REKLAMA

Dlaczego ostrożność przy stosowaniu leków w ciąży i podczas karmienia piersią jest tak ważna?

W okresie ciąży i karmienia piersią każda substancja przyjmowana przez kobietę może mieć wpływ na dziecko. Leki mogą przenikać przez łożysko i dostawać się do krwiobiegu płodu lub przenikać do mleka matki, a tym samym oddziaływać na niemowlę. Dlatego przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku kobieta powinna zawsze skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą, aby rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko związane z leczeniem12.

Bezpieczeństwo stosowania naloksonu w ciąży

Nalokson jest lekiem stosowanym głównie jako antidotum na zatrucia opioidami. W przypadku kobiet w ciąży należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ nie ma wystarczających danych klinicznych dotyczących jego bezpieczeństwa w tym okresie12.

  • Badania na zwierzętach wykazały szkodliwy wpływ naloksonu na reprodukcję, choć toksyczne działanie obserwowano głównie przy bardzo wysokich dawkach12.
  • Potencjalne ryzyko dla ludzi nie jest do końca znane12.
  • Stosowanie naloksonu w ciąży powinno odbywać się wyłącznie w sytuacjach, gdy jest to bezwzględnie konieczne, czyli wtedy, gdy życie matki jest zagrożone lub korzyści z leczenia wyraźnie przeważają nad potencjalnym ryzykiem dla płodu12.
  • Podanie naloksonu kobiecie uzależnionej od opioidów w ciąży może spowodować wystąpienie objawów zespołu odstawienia u noworodka po porodzie, takich jak drażliwość czy zaburzenia oddychania12.
Ważne: W przypadku zatrucia opioidami u kobiety w ciąży, decyzja o podaniu naloksonu powinna być podjęta natychmiast, jeśli stan matki tego wymaga. Nawet jeśli istnieje ryzyko dla płodu, ratowanie życia matki jest najważniejsze. Należy jednak monitorować noworodka pod kątem ewentualnych objawów odstawienia po porodzie. Tylko lekarz może ocenić, kiedy zastosowanie naloksonu jest naprawdę konieczne i jak postępować po jego podaniu21.

Bezpieczeństwo stosowania naloksonu podczas karmienia piersią

Nie wiadomo, czy nalokson przenika do mleka matki oraz jaki może mieć wpływ na dziecko karmione piersią12. Różne postacie leku oraz drogi podania mogą mieć znaczenie:

  • Po podaniu doustnym nalokson jest praktycznie nieaktywny, ponieważ bardzo szybko ulega rozkładowi w organizmie i nie przedostaje się do krwiobiegu w znaczących ilościach2.
  • Po podaniu dożylnym lub donosowym, lek działa szybciej i mocniej, dlatego należy zachować ostrożność podczas karmienia piersią2.
  • W przypadku większości leków z naloksonem nie ma potrzeby przerywania karmienia piersią, ale zaleca się unikanie karmienia przez 24 godziny po jego zastosowaniu w niektórych sytuacjach1.
  • Dzieci karmione piersią przez matki, które otrzymały nalokson, powinny być obserwowane pod kątem senności lub drażliwości3.

Nalokson w lekach złożonych (np. z buprenorfiną) – szczególne zalecenia

Niektóre leki zawierają nalokson w połączeniu z innymi substancjami czynnymi, np. buprenorfiną, stosowaną w leczeniu uzależnienia od opioidów. W przypadku tych leków również nie zaleca się stosowania w ciąży, chyba że lekarz uzna to za absolutnie konieczne, a korzyści przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu4567891011. W takich przypadkach karmienie piersią należy przerwać na czas leczenia1213141516171819.

Ważne dla mam karmiących piersią:

  • Nie wiadomo, czy nalokson przenika do mleka kobiecego.
  • W przypadku leków złożonych (np. z buprenorfiną) karmienie piersią należy przerwać na czas leczenia.
  • Jeśli podano nalokson, zaleca się unikanie karmienia piersią przez 24 godziny lub do czasu, aż lek przestanie działać1.
  • Dziecko karmione piersią powinno być obserwowane pod kątem nietypowych objawów, takich jak senność lub drażliwość3.

Wpływ naloksonu na płodność

Według dostępnych danych nie ma dowodów na to, by nalokson wpływał negatywnie na płodność. Badania na zwierzętach nie wykazały szkodliwego działania w tym zakresie3.

Podsumowanie – nalokson w ciąży i podczas karmienia piersią

Nalokson jest lekiem ratującym życie, ale jego stosowanie w okresie ciąży i laktacji powinno być zawsze dobrze przemyślane. W razie konieczności podania naloksonu kobiecie w ciąży, należy monitorować stan noworodka po porodzie pod kątem objawów odstawienia. W przypadku karmienia piersią, choć nie ma jasnych dowodów na szkodliwe działanie, zaleca się ostrożność i obserwację dziecka. W przypadku leków złożonych z buprenorfiną, karmienie piersią należy przerwać na czas leczenia. Ostateczną decyzję o zastosowaniu naloksonu zawsze powinien podjąć lekarz, uwzględniając sytuację kliniczną matki i dziecka.

Okres Możliwość stosowania Uwagi
Ciąża Nie zaleca się, chyba że konieczne Możliwe ryzyko dla płodu, konieczność monitorowania noworodka12
Karmienie piersią Zachować ostrożność Nie wiadomo, czy nalokson przenika do mleka; obserwować dziecko, czasem zaleca się przerwę w karmieniu13
Leki złożone (np. z buprenorfiną) Nie zaleca się Karmienie piersią należy przerwać na czas leczenia1219

Pytania i odpowiedzi

Czy nalokson można stosować w ciąży?

Nie zaleca się stosowania naloksonu w ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne i korzyści przewyższają ryzyko dla płodu.12

Czy nalokson przenika do mleka matki?

Nie wiadomo, czy nalokson przenika do mleka kobiecego. Zaleca się ostrożność podczas karmienia piersią.12

Czy po podaniu naloksonu trzeba przerwać karmienie piersią?

Zaleca się unikanie karmienia piersią przez 24 godziny po podaniu naloksonu. W przypadku leków złożonych z buprenorfiną należy przerwać karmienie na czas leczenia.112

Jakie są zagrożenia dla dziecka po zastosowaniu naloksonu w ciąży?

Podanie naloksonu kobiecie uzależnionej od opioidów może wywołać u noworodka objawy zespołu odstawienia, takie jak drażliwość, zaburzenia oddychania i drżenie.12

REKLAMA