazaniem do stosowania preparatu jest podrażnienie błony śluzowej nosa, podrażnienie górnych dróg oddechowych, zapalenie zatok, zapalenie błony śluzowej nosa oraz przeziębienie.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Soledum fortekapsułki, 200 mg

Lek dostępny bez recepty

O leku

• stosowany wspomagająco przy zapaleniu zatok oraz w chorobach zapalnych dróg oddechowych;
• jako jedyny na rynku zawiera czysty 1,8-cyneol wyizolowany z olejku eukaliptusowego¹;
• do stosowania powyżej 12. roku życia;
• działa przeciwzapalnie, wykrztuśnie, zmniejsza produkcję śluzu, a jednocześnie działa rozkurczowo na oskrzela, co łagodzi kaszel;
• działa przeciwwirusowo, przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo;
• może być stosowany u osób z chorobą wrzodową, astmą i POChP;
• działanie produktu potwierdzone badaniami klinicznymi i laboratoryjnymi.

1. Dane pobrane z rejestru produktów leczniczych: https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/rpl/search/public, stan na dzień: 23.05.2025.

 

Wskazania

Produkt zalecany jest w przypadku , ostrego zapalenia oskrzeli oraz kaszlu mokrego.

Dawkowanie

W przypadku ostrych stanów zapalnych podaje się zazwyczaj jedną kapsułkę preparatu Soledum forte 3 razy na dobę. W stanach przewlekłych bądź podczas kontynuacji terapii dawkę zmniejsza się do jednej kapsułki dwa razy dziennie.
Jeśli dolegliwości utrzymują się powyżej 7 dni bądź pojawią się takie objawy jak zaburzenia oddychania, gorączka, ropne lub krwawe odkrztuszanie, należy skonsultować się z lekarzem.

To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Nie przekraczaj maksymalnej dawki leku. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Sinupret extract, tabletki drażowane

O produkcie

• lek roślinny dostępny bez recepty;
• zawiera skoncentrowany wyciąg ziołowy;
• lek rozrzedza zalegającą wydzielinę, zmniejsza stan zapalny, a także regeneruje nabłonek zatok;
• pomaga uwalniać od nieprzyjemnego bólu i ucisku głowy;
• wskazany w leczeniu ostrych niepowikłanych stanów zapalnych zatok przynosowych;
• może być stosowany od 18. roku życia;
• dawkowanie to 1 tabletka 3 razy na dobę;
• dostępne również krople doustne i tabletki z tymi samymi składnikami roślinnymi o innej zawartości;
• dostępny w opakowaniach po 20 tabletek.

Sinupret, tabletki drażowane

O produkcie

• lek roślinny dostępny bez recepty;
• składniki aktywne leku: korzeń goryczki, kwiat pierwiosnka z kielichem, ziele szczawiu, kwiat bzu czarnego, ziele werbeny;
• wspomaga naturalne oczyszczanie zatok i rozrzedza wydzielinę;
• wskazania do stosowania: wspomagająco w ostrych i przewlekłych stanach zapalnych zatok;
• dla dorosłych i dzieci powyżej 6 lat;
• dorośli powinni przyjmować 2 tabletki 3 razy dziennie;
• lek należy przyjmować przez okres 7-14 dni;
• małe, łatwe do połknięcia tabletki;
• dostępny w opakowaniach po 50 i 100 tabletek.

Leki obkurczające śluzówkę

Mogą to być preparaty w aerozolu zawierające ksylo- lub oksymetazolinę. Są to substancje, które obkurczają miejscowo śluzówkę nosa i zatok przynosowych. Dzięki temu błona śluzowa nie wytwarza wydzieliny i zmniejsza swoją objętość. Po zastosowaniu aerozolu czujemy natychmiastowe udrożnienie. Preparaty te jednak mają swoją ciemną stronę. Mianowicie są silnie uzależniające, dlatego można je stosować jedynie przez 5 do 10 dni. Substancje te znajdziemy w postaci kropel, lub aerozoli pod nazwami: Otrivin, Nasic, Nasivin, Xylorin [3].

Otrivin, aerozol do nosa

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• udrażnia nos już po 2 minutach;
• działa do 12 godzin;
• nie stosować dłużej niż 10 dni;
• nie stosować u dzieci poniżej 12. roku życia.

Nasivin Classic, aerozol do nosa

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• odczuwalna poprawa już po 25 sekundach;
• działa do 12 godzin;
• do stosowania od 6. roku życia;
• nie stosować dłużej niż 7 dni.

Oprócz preparatów do nosa można stosować tabletki zawierające pseudoefedrynę, która jest substancją zmniejszającą przekrwienie błon śluzowych nosa i zatok. Taki mechanizm działania powoduje redukcję obrzęku i tym samym ilości wydzieliny. Jest lekiem, który również może spowodować uzależnienie u osób podatnych. Warto pamiętać, że osoby chorujące na nadciśnienie tętnicze nie powinny stosować preparatów z pseudoefedryną. W aptece znajdziesz ją w preparatach wieloskładnikowych takich jak Gripex, Ibuprom zatoki [4].

Gripex, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• zawiera żółcień pomarańczową – może powodować alergię;
• stosując lek, nie można pić alkoholu;
• może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości;
• dostępna większa dawka – Gripex Max.

Ibuprom Zatoki, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów;
• nie stosować u dzieci poniżej 12. roku życia;
• zawiera sacharozę;
• zawiera żółcień pomarańczową – może wywołać alergię;
• występuje w opakowaniach o różnej wielkości;
• dostępna większa dawka – Ibuprom Zatoki Max.

Leki przeciwbólowe

Ból w przypadku zapalenia zatok wpływa negatywnie na jakość codziennego życia, w związku z tym stosujemy łagodne preparaty przeciwbólowe. Najlepiej sprawdzają się leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) na przykład ibuprofen. Oprócz działania przeciwbólowego będą działać przeciwzapalnie, co przyspieszy leczenie zapalenia zatok.

Ibuprom, tabletki powlekane

O produkcie

• lek dostępny bez recepty;
• małe, łatwe do połknięcia tabletki;
• łatwo dostosować dawkę dla dorosłych i dzieci;
• występuje w kilku opakowania o różnej ilości tabletek;
• nie stosować razem z innymi NLPZ;
• na lek powinny uważać osoby z aktywną chorobą wrzodową i astmą aspirynową;
• produkt bezlaktozowy;
• seria Ibuprom posiada różne postaci leku w tym kapsułki i zawiesiny doustne i czopki.

Połączenie leków przeciwbólowych i udrażniających

W leczeniu bólu zatok dobrze sprawdzają się gotowe preparaty zawierające połączenie leków przeciwbólowych i udrażniających zatoki. W aptece znajdziemy takie połączenia z ibuprofenem i pseudoefedryną pod nazwami Ibuprom Zatoki, Apselan Plus, Infex Zatoki. Przyjmując preparat, za sprawą jednej tabletki pozbywamy się uciążliwego bólu, zmniejszamy obrzęk błony śluzowej zatok i redukujemy ilość wydzieliny. Daje to uczucie natychmiastowej ulgi i przyspiesza gojenie stanu zapalnego.

Apselan Plus, tabletki powlekane

O produkcie

• lek bez recepty;
• lek zawiera laktozę;
• nie stosować u dzieci poniżej 15. roku życia;
• może wpływać negatywnie na zdolność prowadzenia pojazdów.

Preparaty do irygacji

W przypadku występowania bólu zatok z obecną wydzieliną warto przepłukać zatoki, aby całkowicie je oczyścić. W tym celu stosujemy irygatory dostępne bez recepty w aptece pod nazwami Irigasin, Clinsin, Zatoxin. W zestawie znajdziemy butelkę, w której należy rozpuścić saszetkę soli i wykonać irygację zatok. Takie przemywanie zatok wydaje się nieprzyjemnym uczuciem, jednak w rzeczywistości takie nie jest. Nadaje się zarówno dla dzieci jak i dorosłych. Zapewnia prawidłową higienę zatok.

Irigasin, saszetki

O produkcie

• wyrób medyczny;
• opakowanie zawiera butelkę oraz saszetki do sporządzenia roztworu do płukania;
• dostępna wersja z samymi saszetkami;
• po irygacji, przez godzinę nie należy się kłaść;
• nie stosować w przypadku infekcji lub uczucia zatkania ucha;
• nie stosować przy całkowitej blokadzie nosa.

ClinSin med, saszetki

O produkcie

• wyrób medyczny;
• nie stosować irygatora dłużej niż trzy miesiące;
• nie stosować w przypadku całkowitej blokady nosa;
• należy zachować co najmniej godzinną przerwę pomiędzy płukaniem, a wyjściem na dwór (przy temperaturze poniżej 19ºC) lub pójściem spać.

Jakie są domowe sposoby na ból zatok?

Ból zatok może być uciążliwy, ale istnieją domowe sposoby, które mogą pomóc w łagodzeniu objawów. Pamiętaj jednak, że te metody mogą przynieść ulgę w przypadku łagodnych dolegliwości zatok, ale w przypadku poważniejszych infekcji lub przewlekłego bólu zatok,konieczna może być konsultacja z lekarzem. Oto niektóre domowe sposoby na ból zatok:

1. Nawilżanie powietrza: Suche powietrze może drażnić błony śluzowe nosa i zatok, co może prowadzić do pogorszenia objawów. Użyj nawilżacza powietrza, aby utrzymać wilgotność w pomieszczeniu na odpowiednim poziomie.
2. Inhalacje parowe: Inhalacje pary mogą pomóc w udrożnieniu zatkanych dróg oddechowych i złagodzeniu objawów. Zagotuj wodę, a następnie wdychaj parę przez kilka minut, nachylając się nad garnkiem i przykrywając głowę ręcznikiem.
3. Ciepłe kompresy: Stosowanie ciepłego kompresu na okolicę nosa i czoła może pomóc złagodzić ból i ucisk zatok.
4. Picie dużej ilości płynów: Spożywanie wystarczającej ilości płynów, takich jak woda i herbaty ziołowe, pomaga utrzymać nawilżenie błon śluzowych i rozrzedzić śluz, co ułatwia jego usuwanie.
5. Odpoczynek: Odpoczynek jest ważny dla regeneracji organizmu i walki z infekcjami. Warto dać ciału czas na walkę z infekcją i odpocząć.
6. Unikanie drażniących substancji: Staraj się unikać czynników, które mogą podrażniać błony śluzowe nosa i zatok, takich jak dym papierosowy lub inne substancje drażniące.

Jeśli objawy zatok nie ustępują po kilku dniach domowych metod lub są bardzo dokuczliwe, warto skonsultować się z lekarzem, który może przepisać leczenie lub zalecić dalsze badania. Nie bagatelizuj bólu zatok, zwłaszcza jeśli występują poważne objawy, takie jak wysoka gorączka, intensywny ból głowy lub trudności w oddychaniu.

Podsumowanie

Leczenie bólu zatok skupia się głównie na łagodzeniu objawów i leczeniu podstawowej przyczyny zapalenia. Ból zatok, często wynikający z zapalenia zatok, może być traktowany zarówno metodami farmakologicznymi, jak i domowymi sposobami łagodzenia dolegliwości. Ważne jest, by leczenie było dostosowane do indywidualnych potrzeb pacjenta i przeprowadzone po konsultacji z lekarzem w celu uniknięcia niepotrzebnego stosowania silnych leków.