Nowotwór złośliwy wątroby i przewodów żółciowych wewnątrz-wątrobowych

Rak dróg (przewodów) żółciowych (RDŻ) to nowotwór złośliwy, który powstaje w nabłonku wyścielającym światło dróg żółciowych i pęcherzyk żółciowy. Może się rozwinąć w obrębie wewnątrzwątrobowych, jak i zewnątrzwątrobowych dróg żółciowych. Nowotwory przewodów wewnątrzwątrobowych występują rzadziej niż zewnątrzwątrobowych dróg żółciowych. W ostatnich dekadach obserwuje się jednak zmiany w tej tendencji.

Do najważniejszych czynników etiologicznych choroby, odgrywających rolę w patogenezie raka dróg żółciowych zaliczyć można: kamicę pęcherzyka żółciowego, przewlekłe zapalenie, polipy pęcherzyka żółciowego, otyłość, toksyczne czynniki egzogenne, czynniki genetyczne.

Na początkowym etapie rozwoju nowotwory dróg żółciowych przeważnie nie dają żadnych objawów. W miarę powiększania się zmiany nowotworowej u chorego mogą się pojawić następujące objawy:
– żółtaczka – zażółcenie białek oczu, skóry, ciemne zabarwienie moczu oraz brak zabarwienia stolca („białe stolce”). Często występuje jako pierwszy objawy, gdy nowotwór zamyka światło przewodów.
– zmniejszenie masy ciała,
– ból w okolicy prawego podżebrza (często ignorowany objaw, należy się mu dokładnie przyjrzeć, jeżeli ból powtarza się regularnie lub występuje przez większą część dnia),
– utrata apetytu, nudności, wymioty (chorzy stopniowo wykluczają następujące grupy pokarmów, np. mięso, bardzo często nie umieją podać konkretnej przyczyny ich wykluczenia),
– gorączka z towarzyszącymi dreszczami lub bez nich,
– łatwa męczliwość.

W badaniach krwi można obserwować:
– podwyższony poziom bilirubiny,
– podwyższony poziom enzymów wątrobowych: ALP, ALAT, AspAT, GGTP,
– wyższe stężenie markerów nowotworowych: CEA i CA19-9.

Wyniki badań obrazowych:
– USG pozwala ocenić poszerzenie dróg żółciowych, jeśli nie ma kamieni żółciowych nasuwa podejrzenie istnienia guza,
-tomografia komputerowa pozwala ocenić poziom zaawansowania nowotworu, przerzutów i rozległości naciekania,
-MRCP pozwala ocenić zwężenia i poszerzenia dróg żółciowych i rozległość samego guza.

Ostateczną diagnozę stawia się na podstawie wyników badania histopatologicznego

Jedynym sposobem leczenia dającym szanse na pełne wyleczenie (tzn. leczenie radykalne) jest operacyjne wycięcie nowotworu, dlatego centralne miejsce w leczeniu nowotworów dróg żółciowych zajmuje chirurgia.

W dużo mniejszym zakresie wykorzystuje się radioterapię. Obecnie możliwości techniczne umożliwiają napromienienie operowanego miejsca jeszcze w trakcie zabiegu lub klasycznie jako leczenie uzupełniające operacje. Dodatkowo zgodnie z najnowszymi wytycznymi stosuje się leczenie systemowe – chemioterapię.

Zapobieganie nowotworom dróg żółciowych polega na:
– skutecznej likwidacji kamicy (zignorowanie kamicy może prowadzić do rozwoju nowotworu pęcherzyka),
– wyeliminowaniu stanów zapalnych pęcherzyka oraz dróg żółciowych,
– odpowiednim odżywianiu się,
– trosce o przyrodnicze środowisko człowieka wolne od skażeń i degradacji.