Dawkowanie piperachiny – ogólne zasady
Piperachina, podawana w skojarzeniu z artenimolem, jest przeznaczona do leczenia niepowikłanej malarii wywołanej przez Plasmodium falciparum. Stosuje się ją u dorosłych, młodzieży, dzieci oraz niemowląt od 6. miesiąca życia i masie ciała powyżej 5 kg12. Dawka leku zależy przede wszystkim od masy ciała pacjenta, a cały cykl leczenia trwa trzy dni – każdego dnia przyjmuje się jedną dawkę o tej samej porze34.
Schemat dawkowania według masy ciała
- 5 do <7 kg: 80 mg piperachiny na dobę (½ tabletki 160 mg/20 mg)
- 7 do <13 kg: 160 mg piperachiny na dobę (1 tabletka 160 mg/20 mg)
- 13 do <24 kg: 320 mg piperachiny na dobę (1 tabletka 320 mg/40 mg)
- 24 do <36 kg: 640 mg piperachiny na dobę (2 tabletki 320 mg/40 mg)
- 36 do <75 kg: 960 mg piperachiny na dobę (3 tabletki 320 mg/40 mg)
- >75 kg: 1280 mg piperachiny na dobę (4 tabletki 320 mg/40 mg)
Każdą dawkę należy przyjmować doustnie, popijając wodą, co najmniej 3 godziny po ostatnim posiłku. Po zażyciu leku nie należy jeść przez kolejne 3 godziny. W przypadku trudności z połknięciem tabletki, można ją rozkruszyć i wymieszać z wodą, a następnie podać natychmiast po przygotowaniu56.
- Jeśli pacjent <a href="/tag/wymioty/” title=”wymioty” class=”to-tag” data-termid=”16102″>zwymiotuje w ciągu 30 minut od przyjęcia leku, należy podać pełną dawkę jeszcze raz.
- Jeżeli wymioty wystąpią między 30 a 60 minutą, należy podać połowę dawki.
- Nie wolno próbować powtarzać dawki więcej niż jeden raz. Jeśli druga dawka zostanie zwymiotowana, konieczne jest zastosowanie innego leczenia.
- W przypadku pominięcia dawki, należy ją przyjąć jak najszybciej, a następnie kontynuować leczenie według planu.
- Nie zaleca się stosowania więcej niż dwóch cykli leczenia piperachiną w ciągu 12 miesięcy, a przerwa między cyklami powinna wynosić co najmniej dwa miesiące.
Dawkowanie piperachiny w szczególnych grupach pacjentów
Dzieci i młodzież
Piperachina jest przeznaczona dla dzieci i niemowląt od 6. miesiąca życia oraz o masie ciała co najmniej 5 kg. Dawkę ustala się na podstawie masy ciała zgodnie z powyższą tabelą. Bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały określone u dzieci poniżej 6. miesiąca życia oraz o masie poniżej 5 kg – w tej grupie lek jest przeciwwskazany56.
Pacjenci w podeszłym wieku
Nie ma wystarczających danych dotyczących stosowania piperachiny u osób w wieku 65 lat i starszych, ponieważ nie byli oni uwzględniani w badaniach klinicznych. Ze względu na możliwe zaburzenia pracy wątroby, nerek oraz serca w tej grupie wiekowej, konieczna jest szczególna ostrożność podczas leczenia78.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby
Brak jest danych dotyczących stosowania piperachiny u osób z umiarkowaną lub ciężką niewydolnością nerek lub wątroby. W tych przypadkach należy zachować ostrożność i rozważyć monitorowanie serca oraz stężenia potasu we krwi, ponieważ istnieje ryzyko zwiększenia stężenia leku w organizmie79810.
Kobiety w ciąży i karmiące piersią
Nie zaleca się stosowania piperachiny w pierwszym trymestrze ciąży, jeśli dostępne są inne, skuteczne leki przeciwmalaryczne. W przypadku braku alternatyw, decyzję o podaniu leku podejmuje lekarz. Brak jest wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania piperachiny u kobiet karmiących piersią1112.
- Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężką postacią malarii lub poważnymi zaburzeniami serca.
- Wydłużenie odstępu QTc (parametr EKG) może być niebezpieczne – w razie podejrzenia zaburzeń rytmu serca konieczna jest kontrola EKG.
- Nie zaleca się stosowania piperachiny z innymi lekami, które wydłużają odstęp QTc.
- W przypadku wymiotów lub pominięcia dawki należy postępować zgodnie z zaleceniami, by nie zakłócić skuteczności leczenia.
- Piperachina powinna być przyjmowana na czczo, a posiłki należy planować tak, by zachować wymagane odstępy czasowe przed i po zażyciu leku.
Zmiany dawkowania w zależności od wskazania
Piperachina w skojarzeniu z artenimolem jest stosowana wyłącznie w leczeniu niepowikłanej malarii wywołanej przez Plasmodium falciparum. Schemat dawkowania nie różni się w zależności od wskazania – zawsze stosuje się 3-dniową kurację według masy ciała pacjenta34.
Maksymalna dawka dobowa i ryzyko przedawkowania
Maksymalna zalecana dawka dobowa piperachiny zależy od masy ciała, ale nie powinna przekraczać 1280 mg na dobę u osób o masie powyżej 75 kg. W badaniach klinicznych nawet podwójna dawka nie powodowała poważnych działań niepożądanych, jednak w razie przedawkowania konieczne jest monitorowanie pracy serca ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QTc1314.
Piperachina – podsumowanie dawkowania w różnych grupach pacjentów
| Grupa pacjentów | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Dorośli i dzieci ≥6 miesięcy, ≥5 kg | 1 dawka dziennie przez 3 dni, dawka zależna od masy ciała (80–1280 mg piperachiny) |
| Dzieci <6 miesięcy, <5 kg | Nie zaleca się stosowania / Przeciwwskazane |
| Osoby starsze (≥65 lat) | Brak danych, zalecana ostrożność |
| Pacjenci z niewydolnością nerek/wątroby | Zalecana ostrożność, brak zaleceń dotyczących modyfikacji dawki |
| Kobiety w ciąży | Nie zaleca się w I trymestrze, poza tym decyzja indywidualna |
| Kobiety karmiące piersią | Brak danych dotyczących bezpieczeństwa |


















