Jak działa niwolumab?

Niwolumab należy do grupy leków przeciwnowotworowych nazywanych przeciwciałami monoklonalnymi1. Działa poprzez pobudzanie układu odpornościowego do rozpoznawania i niszczenia komórek nowotworowych1. Niwolumab blokuje receptor PD-1 na limfocytach T, przez co znosi hamowanie odpowiedzi odpornościowej, jakie wywołują niektóre nowotwory. Dzięki temu organizm lepiej radzi sobie z walką z chorobą1.

Wskazania do stosowania niwolumabu u dorosłych

Niwolumab stosowany jest przede wszystkim w leczeniu różnych rodzajów nowotworów, zwłaszcza w przypadkach, gdy inne metody leczenia nie przyniosły oczekiwanych rezultatów lub choroba jest w zaawansowanym stadium. Wskazania różnią się w zależności od postaci leku oraz możliwości łączenia niwolumabu z innymi substancjami czynnymi2345.

  • Czerniak (zaawansowany, nieoperacyjny lub przerzutowy): niwolumab może być stosowany jako jedyny lek (monoterapia) lub w połączeniu z innymi lekami immunoonkologicznymi, takimi jak ipilimumab czy relatlimab25. W połączeniu z relatlimabem jest wskazany szczególnie u dorosłych i młodzieży od 12 lat z niską ekspresją PD-L1 na komórkach nowotworu5.
  • Leczenie uzupełniające czerniaka po całkowitej resekcji (usunięciu chirurgicznym) węzłów chłonnych lub przerzutów: niwolumab podaje się, aby zmniejszyć ryzyko nawrotu choroby2.
  • Niedrobnokomórkowy rak płuca (NDRP): lek stosuje się u pacjentów z miejscowo zaawansowanym lub przerzutowym rakiem płuca po niepowodzeniu wcześniejszej chemioterapii2.
  • Rak nerkowokomórkowy (RCC): niwolumab znajduje zastosowanie u pacjentów z zaawansowaną postacią tej choroby, gdy wcześniejsze leczenie nie było skuteczne3.
  • Klasyczny chłoniak Hodgkina (cHL): jest stosowany u dorosłych z nawrotem lub opornością na leczenie po przeszczepieniu komórek macierzystych i leczeniu brentuksymabem z wedotyną3.
  • Płaskonabłonkowy rak głowy i szyi (SCCHN): niwolumab może być używany w przypadku nawrotu lub przerzutów, zwłaszcza jeśli choroba postępuje mimo wcześniejszego leczenia opartego na pochodnych platyny3.
  • Rak urotelialny: wskazaniem jest miejscowo zaawansowany lub przerzutowy rak urotelialny, który nie odpowiada na leczenie chemioterapią opartą na pochodnych platyny4.
Ważne: Niwolumab może być stosowany zarówno jako samodzielny lek, jak i w połączeniach z innymi substancjami czynnymi. W połączeniu z ipilimumabem lub relatlimabem uzyskuje się jeszcze silniejsze działanie przeciwnowotworowe, zwłaszcza u wybranych pacjentów z czerniakiem. Dobór leczenia zależy od rodzaju nowotworu, jego zaawansowania, wyników badań oraz indywidualnych cech pacjenta25.

Wskazania do stosowania niwolumabu u dzieci i młodzieży

W przypadku połączenia niwolumabu z relatlimabem (Opdualag), lek może być stosowany u młodzieży w wieku 12 lat i starszej z zaawansowanym czerniakiem oraz niską ekspresją PD-L1 na komórkach nowotworu5. W innych wskazaniach niwolumab jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych, a jego stosowanie u dzieci i młodzieży nie zostało zatwierdzone6.

  • Zaawansowany czerniak (nieoperacyjny lub przerzutowy) – możliwe zastosowanie od 12 roku życia, wyłącznie w połączeniu z relatlimabem i przy niskiej ekspresji PD-L15.
  • Pozostałe nowotwory – niwolumab nie jest zalecany dla dzieci i młodzieży poniżej 18 lat w żadnej innej chorobie nowotworowej6.

Wskazania niwolumabu w połączeniu z innymi substancjami czynnymi

Niwolumab wykazuje jeszcze większą skuteczność w terapii nowotworów, gdy jest stosowany razem z innymi lekami immunoonkologicznymi:

  • Połączenie z ipilimumabem – stosowane w leczeniu zaawansowanego czerniaka, szczególnie u pacjentów z niską ekspresją PD-L1 na komórkach guza2.
  • Połączenie z relatlimabem – wskazane jako leczenie pierwszego rzutu zaawansowanego czerniaka u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat z ekspresją PD-L1 poniżej 1%5.

Wskazania u innych grup pacjentów

Niektóre grupy pacjentów wymagają szczególnej ostrożności przy stosowaniu niwolumabu. Dotyczy to osób w podeszłym wieku, z chorobami autoimmunologicznymi, po przeszczepach narządów lub z chorobami wymagającymi immunosupresji. W tych przypadkach decyzja o rozpoczęciu terapii powinna być zawsze indywidualnie rozważona, biorąc pod uwagę możliwe korzyści i ryzyko78.

  • Osoby starsze: Nie stwierdzono istotnych różnic w skuteczności i bezpieczeństwie między osobami powyżej i poniżej 65 lat w większości badań. Jednak w niektórych wskazaniach dane dotyczące pacjentów powyżej 75 lat są ograniczone6.
  • Pacjenci z niewydolnością nerek: Zaleca się ostrożność, zwłaszcza w przypadku zaburzeń czynności nerek, jednak nie ma szczegółowych przeciwwskazań w zatwierdzonych wskazaniach9.
  • Kobiety w ciąży: Brak wystarczających danych, dlatego lek nie jest zalecany w ciąży10.
Pamiętaj:

  • Niwolumab nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci poniżej 12 lat, a w większości nowotworów wyłącznie dla dorosłych.
  • Wskazania mogą się różnić w zależności od rodzaju nowotworu, postaci leku oraz możliwości połączenia z innymi substancjami czynnymi.
  • Dobór leczenia i jego skuteczność zależą od wielu czynników, w tym od cech biologicznych nowotworu (np. ekspresji PD-L1), wcześniejszego leczenia i ogólnego stanu zdrowia pacjenta.
  • W niektórych przypadkach, szczególnie przy terapii skojarzonej, konieczne jest monitorowanie stanu zdrowia i szybka reakcja na ewentualne działania niepożądane.

Tabela – Wskazania niwolumabu w zależności od grupy pacjentów

Wskazanie Dorośli Dzieci > 12 lat Dzieci < 12 lat Osoby starsze Pacjenci z niewydolnością nerek
Czerniak zaawansowany (monoterapia lub z ipilimumabem) Tak Nie Nie Tak Tak
Czerniak zaawansowany (z relatlimabem) Tak Tak (od 12 lat) Nie Tak Tak
Leczenie uzupełniające czerniaka Tak Nie Nie Tak Tak
Niedrobnokomórkowy rak płuca Tak Nie Nie Tak Tak
Rak nerkowokomórkowy Tak Nie Nie Tak Tak
Klasyczny chłoniak Hodgkina Tak Nie Nie Ograniczone dane Tak
Płaskonabłonkowy rak głowy i szyi Tak Nie Nie Tak Tak
Rak urotelialny Tak Nie Nie Tak Tak

23456

Niwolumab – skuteczna broń w walce z zaawansowanymi nowotworami

Niwolumab to jeden z najważniejszych leków immunoonkologicznych ostatnich lat, wykorzystywany w leczeniu wielu trudnych nowotworów. Jego skuteczność, zwłaszcza w zaawansowanych stadiach czerniaka, raka płuca, nerek, głowy i szyi czy chłoniaka Hodgkina, daje pacjentom nowe szanse na dłuższe i lepsze życie2345. Lek ten może być stosowany samodzielnie lub w połączeniu z innymi substancjami czynnymi, co pozwala na indywidualne dopasowanie terapii do potrzeb pacjenta. Wskazania do stosowania niwolumabu są jasno określone i dotyczą głównie osób dorosłych, a w przypadku wybranych wskazań – także młodzieży powyżej 12 lat.

Pytania i odpowiedzi

Na jakie nowotwory stosuje się niwolumab?

Niwolumab jest stosowany w leczeniu zaawansowanego czerniaka, niedrobnokomórkowego raka płuca, raka nerkowokomórkowego, klasycznego chłoniaka Hodgkina, płaskonabłonkowego raka głowy i szyi oraz raka urotelialnego.123

Czy niwolumab można stosować u dzieci?

Niwolumab w połączeniu z relatlimabem może być stosowany u młodzieży od 12 lat z zaawansowanym czerniakiem i niską ekspresją PD-L1. W innych przypadkach jest przeznaczony tylko dla dorosłych.45

W jakich sytuacjach niwolumab podaje się w połączeniu z innymi lekami?

Niwolumab łączy się z ipilimumabem w leczeniu czerniaka, a z relatlimabem u dorosłych i młodzieży od 12 lat z czerniakiem i niską ekspresją PD-L1.67

Czy niwolumab można stosować w ciąży?

Nie zaleca się stosowania niwolumabu w ciąży z powodu braku wystarczających danych o bezpieczeństwie.8