REKLAMA

Jak działa sofosbuwir?

Sofosbuwir należy do grupy nowoczesnych leków przeciwwirusowych stosowanych ogólnoustrojowo, które działają bezpośrednio na wirusy. Jego zadaniem jest hamowanie namnażania wirusa zapalenia wątroby typu C (HCV) poprzez blokowanie ważnego enzymu, który pozwala wirusowi się rozmnażać w organizmie. Dzięki temu leczenie prowadzi do znacznego zmniejszenia ilości wirusa we krwi, a często nawet do całkowitego wyleczenia12.

Wskazania do stosowania sofosbuwiru

Sofosbuwir jest wykorzystywany w terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C (pWZW C) zarówno u dorosłych, jak i u dzieci i młodzieży od 3. roku życia. Stosuje się go zawsze w połączeniu z innymi lekami przeciwwirusowymi, ponieważ monoterapia nie jest skuteczna34.

Wskazania u dorosłych

Wskazania różnią się w zależności od składu leku, drogi podania i obecności dodatkowych substancji czynnych. Sofosbuwir jest dostępny w różnych kombinacjach:

  • W połączeniu z rybawiryną i/lub peginterferonem alfa – do leczenia przewlekłego WZW C wywołanego przez różne genotypy wirusa HCV34.
  • W połączeniu z ledipaswirem – do leczenia przewlekłego WZW C, głównie genotypu 1, 4, 5 i 6, również u pacjentów z marskością wątroby, po przeszczepieniu lub z zakażeniem współistniejącym HIV5.
  • W połączeniu z welpataswirem – do leczenia przewlekłego WZW C niezależnie od genotypu wirusa (tzw. terapia pangenotypowa), również u pacjentów z marskością wątroby, ze zdekompensowaną chorobą wątroby, współistniejącym zakażeniem HIV oraz u chorych z ciężką niewydolnością nerek6.
  • W połączeniu z welpataswirem i woksylaprewirem – do leczenia przewlekłego WZW C u pacjentów powyżej 12 lat (lub o masie ciała co najmniej 30 kg), zwłaszcza u tych, u których wcześniejsze leczenie zakończyło się niepowodzeniem, także po przeszczepieniu lub z marskością wątroby7.
Ważne: Skuteczność leczenia sofosbuwirem zależy od odpowiedniego doboru leków towarzyszących i czasu terapii. Dla różnych genotypów wirusa HCV, zaawansowania choroby wątroby czy wcześniejszych prób leczenia mogą być zalecane różne schematy. U pacjentów po przeszczepieniu wątroby lub z innymi chorobami współistniejącymi lekarz indywidualnie dobiera optymalną terapię, uwzględniając także bezpieczeństwo i możliwość wystąpienia działań niepożądanych8910.

Wskazania u dzieci i młodzieży

Sofosbuwir może być stosowany u dzieci i młodzieży w wieku od 3 lat. Zakres wskazań jest podobny jak u dorosłych, jednak schemat leczenia i długość terapii zawsze dostosowuje się do wieku, masy ciała oraz genotypu wirusa. Wskazania obejmują:

  • Przewlekłe WZW C (różne genotypy) w połączeniu z rybawiryną, peginterferonem alfa, ledipaswirem, welpataswirem lub innymi lekami przeciwwirusowymi365.
  • Terapia dostępna jest dla dzieci od 3. roku życia, ale nie wszystkie kombinacje są zarejestrowane dla najmłodszych – np. w przypadku połączenia z woksylaprewirem leczenie można rozpocząć dopiero od 12. roku życia lub przy masie ciała powyżej 30 kg7.
  • Niektóre schematy leczenia są zarezerwowane wyłącznie dla dorosłych i młodzieży, np. połączenia dla pacjentów z opornością na wcześniejsze terapie7.

Przykładowe wskazania (zależnie od połączenia leków i grupy wiekowej)

  • Leczenie wszystkich głównych genotypów wirusa HCV u dorosłych i dzieci – w odpowiednim połączeniu z innymi lekami przeciwwirusowymi36.
  • Leczenie pacjentów z marskością wątroby, zarówno w fazie skompensowanej, jak i zdekompensowanej (przy zachowaniu szczególnej ostrożności i indywidualnej ocenie przez lekarza)6.
  • Leczenie osób po przeszczepieniu wątroby, u których występuje ryzyko ponownego zakażenia wirusem HCV11.
  • Leczenie osób z równoczesnym zakażeniem HCV i HIV612.
  • Leczenie pacjentów z ciężką niewydolnością nerek, jeśli nie ma innych dostępnych opcji terapeutycznych1314.

Wskazania dla połączeń sofosbuwiru z innymi lekami

  • Połączenie z ledipaswirem – szczególnie skuteczne u pacjentów z genotypem 1, 4, 5 i 6 HCV5.
  • Połączenie z welpataswirem – skuteczne we wszystkich głównych genotypach HCV, również u pacjentów z marskością wątroby lub współistniejącym zakażeniem HIV6.
  • Połączenie z welpataswirem i woksylaprewirem – przeznaczone głównie dla pacjentów, u których wcześniejsze leczenie nie przyniosło efektu lub występują trudne do leczenia genotypy wirusa7.

Wskazania przeciwwskazane u dzieci

Niektóre schematy leczenia, zwłaszcza te wymagające skojarzenia z określonymi lekami lub przeznaczone dla pacjentów po nieudanych wcześniejszych terapiach, nie są zalecane u dzieci i młodzieży poniżej określonego wieku lub masy ciała7. Przykładem jest połączenie z woksylaprewirem, które jest zarejestrowane od 12. roku życia7.

Stosowanie u innych grup pacjentów

Sofosbuwir może być stosowany u osób starszych, a skuteczność leczenia nie różni się istotnie w porównaniu do młodszych dorosłych1516. U pacjentów z niewydolnością nerek możliwe jest stosowanie sofosbuwiru bez modyfikacji dawki, jeśli brak jest innych opcji leczenia1314. W przypadku kobiet w ciąży i osób z zaburzeniami czynności wątroby lub po przeszczepieniu wątroby decyzję o leczeniu zawsze podejmuje lekarz na podstawie indywidualnej oceny stanu zdrowia179.

Warto wiedzieć:

  • Sofosbuwir jest stosowany w leczeniu przewlekłego WZW C niezależnie od wcześniejszego leczenia, stanu wątroby czy współistniejącego zakażenia HIV.
  • Niektóre schematy leczenia są zarezerwowane dla pacjentów, u których wcześniejsze terapie nie przyniosły efektu lub istnieje oporność wirusa na inne leki.
  • Leczenie dzieci i młodzieży jest możliwe od 3. roku życia, ale wymaga indywidualnego dostosowania dawki i schematu terapii.
  • Sofosbuwir nie jest stosowany w monoterapii – zawsze łączy się go z innymi lekami przeciwwirusowymi, aby osiągnąć najlepsze efekty.
  • Skuteczność terapii sofosbuwirem potwierdzono w licznych badaniach klinicznych dla różnych genotypów HCV oraz w trudnych przypadkach, np. po przeszczepieniu wątroby.

Tabela: Stosowanie sofosbuwiru w zależności od wskazania i grupy pacjentów

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Przewlekłe WZW C (z innymi lekami) Tak Tak Tak (od 3 lat, z ograniczeniami) Tak Tak, gdy brak innych opcji
Leczenie po przeszczepieniu wątroby Tak Tak (ograniczone dane) Nie Tak Tak, gdy brak innych opcji
Leczenie współistniejącego zakażenia HIV Tak Tak Tak (od 3 lat, z ograniczeniami) Tak Tak, gdy brak innych opcji
Oporność na wcześniejsze leczenie Tak (w skojarzeniu z innymi lekami) Tak (od 12 lat lub 30 kg) Nie Tak Tak, gdy brak innych opcji

Sofosbuwir – uniwersalny lek w leczeniu przewlekłego WZW C

Sofosbuwir, stosowany zawsze w połączeniu z innymi lekami, umożliwia skuteczne leczenie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C u różnych grup pacjentów – zarówno dorosłych, jak i dzieci od 3. roku życia. Dzięki temu jest jednym z najważniejszych osiągnięć w nowoczesnej terapii WZW C, dając szansę na wyzdrowienie nawet w trudnych przypadkach, takich jak zaawansowana choroba wątroby czy wcześniejsze niepowodzenia terapeutyczne3675.

Pytania i odpowiedzi

Na co stosuje się sofosbuwir?

Sofosbuwir jest stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C (pWZW C) u dorosłych i dzieci od 3. roku życia, zawsze w połączeniu z innymi lekami przeciwwirusowymi.123

Czy sofosbuwir można stosować u dzieci?

Tak, można go stosować u dzieci od 3. roku życia, ale schemat leczenia i dawkowanie są dostosowywane indywidualnie.12

Czy sofosbuwir działa na wszystkie genotypy HCV?

Tak, w odpowiednich połączeniach sofosbuwir jest skuteczny wobec wszystkich głównych genotypów wirusa HCV.21

Czy sofosbuwir można stosować u osób z niewydolnością nerek?

Tak, można go stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek, gdy brak jest innych opcji terapeutycznych.45

REKLAMA